T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/1668
KARAR NO: 2023/1998
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 08/07/2021
NUMARASI: 2016/1120 Esas - 2021/842 Karar
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
Davanın kabulüne ilişkin kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;\t
DAVA: Davacı vekili, davacının market işlettiğini, markete malzeme almak için davalıya imzasız çeklerini verdiğini, malzemelerin getirilmediğini, davalının sahte imza ile aleyhine icra takibi yaptığını, davacının yaklaşık 80 yaşında ve unutkan olduğunu, icra hukuk mahkemesinde dava açma süresini kaçırdığını, Bucak İcra Dairesinin ... Esaslı dosya ile evinin satışa çıkarıldığını, eşi ile birlikte bu evde yaşadıklarını ileri sürerek satışın tedbiren durdurulmasını, menfi tespit davasının kabulü ile kötüniyet tazminatına hükmedilmesini istemiştir.
CEVAP: Davalı vekili,dava değerinin gösterilmesi ve harcın ikmali gerektiğini, alım-satım ilişkisinin olmadığını, hak düşümü/ zamanaşımı süresinin geçtiğini, davacı iddialarının gerçek dışı olduğunu, davalının çekleri ciro yolu ile teslim almış olup, aralarında doğrudan bir ilişki söz konusu olmadığını, çeklerin davalıya imzalı olarak teslim edildiğini, davacının diğer çeklerin güvenilir olduğu intibaını yaratmak ve davalıyı yanıltmak için İcra Mahkemesine gitmediğini, davaya konu çekler dışında kendisinden sadır ve başkaca takiplere konu çeklerin de bulunduğunu, davacı iddiasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, kimsenin \"bu imzasız çekleri al\" ve \"bana mal getir\" , \"malları getirince imzalarım\" diyerek hiç bir işe yaramayacak imzasız çekleri verip, mal getirilmesini bekleyemeyeceğini, çeklerin ya imzalanıp verilip malların bekleneceğini , ya da sipariş edip mallar gelince imzalı çeklerin verileceğini, kendilerinin davacı aleyhine resmi evrakta sahtecilik, nitelikli dolandırıcılıktan dolayı şikayette bulunduklarını, İstanbul C. Başsavcılığının 2014/158172 sayılı soruşturma dosyasının olduğunu, davacının, \"bu çekleri kendisinin birine vermesi ve ancak verirken üzerindeki imzaların kendisine ait olmaması halinde\" verdiği kişi olaya dahil ya da ayrı olsa da, bu eylemler olaya katılma biçimine göre davacı ve verdiği kişi bakımından birlikte ya da ayrı ayrı \"resmi evrakta sahtecilik ve nitelikli dolandırıcılık\" suçunu oluşturacağını, ilk vadesi gelen çeki itirazda bulunmadan ödediğini, bu nedenle diğer çeklere itiraz hakkı olmadığını, davacının yanıltıldığı iddiasında bulunduğu gözetilerek TBKnın 39.madde hükmü gereğince bunu öğrendiği tarihten en geç 1 yıl içinde müracaatta bulunması gerektiğini, davacının iyiniyetli olmadığını ileri sürerek davanın reddi ile kötüniyet tazminatına hükmedilmesini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEME KARARI: Mahkemece, çeklerdeki imzanın davacıya ait olmadığının tespit edildiği, davalının dosyaya sunduğu satım vaadi sözleşmesi kapsamında verilen 5 adet çekin bir tanesinin tahsil edildiği, diğer çeklerin de kabul edilmiş sayılması gerektiği ileri sürülmüş ise de, davacının sözleşmenin tarafı olmadığı, dava konusu çeklerin aynı ticari ilişki kapsamında verildiğinin kabul edilemeyeceği gözetilerek davanın kabulüne, davacının Bucak İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasında keşideci ... olan 31.05.2014 keşide tarihli 195.000-TL ve 08.05.2014 keşide tarihli 198.600-TL'lik çeklerden dolayı davalıya borçlu olmadığının tespitine, takibin kötü niyetle yapıldığı kanıtlanamadığından kötü niyet tazminatının reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ: Davalı vekili, davacı ile oğlu ...'ın birlikte ticaret yaptıklarını, çeklere imzayı ...'ın attığını, taleplerine rağmen davacının oğlunun imza örneklerinin alınmadığını, savcılık soruşturma dosyasının devam ettiğini, üçüncü şahıs tarafından Bucak İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyasında da imza itirazında bulunulup borçtan kurtulduklarını, davacının bunu itiyat haline getirdiğini, üçüncü kişi tarafından da Bucak C. Başsavcılığının 2015/2844 esas sayılı soruşturma dosyası olduğunu, davacının borçlarından kurtularak haksız kazanç sağladığını, bankalardan davacının başkasına çek keşide etme yetkisi verip vermediğinin araştırılmasının gerektiğini savunarak kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
