T.C. ....... 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\tEsas-Karar No: 2024/808 Esas - 2025/436
TÜRK MİLLETİ ADINA
\tT.C.
\t.......
\t1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO\t: 2024/808
KARAR NO\t: 2025/436
............x...............x
x....................x.....
.....x.........x..........x
..........x............
DAVA\t: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ\t: 04/12/2024
KARAR TARİHİ\t: 03/07/2025
KARAR Y. TARİHİ\t: 07/07/2025
Mahkememizde görülmekte olan itirazın iptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; müvekkilinin inşaat malzemesi satımı ve taşımacılığı işini yaptığını, davalı şirketin müvekkilden fatura karşılığı ürün aldığını, taraflar arasında cari hesap şeklinde alışverişin uzun süredir yapıldığını, davalı şirketin satıma konu olan ürünlerin tamamını eksiksiz olarak teslim aldığını ve bu faturalara istinaden bir takım ödemeler de yaptığını, taraflar arasında 20.09.2024 tarihinde karşılıklı olarak imzalanmış olan 31.08.2024 tarihi itibariyle mevcut borcun 8.970.051,60 TL olduğunu gösterir mutabakat mektubunun olduğunu, davalının 7.074.399,64 TL lik borcunu ödenmemesi nedeniyle ....... 71. Noterliğinin 22546 yevmiye numaralı ve 22.10.2024 tarihli ihtarnamesi ile davalı/borçlu şirkete ihtarname gönderildiğini ve iş bu ihtarnamenin de borçlu şirkete 22.10.2024 tarihinde tebliğ edildiğini, davalının 30.10.2024 tarihinde 1.500.000,00 TL ödeme daha yaptığını, ancak müvekkil şirketin bakiye alacağı olan 5.574.399,64 TL'sinin ödenmediğini, davalı aleyhine ....... 3. Genel İcra Dairesi 2024/71621 sayılı dosyasından asıl alacak ve takip öncesi faiz tutarı toplamı olan 5.613.916,79 TL üzerinden icra takibinin başlatıldığını, ancak davalının süresi içerisinde itirazı ile takibin durdurulduğunu, dava şartı arabuluculuk görüşmelerinin anlaşmama ile sonuçlandığını, açıklanan nedenlerle; davanın kabulüne, itirazın iptaline, takibin devamına, davalı borçlunun %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı vekili cevap dilekçesi ile özetle; müvekkilin davacıya borcunun bulunmadığını, davaya konu faturaları kabul etmediğini, fatura bedelleri kadar teslimatın yapılmadığını, dava konusu faturaların kaynağı malzemeler sözleşmede yer alan niteliklerine uygun teslim edilmediğini, davacı tarafça kamyonetin ayıpsız ve sözleşmeye uygun olarak teslim edildiğine ilişkin herhangi bir delil de ortaya koyulamadığını, davacının müvekkilinin kullanımına uygun vinçler teslim etmediğini ve sözleşmeden kaynaklanan edimini yerine getirmediği için takibe dayanak faturalardan kaynaklanan borcun müvekkil şirket tarafından kabulünün mümkün olmadığını, işi süresinde ve ayıptan ari yapılıp yapılmadığının tespiti ile taraflar arasındaki alacak-borç miktarının bu hususa göre belirlenmesinin gerektiğini, faturaya 8 günlük itiraz süresinde itiraz edilmemiş olmasının fatura içeriğinin kabulü anlamını taşımadığını, bu durumun yargı kararları ile de sabit olduğunu, açıklanan sebeplerle; davanın ve icra inkar tazminatı talebinin reddine, davacı aleyhine %20 den az olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :
....... 3. Genel İcra Dairesinin 2024/71621 esas sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklı .................. İnşaat Nakliyat Otomotiv Gıda ve Ticaret Ltd. Şti.’nin borçlu ........... Elektrik Sanayi ve Ticaret A.Ş. Aleyhine asıl alacak ve ferileri toplamı 5.613.916,79 TL'nin tahsili için takip başlatıldığı, takip dayanağının cari hesap alacağı olarak gösterildiği, ödeme emrinin borçluya 09/11/2024 tarihinde tebliğ edildiği, davalı vekili tarafından 18/11/2024 tarihinde borca itiraz edilerek takibin durduğu, davanın İİK 67 hükümleri uyarınca süresinde açıldığı anlaşılmıştır.
