T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\t
ESAS NO\t: 2025/1063
KARAR NO\t: 2025/887
DAVA\t: Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ\t: 20/11/2025
KARAR TARİHİ\t: 21/11/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket davalı arasında, -----No'lu------ Ana makinesinde meydana gelen arıza sebebiyle davalının, 08/01/2025 Tarihli ----- Referans No'lu teklifine istinaden müvekkili şirket tarafından davalı yanın talebine uygun olarak 36.100,00 USD davalı yana peşinat olarak ödenerek müvekkil ile davalı arasında sözleşme kurulduğunu, müvekkili şirket tarafından kabul edilen teklif neticesinde ----- parçanın yedi gün içerisinde tedarik edileceğinin müvekkili şirkete belirtildiğini, davalıdan istenen ve ücreti ödenen malzemelerin davalı tarafından tedarik edilememiş olması sebebiyle müvekkili şirkete teslim edilmediğini, malzemeler teslim edilmediğinden dolayı,----- Gemisindeki gerekli tamir işlemleri yapılamadığını, bu sebeple de makine arızası giderilemediğinden dolayı geminin ticari kaybı her geçen gün arttığını, sözleşme yükümlülerini yerine getirmeyen davalı şirkete, 26/02/2025 tarihinde ----- Noterliğinin ------ yevmiye no'lu ihbarnamesi ile davalıya ödenen peşinatın iade edilmesi ve ticari kazanç kayıplarının ödenmesinin ihbar edildiğini, müvekkili şirket, davalıdan 31/01/2025 ile 02/03/2025 tarihleri arasındaki otuz bir günlük geminin işletilmemesinden kaynaklı Ticari Kazanç Kaybı isteminde bulunulduğunu, müvekkili şirketin uğramış olduğu ticari kazanç kaybının müvekkili şirkete ödenmediğini beyanla; Davanın kabulüne, müvekkili şirketin uğramış olduğu ticari kazanç kaybının ıslah hakkı saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10,00 USD'sinin, faizi ile birlikte müvekkiline ödenmesine, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davalıya yükletilmesine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA
Dilekçeler teatisi ve ön inceleme tamamlanmadan dosya üzerinden karar verilmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE: Dava hukuki niteliği itibariyle, taraflar arasında kurulan sözleşme kapsamında sözleşme yükümlülüklerinin yerine getirilmediği iddiası ile oluşan geminin ticari kazanç kaybı sebebiyle oluşan zararın tazminine yönelik olarak açılan tazminat davasıdır.
Dava konusu somut olayda, davacı tarafından tekne satışına ilişkin edimin yerine getirilmemesi nedeni ile alacak talep edildiğine göre, uyuşmazlığın çözümünde 6102 sayılı yeni TTK'nın “Deniz Ticareti Sözleşmeleri” başlıklı 1119 vd. maddelerinin hükümlerinin uygulanması gerektiğinden, davanın görülüp sonuçlandırılmasının aynı kanunun 5.maddesi gereğince ticaret mahkemesinin görevine girdiğinin kabulü gerekmektedir. Mahkemelerin görevi, kamu düzenine ilişkin olup, yargılamanın her aşamasında re’sen gözetilmesi gerekir.
6762 sayılı eski TTK.nun 4.maddesine 20.04.2004 tarihinde 5136 sayılı yasanın 1. maddesi ile eklenen son fıkrası \"İş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun olumlu görüşü ile Adalet Bakanlığınca, bu Kanunun Dördüncü Kitabında yer alan deniz ticaretine ilişkin ihtilaflara bakmak ve asliye derecesinde olmak üzere Denizcilik İhtisas Mahkemeleri kurulur. Bu mahkemelerin yargı çevresi Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tarafından belirlenir.\" hükmünü havi olup, bu maddeye dayalı olarak HSYK tarafından 20.07.2004 gün ve ------ sayılı kararı ile ------ Denizcilik İhtisas Mahkemesi kurulmuş, yargı alanı da ------ ili mülki hudutları olarak belirlenmiştir.
Daha sonra özel kanunlarına göre kurulmuş olan ihtisas mahkemelerinin yargı alanlarının yeniden belirlenmesi ile ihtisas mahkemesi kurulmayan yerlerde bu mahkemelerin görev alanına giren iş ve davalara hangi mahkemenin bakması gerektiği hususlarında Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu 24.03.2005 tarih ve ------ sayılı kararı almıştır. Bu ilke kararı gereğince;
Denizcilik İhtisas Mahkemesi Konusunda;
I-Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun 20.07.2004 gün ve ----- sayılı \tkararı ile ---- kurulup faaliyete geçirilen Denizcilik İhtisas Mahkemesinin yargı alanın ------ ili mülki hudutları olarak belirlenmesine,
II-Denizcilik ihtisas mahkemesi kurulmayan yerlerde
a)-Ticaret mahkemesi bulunan yerlerde;
1-Bir ticaret mahkemesi bulunan yerlerde bu mahkemenin,
2-Birden fazla ticaret mahkemesi bulunan yerlerde 1 numaralı ticaret mahkemesinde,
b)Ticaret mahkemesi bulunmayan yerlerde;
1 ) Bir asliye hukuk mahkemesi olan yerlerde bu mahkemede,
2 ) Birden fazla asliye hukuk mahkemesi bulunan yerlerde, 1 numaralı asliye hukuk mahkemesinde bakılmasına karar verilmiştir.
