T.C. ANKARA 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/50 Esas - 2024/968
T.C.
ANKARA
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t TÜRK MİLLETİ ADINA
\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t GEREKÇELİ KARAR\t\t
ESAS NO\t: 2023/50 Esas
KARAR NO\t: 2024/968\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
DAVA\t: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ\t: 19/01/2023
KARAR TARİHİ\t: 30/12/2024
KARAR YAZIM TARİHİ\t : 03/01/2025
Mahkememize açılan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
DAVA:
Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle, davacı ...İşletmeleri Genel Müdürlüğünün 233 sayılı KHK hükümlerine tabi iktisadi devlet teşekkülü olduğunu, Karacabey ...İşletmesi Müdürlüğünde 2014-2020 yılları arasında yüklenici firma nezdinde çalışan dava dışı ...'a 24.06.2020 tarihinde 15.699,56-TL ödendiğini, yapılan ödemeye ilişkin Mart 2016-Mart 2018 ve Haziran 2019-Mayıs 2020 dönemine ilişkin olarak işveren şirketler tarafından ödeme yapıldığını, yapılan ödeme tutarı 12.182,41-TL'nin bu miktardan mahsup edildiğini, 11.09.2014 tarih ve 29116 sayılı (mükerrer) Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6552 sayılı Kanun ile 4857 sayılı İş Kanununun 112. maddesine eklenen fıkra ile kıdem tazminatlarının kamu kurum ve kuruluşları tarafından ödeneceği esasının getirildiğini, ancak, kıdem tazminatlarının kamu kurum ve kuruluşları tarafından ödenmiş olmasının işçiyi çalıştıran alt işverenlerin kıdem tazminatından sorumluluklarını ortadan kaldırmadığını, dava açılmadan önce arabuluculuk başvurusunda bulunulduğu ancak anlaşma sağlanamadığı belirtilerek, 3.517,15-TL'nin ödeme tarihi olan 24.06.2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan sorumlulukları oranında tahsiline karar verilmesi talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalılara usulüne uygun tebligat yapılmış ise de davaya cevap vermedikleri görülmüştür.
DELİLLER :
Bursa SGK'dan dava dışı işçi ...'nin iş yeri unvan listesi ve SGK kayıtları istenilerek dosyaya kazandırılmıştır.
Tüm dosya kapsamı ve ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık konuları hakkında nitelikli hesap uzmanı bilirkişisinden alınan 14/10/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle, davacı Genel Müdürlük tarafından dava dışı işçi için ödenen 15.699,56-TL kıdem tazminatlarından davalı şirketlerin sorumlu olduğu miktarların aşağıdaki tabloda gösterildiği gibi olabileceğini,
¸
Ödemenin 24.06.2020 tarihinde yapıldığı yönünde görüş ve kanaatini bildirmiştir. \t\t
DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ GEREKÇE:
Dava, taraflar arasında akdedilen hizmet sözleşmeden kaynaklanan rücuen alacak davasıdır.
Davacı, dava dışı işçi tarafından kıdem tazminatı alacaklarının tahsili amacı ile başvurusu üzerine kıdem tazminatına hak kazandığı değerlendirildiğinden 24/06/2020 tarihinde 15.699,56 TL ödeme yaptığını , İşçinin Mart 2016- Mart 2018 dönemi ve Haziran 2019- Mayıs 2020 dönemi arasında işverenleri tarafından sorumluluk miktarı olan 12.182,41 TL'nin ödendiğinden bu tutar mahsup edilerek kalan miktarın davalı firmalardan rücusu istenmektedir.
Uyuşmazlık davacı tarafından dava dışı işçi için yapılan ödemenin yerinde olup olmadığı, davacının davalılara rücu hakkının olup olmadığı ve davalılara rücu edeceği miktarın ne kadar olduğu noktasında toplanmaktadır.
Davacının davalıya rücu hakkının olup olmadığı değerlendirilmesinde; Asıl işveren ve alt işverenin dava dışı işçiye karşı 4857 sayılı iş kanundan kaynaklanan müteselsilen sorumluluğu söz konusu ise de; taraflar arasındaki rücu ilişkisinde taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesi hükümlerinin değerlendirilmesi gerekmektedir. Taraflar arasında akdedilen hizmet alım sözleşmelerinde işçilik alacaklarından üst işveren davacının sorumlu olacağına dair bir hüküm bulunmamaktadır.
