T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO\t: 2023/158 Esas
KARAR NO\t: 2025/570
DAVA\t: Alacak (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ\t: 16/02/2022
KARAR TARİHİ\t: 19/06/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH \t: 30/06/2025
Yukarıda isim ve adresleri yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın açık yargılaması ve dosyanın tetkiki sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: davacı vekili özetle; .... Ticaret A.Ş'nin uzun yıllardır denizcilik sektöründe faaliyet gösteren köklü bir şirket olduğunu, davacı şirket ile .... A.Ş arasında .... numaralı booking /rezervasyon anlaşması akdedildiğini, işbu anlaşma uyarınca, “....” gemisi ile İskenderun/Türkiye Limanından, Alexandria / Mısır Limanına yapılacak taşımalara yönelik olarak davalıya .... firmasından kiralanan 52 adet “40 HC” cinsi konteyner tahsis edildiğini, anlaşma gereği davacıya ait 52 adet konteyner 14-15 Ağustos 2021 tarihlerinde .... Limanı'nda taşıyanı temsilen ... isimli kişiye teslim edildiğini, akabinde davacı şirketin .... firmasından 5 yıl süreyle kiralamış oldukları konteynerlerin Gaziantep ilinde satıldığına dair duyum aldıklarını, bunun üzerine, Gaziantep Cumhuriyet Başsavcılığı’nca .. Soruşturma Numaralı dosyası tahtında soruşturma başlatılmış olup Gaziantep .... Organize Sanayi Bölgesi’nde oldukları tespit edilen konteynerlere 19 Ağustos 2021 tarihinde Gaziantep .... Sulh Ceza Hakimliği’nin .... D.İş dosyası tahtında el koyma kararı verildiğini, davacı adına 24 Ağustos 2021 tarihinde Gaziantep Cumhuriyet Başsavcılığı’na el koyma kararının kaldırılması talepli dilekçe sunulduğunu, Gaziantep Cumhuriyet Başsavcılığının ... Soruşturma numaralı dosyasında 03 Eylül 2021 tarihli kararı ile konteynerler davacı şirket yetkilisi ....’a yediemin olarak teslim edildiğini, konteynerlerin davacıya teslimi için .... ve ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. tarafından davacıya sırasıyla 220.896,00 TL ve 70.564,00 TL bedelli faturalar tanzim edildiğini, ayrıca, davacının yasal olarak alması gereken ölü navlun ve detention faturaları tanzim edildiğini, müvekkilinin ilgili bedellerin üç (3) iş günü içerisinde ödenmesine ilişkin olarak Kartal .... Noterliği’nden 09 Eylül 2021 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarname keşide ettiğini, ancak davalı tarafından davacı şirkete herhangi bir ödeme yapılmadığını, müvekkilinin 13 Ekim 2021 tarihinde ilgili bedellerin tahsil edilmesi için zorunlu arabuluculuk yoluna başvurmuş olup, tarafların anlaşamaması nedeniyle 8 Aralık 2021 tarihli arabuluculuk anlaşamama tutanağı düzenlendiğini, müvekkilinin kendisine ait 7 adet gemisi ve işletmekte olduğu kiralık gemilerle birlikte 39 tır, 12.000 TEU’luk konteyner parkı ve 40 bin metrekarelik depolama tesisine sahip olan uluslararası alanda taşımacılık hizmeti veren saygın ve itibarlı bir şirket olduğunu, davacı ile .... Ltd arasında 01.01.2020 tarihinde akdedilmiş Kira Sözleşmesine göre, davacı şirketin kiracısı olduğu konteynerleri işbu sözleşme süresinin sonuna kadar kullanacağını, taraflar arasındaki rezervasyon mutabakatı uyarınca davalı şirket konteynerleri kiralama amacına uygun kullanmaktan imtina ettiğini ve atıl bıraktığını, konteynerleri iade de etmeyen davalının, davacı şirket tarafından Kartal .... Noterliği’nden 09 Eylül 2021 tarih ve ... yevmiye numarası ile keşide edilen ihtarname sebebiyle temerrüde düştüğünü, davacının Kartal .... Noterliği’nden keşide ettiği ihtarnamesiyle