Mahkememiz dosyasında mevcut davaya konu faturaların incelenmesinde; Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) tarafından belirlenen koşullarda, fatura alışverişinin GİB sistemi üzerinden gerçekleştirildiği, taraflar arasında standart oluşturularak faturaların güvenli ve hatasız şekilde dolaşımının sağlanması ile irsaliye vasfına da sahip davacı şirketin davalı şirket adına düzenlediği 21(yirmibir) adet irsaliyeli e-faturaların;
-03.01.2024 tarihli KOC2024000000.. seri numaralı, mıcır malzeme, toz malzeme, malzeme nakliyesi açıklamalı KDV dahil 1.740.529,20 TL tutarlı,
-10.02.2024 tarihli KOC2024000000.... seri numaralı, mıcır malzeme, toz malzeme, malzeme nakliyesi açıklamalı KDV dahil 839.268,00 TL tutarlı,
-29.02.2024 tarihli KOC2024000000... seri numaralı, mıcır malzeme, toz malzeme, malzeme nakliyesi açıklamalı KDV dahil 215.055,00 TL tutarlı,
-07.03.2024 tarihli KOC2024000000...... seri numaralı, irsaliye tarih ve nolu yazılı olduğu halde mıcır malzeme, toz malzeme, malzeme nakliyesi açıklamalı KDV dahil 366.093,00 TL tutarlı,
-14.03.2024 tarihli KOC2024000000....... seri numaralı, irsaliye tarih ve nolu yazılı olduğu halde mıcır malzeme, toz malzeme, malzeme nakliyesi açıklamalı KDV dahil 364.959,00 TL tutarlı,
-21.03.2024 tarihli KOC2024000000....... seri numaralı, irsaliye tarih ve nolu yazılı olduğu halde mıcır malzeme, toz malzeme, malzeme nakliyesi açıklamalı KDV dahil 494.748,00 TL tutarlı,
-18.04.2024 tarihli KOC202400000........... seri numaralı, irsaliye tarih ve nolu yazılı olduğu halde mıcır malzeme, toz malzeme, malzeme nakliyesi açıklamalı KDV dahil 278.478,00 TL tutarlı,
-30.04.2024 tarihli KOC2024000000....... seri numaralı, irsaliye tarih ve nolu yazılı olduğu halde mıcır malzeme, toz malzeme, malzeme nakliyesi açıklamalı KDV dahil 270.216,00 TL tutarlı,
-08.05.2024 tarihli KOC2024000000....... seri numaralı, irsaliye tarih ve nolu yazılı olduğu halde mıcır malzeme, toz malzeme, malzeme nakliyesi açıklamalı KDV dahil 253.017,00 TL tutarlı,
-08.05.2024 tarihli KOC2024000000...... seri numaralı, irsaliye tarih ve nolu yazılı olduğu halde mıcır malzeme, toz malzeme, malzeme nakliyesi açıklamalı KDV dahil 401.043,60 TL tutarlı,
-28.05.2024 tarihli KOC2024000000...... seri numaralı, irsaliye tarih ve nolu yazılı olduğu halde mıcır malzeme, toz malzeme, malzeme nakliyesi açıklamalı KDV dahil 570.598,20 TL tutarlı,
-31.05.2024 tarihli KOC2024000000..... seri numaralı, irsaliye tarih ve nolu yazılı olduğu halde mıcır malzeme, toz malzeme, malzeme nakliyesi açıklamalı KDV dahil 415.119,60 TL tutarlı,
-07.06.2024 tarihli KOC2024000000..... seri numaralı, irsaliye tarih ve nolu yazılı olduğu halde mıcır malzeme, toz malzeme, malzeme nakliyesi açıklamalı KDV dahil 250.093,80 TL tutarlı,
-14.07.2024 tarihli KOC2024000000.... seri numaralı, irsaliye tarih ve nolu yazılı olduğu halde mıcır malzeme, toz malzeme, malzeme nakliyesi açıklamalı KDV dahil 806.707,80 TL tutarlı,
