T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\t
ESAS NO\t: 2025/859 ESAS
KARAR NO\t: 2025/816 KARAR
DAVA\t: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ\t: 11/09/2025
KARAR TARİHİ\t: 26/09/2025
Mahkememizde görülen Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin ticaretle uğraştığını, müşterilerinden ... Pet. Nak. Gıda Yem. Hiz. Ltd. Şti.'ye 1.542.000,00-TL değerinde çek yazıldığını, keşide tarihi 20/09/2025 olan çekin müvekkilinin zimmetindeyken kaybolduğunu, kaybolan çekin piyasada ticari itibarı yüksek olan firmalardan biri olan... Tem. Peyz. İnş. Bilg. Otom. Gıda Teks. Sağ. Hizm. San. Ltd. Şti. Tarafından keşide edildiğinden ve çekin vadesinin henüz gelmediğinden çekin karşılığının bankadan tahsil edilme ihtimalinin bulunduğunu, açıkladığı sebeplerle; dava konusu çekin iptalini, çek üzerine ödeme yasağı konulmasını talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, 6102 Sayılı TTK'nın 818/1-s maddesinin yollamasıyla çeklerde de uygulanması gereken 757. vd. maddeleri hükümlerine göre açılan zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.
6102 Sayılı TTK Madde 651- (1) Kıymetli evrak zayi olduğu takdirde mahkeme tarafından iptaline karar verilebilir. (2) Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir.
6100 sy HMK nın 114(1) d ) Tarafların, taraf ve dava ehliyetine sahip olmaları dava şartıdır. Zayi nedeniyle çek iptali hamil tarafından açılması gerekir.
6102 Sayılı TTK.nun 651/2.maddesi gereğince çek iptal davası açma hakkı, çek hamiline tanınmış bir hak olup, eldeki davayı çek hesap sahibi yani söz konusu çeki her an keşide etme ihtimali bulunan davacı açmıştır.
6100 sayılı HMK.nun 114.maddesine göre; tarafların, taraf ve dava ehliyetine sahip olmaları dava şartları arasında sayılmıştır.
6100 Sayılı HMK.nun 115.maddesine göre ise; açılan davada dava şartlarının var olup olmadığı mahkemece davanın her aşamasında kendiliğinden araştırılacaktır.
Tüm bu açıklamalardan sonra somut olaya dönüldüğünde, 6102 Sayılı TTK da keşidecinin çek iptali davası açabileceğine ilişkin bir yasal düzenleme bulunmadığı, bu nedenle mahkememizce verilen İhtiyati Tedbir kararının 26/09/2025 tarihinde kaldırıldığı ve bu hususta ilgili bankaya müzekkere yazıldığı, davacının aktif husumet ehliyetinin iş bu dava yönünden gerçekleşmediği, dolayısıyla dava şartının da bulunmadığı anlaşılmakla, davanın aktif dava şartı yokluğundan HMK.nun 115.Maddesi gereğince usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hükmün tesisi gerekmiştir.
H Ü K Ü M :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-HMK'nun 114/1-d ve 115/2 maddesi gereğince aktif husumete ilişkin DAVA ŞARTI YOKLUĞUNDAN DAVANIN USULDEN REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 615,40-TL harç peşin alındığından bakiye harç bulunmadığından, alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin, davanın niteliği itibariyle üzerinde bırakılmasına,
4-HMK.nun 333.maddesi uyarınca davacı tarafça yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansından kararın tebliği giderleri düşüldükten sonra kalan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, tarafların yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.26/09/2025
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır