T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\t
\t
ESAS NO : 2018/798 Esas
KARAR NO : 2020/273 Karar\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
DAVA\t: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ\t: 04/07/2018
KARAR TARİHİ\t: 12/03/2020
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı ile davalı arasında 5.11.2014 tarihli Satış Noktası Sözleşmesi akdedildiğini, Sözleşmenin ----- olduğunu, optimum seviyenin aylık en az------ ürün satışını gerçekleştirmek olduğunu, davalı tarafın sözleşmede belirtilen kota miktarlarına uygun satış yapmayarak özen borcuna aykırı davrandığını, belirlenen kota miktarının çok altında ürün alımının gerçekleştirildiğini, taraflar arasında akdedilen sözleşme hükümlerine uyulmaması halinde davalı tarafın---- karşılığı cezai şart bedelini ödemeyi kabul ve taahhüt ettiğini, sözleşme hükümlerinin ihlali nedeniyle doğan cezai şart bedelinden davalı tarafın sorumlu olduğunu, ayrıca davalı borçludan----- cari hesap alacaklarının bulunduğunu, cezai şart ve cari hesap alacağının ödenmemesi üzerine İstanbul Anadolu ---- İcra Müdürlüğü'nün --- Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının itirazı ile takibin durduğunu, itirazın iptaline, %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı taraf dosyaya dilekçe sunmamış, duruşmalara katılarak davanın reddini talep etmiş ve icra müdürlüğüne verdiği dilekçe ile takip ile ilgili olarak öncelikle borcun tamamına açıkça itiraz ettiğini, alacaklı olduğunu iddia eden şirkete böyle bir borcu bulunmadığını, takip talebinde avans faiz oranı istenilmiş olduğunu, bu faize de itiraz ettiğini, belirterek takibin durdurulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; Hukuki niteliği itibariyle, İstanbul Anadolu ------. İcra Müdürlüğünün ----Esas sayılı icra takibine davalının yapmış olduğu itirazın İİK 67 maddesi gereğince iptali ile icra inkar tazminatı isteminden ibarettir.
Dosya içerisine alınan icra dosyasının incelenmesinde; davacının davalı aleyhine cari hesap alacağı ve cezai şart alacağına istinaden 8.043,72-TL alacağın takip tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle tahsilini talep ettiği, ödeme emrinin davalıya 02.06.2017 tarihinde tebliğ edildiği, davalının 07.06.2017 görüldü tarihli Dilekçe ile; takip konusu borca, faize ve faizin türüne itiraz ettiği ve takibin durdurulmasına karar verildiği görülmüştür.
Tarafların ticari defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş ve dosya mali müşavir bilirkişiye verilerek, rapor alınmıştır. 13.05.2019 tarihli Bilirkişi Raporunda; davacı tarafa ait sunulan ticari defterlerden 2015 senesi envanter defterini tasdik süresinde 1 ay sonra tasdik ettirdiği, bu defter hariç diğer defterlerini süresinde tasdik ettirilmiş olduğu, 2015 senesinde e-defter yöntemine göre ticari defterlerini tuttuğu, davalı tarafın defter sunmadığı, cari hesap alacağı bakımından; davacının davalıdan alacaklı olduğu tutarın 390,66-TL olduğu, davacının , davalı tarafa kesmiş olduğu 24/10/2016 tarihli ve 172,66-TL tutarındaki vade farkı faturasına ait fatura dosyaya sunulmamış olduğu, sözleşme ve geçmişte taraflar arasında vade farkına ilişkin bir uygulama olmaması bakımından, bu fatura tutarının cari hesap tutarından mahsup edilmesi gerektiği, kasa koli hesabı ve cezai şart yönünden; değerlendirmenin raporda yer alan tabloda görüleceği üzere 6 adet fatura haricinde diğer fatura ve varsa bedelsiz mal teslimlerine ilişkin belgelerin tarafına sunulmadığı, şu haliyle eldeki verilerden ehareketle, 05/11/2014 ila 16/04/2016 tarihleri arasında sözleşmede belirlenen aylık 41 kasa -------------- uygulanmak suretiyle, davalının alımlardan %46,21 oranında kotayı gerçekleştirmiş olduğu, mütalaa edilmiştir.
Mahkememizin 22/10/2019 tarihli verilen duruşması kararında; dosyanın bilirkişiye tevdii ile ek rapor alınmasına, bilirkişinin davacı kayıtlarında, davalıya teslim edilen imzalı belge ve faturalar esas alınmak suretiyle ve davacı kayıtlarında, davalı tarafça yapılan ödemelere ilişkin kayıtlar esas alınarak, vade farkı faturası esas alınmaksızın neticede davacının davalıdan bir alacağı bulunup bulunmadığı suretiyle ek rapor tanzimine karar verilmiştir.
30.01.2020 tarihli Bilirkişi Ek Raporunda; Cari hesap bakımından, davacının davalıdan alacaklı olduğu tutarın 390,66-TL olarak tespit edildiği, davacının, davalı tarafa kesmiş olduğu 24/10/2016 tarihli ve 172,66-TL tutarındaki vade farkı faturasına ait fatura dosyaya sunulmuş olmakla birlikte, hesaplama yönteminin açıklanmamış olduğu, vade farkı faturası mahsup edildiğinde, davacının cari hareketleri bakımından davalıdan (390,66-172,66)218,00-TL alacaklı olduğu, kasa koli hesabı ve cezai şart yönünden; Kök rapordaki değerlendirme neticesinde, 05/11/2014 ila 16/04/2016 tarihleri arasında sözleşmede belirlenen aylık 41 ------ suretiyle, davalının gerçekleştirdiği alımlar ile % 46,21 oranında kotayı gerçekleştirmiş olduğu, şeklinde görüş verilmiştir.
Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller ve alınan kök ve ek bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde; Taraflar arasındaki uyuşmazlık konuları, davacının davalıdan olan cari hesap alacağı ve taraflar arasında akdedilmiş olan 05.11.2014 tarihli Satış Noktası Sözleşmesi uyarınca davalının aylık kasa koli kotasında alım yapmamasına ve özen borcuna aykırı davrandığı iddiasına dayalı olarak sözleşme ile belirlenen cezai şartın davalıdan tahsiline yönelik icra takibine yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatına ilişkin bulunmaktadır. Tarafların ticari defterleri incelenmek suretiyle alınan bilirkişi kök ve ek raporuna göre davacının davalıdan olan cari hesap alacağı 390,66-TL olarak tespit edilmiştir. Bununla birlikte belirlenen tutar içinde 172,66-TL tutarında vade farkı faturası bulunmakta olup taraflar arasındaki sözleşme ve özel şartlar uyarınca ödemenin mal tesliminden itibaren (21) gün içerisinde yapılmaması halinde vade farkı faturası kesilebileceği değerlendirildiğinden dosyaya sunulu faturalar ve imzalı sevk irsaliyelerinden davacının davalıdan 390,66-TL cari hesap alacağı bulunduğu tespit edilmiştir.
Taraflar arasındaki sözleşme 05.11.2014 tarihinde akdedilmiş olup 3 yıl süreli ve ---------- Sözleşmenin --- kısmında davalı aylık 41 kasa koli ürün satışı gerçekleştirme taahhüdü altına girmiştir. Anılan Sözleşmenin Cezai Şart başlıklı kısmında, sözleşmenin 18.maddesinde yazılı haller ile birlikte sözleşmenin diğer hükümlerine uyulmaması halinde müşterinin 4.300-USD'nin ödeme günündeki TL karşılığını cezai şart olarak ödeyeceği kararlaştırılmıştır.
Bilirkişi raporu ile tespit edildiği üzere davalı toplamda ve aylık olarak belirlenen ---- gerçekleştirememiştir.Taraflar anılan sözleşme hükümleri bağlı bulunmakta olup aradaki sözleşme gereğince davacının davalıdan sözleşme ile belirlenen 4.300 USD'nin ödeme günündeki TL karşılığında cezai şartı talep edebileceği kanaatine varılmıştır.
Bununla birlikte davalı taraf esnaf işletmesi olduğundan ve tacir niteliği bulunmadığından Türk Borçlar Kanunun 182. Maddesi uyarınca, tarafların durumu da dikkate alınarak aşırı bulunan cezai şarttan takdiren 1/2 oranında indirime gidilmesi gerektiği değerlendirilmiştir. Davacı taraf 390,66-TL cari hesap alacağı ve 7.653,06-L cezai şart talep etmiş olup buna göre 390,66-TL cari hesap alacağının ve takdiren talep edilen 7.653,06-TL cezai şarttan 1/2 oranında indirim yapılarak 3.826,53-TL cezai şart alacağı olmak üzere toplam 4.217,19-TL alacağın ve alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile takibin devamına,fazlaya ilişkin istemin reddine, karar verilmiştir.
Ayrıca davacı alacağı takip öncesi itibariyle belirli (likit) bulunduğundan kabul edilen tutarın %20 oranında 843,44-TL icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş olup, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kısmen kabulü ile ;Davalının İstanbul Anadolu ---.icra müdürlüğünün --- esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptaline,takibin 390,66-Tl cari hesap alacağı ve takdiren talep edilen 7.653,06-TL cezai şarttan 1/2 oranında indirim yapılarak 3.826,53-TL cezai şart alacağı olmak üzere toplam 4.217,19-TL asıl alacak ve asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile takibin devamına,fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Kabul edilen tutarın % 20 oranında 843,44-TL icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
3- Alınması gerekli 288,08-TL harçtan davacı tarafından peşin olarak yatırılan 54,08-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 234,00-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3- a) Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 35,90-TL. başvurma harcı, 54,08-TL peşin harcın toplamı olan 89,98-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
b) Davacı tarafından sarfedilen toplam 759,00-TL yargılama giderlerinin davanın kabul ve red oranına göre hesap edilen 397,93-TL 'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davalı tarafından yapılan yargılama giderleri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
5- Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştikten sonra talep halinde yatırana iadesine,
6- ---- tarifesine göre davacı vekili için takdir olunan 3.400,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Dair, Davacı Vekilinin yüzüne, davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta süre içinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.