TBK 125/2 uyarınca borcun ifa edilmemesinden doğan zararlar ile meydana gelebilecek zararları davalı yandan talep ettiğini, uğramış olduğu zararlar ile sözleşmeye aykırı davranış arasında uygun illiyet bağı olması nedeniyle davalının, davacı ile uyuşmazlık konusu olan 52 adet konteynerin teslim alınabilmesi için katlanmış olduğu masrafları gidermekle yükümlü olduğunu, konteynerlerin çekme ve vinç ücreti ile otopark ücretine ilişkin olarak .... tarafından müvekkiline hitaben toplam 220.896,00 TL tutarında 06.09.2021 tarih ve .... numaralı fatura düzenlendiğini, ilgili tutarın 07.09.2021 tarihinde ... Bankası’nın ... Şubesi hesabından internet yoluyla ödemesini gerçekleştirdiklerini, .... San. ve Tic. Ltd. Şti konteynerlerin müvekkiline teslim edildiğini, bu hizmet altında müvekkiline 70.564,00 TL tutarında 22.10.2021 tarih ve .... numaralı fatura düzenlediğini, müvekkilinin aynı tarihte ilgili tutarı ... Bankası’nın ... şubesi hesabından internet yoluyla ödemesini gerçekleştirdiğini beyanla davanın kabulüne, fazlaya dair her türlü hakkı saklı kalmak üzere, 291.460,00-Türk Lirasının ihtarname tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte müvekkili şirkete ödenmesine, ölü navlun ve detention taleplerinin kabulü ile 130.130,00 Amerikan Doları’nın fiili ödeme günündeki resmi kur karşılığının 3095 sayılı Kanun’un 4/a maddesi uyarınca belirlenecek faiziyle birlikte müvekkiline ödenmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA: davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: davalının konusuyla ilgili yerli ve yabancı firma ve şirketlerin temsilciliğini, mümessilliğini, acenteliğini almak gibi uluslar arası ölçekte iş yapan firma olduğunu, müvekkili firmanın Esenler / İstanbul adresinde ticaret faaliyetini sürdürmekte olup, Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemesinin yetkili olduğunu, dava konusu olay, davalı firmanın edimini yerine getirmede kendi kusur ve sorumluluğu bulunmadığını, Gazian
İskenderun Cumhuriyet Başsavcılığı'nın .... soruşturma sayılı dosyası,
Ticaret sicil kayıtları,
Gaziantep .... Sulh Ceza Hakimliği'nin ... ceza değişik iş sayılı dosyası,
İstanbul .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...Esas sayılı dava dosyası,
Gaziantep Cumhuriyet Başsavcılığı'nın .. soruşturma sayılı dosyası,
Mahkememizce aldırılan 12/02/2024 tarihli bilirkişi kök raporu, 24/11/2024 tarihli bilirkişi ek raporu, 24/02/2025 tarihli bilirkişi ek raporu
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava taraflar arasında akdedilen rezervasyon anlaşması uyarınca davacının ödediği söylenen nakliye hizmet bedeli, konteyner çekme ve vinç ücreti ve konteyner otopark ücreti olarak 291.460,00 TL’nin ihtarname tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte; meydana gelen ölü navlun geliri ve detention masrafları olarak toplam 130.130,00 Amerikan Doları’nın fiili ödeme günündeki resmi kur karşılığının 3095 sayılı Kanun’un 4/a maddesi uyarınca belirlenecek faiziyle birlikte .... Hizmetleri A.Ş.’den tahsili, dava konusu alacağın iade edilmeyen konteynerlerin geri getirilmesi ve kullanılmamasından kaynaklı zararın oluşup oluşmadığı, dava konusu alacak talebi konteyner tedarikine ilişkin sözleşmeye aykırılıktan kaynaklanan tazminat alacağına ilişkin olup olmadığı, taraflar arasındaki uyuşmazlığın TBK'nun 112 ve devamı maddelerinde düzenlenen genel hükümlere göre çözümlenip çözümlenemeyeceği, sözleşmenin ifa edilmemesi nedeniyle uğranılan zararın tazmini talebinden ibarettir.
Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Mahkememizce aldırılan 12/02/2024 tarihli bilirkişi kök raporu, 24/11/2024 tarihli bilirkişi ek raporu, 24/02/2025 tarihli bilirkişi ek raporu birlikte değerlendirilerek bilimsel veri ve içeriğe sahip, denetime elverişli bulunmaları sebebiyle hükme esas alınmıştır.
Tarafların davaya konu yılları içeren ticari defter ve kayıtları üzerinde mahkememizce görevlendirilen bilirkişi aracılığıyla yapılan tespitler sonucu tarafların davaya konu yıllara ilişkin ticari kayıt ve defterlerinin kendi lehlerine delil olma özelliğine sahip olduğu tespit edilmiştir.
Taşımacılık yönünden inceleme \t:
Taraflar arasında taşımacılık yönünden kurulan ilişki incelendiğinde esas taşımacılığın denizyolu taşımacılığı olarak gerçekleştirileceği görülmektedir. Denizyolu taşımacılığı karakteri gereği yüklerin limana getirilmesi ile limandan teslim noktasına götürülmesinde karayolu taşımacılığını kullanmaktadır.
İstanbul .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı, .... karar sayılı ve 22/06/2022 tarihli ilamı ile verilen görevsizlik kararı verilmiş olduğu, verilen kararın davacı vekilince istinaf edildiği, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi''nin ... esas, .... karar, 20/12/2022 tarihli ilamı ile davacının istinaf başvurusunun reddine karar verilmesi üzerine, dosya mahkememize tevzi edildiği ve dosyanın mahkememizde ... esasına kaydının yapıldığı anlaşılmıştır.
Davacı ... A.Ş firması davalı .... firmasına karşı alacak taleplerini iki başlık altında toplamaktadır. Bunların ilki toplamı 291.460,00-TL olan gönderici .... Yatırım firmasına ihracat için tahsis edilen konteynerlerin çalınma girişiminin engellenmesi sonrası Yediemin'e taşınması, nakliye hizmet bedeli, konteyner çekme, vinç ücreti ve konteyner otopark ücreti kalemlerinden oluşan bedeldir.
Davacı ... A.Ş firmasının davalı ... firmasından talep ettiği diğer bir alacak ise toplamda 130.130,00-Amerikan Doları bedelli 65.000,00-USD Demurage (ölü navlun) bedeli ile 65.130,00-USD Detention bedelinden oluşmaktadır.
Türk Ticaret Kanunu Madde 928 Fıkra (2) \"Taşıma işleri komisyoncusu, zilyetliğinde bulunan malın zıyaından veya hasarından kaynaklanmayan bir zarardan sadece 918 inci madde uyarınca kendisine düşen bir yükümlülüğü ihlal etmesi hâlinde sorumludur. Tedbirli bir tacirin göstereceği özene rağmen zarar önlenemeyecek ise komisyoncu sorumluluktan kurtulur.\" Şeklindedir.
Tarafların iddia ve savunmaları, celp edilen tüm deliller, mahkememizce aldırılan kök ve ek bilirkişi raporları ile tüm dosya kapsamına binaen;
Somut olayda:
Davacı, davalının konteynerların 16/08/2022 tarihinde yerinin tespiti ile kolluğa ve davacıya bildirmesi sonrasında Cumhuriyet Başsavcılığı'nın vermiş olduğu konteynerlerin yediemine konması yönündeki kararı nedeniyle oluşan 19/08/2021-03/09/2022 tarhleri arasında konteynerlerin yediemine taşınması, nakliye hizmet bedeli, konteyner çekme ve vinç ücreti, konteyner otopark ücreti bedeli olarak gerçekleşen 291.460,00 TL'nin ihtarname tarihinden itibaren faizi ile talep etmiş olduğu, nitelikli dolandırıcılık nedeniyle oluşan gerçekleşmeyen ve gerçekleşmeyecek olan nakliye kaynaklı geminin eksik (konteyner) tonajından kaynaklı 65.000,00 USD demoraj (ölü navlun) ile konteyner gecikme ücretinden kaynaklanan 65.130,00 USD detention bedeli olmak üzere toplamda 130.130,00 USD'nin fiili ödeme günündeki resmi kur karşılığını faiziyle birlikte tahsilini talep etmiştir.