Dosyada mevcut sözleşme ve şartnamelerin incelenmesinde; Teknik şartnamenin 2.12 maddesinde; '' Yüklenici adına çalışan işçilerin puantaj kayıtları yüklenici ve işletme personeli tarafından tutulur. SGK VE diğer tüm mevzuatla ilgili tüm mükellefiyetlerden yüklenici sorumludur'' şeklinde düzenlendiği,
Yine idari şartnamenin '' iş kanunu ,SGK, diğer kanunlar ve yönetmeliklerle ilgili hükümler '' başlıklı bölümünün 36.3 maddesinde '' yüklenici çalıştırdığı işçilerin ücretlerini ve SGK primlerini mevzuatlar çerçevesinde ödeyecektir. İşçiler yüklenici nam ve hesabına idareden bağımsız çalışmakta olup ödenmeyen ücret , SGK primleri , meydana gelebilecek tüm iş kazalarından münhasıran yüklenici sorumludur'' şeklinde düzenlenmiştir.
Yargıtay 23. Hukuk dairesinin (2019/2339 esas 2021/225 karar) içtihadında; taraflar arasında yapılan hizmet alım sözleşmelerinde işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması halinde işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğuna dair kararları da gözetildiğinde ;
Taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine göre davacının yapılan ödemelerden dönemi ile sınırlı olmak üzere davalılara rücu hakkının olduğu anlaşılmıştır.
Dosya kapsamında hesap bilirkişisinden 14/10/2024 tarihli bilirkişi raporu alınmış olup alınan rapor denetime elverişli bulunmakla hükme esas alınmıştır. Davacının bilirkişi raporunda belirlenen oranlarda davalılara rücu hakkı olduğundan aşağıdaki şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.
HÜKÜM : \t
Yukarıda açıklanan nedenlere, kararın dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, dosyadaki kanıtlara göre;
Davanın KABULÜNE;
1.a-1.941,24 TL'nin ödeme tarihi olan 24/06/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalı ...'dan alınarak davacıya ödenmesine,
1.b-1.575,91 TL'nin ödeme tarihi olan 24/06/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalı ... İnşaat Madencilik Otomotiv Nakliyat Orman Ürünleri Zirai Ürün Zirai Alet Hayvancılık Temizlik Tahmil Tahliye Yemek Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nden alınarak davacıya ödenmesine,
2.-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 427,60 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 179,90 TL harcın mahsubu ile noksan olan 247,70 TL'nin davalılardan tahsili ile hazineye irad kaydına, (davalı ... yönünden 136,71 TL'den, davalı ... İnşaat Madencilik Otomotiv Nakliyat Orman Ürünleri Zirai Ürün Zirai Alet Hayvancılık Temizlik Tahmil Tahliye Yemek Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi yönünden 110,99 TL'den sorumlu tutulmalarına)
3.-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davacı yararına hesaplanan 3.517,15 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak, kendisini vekil ile temsil ettiren davacıya verilmesine, davalı ... yönünden 1.941,12 TL'den, davalı ... İnşaat Madencilik Otomotiv Nakliyat Orman Ürünleri Zirai Ürün Zirai Alet Hayvancılık Temizlik Tahmil Tahliye Yemek Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi yönünden 1.575,03 TL'den sorumlu tutulmalarına)
4.-Arabuluculuk aşamasında harcanan 1.600,00 TL giderin davalılardan tahsili ile hazineye gelir kaydına, (davalı ... yönünden 883,04 TL'den, davalı ... İnşaat Madencilik Otomotiv Nakliyat Orman Ürünleri Zirai Ürün Zirai Alet Hayvancılık Temizlik Tahmil Tahliye Yemek Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi yönünden 716,96 TL'den sorumlu tutulmalarına)
5.-Davacı tarafça yatırılan 179,90 TL başvurma harcı, 179,90 TL peşin harç olmak üzere toplamı 359,80 TL'nin davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine, (davalı ... yönünden 198,57 TL'den, davalı ... İnşaat Madencilik Otomotiv Nakliyat Orman Ürünleri Zirai Ürün Zirai Alet Hayvancılık Temizlik Tahmil Tahliye Yemek Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi yönünden 161,23 TL'den sorumlu tutulmalarına)
6.-Davacı tarafından yapılan 3.411,00 TL tebligat/posta/müzekkere masrafı ve bilirkişi ücreti yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, (davalı ... yönünden 1.882,53 TL'den, davalı ... İnşaat Madencilik Otomotiv Nakliyat Orman Ürünleri Zirai Ürün Zirai Alet Hayvancılık Temizlik Tahmil Tahliye Yemek Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi yönünden 1.528,47 TL'den sorumlu tutulmalarına)
7.-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda, dava değeri istinaf kesinlik sınırı altında kaldığından kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 30/12/2024
*Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.