T.C.
İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO\t: 2017/1150 Esas
KARAR NO\t: 2018/910
DAVA\t\t: Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ\t: 28/12/2017
KARAR TARİHİ: 18/07/2018
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Taraflar arasında 30/03/2017 tarihinde Faktoring Sözleşmesi imzalandığını, sözleşme kapsamında ...bank ... Bulvarı Şubesine (.../...) ait Keşideci ... Gayrimenkul İnş. Tic. A.Ş olan 14/01/2018 ibraz tarihli 57.200,00 TL bedelli ve ...bank .../... şubesine ait Keşidecisi ... Grup İnşaat Proje Taah. Elektrik Elektronik Klima sistemleri Turizm Gıda ith. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti olan 02/11/2017 ibraz tarihli 104.500,00 TL bedelli çeklerin davalıya faktör edildiğini, sözleşmenin teminata ilişkin ilgili maddesi gereğince, müvekkilinin vade tarihi boş olan 30/03/2017 tanzim tarihli 2.000.000,00-TL değerinde bono düzenleyerek davalıya verdiğini, senedin düzenleme ve verilme amacı ile yine aynı maddede belirtildiği üzere, devir konusu edilen alacakların ödenmesini teminat altına almak olarak gösterildiğini, davalıya devir/faktör edilen 2.11.2017 ibraz tarihli ve 104.500,00-TL lik çekin karşılıksız çıktığını, bunun üzerine davalının 10.11.2017 tarihinde İstanbul .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyası üzerinden icra takibine başlandığını ve ödenmeyen çek bedelinin talep edildiğini, davalının sadece 5 gün sonra 15.11.2017 tarihinde İst. .... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyası ile 160.290,00-TL çıkışlı yeni bir takip başlatıldığını, takibe dayanak belge olarak teminat olarak verildiği belirtilen bono vasfındaki senedin gösterildiğini, senedin üzerinde, veriliş amacına aykırı biçimde düzenleme yapıldığını, vade kısmının ise 3.11.2017 şeklinde doldurulduğunu, davalının anılan senedin üzerine 3.11.2017 tarihini atarak B bendinde belirtilen 14.1.2018 ibraz tarihli 57.200,00-TL lik çekin ibraz tarihinden önce işlem başlatmak sureti ile sözleşmeye aykırı, kötü niyetli davrandığını, davalı yedinde bulunan 14.1.2018 ibraz tarihli ve 57.200,00-TL bedelli çekin vadesinde ödenmiş olması halinde takibin bu miktarlık kısmının konusuz kalacağını, öncelikle alacağa esas oluşturan borcun muacceliyeti hususunun incelenmesi gerektiğini belirterek, sonuç olarak; İstanbul .... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyası üzerinden başlatılan takibin 57.200,00-TL lik kısmı için borçlu olmadığının tespitine, takibin bu miktar yönünden iptaline, davalı, yedinde bulunan çekin ibraz tarihini beklemeyerek, kötü niyetli biçimde şilem yaptığından, dava konusu miktarın % 20 sinden aşağı olmamak üzere aleyhine tazminata hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; taraflar arasında 30/03/2017 tarihinde imzalanmış olan Faktoring sözleşmesi uyarınca, davacının bir kısım faturalı alacaklarına bağlı çekleri temlik aldığını ve faktoring işlemleri yapıldığını, yapılan faktoring işlemi neticesinde müvkekili firmaya ciro ile temlik edilen çeklerden 02/11/2017 tarihli 104.500,00-TL bedelli çekin karşılığının çıkmadığını ve çek bedelinin de davacı tarafından ödenmediğini, karşılıksız çıkan çek nedeni ile çek keşidecisi ve davacı hakkında 10.11.2017 tarihinde İstanbul .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyası üzerinden icra takibine başlandığını, alacağın sorunlu hale gelme şartının gerçekleştiğini, alacağın vadesinde ödenmemesi nedeniyle, faktoring müşterisi davacı borçlu firmanın müvekkili firma nezdinde tüm borçlarının muaccel hale geleceğinin taraflarca kabul edildiğini, davacı borçlu firmanın 3.11.2017 tarihi itibariyle sözleşme gereği müvekkili nezdinde muaccel gale gelmiş toplam 160.290,00-Tl borçu için davacının müvekkili şirketten borçları için verdiği bonodan İstanbul .... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyasından takibe geçilen 15.11.2017 tarih itibariyle müvekkili firmanın davacıdan takip rakamı kadar alacağının buluduğunu, kaldı ki; davacının dava tarihi 28.12.2017 tarihi itibariyle dahi müvekkili firmadaki toplam riskinin 160.290,00-TL olduğunu, müvekkili şirketin, davacıdan gerek 3.11.2017 tarihi itibariyle, gerek dava konusu bono takip tarihi itibariyle gerekse de dava tarihi itibariyle 160.290,00-TL toplam faktoring alacağının olduğunu, davacının, müvekkili firma uhdesindeki sorunlu hale gelmiş olan risk borç bakiyesi takip tarihinden sonra 14.1.2018 tarihinde azalmış olduğundan, 22.1.2018 tarihinde dava konusu İstanbul .... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyasına alacaklı vekili olarak talep açtığını ve taleple 57.200,00-Tl bedelli çekin müvekkili tarafından haricen tahsil edildiğinin bildirildiğini ve haricen tahsil harcının icra dosyasına ödendiğini, davaya konu 57.200,00-TL nin artık icra takibinin konusu olmadığından ve davacı borçlunun toplam takip riskinden de bu bedel düşürülmüş olduğundan, davası konusuz hale geldiğini belirterek, sonuç olarak; dava konusu icra takibi içinde 14.1.2018 keşide tarihli çekin tahsil edilmiş olduğu ve takibin kalan bakiye üzerinden devam etmesi nedeni ile davanın konusuz kalması sebebi ile reddine karar verilmesini, İst. ....İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyasındaki takip borcu ile tahsilde tekerrür olmamak üzere toplam 160.290,00-TL alacaklı olduğu ortaya çıkacağından, davanın reddi ile borçlu hakkında % 20 icra inkar tazminatına hükmedilmesine, vekalet ücreti ile yargılama giderlerinin davacıya yükletilmesini savunmuştur.