İstanbul .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas, ... karar sayılı, dosyasında verilen görevsizlik kararından dava konusu olarak, davalıya tedari edilen konteynerların geri getirilmesi için yapılan masraflar ile zamamında iade edilmemesinden kaynaklanan zararların tahsiline ilişkin olduğu, konteynerların tedarikine ilişkin sözleşmeye aykırılıktan kaynaklanan tazminat alacağına ilişkin olduğundan, taraflar arasındaki uyuşmazlığın, Türk Borçlar Kanunu'nun 112 ve devamı maddelerinde düzenlenen genel hükümlere göre çözümlenmesi gerektiğinden görevsizlik kararı verilmiş olup, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi'nin .. esas, ... karar sayılı ilamı ile görevsizlik kararı kesinleşmiş olmakla, mahkemenize kaydı yapılmış olup, 13/07/2023 tarihli ön inceleme duruşma tutanağında görevsizlik kararı gerekçesi gereği uyuşmazlık konusu tespit edilmiştir.
Davalı şirketin dolandırıcılık sebebiyle davaya konu konteynerları çalan kişilerin tespiti ve yerini bulmak amacıyla davacıyı da bilgilendirmek suretiyle kolluğa ve savcılığı başvuru yaptığı, Gaziantep ... Sulh Ceza Hakimliği'nin .... değişik iş sayılı dosyasından verilen 19 Ağustos 2021 tarihli el koyma ve yediemine sevk kararı verildiği, Cumhuriyet Başsavcılığı Genel Soruşturma Bürosu'nun ... soruşturma sayılı dosyasında 03/09/2021 tarihli kararı ile konteynerların davacı şirket yetkilisine yediemin olarak teslim edildiği, davacı şirket çalışanı ....'in kolluk kuvvetine verdiği beyanda olayı 17/08/2021 günü öğrendiğini, davalı hakkında bir şikayeti olmadığını, kendilerini dolandıran kişilerden şikayeti olduğunu beyan ettiği, davacının konteynerların yerinin tespit edildiğini bilmesine rağmen, maliki olarak konteynerlerin kendilerine teslim edilmesi yönünden adli makamlara başvurmadığı, 19/08/2021 tarihli el koyma kararının oluşmasında davacının kendi kusurunun olduğu, taşımacılık yönünden davacı .... A.Ş firmasının davalı .... firmasından talep ettiği 291.460,00-TL bedelin sorumlusunun davalı .... firması olmadığı, Taşımacılık uzmanı tarafından yapılan teknik inceleme ve tespitler doğrultusunda, gözaltı bedeli ve diğer tüm bedellerin oluşmasından gönderici dava dışı ... Yatırım firmasının sorumlu olduğunun anlaşıldığı, TTK 928/2 maddesi \"Taşıma işleri komisyoncu zilyetliğinde bulunan malın zıaından veya hasarından kaynaklanmayan bir zarardan sadece 918 incei madde uyarınca kendisine düşen bir yükümlülüğü ihlal etmesi halinde sorumludur. Tedbirli bir tacirin göstereceği özene rağmen zarar önlenemeyecek ise komisyoncu sorumluluktan kurtulur.\" şeklinde olduğu somut olayda davacının süresinde vekaletnameyle Cumhuriyet Başsavcılığına başvuruda bulunmamasıyla konteynerların taşınması ve yedieminde bırakılması mecburiyetiyle yediemine teslim edilmesinde davacının kusur ve sorumluluğunun bulunduğu, 18/08/2021-31/08/2021 tarihleri arasında konteynerlerin ydiemine gönderilmesinde davalının sorumluluğunun bulunmadığı, davacının süresinde müdahale etmemesinde bu bedellerin oluşmasına katkıda bulunduğunun anlaşıldığı, davacının nakliye hizmet bedeli, konterner çekme ve vinç ücreti, konteyner otopark ücretlerine ilişkin olarak davalıdan bir talepte bulunma hakkının bulunmadığı, davalının karayolu taşımacılığı esnasında kendisinden