T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO\t\t: 2018/437 Esas
KARAR NO\t\t: 2021/456
DAVA\t\t: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ\t: 14/06/2017
KARAR TARİHİ\t: 04/06/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Antalya ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasına verilen; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... tarihinde ... ilçesinde maliki ..., sürücü ...'in sevk ve idaresindeki ... bünyesinde Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası bulunan ... plakalı ... aracı ile maliki ... ve sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı motosikletin çarpışması sonucu ölümlü trafik kazası meydana geldiğini, davacılar ... ve ...'ın çocukları, ... ve ...'ın kardeşleri ... motorsiklette yolcu olarak bulunduğu sırada meydana gelen trafik kazası sonucu vefat ettiğini, söz konusu trafik kazasına ilişkin davalı sürücüler hakkında Antalya ... Ağır Ceza Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasından yürütülen yargılamanın devam ettiğini, hak sahiplerinin destekten yoksun kalma tazminatı ve cenaze giderleri için ... plakalı aracın sigortası ...'ne başvuruda bulunulduğunu, sigorta şirketinin yasal süresi içinde davacı tarafa ödeme yapmadığını, müteveffa ... ...'ın motosiklette yolcu konumunda bulunduğu ve ilgili motosikletin sigortası bulunmaması üzerine hak sahipleri için destekten yoksun kalma tazminatı ve cenaze giderleri için ... başvuruda bulunulduğunu, ... tarafından davacı müvekkil ... için ... TL ve davacı ... için ... TL olmak üzere ... TL'si destekten yoksun kalma tazminatı olarak ödeme yapıldığını, fazlaya ilişkin haklarımız saklı tutulmak suretiyle tazminat kabul edildiğini ileri sürerek Maddi Tazminat yönünden ... ve ... için ... TL Destekten Yoksun Kalma Tazminatının, müteveffa ... ...'ın cenaze defin masrafları için ... TL maddi tazminatın ... yönünden temerrüt tarihi ... tarihinden itibaren, ... yönünden temerrüt tarihi ... tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faiziyle birlikte, diğer davalılar yönünden kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tahsiline, ... için ... TL, ... için ... TL, kardeşler ... için ... TL ve ... ... için ... TL , olmak üzere toplamda ... TL Manevi Tazminatın kaza tarihi ... tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte sigorta şirketi dışındaki davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Antalya ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasına verilen; Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle: müvekkilinin söz konusu kazada hiçbir kusurunun olmadığını, talep edilen tazminattan hiçbir şekilde sorumluluğunun bulunmadığını, ayrıca müvekkilinin adına kayıtlı olan ve söz konusu kazaya karışan ... plakalı motosikletin sürücüsü ...'ın da olayda hiçbir kusurunun bulunmadığını, trafik kazasına ilişkin ceza yargılamasının Antalya ... ACM'nin ... esas sayılı dosyasının bekletici mesele yapılması gerektiğini, davacının manevi tazminat taleplerinin de oldukça fahiş olduğunu, müvekkilinin meydana gelen zarar ile herhangi bir illiyet bağının olmadığını, bu nedenle müvekkilinin manevi tazminattan sorumluluğunun bulunmadığını beyan etmekle; davanın reddini , yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacılara tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Antalya ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasına verilen; Davalı ... vekilinin cevap dilekçesinde özetle; kazadaki kusurun tamamının ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'e ait olduğunu, kusur yönünden rapor alınması gerektiğini, davacıların manevi tazminat taleplerinin felakati istenir ve özendirir kılacak miktar olduğunu ve kabul edilemeyeceğini, müvekkilinin kusursuz olması nedeniyle maddi tazminattan da sorumlu olamayacağını beyan etmekle ; davanın reddini, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Antalya ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasına verilen; Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkilinin tüzel kişiliğinin olmadığını, husumet itirazında bulunduklarını, davacının destekten yoksun kalma tazminat taleplerinin hukuka aykırı olduğunu, destekten yoksun kalma tazminatına hükmedilmesi için öncelikle ölen ile destekten yoksun kalan arasında maddi yönden düzenli ve eylemli bir yardımın varlığının gerektiğini, Manevi zararın tazmini için öncelikle sorumluluk sebeplerinden birinin gerçekleşmesi gerektiğini, ...'in kazanın oluşumunda kusurunun olmadığını, manevi tazminat miktarının fahiş olduğunu ve haksız zenginleşmeye yönelik olduğunun açıkça görüldüğünü, tarafların kusur durumlarının tespiti için ATK dan rapor aldırılması gerektiğini beyan etmekle; davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Antalya ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasına verilen; Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; dava şartı yokluğundan davanın reddinin gerektiğini, dava öncesinde müvekkili kurumuna başvuruda bulunulduğunu, davacıların tüm zararlarının karşılandığını, bundan sonra davacı tarafın ek tazminat talebi ve sebebine dair taleple müvekkili şirkete başvuruda bulunmadığını, müvekkili kurumun davacılara ödemede bulunarak üzerine düşen tüm sorumluluğu yerine getirdiğini ve davacının tüm zararının karşılandığını, kazaya sebebiyet verdiği iddia edilen taşıtın cinsinin tespitinin gerektiğini, kazaya sebebiyet veren ve sigortasız olduğu iddia edilen araç işletenine davanın ihbarını talep ettiklerini, kazaya sebebiyet veren aracın kaza tarihini kapsar şekilde geçerli trafik sigorta poliçesinin olup olmadığının tespitinin gerektiğini, davadaki kusur oranlarının tespitinin ATK tarafından yapılması gerektiğini, destekten yoksun kalma tazminatının bilirkişilerce hesaplanması gerektiğini, müvekkili kurumun cenaze giderlerinden sorumluluğunun bulunmadığını, hatır taşımasının varlığı halinde hesaplanacak tazminatta indirimi gidilmesi gerektiğini, müteveffanın müterafik kusurunun varlığı var ise bu hususunda da indirim sebebi olduğunu, SGK tarafından davacıya ödenmiş veya ödenen rücuya tabi tazminat miktarının tespit edilerek müvekkili kurum tarafından ödenecek tazminattan mahsup edilmesi gerektiğini, Güvence hesabının sorumluluğunun poliçedeki teminat limiti ve kusur oranı ile sınırlı olduğunu, müvekkili aleyhine karar verilmesi halinde ancak dava tarihinden itibaren yasal faiz oranlarına hükmedilebileceğini beyan etmekle; davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Antalya ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasına verilen; Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; ... sayılı torba kanunu uyarınca davadan önce başvuru yapmak ve gerekil belgeleri ibraz etmenin zorunlu hale getirildiğini, davacı tarafından gerekli belge ibraz edilmeden işbu davanın açıldığını, bu nedenle davanın usulden reddinin gerektiğini, davacı tarafın davadan önce başvuruda bulunduğunu, ancak Trafik sigortası genel şartları uyarınca gerekli belgeleri ibraz etmeden ve ödemeyi kabul etmeden bu davayı açtığını, trafik sigortası yeni genel şartları uyarınca cenaze ve defin giderlerinin teminat dışı olduğunu, müteveffanın dava konusu kaza esnasında ehliyetsiz sürücünün kullandığı tescilsiz motorsiklette yolculuk ettiğini, davacının mütarifik kusuru nedeniyle en az %40 oranında indirim yapılması gerektiğini, davacı tarafın kusuru ve zararını usulen ispat etmesi gerektiğini, müvekkili şirketin sorumluluğunun ... TL poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, davacıların kaza sebebiyle elde ettiği gelir ve tazminatların mahsubunun gerekli olduğunu beyan etmekle davanın reddini, yargılama giderli ve vekalet ücretinin davcı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava: Trafik kazası nedeniyle desteğini kaybeden davacının açtığı destekten yoksun kalma ve manevi tazminat davasıdır.
... tarafından davadan önce yapılan ödemenin yetersiz olduğu iddia edilmiştir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık; ... tarafından yapılan ödemenin yeterli olup olmadığının, kazadaki kusur durumu, yolcu müteveffanın müterafik kusuru olup olmadığı, talep edilebilecek maddi ve manevi tazminat miktarına ilişkindir.
Antalya ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas ... karar sayılı görevsizlik ilamı ile dosya mahkememize gelmiş, mahkememizin yukarıdaki esas numarasına kaydı yapılarak yargılamaya devam olunmuştur.
Dosya içerisine; Antalya ... Ağır Ceza Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası celp edilmiş, gerçek kişi davacı ve davalıların sosyal ekonomik durumları araştırılmış, davalı sigorta şirketlerinden hasar dosyası ve poliçe suretleri celp edilmiş, Vergi dairesine müzekkere yazılarak Tarafların vergi kayıtları celp edilmiş, SGK İl Müdürlüğüne müzekkere yazılarak tarafların sigorta kayıtları celp edilmiş , ... Büyükşehir Belediye Başkanlığına, ... il Müftülüğüne, ... Belediye Başkanlığına, ve ... ilçe müftülüğüne ... tarihi itibari ile cenaze giderlerinin ne olabileceği hususunda müzekkereler yazılmış, tarafların kusur durumuna ilişkin Ankara ATK Trafik İhtisas Dairesinden kusur raporu aldırılmış, Aktüer bilirkişiden rapor aldırılmış tarafların aktüer raporuna itirazı üzerine aynı aktüer bilirkişiden ek rapor aldırılmış, davacılar vekili ıslah dilekçesi sunmuş ve ıslah harcını yatırmıştır.
Antalya ... Ağır Ceza Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı maktul'ün ... ..., katılanların ... olduğu, Sanığın ise ... olduğu, Suçun ise taksirle ölüme ve yaralanmaya neden olma suçu olduğu, ... tarihli gerekçeli kararda; Sanık ...'in hapis cezası ile cezalandırılmasına, SSÇ'nin daha önceden kasıtlı bir suçtan mahkum olmamış olması, kişilik özellikleri ile duruşmadaki tutum ve davranışları göz önünde bulundurulduğundan yeniden suç işlemeyeceği hususunda olumlu kanaat oluşması ve atılı suçun işlenmesi sonucunda müştekinin somut maddi bir zararının bulunmaması nedeniyle SSÇ ye verilen ceza ile ilgili olarak 5728 sayılı kanunun 562. Maddesi ile değişik CMK'nun 231. Maddesi ile hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ve SSÇ'nin 3 yıl süre ile denetime tabi tutulmasına karar verildiği , kararın katılan ... ve ... ... vekili tarafından istinaf edildiği, Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ... Ceza Dairesinin ... esas-... karar sayılı kararı ile katılanlar ... vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiği, mahkeme gerekçeli kararının ise Sanık ... Yönünden ... tarihinde mahkumiyet olarak kesinleştiği, ... yönünden hükmün açıklanmasının geri bırakılması ve denetimli serbestlik olarak ... tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
... gelen ... tarihli müzekkere cevabında; ZMMS bulunmayan ... plakalı aracın sebebiyet verdiği kazada ... ...'ın vefatı nedeniyle hak sahipleri tarafından ... tarihinde kuruma başvurulduğu, ... sayılı hasar dosyasının oluşturulduğu, söz konusu hasar dosyasından ...'a ... TL ve ...'a ... TL olmak üzere toplam ... TL tazminatın ... tarihinden ödendiği , kurum aleyhine açılan başka bir davanın bulunmadığı, hasar dosyası suretinin ekte gönderildiğinin bildirildiği anlaşılmıştır.
... den gelen ... havale tarihli müzekkere cevabında; ... plakalı araca ait ... numaralı poliçe suretinin ekte ibraz edildiği, iş bu poliçe sebebiyle dava konusu kaza neticesinde, davacı vekili tarafından ... tarihinde tazminat talebi ile başvuruda bulunulduğu, şirket nezdinde ... numaralı hasar dosyası açıldığı, ve içerisindeki evrakların birer suretinin ekte gönderildiği, ... ve ... plakalı araçlar arasında meydana gelen kaza nedeniyle herhangi bir ödemenin olmadığı, davacı ...'ın ... tarihli kaza nedeniyle tahkime başvuru yaptığını, ... esas sayılı dosya ile taraflarına tebliğ olunduğu, ...-... nolu dosyanın oluşturulduğunun bildirildiği anlaşılmıştır.
ATK Trafik ihtisas Dairesinden gelen ... tarihli kusur raporunda sonuç olarak; davalı sürücü ...'in %30 oranında kusurlu olduğu, Sürücü ...'ın %70 oranında kusurlu olduğunun bildirildiği anlaşılmıştır.