-31.07.2024 tarihli KOC2024000000...... seri numaralı, irsaliye tarih ve nolu yazılı olduğu halde mıcır malzeme, toz malzeme, malzeme nakliyesi açıklamalı KDV dahil 871.579,80 TL tutarlı,
-07.08.2024 tarihli KOC202400000..... seri numaralı, irsaliye tarih ve nolu yazılı olduğu halde mıcır malzeme, toz malzeme, malzeme nakliyesi açıklamalı KDV dahil 376.686,00 TL tutarlı,
-14.08.2024 tarihli KOC2024000000.... seri numaralı, irsaliye tarih ve nolu yazılı olduğu halde mıcır malzeme, toz malzeme, malzeme nakliyesi açıklamalı KDV dahil 138.281,40 TL tutarlı,
-25.08.2024 tarihli KOC2024000000. seri numaralı, irsaliye tarih ve nolu yazılı olduğu halde mıcır malzeme, toz malzeme, malzeme nakliyesi açıklamalı KDV dahil 464.783,40 TL tutarlı,
-31.08.2024 tarihli KOC2024000000.... seri numaralı, irsaliye tarih ve nolu yazılı olduğu halde mıcır malzeme, toz malzeme, malzeme nakliyesi açıklamalı KDV dahil 397.647,00 TL tutarlı,
-07.09.2024 tarihli KOC2024000000. seri numaralı, irsaliye tarih ve nolu yazılı olduğu halde mıcır malzeme, toz malzeme, malzeme nakliyesi açıklamalı KDV dahil 210.895,20 TL tutarlı,
-10.09.2024 tarihli KOC202400000........... seri numaralı, irsaliye tarih ve nolu yazılı olduğu halde mıcır malzeme, toz malzeme, malzeme nakliyesi açıklamalı KDV dahil 93.452,40 TL tutarlı, şeklinde düzenlenmiş olduğu, davaya konu irsaliye nitelikli e- fatura ve fatura içeriklerine davalı şirketin 8 günlük yasal süresi içerisinde bir itirazının olduğunu gösterir herhangi bir belgeye dosyasında rastlanmadığı görülmüştür.
Taraflarca imzalanmış 20.09.2024 tarihli 1(bir) sayfalık davalı şirket antetli belgeye basılı mutabakat mektubunda özetle; davalının 320.23.01.001.1478 cari hesabında kayıtlı 8.970.051,60 TL’lik davacı şirkete borcunun bulunduğu konusunda tarafların mutabık olduğunun kabul edildiği görülmüştür.
Gelir İdaresi Başkanlığı ....... Defterdarlığı Kahramankazan Vergi Dairesi Müdürlüğünün 11.03.2025 tarihli yazısının incelenmesinde; davacı şirkete ait; dokuz sayfalık 2024 yılı karşılaştırmalı Satış-Alış Analiz Form/Bs-ba görüntüleme ekranı 1 inci sayfası 5 inci satırında; 21(yirmibir) adet belge karşılığında KDV hariç 8.182.709,50 TL tutarlı mal ve hizmetin davalı şirkete satılmış olduğunun beyan edildiği ve karşıt alışında da mutabık olunduğu, Gelir İdaresi Başkanlığı ....... Defterdarlığı ....... Kurumlar Vergi Dairesi Müdürlüğünün 14.03.2025 tarihli yazısında; davalı şirkete ait 3(üç) sayfalık 2024 yılı karşılaştırmalı Satış-Alış Analiz Form/Ba-bs görüntüleme ekranı çıktılarında davacı şirketten herhangi bir mal ve hizmetin satın alınmış olduğunun beyanına rastlanmadığı, taraflarca ilgili vergi dairesine gerekli bildirimlerin yapılarak mal ve hizmetin alışverişine ait çapraz kontrolünün sağlandığı görülmüştür.
Davacı şirket tarafından davalı şirket adına keşide edilen ....... 71’ inci Noterliği'ne ait 22.10.2024 tarih 22546 yevmiye numaralı ihtarnamede, “Konu: Müvekkil şirketin alacağının faizi ile birlikte ödenmesine ilişkin bildirimdir. Sayın Muhatap; 1.Müvekkil şirketin kayıtları incelendiğinde ve mutabık doğrultusunda müvekkil şirketin tarafınızdan 7.074.399,20-TL alacağı bulunduğu görülmüştür. Ticari etiklik açısından ve bu alacağından zamanında ödenmemesi nedeniyle iş bu ihtarı gönderiyoruz. 2. Yukarıda ifade olunduğu üzere müvekkil şirketin alacaklı olduğu bakiye 7.074.399,20-TL 'nin 19/09/2024 tarihinden itibaren işlemiş ve işleyecek TİCARI REESKONT AVANS Faizi ile birlikte 1 gün içerisinde Av. Şahan TURAN Türkiye Vakıflar Bankası T.A.Ο \"TR85 0001 5001 5800 7302 4757 96 numaralı iban numarasına ödenmesini, aksi halde yasal yolara müracaat edilerek, söz konusu alacağımızın faiz, avukatlık ücreti ve mahkeme masrafları ile beraber tahsili cihetine gidileceğinin...” ihtar edildiği, ihtarnamenin davalı şirkete ait UETS adresi 25969-53227-92267 kodu ile “22.10.2024 tarih saat 17:13:15 te okundu” şeklinde tebliğ edildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce Mali Müşavir Sadullah Yamak ve Nitelikli Hesaplamalar Uzmanı Ö.........en'den oluşan bilirkişi heyetinden alınan 06/05/2025 tarihli bilirkişi raporunda; davacı şirketin 2022, 2023 ve 2024 yılı ticari defterlerini e-defter yazılım sistemi/programı üzerinden oluşturduğu, GİB onay bilgeleri ile e-defter beratlarının mevcut olduğu, muhasebe kayıtlarını da sisteme kayıtlamış olduğu, bu cümleden olmak üzere: Davacı şirketin 2023-2024 yılı yevmiye defterindeki muhasebe kayıtları ile uyumlu olduğu tespit edilen muavin defter cari hesap dökümünde, davalı şirketin; 120 Alıcılar Hesabı 120.A02 Alt hesap kodu ile; şeklinde kayıtladığı, e-faturaların yevmiye defterine borç kaydının yapılmış olduğu, davalı tarafından yapılan ödemelerin ise yevmiye defterine alacak kaydının yapılmış olduğu ve anılan cari hesabın 30.10.2022 tarihi itibariyle bir sonraki aya/yıla bakiye kaydı borç devrinin (13.085.711,64 (2023 devri 3.266.460,24 TL dahil) TL borç – 7.511.312,44 TL alacak = ) 5.574.399,20TL olduğu, davacı şirketin 2022, 2023 ve 2024 yılı ticari defterlerini e-defter yazılım sistemi/programı üzerinden oluşturduğu, GİB onay bilgeleri ile e-defter beratlarının mevcut olduğu, muhasebe kayıtlarını da sisteme kayıtlamış olduğu, davalı şirketin 2023-2024 yılı yevmiye defterindeki muhasebe kayıtları ile uyumlu olduğu tespit edilen muavin defter cari hesap dökümünde, davalı şirketin; 320 Satıcılar Hesabı 320.23.01.001.1478 Alt hesap kodu ile; Şeklinde kayıtladığı, bir başka ifadeyle; davaya konu ve yukarıda 11 inci maddede ayrıntılı olarak arz ve izah edilen e-faturaların yevmiye defterine alacak kaydının yapılmış olduğu, yapılan ödemelerin ise yevmiye defterine borç kaydının yapılmış olduğu ve anılan cari hesabın 30.10.2022 tarihi itibariyle bir sonraki aya/yıla bakiye kaydi alacak devrinin (13.085.711,64 (2023 devri 3.266.460,24 TL dahil) TL alacak – 7.511.312,44 TL borç = ) 5.574.399,20TL olduğu, tarafların bilanço esasına göre defter tuttukları, bildirilmiştir.