kaynaklı olmayan bir sorundan ötürü denizyolu taşımacılığının gecikmesi, gerçekleşmemesi sebebiyle oluşan navlun, ölü navlun, demuraj ücreti gibi ücretler bakımından ise, dosyada temin edilen tüm raporlar ve deliller birlikte değerlendirildiğinde, TTK 1163/3 \"taşıyanın, geciken taşıtandan navlun isteyebilmesi için bunu yola çıkmadan önce taşıtana faks mesajı, elektronik mektup veya benzeri teknik araçlarla da mümkün olmak üzere yazılı şekilde bildirmesi gerekir; aksi hâlde istem hakkını kaybeder.\" hükmü uyarınca ölü navlun ücretinin belirlenmesinde, geminin kapasitesi, liman çıkış belgeleri gibi delillerle tespit edilmesi gerektiği, ancak bu tespitler bakımından kesinleşen görevsizlik kararı bakımından mahkememizin görevsiz olduğu sadece ölü navlun ücretinin ödenmesi yönünde, herhangi bir bildirim yapılıp yapılmaması konusunda TBK 112. maddesindeki genel hükümlerle birlikte değerlendirildiğinde ölü navlun ücretinin ödenmesi yönünde herhangi bir bildirim yapılmadığı tespit edilmiş, ayrıca taşıyanın kararlaştırılan yük dışında başka bir navlun sözleşmesi de tespit edilmediğinden, davacı bu yönde davasını ispat edememiştir.
Konteyner demuraj ücreti bakımından ise demuraj ücretinin boşaltma limanı için kararlaştırılmış olduğu, yükleme limanı için konteyner demurajı uygulanamayacağından bu yöndeki talebin de görevsizlik ve tespit edilen iş bu durum nedeniyle davacı tarafından ispat edilemediği anlaşılmıştır.
Ayrıca taraflar arasındaki rezervasyon sözleşmesinin davacı tarafından 18 Ağustos 2021 tarihinde dosyada mevcut mail yazışmalarından anlaşıldığı kadarıyla iptal edildiği, anlaşılmakla, davacının tüm talepleri yönünden davanın reddine karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 615,40 TL harcın, peşin alınan 35.411,51 TL harcın mahsubu ile fazla 34.796,11 TL harcın hükmün kesinleşmesine mütakip istem halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-HMK'nun 333. maddesi uyarınca yatırılan avanstan kullanılmayan gider avansının (iş bu kararın tebliğ gideri avanstan karşılanmak ve bu gider mahsup edilmek kaydıyla) kararın kesinleşmesinden sonra resen davacıya iadesine,
5-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden Yürürlükteki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap edilen 547.893,24 TL avukatlık ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine, (Karar tarihi MB efektif Satış 1 USD=39,55TL)
6-Davalı tarafından yapılan ayrıntısı UYAP'ta kayıtlı 71,25 TL posta vb. masrafın yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
7-HMK'nun 333. maddesi uyarınca davalı tarafından yatırılan avanstan kullanılmayan bakiye avansın kararın kesinleşmesinden sonra resen davalıya iadesine,
7-Arabuluculuk sonuç tutanağı tarihi itibariyle yürürlükte bulunan tarifeye göre tahakkuk eden 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Dair karar, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde HMK'nun 342.maddesi gereğince dilekçe ile mahkememize veya başka bir yer mahkemesine İstinaf kanun yolu harcı, tebliğ giderleri dahil olmak üzere tüm giderler ödenerek istinaf yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzüne karşı oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 19/06/2025
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır