T.C.
İZMİR
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO\t: 2021/259 Esas\t\t
KARAR NO\t: 2021/495
DAVA\t: İstirdat
DAVA TARİHİ\t:21/04/2021
KARAR TARİHİ\t: 27/09/2021
Mahkememizde görülen İstirdat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; müvekkili şirketin yasal hamili olduğu ...Bankası A.Ş. ... şubesine ait keşidecisi .... .. Ltd. Şti. olan ... keşide tarihli 20.000,00 TL bedelli...seri no'lu çekin, müvekkili tarafından cirolandıktan sonra kargo vasıtası ile müşteriye ulaştırılmak üzere taşınırken kaybolduğunu, taşıma faaliyetini yürüten ... Kargo A. Ş. nin müvekkiline gönderdiği açıklama ile çekin kaybolduğunu, aramanın devam ettiğini bunun üzerine ... tarihinde söz konu çekin zayi olduğundan bahisle İzmir ...Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında çek iptali davası açıldığını, açılan bu davada çekin zayiine ilişkin ilanlar yapıldığını ayrıca mahkemece ihtiyati tedbir olarak çek hakkında ödeme yasağı konulduğunu, sonrasında çek iptali dosyasına sunulan müdahale dilekçeleri ile söz konusu çekin ...A.Ş. isimli şirketin elinde olduğu, çek ile ilgili olarak İstanbul ..İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasında icra takibine geçildiği, dosya borcunun alacaklı ...... A.Ş.'ye borçlulardan ......Tic. Ltd. Şti. tarafından haricen ödendiğinin öğrenildiğini, bu sebeple mahkemece ...... tarihli duruşmada istirdat davası açmak için süre verildiğini, dava konusu çekin Davalı ......A.Ş.'nin eline haksız sebepsiz ciro ile geçmiş olduğunu, ilgililer hakkında suç duyurusunda bulunulmuş İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... Sor. No.'lu dosyasında devam etmekte olduğunu, ödeme yasağından haberdar olan davalı tarafça çek ile ilgili herhangi bir araştırma yapılmaksızın çek bedelinin tahsili amacıyla haksız olarak icra takibi başlatıldığını, izah edilen ve mahkemenizce re'sen dikkate alınacak nedenlerle müvekkili şirketin elinden rızası dışında çıkan çek bedeli olan 20.000-TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faizi ile birlikte istirdatına, müvekkilinin meşru hamil sıfatıyla alacaklı olduğunun tespitine ve yargılama giderleri ile ücreti vekaletin karşı yandan tahsiline karar karar verilesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın, dava konusu çekin hırsızlık sonucu elinden çıktığını belirterek, çalınan çekin TTK’nun 792. maddesine göre istirdadını talep ettiğini, bu tür davaların genel yetki kuralı uyarınca; davalının, dava açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemelerinde açılmaları gerektiğini, müvekkilinin ticaret sicil adresiin ...stanbul olup yetkili mahkemeler de İstanbul (Çağlayan) Adliyesi Ticaret Mahkemeleri olduğunu, dava konusu çekin de İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyasıyla icra takibine konu edildiğini, bu nedenle mahkemenin yetkisine itiraz ettiklerini ve öncelikle yetkisizlik kararı verilmesi gerektiğini, müvekkilinin dava konusu çeki geri vermekle yükümlü tutulabilmesi için kötüniyetli veya ağır kusurlu olması gerektiğini, kötüniyetin bulunması gereken zaman ise çekin bankaya ibraz anı değil, çekin iktisap anı olduğunu, çekteki ciro silsilesi incelendiğinde davacı ile müvekkil arasında başkaca ciroların bulunduğunun görüleceği, çekin ciro yoluyla geçmesi nedeniyle müvekkilinin çekin çalıntı olup olmadığı hususunda bir bilgisi olmadığını, müvekkilinin dava konusu çeki ... tarihinde davadışı ...Triko şirketinden temlik aldığını, davacı ise çek iptal davasını ... tarihinde açtığını, çeki temlik aldığı ... tarihinde açılmış bir dava olmadığını, açıklanan nedenlerle öncelikle yetki itirazının kabulü ile yetkisizlik kararı verilmesini, akabinde açılan davanın reddini, karşı tarafın %20’den az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesini, yargılama gideri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
6100 Sayılı HMK.'nun 116. maddesinde ilk itirazlar düzenlenmiştir. İlk itirazlardan biri de kesin yetki kuralının bulunmadığı hallerde yetki itirazıdır. Aynı yasanın 117. maddesinde ilk itirazların hepsinin ileri sürülmesinin zorunlu olduğu, aksi halde dinlenemeyeceği ve ilk itirazların dava şartlarından sonra ön sorunlar gibi incelenip karara bağlanacağı hüküm altına alınmıştır. Kesin olmayan yetkinin HMK'nın 114. maddesinde sayılan dava şartları arasında bulunmadığı gözetilerek re'sen nazara alınmaması gerekir.