Davacı, ....... 71. Noterliği nezdinde düzenlenmiş 22.10.2024 tarihli ve 22546
yevmiye numaralı ihtarnameyle, davalıyı 7.074.399,20 TL’lik bakiye alacağın ihtarnamenin
tebliğinden itibaren bir gün içinde ödenmesi konusunda temerrüde düştüğü anlaşılmaktadır. İhtarname,
davalıya 22.10.2024 tarihinde tebliğ edildiği, ihtarnamede, alacağın “ticari reeskont avans faizi” ile birlikte ödenmesi talep edildiği dosyaya göre, davalı, ihtarnamenin tebliğinden sonra 30.10.2024 tarihinde
1.500.000,00 TL ödeme yapmış, ancak kalan 5.574.399,20 TL’lik bakiye alacağı ödemediği, icra takibinin, ....... 3. Genel İcra Dairesi’nin 2024/71621 esas sayılı dosyasıyla 04.11.2024
tarihinde başlatıldığı anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, cari hesaba dayanan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davadaki uyuşmazlık; taraflar arasında sözleşme ve mutabakat olup olmadığı, tarafların sözleşme ve mutabakat hükümlerine aykırı hareket edilip edilmediği edilmişse kusur durumları davacının alacaklı olup olmadığı, alacak varsa: muacceliyet ve temerrüdün gerçekleşip gerçekleşmediği, hangi tarihte gerçekleştiği, Akdi ve temerrüt faiz oranlarının sözleşmeye uygun olup olmadığı, Asıl alacak ve işlemiş faizin gerçeği yansıtıp yansıtmadığı, takip tarihi itibariyle asıl alacak ve işlemiş faizin niteliği, tutarının ne olduğu varsa faizin başlangıcı miktarına ilişkin olduğu noktalarında toplanmaktadır.
Türk Hukukunda kural olarak her dava, dava tarihindeki durum ve koşullara göre karara bağlanır. Ancak itirazın iptali davaları icra takibine sıkı sıkıya bağlı davalardan olduğundan tarafların alacak borç durumu ve haklılık durumu icra takip tarihi itibariyle tespit edilir. (Yargıtay 19. HD.11.11.2015 tarih, 2015/5365 Esas, 2015/14528 K.; 14.11.2019 tarih, 2017/4726 E, 2019/5144 K.).
Tarafların delilleri toplanmış icra dosyası ve tarafların ticari defterleri incelenmiştir.
Davaya konu alacak bakımından ispat yükü davacı tarafta olmakla birlikte ticari davalarda, ya da iki tarafın tacir olduğu ve dava konusunun ticari işletmeleri ile ilgili olduğu davalarda, ticari defterler ile sözleşme ilişkisinin veya alacak miktarının ispatlanmalıdır. Ticari defterler kesin delillerdendir. Davacıda dava dilekçesinde ticari defterlere dayanmaktadır. Ticari defterler kesin delillerden ise de ancak HMK 222. maddedeki koşullar çerçevesinde ispat aracı olabilir. Ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması gerekir.
Ticarî defterlerin ibrazı ve delil niteliği, HMK’nın 222. maddesinde düzenlenmiş olup maddenin 1. fıkrasında mahkemenin, ticarî davalarda tarafların ticarî defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebileceği ve aynı maddenin 2. fıkrasında ise ticarî defterlerin, ticarî davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması gerektiği düzenlenmiştir. Ticarî defter kayıtları ikinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan tarafın, ticarî defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticarî defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticarî defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir (HMK m. 222/3). Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticarî defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olurlar. (HMK m. 222/4).
Davaya konu alacak bakımından ispat yükü davacı tarafta olmakla birlikte ticari davalarda, ya da iki tarafın tacir olduğu ve dava konusunun ticari işletmeleri ile ilgili olduğu davalarda, ticari defterler ile sözleşme ilişkisinin veya alacak miktarının ispatlanmalıdır. Ticari defterler kesin delillerdendir.
\tİİK. 67. maddesinde düzenlenen itirazın iptali davasında; usulüne uygun yapılmış ve itiraz edilmiş icra takibinin bulunması dava şartıdır. İtirazın iptali davası icra takibine sıkı sıkıya bağlı, itiraz üzerine duran icra takibinin devam edebilmesini sağlayan ve takip hukuku içinde olmakla birlikte, maddi hukuk ilişkisinin incelenerek uyuşmazlığı kesin hükümle sonuçlandıran bir davadır. Davanın takibe bağlılığı alacağın miktarı bakımından söz konusu olduğu gibi alacağın kaynağı bakımından da geçerlidir (YHGK. 2017/19-1634 Esas - 2018/633 Karar sayılı ilamı).
TBK m. 117/2 hükmüne göre, “Borçlu, alacaklının usulüne uygun
temerrüde düşürmesiyle temerrüde düşer.”
TTK’nın 18. maddesinin
üçüncü fıkrası, tacirler arasında bildirimlerin yazılı ve usulüne uygun yapılmasını gerektirir.
Davalı, 22.10.2024 tarihli noter ihtarnamesinin tebliğ edilmesi ve
ihtarnamede belirtilen bir günlük süre içinde ödeme yapmaması nedeniyle temerrüt oluştuğu gibi
20.09.2024 tarihli mutabakat
mektubuna göre, davacının 5.574.399,20 TL’lik alacağı, 31.08.2024 tarihi itibarıyla muaccel olduğu, keza mübrez 20.09.2024 tarihli mutabakat mektubunda davalı ........... Elektrik Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin antetli kağıdına basılı olduğu ve mutabakat mektubunun taraflarca imzalandığı, mutabakat mektubunda, davalının 320.23.01.001.1478 numaralı cari hesabında kayıtlı, toz mıcır-mıcır malzeme satışı ve taşımacılığına ilişkin olarak davacı ......... ........... İnşaat Nakliyat Otomotiv Gıda ve Ticaret Ltd. Şti.’ye 8.970.051,60 TL borçlu olduğunun belirtildiği ve tarafların bu borç miktarı konusunda mutabık oldukları anlaşılmıştır.
TBK’nın 88. maddesine göre, “Faiz ödeme borcu, kanundan, örf ve âdetten veya hukuki bir işlemden doğar. Kanunda veya sözleşmede öngörülmedikçe, faiz talep edilemez.” TBK’nın 120. maddesinin birinci fıkrası, akdi faiz oranının taraflarca serbestçe belirlenebileceğini, ancak bu oranın kanunda öngörülen sınırları aşamayacağını belirtir. Ticari işlerde, TTK’nın 8. maddesi, tacirler arasında faiz oranlarının genel hükümlere tabi olduğunu, ancak ticari örf ve adetlerin de dikkate alınabileceğini düzenlemektedir.
TBK’nın 117. maddesinin ikinci fıkrasına göre, borçlu, alacaklının usulüne uygun temerrüde düşürmesiyle temerrüde düşer. TBK’nın 120. maddesinin ikinci fıkrası, temerrüt faiz oranının, akdi faiz oranı kararlaştırılmamışsa, kanunda öngörülen yasal faiz oranına göre belirleneceğini düzenlemektedir. Ticari işlerde, TTK’nın 10. maddesi ve TBK’nın 1530. Maddesi, tacirler arasındaki temerrüt faizinin, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) kısa vadeli avans işlemlerine uyguladığı faiz oranı (avans faizi) üzerinden hesaplanacağını öngörmektedir.
Dava, cevap, faturalar, irsaliyeler, mutabakat mektubu, ticari defterler ve kayıtlar, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre somut olayda, davacı tarafından taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında düzenlenen fatura alacağının tahsili için icra takibi başlatıldığı, taraflar arasında yazılı bir sözleşmenin sunulmadığı, davacı şirket tarafından davalı tarafa yönelik düzenlenen dava konusu faturalara davalı şirketin yasal süresi içerisinde itirazda bulunduğuna dair belge ibraz edilmediği, taraflara ait ticari defterlerin usulüne uygun tutulduğu HMK 222 maddesindeki şartlara uygun olduğu, taraf defterlerinde yapılan bilirkişi incelemesinde davacı tarafın davalı şirketten 5.574.399,20 TL tutarında alacaklı olduğu, taraflar arasında imzalanan 20/09/2024 tarihli mutabakat mektubunda davalının 8.970.051,60 TL'lik borcu kabul ettiği, davalının, davacının sözleşme ve mutabakat hükümlerine aykırı davrandığı iddiasını destekler nitelikte herhangi bir belgeyi dosya kapsamına ibraz etmediği, tarafların yevmiye defterlerinin incelenmesinde e faturaların yevmiye defterine alacak kaydının yapılmış olduğu, yapılan ödemelerin ise borç kaydının yapılmış olduğu, cari hesabın 30/10/2022 tarihi itibariye bir sonraki aya/yıla bakiye kaydı alacak devrinin (13.085,711,64 TL (2023 devrinin 3.266.460,24 TL dahil) TL alacak- 7.511.312,44 TL borç=5.574.399,20 TL olduğu, tarafların toz mıcır-mıcır malzeme satışı ve taşımacılığına dayalı uzun