GEREKÇE: Dava,icra takibine konan çeklerden dolayı borçlu olmadığının tespiti talebine ilişkindir.Davacı mal almak için imzasız olarak davalıya verdiği çeklerin mal verilmemesine rağmen imzalanarak takibe konduğunu, imzanın kendisine ait olmadığını ileri sürerek eldeki davayı açmış, davalı çeklerin dosyaya sunduğu Satım Vaadi sözleşmesi gereği ciro yolu ile kendisine geçtiğini, çekleri bizzat davacıdan almadığını, davacı iddiasının hayatın olağan akışına uygun olmadığını, davacının oğlu ... ile birlikte ticaret yaptığını, imzayı oğlunun atmış olabileceğini, bu şekilde borçtan kurtulmayı alışkanlık haline getirdiklerini, yapılan soruşturmanın ardından İstanbul 5. Ağır Ceza Mahkemesi 2018/300 esas sayılı dosyada dava açıldığı ileri sürülmüş,ilk derece mahkemesince ceza davasının akıbeti araştırılmamıştır. Bucak İcra Dairesi'nin 2014/1671 esas sayılı dosyasında ... tarafından davacı ... ve ... aleyhine 198.600-TL ve 95.000-TL'lik iki adet çeke dayanılarak kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip yapıldığı, çek asıllarının celp edildiği, çeklerde keşidecinin ... cirantaların ... ile ... ve 95.000-TL'lik çekte Şükrü Temuçin Aslan olduğu, yaptırılan bilirkişi incelemesinde imzanın davacı eli ürünü olmadığı tespit edilmiştir. Davalı tarafça sunulan harici satım vaadi sözleşmesinde tarafların davalı ... ile dava dışı ... olduğu , sözleşmenin 8/a maddesinde alıcı ... 'ın ... tarafından tanzim edilmiş ... tarafından cirolanmış çekleri ciro ederek satıcı davalı ...'a vereceğinin kararlaştırıldığı, çeklerde ... cirosunun olmadığı, dava konusu çeklerin de bulunduğu 5 adet çekin sözleşmeye ekli olduğu, bunlardan ilkinin itiraza uğramadan tahsil edildiği bildirilmiştir. Davalı vekilince dayanılan sözleşmede davacı taraf olmadığından bu sözleşme içeriğinin davacıyı bağlamaması gerekir. Bu nedenle çeklerden birinin itirazsız ödenmesi diğerlerinin kabulü anlamını taşımayacaktır. Davacı vekili ödenen çeke ilişkin olarak imzası kendilerine ait olduğu için o çekin ödendiğini bildirmiştir. Bu çekteki imzanın aynı elin ürünü olup olmadığına ilişkin bir tespit ve inceleme yapılmamıştır. Davacı tarafça çeklerin imzasız olarak mal alımı için davalıya verildiği iddiasında bulunulmuş ise de; çekin ödeme aracı olduğu düşünüldüğünde imzasız çekin kabulünün söz konusu olmayacağı, bunun alacaklı için bir sonuç doğurmayacağı ve hayatın olağan akışına aykırı olduğu, ayrıca çeklerin davacı iddiasının aksine doğrudan davalıya verilmediği, ...'ten ciro yolu ile ...'a ondan davalıya geçtiği anlaşıldığındın ciro silsilesi ile davacının beyanı ile çelişmektedir. Çeklerdeki imzanın davacıya ait olmadığı bilinerek , borçtan kurtulmak kastı ile bu şekilde hareket edilmesinin alışkanlık haline getirildiği ileri sürülmüş olup, ceza dosya akıbeti UYAP üzerinden araştırılmış, İstanbul BAM 34. Ceza Dairesi 2020/789 Es -2021/338 karar sayılı ilamında , sanık ..., katılan ... olup , sanık Av. ...'ın ... vekili sıfatı ile katılan ...'ın yetkilisi olduğu ... ve Tic. A.Ş. nin hisselerinin ve bir kısım ekipmanlarının devri için Satım Vaadi Sözleşmesinin 2014 Şubat ayında imzalanarak sanık ... 'ın, ..., ... ve ... ile birlikte hareket edip keşidecisi ... , cirantası ... olan keşideci imzası keşideciye ait olmayan( dava konusu 8.5.2014 keşide tarihli 198.600-TL ve 31.5.2014 keşide tarihli 95.000-TL bedelli çeklerin de olduğu) toplam 4 adet çeki satış bedeli olarak katılana vererek haksız menfaat temin ettiği böylelikle nitelikli dolandırıcılık suçunu işlediği iddiasıyla açılan davada delil yetersizliğinden verilen beraat kararının , İstinaf Mahkemesince suça konu çeklerin ... tarafından veya bilgisi dahilinde çalışanı veya talimat verdiği 3. Kişi tarafından ... 'e verilip verilmediği, verilmiş ise ne amaçla ve kim tarafından verildiğinin defterlere kaydının yapılıp yapılmadığı vs. araştırılması gereğine değinilerek kaldırıldığı görülmüştür. Ceza davasında tespit edilecek maddi vakıanın sonuca etkili olup olmayacağının değerlendirilmesi, aynı şekilde başka soruşturmaların da olduğu bildirildiğinden bunların akıbetinin de araştırılması, çekteki imzanın davalıya ait olmadığı belirlenmiş ise de ; çekleri muhafaza yükümlülüğü davalıya ait olup,çeklerdeki imzanın taklit edilerek atılması durumunda, bunun bilgisi dahilinde yapılıp yapılmadığı,ödenen çekdeki imzanın ,davaya konu çekler ile aynı el ürünü olup olmadığının belirlenmesi , ceza davasında saptanacak maddi vakıa ile davacı ve dava dışı şahısların birlikte hareket ettiğinin saptanması halinde eldeki davaya etkisi konusunda değerlendirme yapılarak sonucuna göre hüküm kurulması gerekirken salt imzanın davacı eli ürünü olmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiştir.Açıklanan nedenlerle, uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanıp,değerlendirilmemiş olması nedeniyle, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile hükmün kaldırılarak, davanın yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 08/07/2021 Tarih 2016/1120 Esas - 2021/842 Karar sayılı hükmün HMK.'nın 353(1)a-6 gereği KALDIRILMASINA; \"Davanın yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine\" Yatırılan 5.013,96-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde davalıya iadesine,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 353(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 21/12/2023