Aktüer bilirkişi ... tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak; Anne ...'ın bakiye destek zararının ... TL olduğu, Baba ...'ın bakiye destek zararının ... TL olduğu, davalıların hatır taşıması indirimi ve müterafik kusur indirimleri uygulanması gerektiği yönündeki beyanlarının hukuki değerlendirme olması sebebi ile beyanda bulunulamayacağı ve değerlendirme yapılamayacağı, bulunduğunun değerlendirilmesi halinde gerekli indirimlerin mahkemece yapılması gerektiği görüş ve kanaatinin bildirildiği anlaşılmıştır.
Aktüer bilirkişi ... ek raporunda sonuç olarak; Mahkemece TRH yaşam tablosuna göre yapılan hesaplamanın nazara alınması halinde , Anne ... 'ın bakiye destek zararının ... TL , Baba ... 'ın bakiye destek zararının ... TL olduğu, Mahkemece PMF yaşam tablosuna göre yapılan hesaplamanın nazara alınması halinde , Anne ... 'ın bakiye destek zararının ... TL , Baba ... 'ın bakiye destek zararının ... TL olduğu , Davaya konu kazada hatır taşıması bulunup bulunmadığı yönündeki değerlendirmenin mahkemenin takdirinde olduğu , var olduğunun takdiri halinde gerekli olan indirimin mahkemece uygulanması gerektiği , Desteğin müterafık kusuru bulunup bulunmadığı yönündeki değerlendirmenin mahkemenin takdirinde olduğu , var olduğunun takdiri halinde gerekli olan indirimin mahkemece uygulanması gerektiği görüş ve kanaatine varıldığının bildirildiği anlaşılmıştır.
Davacılar vekilinin ... tarihli ıslah dilekçesinde özetle; Anne ... İÇİN, ... Tarihli Dava Dilekçesinde Talep Ettikleri ...-TL destekten yoksun kalma tazminatını ...-tl arttırarak ...-tl' olarak ıslat ettiklerini, Baba ... için, ... tarihli dava dilekçesinde talep ettikleri ...-tl destekten yoksun kalma tazminatını ...-tl arttırarak ... tl' olarak ıslah ettiklerini, özetle dava tarihinde ...-tl olarak talep ettikleri destekten yoksun kalma tazminatını toplam ...-tl arttırmak suretiyle ıslah ettiklerini, cenaze ve defin giderleri ile ilgili taleplerini ıslat etmediklerini bildirmiştir.
4721 sayılı TMK 369/1 Maddesinde \"Ev başkanı, ev halkından olan küçüğün, kısıtlının, akıl hastalığı veya akıl zayıflığı bulunan kişinin verdiği zarardan, alışılmış şekilde durum ve koşulların gerektirdiği dikkatle onu gözetim altında bulundurduğunu veya bu dikkat ve özeni gösterseydi dahi zararın meydana gelmesini engelleyemeyeceğini ispat etmedikçe\" sorumlu olduğu
2918 sayılı KTK 85/1 maddesinde \"Bir motorlu aracın işletilmesinin bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olması durumunda motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibinin doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulacağı\" düzenlemesine yer verildiği,
2918 sayılı KTK 85/son maddesinde \" işleten ve araç işleticisi teşebbüs sahibinin, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu\" olduğu,
2918 sayılı KTK 86/2 maddesinde \" sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin, kazanın oluşumunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse hakimin durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebileceği\",
2918 sayılı KTK 91/1 maddesinde \"İşletenlerin, bu Kanununun 85. maddesinin 1 fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu\" bulunduğuna dair hükümler içermektedir.
2918 sayılı KTK 3. Maddesinde “Motosiklet: azami tasarım hızı 45 km/saatten ve/veya silindir kapasitesi 50 santimetreküpten fazla olan sepetli veya sepetsiz iki veya üç tekerlekli motorlu taşıtlar ve net motor gücü 15 kilovatı, net ağırlığı 400 kilogramı, yük taşımacılığında kullanılanlar için ise net ağırlığı 550 kilogramı aşmayan dört tekerlekli motorlu taşıtlardır.” şeklinde tanımlanmıştır.
5684 sayılı Sigortacılık Kanununun 14/b maddesinde \"rizikonun meydana geldiği tarihte geçerli olan teminat tutarları dahilinde sigortasını yaptırmamış olanların neden olduğu bedensel zararlar için zorunlu sigortalara ilişkin olarak koşulların oluşması halinde ortaya çıkan zararların, bu sigortalarla saptanan geçerli teminat miktarlarına kadar karşılanması amacıyla\" ... oluşturulacağı, öngörülmüştür.