süreli ticari ilişkisi, mutabakat mektubunun bir çerçeve anlaşma niteliği taşıdığı, tarafların serbest iradeleriyle imzaladığı, borç miktarını kesinleştiren ve likit hale getiren bir belge niteliğinde olduğu, davalının iddia ettiği ayıplı veya sözleşmeye aykırı teslimatlara ilişkin, TTK'nun 18/3 ve 23. maddelerine uygun bir ayıp ihbarı belgesinin dosyaya ibraz olunmadığı, davacının teslimat yükümlülüklerini eksik veya ayıplı yerine getirdiğine dair bir delil bulunmadığı, davacının 21 adet e-fatura ve irsaliyelerle teslimatları belgelediği 20/09/2024 tarihli mutabakat mektubunun davalının teslimatları ve borcu kabul ettiği, 8.970.051,60 TL’lik borcun
bakiyesi olan 5.574.399,20 TL’yi ödemediği, TTK’nın 18. ve 23. maddelerine uygun ayıp ihbarında bulunmadığı, davacı tarafından davalı adına keşide edilen ihtarname ve tebliğ tarihi dikkate alındığında davalının temerrüt tarihinin 23/10/2024 olduğu, takip tarihi olan 04/11/2024 tarihine kadar avans faiz tutarı 102.762,70 TL olduğu ancak HMK m. 26 gereğince talepten fazlaya hükmolunamayacağı, davalının davacı şirket tarafından ....... 3. Genel İcra Dairesinin 2024/71621 sayılı takip dosyasında yaptığı itirazında haksız olduğu gözetilerek davanın kısmen kabulüne karar vermek (emsal Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 18/04/2016 tarih, 2016/386 Esas, 2016/6768 Karar sayılı kararı) ve itirazında haksız olan davalı hakkında İİK m 67 gereğince icra inkar tazminatına hükmetmek, davalının kötüniyet tazminat isteminin reddine karar vermek ve aşağıdaki gibi hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntılı gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Açılan davanın KISMEN KABULÜNE,
....... 3. Genel İcra Dairesi'nin 2024/71621 Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın asıl alacak 5.574.399,20-TL, işlemiş faiz 39.517,15 TL olmak üzere toplam 5.613.916,35 toplam alacak üzerinden iptali ile takibin bu miktar üzerinden devamına, takip tarihinden itibaren değişen oranlı avans faizi uygulanmasına, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Hükmolunan alacağın %20'si oranında olan 1.122.783,27 TL’nin davalının icra inkar tazminatına mahkum edilmesine,
3-Davalının kötü niyet tazminat isteminin yasal koşulları oluşmadığından reddine,
4-Alınması gerekli karar ve ilam harcı 383.486,62-TL olduğundan peşin alınan 67.802,09-TL harcın mahsubu ile bakiye 315.684,53-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
5-Zorunlu arabuluculuk gideri olan 3.600,00-TL'nin kabul ret oranına göre hesaplanan 3.599,99-TL'nin davalıdan, geri kalan 0,01-TL'nin davacıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına,
6-Davacı duruşmada kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul ve red oranına göre hesaplanan 556.695,82-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
7-Davalı duruşmada kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca red ve kabul oranına göre hesaplanan 0,44-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
8-Davacı tarafından yapılan 20.140,00-TL (bilirkişi ücreti, tebligat ve posta gideri olmak üzere) davanın kabul ve red oranına göre hesap edilen 20.139,99-TL yargılama gideri ile davacı tarafından dava açılırken ödenen 427,60 TL başvurma harcı, 60,80 TL vekalet harcı ve 67.802,09 TL peşin harç olmak üzere toplam 88.430,48 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
9-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde ve istek halinde yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde ....... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere oybirliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 03/07/2025