T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
17. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2020/1832 Esas
KARAR NO: 2023/1463
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İstanbul Anadolu 3. Asliye Ticaret Mahkemesi
TARİHİ: 04/03/2020
NUMARASI: 2018/1250 Esas, 2020/248 Karar
DAVANIN KONUSU: Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235))
KARAR TARİHİ: 28/12/2023
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesi ile, müvekkil bankaca müflis şirkete kredi kullandırıldığını, kredilerin vadesinde ödenmemesi üzerine Beyoğlu ... Noterliğinin 31,08.2016 tarih ...yevmiye numaralı ihtarnamesi ile hesap kat edildiğini ve borcun muaccel hale geldiğini, bu durum üzerine 31.08.2016 tarihi itibariyle müvekkilinin 6.352.698,99 TL'lik alacağı baz alınarak icra takibine geçildiğini, bu süreçte borçlu şirketin iflas ettiğini ve iflas müdürlüğünce açılan iflas masasına alacak kaydının yapıldığını, ancak iflas müdürlüğünce hazırlanan 05.10.2018 tarihli alacak kayıt kabulüne ilişkin kararda müvekkilince 6.352.698,99TL bakiye alacak olarak bildirilmiş olmasına karşın 05.10.2018 tarihinde iflas müdürlüğünce tesis edilen alacak kayıt kabulü kararında sadece müflis şirketin beyanları ve ticari defterlerinin incelenmesi sonucunda 4.178.948,99TL'lik bakiye alacağın kabulü yönünde karar verildiğini, oysa dosyada mübrez bulunan alacak kaydına ilişkin evrak ve ekleri incelendiğinde görüleceği üzere müvekkil bankanın ihtarname tarihi olan 31.08.2016 tarihi itibariyle 6.352.698,99TL alacaklı olduğunu belirterek fazlaya ilişkin hak ve alacakları saklı kalmak kaydıyla; İstanbul Anadolu ... İcra ve İflas Müdürlüğü'nün ... İflas sayılı dosyasına 26 kayıt numarası ile kaydedilen ve iflas idaresince haksız ve mesnetsiz olarak reddedilen 2.173.750,00 TL tutarındaki alacağın rüçhanlı olarak 1. sıraya kayıt ve kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı iflas müdürlüğü vekili usulüne uygun tebligata rağmen davaya cevap dilekçesi sunmamıştır.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk derece mahkemesince, Müflis şirketin incelenen banka kayıtlarına göre dört kalem nedeniyle nakdi kredilere dayalı olarak borçlu olduğu anlaşılmaktadır. Taksitli ticari kredi, kredili mevduat, rotatif kredi ve muhtelif alacak olmak üzere müflisin iflas tarihi itibariyle 8.675.093,05TL borçlu olduğu hesaplanmıştır. Bilirkişi tarafından yapılan hesaplama usul ve yasaya, kredi sözleşmesi ile belirlenen faiz oranlarına uygundur. Davacı banka masaya başvururken 6.352.698,99TL alacak talebinde bulunmuş, masa tarafından bunun 4.178.948,99TL'si kabul edilmiştir. Ne masaya başvuru dilekçesinde ne de masanın kısmen kabul kararında kalem kalem alacak kalemleri belirtilmemiştir. Bu nedenle de bilirkişi raporunda reddedilen kısım olan 2.173.750,00TL'nin hangi bankacılık ürünü olduğunun anlaşılamadığına ilişkin tespiti esasa etkili değildir. Zira kabul edilen 4.178.948,99TL'nin de hangi kredi ürünü olarak masaya kaydına karar verildiği açık değildir. Kredi kalemlerinin tümü nakdi olduğuna göre (gayri nakdi kredi gibi süreç içinde nakdiye dönüşebilecek bir kredi kalemi de olmadığından) tereddüt hasıl olamayacaktır. Davalı vekilinin buna ilişkin savunmalarına itibar edilmemiş, bilirkişi duruşmada hazır edilerek, HMK.nun 281/2 maddesi uyarınca beyanlarına başvurulmuş, alacak hususundaki belirsizlik iddiası bertaraf edilmiştir. Sonuç itibariyle bankanın 2.173.500,00TL alacağının masaya kayıt talebinin kabul edilmesine karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ: Karar yasal süresi içerisinde davalı İflas İdare vekili tarafından istinaf edilmiştir. Davalı vekili istinaf dilekçesinde, Davacı tarafından aynı talepli davanın İstanbul Anadolu 3. İcra Hukuk Mahkemesi 2018/653 e sayılı dosyası ile açıldığını, mahkemece İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemelerinin görevli olduğuna karar verildiğini, aynı talepli olarak öncesinde görevsiz mahkemede dava açılmış olduğundan davada derdestlik itirazında bulunmalarına rağmen ilk derece mahkemesince hukuka aykırı bir şekilde derdestlik itirazları kabul edilmeyerek davanın reddi yerine kabul kararı verildiğini, Bilirkişinin raporunda; \"Kullandırılan krediler içerisinde RED edilen 2.173.750,00 TL tutarın hangi bankacılık ürünü kaynaklı olduğu banka hesapları incelememizde belirlenememiş olup, hesaplamalarımız banka kayıtlarına göre yapılarak, kullanılan kredilerin devam eden risk bakiyeleri ürün bazında detaylandırılmıştır.