Öte yandan 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı yeni TTK.nun 5.maddesi;
\"Ticari davalar ve çekişmesiz yargı işlerinin görüleceği mahkemeler
(1) Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir.
(2) Bir yerde asliye ticaret mahkemesi varsa, asliye hukuk mahkemesinin görevi içinde bulunan ve 4 üncü madde hükmünce ticari sayılan davalarla özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer işlere asliye ticaret mahkemesinde bakılır. Bir yerde ticaret davalarına bakan birden çok asliye ticaret mahkemesi varsa, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca, asliye ticaret mahkemelerinden biri veya birkaçı münhasıran bu Kanundan ve diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilebilir.
(3) (Değişik: 26/6/2012-6335/2 md.) Asliye ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır.
(4) (Değişik: 26/6/2012-6335/2 md.) Asliye ticaret mahkemesi bulunmayan yargı çevresindeki bir ticari davada görev kuralına dayanılmamış olması, görevsizlik kararı verilmesini gerektirmez; asliye hukuk mahkemesi, davaya devam eder.\" hükmüne,
Yine aynı tarihte yürürlüğe giren 6103 sayılı TTK.nun yürürlüğü ve uygulama şekline dair kanunun 8.maddesi de,
\"A) Deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davaları
MADDE 8 – (1) 6762 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca kurulmuş bulunan denizcilik ihtisas mahkemesinin görmekte olduğu davalar, Türk Ticaret Kanununun 5 inci maddesinin ikinci fıkrasının ikinci cümlesi gereğince, Türk Ticaret Kanununun yürürlüğe girmesinden itibaren bir ay içinde, Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tarafından, Türk Ticaret Kanunu ile diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevli kılınacak asliye ticaret mahkemesine devredilir.
(2) Türk Ticaret Kanununun yürürlüğe girmesinden önce açılmış olan deniz ticaretine ve deniz sigortasına ilişkin hukuk davalarını görmekte olan mahkemeler, yargı çevreleri içinde ve görev alanlarına giren sonuçlanmamış davaları ve işleri devredemezler.\" hükmünü havi olup, 6103 sayılı kanunun 8.maddesi, 6102 sayılı kanunun 5/2.maddesinin HSK.na verdiği yetkinin kullanım şekline ilişkindir.
Anılan kanunların verdiği yetki ile HSK tarafından 10.07.2012 tarih ve --- sayılı Yetki kararnamesi ile , ----- Asliye Ticaret Mahkemelerini, -- için---- Asliye Ticaret Mahkemesini TTK.dan ve diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmak üzere münhasıran görevlendirilmesine karar verilmiş, 08.09.2014 tarih ve ---- sayılı yetki kararnamesi ile de, bu kez aynı konularda---Asliye Ticaret Mahkemesi ve ------.Asliye Ticaret Mahkemesi görevlendirilerek, önceki görevli mahkemelerin faaliyetinin durdurulmasına karar verilmiştir. Diğer yargı yerlerine ilişkin bir görevlendirme yapılmamıştır.
Davacı vekili tarafından taraflar arasında kurulan sözleşme kapsamında davalının edimlerini yerine getirmediğinden geminin kazanç kaybına uğradığını iddiası ile oluşan zararın tazmini talep edildiği anlaşıldığından ve eldeki davaya Deniz Ticaretine ilişkin hükümler uygulanacağından davaya bakma görevi deniz ticaretinden ve deniz sigortalarından doğan davalara bakmakla görevli ------ Asliye Ticaret Mahkemelerine ait olduğundan, görev hususu dava şartı olduğundan, 6100 sayılı HMK'nın 114/1-c ve 115/2 maddesine göre mahkememizin görevsizliğine ve davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Mahkememizin görevsizliği nedeniyle davanın usulden REDDİNE,
2-Kararın kesinleşmesinden itibaren 2 hafta içinde talep edilmesi halinde dosyanın görevli ------ ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE,
3-6100 sayılı HMK md. 331/2 uyarınca harç ve yargılama giderlerinin görevli mahkemede hüküm altına alınmasına ancak Mahkememiz görevsizlik kararı sonrasında görevli ve yetkili mahkemede yargılamaya devam edilmemesi ve bu durum belirtilerek Mahkememizden talepte bulunulması durumunda harç ve yargılama giderleri konusunda Mahkememizce karar verilmesine,Dair; tarafların yokluğunda dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içinde ------ Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere karar verildi.