İcra İflas Kanununun 72/son maddesinde, menfi tesbit ve istirdat davalarının takibi yapan icra dairesinin bulunduğu yer mahkemesinde açılabileceği gibi, davalının yerleşim yeri mahkemesinde de açılabileceği yönünde yetkili mahkemenin yasa koyucu tarafından belirlendiği, kesin olmayan yetki hallerinde yetkiye ilişkin ilk itirazın ileri sürülmesi hususu HMK.'nın 19. md. de hükme bağlamıştır. Anılan Yasa'nın 19/2 maddesine göre \"Yetkinin kesin olmadığı davalarda, yetki itirazının, cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gerekir. Aksi takdirde yetki itirazı dikkate alınmaz.\" hükmünün düzenlendiği, somut olayda; davalı vekilinin süresinde yapmış olduğu yetki itirazında davalının, dava açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemelerinde açılması gerektiği, davalı şirketin ticaret sicil adresiin Beşiktaş/İstanbul olup yetkili mahkemeler de İstanbul (Çağlayan) Adliyesi Ticaret Mahkemeleri olduğu, dava konusu çekin de İstanbul .... İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosyasıyla icra takibine konu edildiği anlaşılmakla, davalı şirketin ticaret sicilinde kayıtlı olduğu adres ve dava konusu çeke ilişkin İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasından takibe konulduğunu, bu nedenlerle davalı tarafın yetki itirazının yerinde olup, işbu davada İstanbul Asliye Ticaret Mahkemelerinin yetkili olduğu sonuç ve kanaatine varılmakla mahkememizin yetkisizliği nedeniyle davanın usulden reddine ve kararın kesinleşmesinden itibaren 2 hafta içinde istemde bulunulduğu takdirde dava dosyasının yetkili İstanbul (Çağlayan) Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine, aksi halde davanın açılmamış sayılmasına dair ek karar düzenlenmesine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm tesisine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi ekli kararda açıklanacağı üzere ;
1-Davacı tarafından açılan iş bu davada Mahkememizin yetkili olmadığı, yetkili Mahkemenin İstanbul (Çağlayan) Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğu anlaşılmakla HMK.nun 116. maddesi uyarınca davanın usulden REDDİNE,
2- HMK.nun 20.maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden itibaren iki hafta içinde istemde bulunulduğu takdirde dava dosyasının yetkili İstanbul (Çağlayan) Asliye Ticaret Mahkemesi'ne GÖNDERİLMESİNE,
Aksi takdirde HMK 20/1.maddesi son cümlesi uyarınca davanın açılmamış sayılmasına dair ek karar düzenlenmesine,
3- HMK.nun 331/2. maddesi uyarınca harç ve yargılama giderlerinin görevli mahkemece hüküm altına alınmasına,
4- İşbu kararın taraflara tebliğine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde, mahkememize veya bulunduğu yerde varsa Asliye Ticaret Mahkemesi'ne, yoksa Asliye Hukuk Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı. 27/09/2021
Katip ...
¸e-imza
Hakim ...
¸e-imza