Istanbul .... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı takip dosyası celp edilmiş olup, incelenmesinde; davalı ...Ş. Tarafından davalı ... Grup İnş...Şti ile dava dışı Hazar-Tek İnşaat... Şti. aleyhine 02/11/2017 keşide tarihli 104.500,00-TL bedelli çeke istinaden toplam 114.224,82-TL miktar üzerinden kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip başlatıldığı görülmüştür.
İstanbul .... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı takip dosyası celp edilmiş olup, incelenmesinde; davalı ...Ş. tarafından davalı ... Grup İnş...Şti ile dava dışı ... aleyhine taraflar arasındaki faktoring sözleşmesi ve 03/03/2017 düzenleme tarihli 2.000.000,00- TL bedelli bonoya istinaden toplam 160.724,76-TL miktar üzerinden kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip başlatıldığı görülmüştür.
Uyuşmazlık, taraflar arasında düzenlenen faktoring sözleşmesinden kaynaklanan faktoring alacağına istinaden davalı tarafından başlatılan istanbul .... İcra Müdürlüğünün ... E.sayılı takip dosyasında davacı tarafça verilen henüz ibraz tarihi gelmeyen 57.200,00 TL çekten dolayı 57.200,00 TL'lik kısım yönünden borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkin olup, davacı tarafça verilen henüz ibraz tarihi gelmeyen 57.200,00 TL bedelli çek alacağının takip tarihi itibariyle muaccel olup olmadığının belirlenmesi noktasında toplanmaktadır.
İstanbul .... İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı takip dosyasında alacaklı vekilinin 22/01/2018 tarihli takip dosyasına sunmuş olduğu dilekçede; davaya konu 14/01/2018 keşide tarihli ... Teleferik Turizm San. Ve Tic. A.Ş. 'nin keşide ettiği 57.200,00- TL bedelli çekin tahsil edilmiş olduğundan, takip tutarından bu çek tahsilatının düşülmesi ve borçlunun borç bakiyesinin bu haricen tahsilata göre takibin bakiye borç bakiyesinden devam edilmesini talep ettiği görülmüştür.
Taraflar arasındaki faktoring sözleşmesi ve tarafların bildirmiş olduğu deliller dosyaya sunulmuştur.
Tüm dosya kapsamı incelendiğinde; dava konusu olan ve takip tutarına eklenen ibraz tarihi gelmeyen 14/01/2018 keşide tarihli 57.200,00-Tl bedelli çek tutarı, çek borçlusu tarafından ödenmiş olduğu, davalı ... şirketinin başlattığı takip dosyasından mahsup edilmiş olduğu anlaşılmakla, davanın konusuz kalması nedeni ile davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
HMK 331/1 maddesinde, davanın konusuz kalması sebebi ile davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hallerde, hakim, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderleri takdir ve hükmedeceği düzenlenmiştir. Dava konusu 57.200,00-TL bedelli çekin ibraz tarihi 14/01/2018 tarihi olmasına rağmen henüz vadesi gelmeden davalının faktoring alacağına istinaden 15/11/2017 tarihinde başlatmış olduğu takip dosyasına dahil ettiği her ne kadar davalı taraf, taraflar arasında imzalanan sözleşmede alacağın vadesinde ödenmemesi nedeni ile, faktoring müşterisi davacı borçlu firmanın müvekkil firma nezdindeki tüm borçlarının muaccel hale geleceği taraflarca kabul edileceğini iddia etmiş ise de; dosyaya sunulan faktoring sözleşmesi incelendiğinde; alacağın vadesinde ödenmemesi nedeni ile davacı borçlu firmanın davalı firma nezdindeki tüm borçların muaccel hale geleceğine yönelik bir düzenleme ve muacceliyet şartı bulunmadığı anlaşılmakla, davalının henüz ibraz tarihi gelmeyen çek bedelini de talep etme hakkı
bulunmadığından, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmiş, aşağıda belirtildiği şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Dava konusuz kaldığından esas hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2-Alınması gerekli olan 35,90-TL karar ilam harcının peşin alınan 976,84-Tl. den mahsubu ile arta kalan 940,94-TL harcın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
3-Davacının yapmış olduğu yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına,
4- Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT' nin 6/1 maddesine göre hesap ve takdir olunan 3.321,00- TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yatırılan gider avansından bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize yada mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip e-imzalıdır Hakim e-imzalıdır