\" şeklinde tespitte bulunduğunu, buna göre bankanın kayıtları ile de belirlenemeyen alacak bakımından iflas idaresince kayıt talebi hakkında ret kararı verilmesinin hukuka uygun olduğunu, müflise ait ticari defter ve kayıtlar incelenmeden yalnızca davacı banka kayıtlarına göre düzenlenen bilirkişi raporunun hükme esas alınmasının kabul edilemeyeceğini ifade ederek ilk derece mahkemesi kararının istinaf incelemesi neticesinde kaldırılmasına ve davanın öncelikle usulden, esasa geçilmesi halinde davanın esastan reddine karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE: Dava, davacı banka tarafından kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacak için talep edilen kayıt kabul istemine ilişkindir. Davacı banka, davalı müflis şirket ile aralarında aktedilen sözleşmeler nedeniyle alacakları olduğunu, icra takibi başlattığı sırada şirketin iflasına karar verildiğini, bunun üzerine 6.352.698,99TL alacağı için masaya başvurduğunu, ancak masa tarafından bunun 4.178.948,99TL sinin kabul edildiğini, bakiye 2.173.750,00TL'si yönünden talebinin reddedildiğini ileri sürerek alacağın masaya kaydını talep etmiştir. Davalı iflas müdürlüğü cevap dilekçesi sunmamıştır. Basit tasfiye yapıldığı anlaşılmıştır. İflas müdürlüğüne yazılan yazı cevabına göre; müflisin İst. Anadolu 9 ATM.nin 2016/481 E sayılı dava dosyasında 13/07/2017 tarihli kararla iflasına karar verildiği, davacının 6.352.698,99TL alacağı için masaya başvurduğu, masa tarafından bunun 4.178.948,99TL sinin kabul edildiği, bakiye 2.173.750,00TL'si yönünden talebinin ise İstanbul 12. icra hukuk mahkemesinde devam eden dava nedeniyle reddedildiği anlaşılmıştır. İflasa ilişkin İst. Anadolu 9 ATM.nin 2016/481 E,2017/672 K sayılı kararın incelenmesinden iflas kararının 16/10/2018 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır. Uyuşmazlık konusu olan ilk husus iş bu dava için dava şartı olan davanın süresinde açılıp açılmadığı hususudur. 2004 sayılı İİK.nun 235. maddesine göre sıra cetveline itiraz edenler, cetvelin ilanından itibaren onbeş gün içinde iflasa karar verilen yerdeki ticaret mahkemesine dava açmaya mecburdurlar. 223 üncü maddenin üçüncü fıkrası hükmü mahfuzdur. Aynı kanunun 223. maddesine göre de iflâs masasına alacaklı olarak müracaat eden alacaklılar, tebligata elverişli adres göstermek ve Adalet Bakanlığınca çıkarılacak tarifede gösterilecek yazı ve tebliğ masrafları için avans vermek suretiyle iflâs idaresince alınacak kararların kendilerine tebliğini isteyebilirler. Bu muameleyi yaptırmış alacaklılar hakkında iflâs idare memurunun kararlarına karşı kanun yolları kendilerine tebliğ tarihinden itibaren işlemeye başlar. Somut olayda, iflas müdürlüğüne yazılan müzekkere cevabına göre, davacının, iflas masasına 26 kayıt sıra numarası ile başvurduğu, bu sırada tebliğ için de masraf yatırdığı anlaşılmıştır. Masanın red kararı davacı vekiline 22/10/2018 tarihinde tebliğ edilmiştir. (Ayrıca sıra cetveli 30/10/2018 ve 18/10/2018 tarihlerinde ilan edilmiştir.) Dolayısıyla; kayıt kabul davasının 25/10/2018 tarihinde, süresi içinde açıldığı anlaşılmıştır. Açıklığa kavuşturulması gereken bir diğer husus davacının gerçekten alacağının olup olmadığına ilişkindir. Mahkemece; Bankacı bilirkişi marifetiyle, şubede inceleme yetkisi de verilerek banka kayıtları üzerinde inceleme yaptırılmıştır. Bilirkişi 22/11/2019 tarihli raporlarında, davacının müflis ... Sanayi Ticaret A.Ş'den 6.352.698,99 TL (faiz ve masraflar hariç) alacaklı olduğunun belirtildiğini, iflas idaresinin 08/04/2019 tarihli müzekkeresinde ibraz edilen belgeler ve müflisin beyanına göre şirket kayıtlarında görünen 4.178.948,99 TL'nin tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile kabul edildiğini, davacı tarafından İstanbul ... İcra dairesinin ... E. Sayılı dosyasından yapılan ipoteğin paraya çevrilmesi takibine itiraz edilmiş olduğundan ve bakiye 2.173.750,00 TL'nin İstanbul 12. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2016/794 E. Sayılı dosyasından devam eden derdest davanın neticesine göre karar verildiğini, kullandırılan krediler içinde reddedilen 2.173.750,00 TL tutarın hangi bankacılık ürünü kaynaklı olduğunun banka hesaplarının incelenmesinde belirlenemediğini, hesaplamaların banka kayıtlarına göre yapıldığını, kullanılan kredilerin devam eden risk bakiyelerinin ürün bazında detaylandırıldığını mütalaa etmiştir. Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, davalı iflas müdürlüğü rapora itiraz ederek derdestlik nedeniyle davanın usulden; mahkeme kabul etmeyecek olursa haksız alacak talebinin esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalının derdestlik iddiasına konu olan İst. Anadolu 3 İcra hukuk mahkemesinin 2018/653 E sayılı dava dosyası uyap üzerinden incelenmiştir. Belirtilen dosyada alacaklı banka, kabul edilen alacağının sırasının net olarak yazılmamış olmasına, rüçhanlı olduğu kabul edilmesine rağmen sıra cetveline rüçhanlı ya da 1. sırada yazılması gerekirken, hatalı şekilde ihtilaflı olarak kaydedilmiş olması nedeniyle sıraya itiraz etmiştir. Bu dosyada ise; masa tarafından reddedilen kısmın masaya kaydı talep edilmektedir. Anılan icra hukuk mahkemesi kararı istinaf incelemesindedir. Taraflar arasında görülmüş bir başka icra hukuk dosyası da bu kez borçlu tarafından açılan İst. 12 . İcra hukuk mahkemesinin 2016/794 E sayılı dosyasıdır. Bu davada da takibin usulünce yapılmadığı, kredi sözleşmesi gibi eklerin takip talebine eklenmediği gerekçeleriyle takibin iptali talep edilmiş, bu şikayet icra mahkemesinin 2019/120 K sayılı kararı ile reddedilmiştir. Bu kararın da mahkememiz dosyasını etkiler bir yönü bulunmamaktadır. Dolayısıyla davalı vekilinin derdestlik iddialarına ilişkin istinaf talebi yerinde görülmemiştir. İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ...sayılı takip dosyası incelendiğinde alacaklı bankanın müflise karşı iflas kararından evvel 19/09/2016 tarihinde örnek no: 6 ile 6.352.698,99TL üzerinden ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip başlattığı anlaşılmaktadır. Davacı bankanın alacakları bakımından üst sınır ipoteği ile alacağının 6.000.000TL'lik kısmının ipotekle teminat altında olduğu, ipotekli taşınmazın 5.000,000,00TL bedelle satıldığı, masraflar düşüldükten sonra 4.201.069,14TL bakiyenin 16.11.2020 tarihinde davacı bankaya ödendiği görülmüştür. Mahkemece alınan bilirkişi raporunda davacı bankanın reddedilen 2.173.750,00 TL alacağının mevcut olduğu tespit edilmiş ve mahkemece bu miktar yönünden davanın kabulüne karar verilmiş ise de; ipotekli taşınmaza ilişkin icra dosyasının ve bu dosya da yapılan satış ve tahsilatın bilirkişi raporunda değerlendirilmeksizin davacı banka alacağının belirlendiği anlaşılmakla; iflas idare vekilinin istinaf talebi bu yön itibarıyla yerinde olup; iflas tarihi itibarı ile yapılan tüm ödemeler gözetilerek davacı bankanın alacak miktarı belirlenerek iflas idaresince reddine karar verilen dava konusu miktar yönünden davacı alacağının bulunup bulunmadığı yönünde gerekçeli ve denetime elverişli bilirkişi raporu alındıktan sonra sonucuna göre karar verilmek üzere ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M:Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere, 1-Davalı tarafın istinaf başvurusunun esasa ilişkin sebepler incelenmeksizin KABULÜNE, 2-İstanbul Anadolu 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/1250 Esas, 2020/248 Karar ve 04/03/2020 tarihli kararının HMK'nun 353/1a.6 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, 3-Dosyanın, Dairemiz kararına uygun şekilde yargılama yapılmak ve yeniden bir karar verilmek üzere mahal Mahkemesine İADESİNE, 4-Hüküm tarihinde yürürlükte bulanan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 269,85 TL harçtan şikayetçi tarafından peşin olarak yatırılan 54,40 TL harcın mahsubu ile eksik kalan 215,45 TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 5-Davalı tarafın yapmış olduğu istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-a.6 fıkrası gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi.28/12/2023