Destekten yoksun kalma tazminatı TBK'nın 53. Maddesinde düzenlenmiş olup, hangi hallerde bu tazminata hükmolunacağı açıklanmıştır. Destekten yoksun kalma tazminatının konusu, desteğin yitirilmesi nedeniyle yoksun kalınan zarardır. Buradaki amaç destekten yoksun kalanların desteğin ölümünden önceki yaşamlarındaki sosyal ve ekonomik durumlarının korunmasıdır. Olaydan sonraki dönemde de, destek olmasa bile onun zamanındaki gibi aynı şekilde yaşayabilmesi için muhtaç olduğu paranın ödettirilmesidir.
Haksız bir eylem sonucu desteğini yitiren kimse TBK'nın 53. Maddesine dayanarak uğradığı zararın ödetilmesini isteyebilir. Ancak destekten yoksun kalma tazminatına hükmedilmesi için öncelikle ölen ile destekten yoksun kalan arasında maddi yönden düzenli ve eylemli bir yardımın varlığı gerekir. TBK 53. Maddesinde sözü geçen destek kavramı hukuksal bir ilişkiyi değil, eylemli bir durumu hedef tutar ve ne hısımlığa ne de yasanın nafaka hakkındaki hükümlerine dayanır. Sadece eylemli ve düzenli olarak geçimini kısmen veya tamamen sağlayacak şekilde yardım eden ve olayların olağan akışına göre eğer ölüm vuku bulmasaydı, az çok yakın bir gelecekte de bu yardımı sağlayacak olan kimse destek sayılır. Bununla birlikte destekten yoksun kalan kimsenin devamlı ve gerçek bir ihtiyaç içerisinde bulunması gerekir. Genel olarak bakım ihtiyacı, sosyal düzeye uygun olan yaşamın devamını sağlamak için gerekli olan olanaklardan yoksun kalmayı anlatır. Eğer ölenin eylemli olarak baktığı davacı ölüm yüzünden bu bakımın sağladığı yaşama düzeyinin altına düşmüş olursa, ihtiyaç bulunma koşulu gerçekleşmiş sayılır.
Yine 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 53. maddesinde cenaze giderlerinin de ölüm nedeniyle meydana gelen zararlardan olduğu hüküm altına alınmıştır. Yargıtay 17. HD'nin 2019/2103 E - 2020/7130 K sayılı kararında Cenaze giderlerinin \"ölümle doğrudan doğruya ilgili bulunan ve ölenin dini ile sosyal ve ekonomik durumuna uygun giderlerden ibaret olup ölenin taşınması, yıkatılması, gömülmesi, mezarlık ücreti gibi giderleri\" kapsadığını ve \"davacıların meydana gelen trafik kazası sonucu oluşan gerçek defin gideri zararlarının tazmini\"nin gerektiğini belirtmiştir. Ayrıca cenazenin defnedilmesi için yapılması zorunlu masraflardan davalı tarafın sorumlu tutulabileceği taziyeye ilişkin giderlerden sorumlu tutulamayacağı hususu da yine Yargıtay 17. HD'nin yerleşik uygulamalarındandır.
Ayrıca TBK'nın \"tazminatın belirlenmesi\" başlıklı 51. maddesinde; hakimin, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirleyeceği belirtilmiş; \"Tazminatın indirilmesi\" başlıklı 52. maddesinde ise; zarar gören, zararı doğuran fiile razı olmuş veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olmuş yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırmış ise hakimin, tazminatı indirebileceği ya da tamamen kaldırabileceği açıklanmıştır. Bu düzenlemeler doğrultusunda, meydana gelen trafik kazasında davacıların murisinin kask takmadığı, kaza neticesinde kafasından aldığı darbeler nedeni ile künt kafa travmasına bağlı olarak ölüm olayının gerçekleştiği dosyadaki tutanaklardan anlaşılmış olup, Yargıtay ve Bölge Adliye Mahkemelerinin yerleşik içtihatları doğrultusunda bilirkişi tarafından hesaplanan tazminat miktarları üzerinden %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılmıştır
Hatır taşıması, zarar görenin ücret mukabili taşınmadığı bir taşıma türüdür. Bir olayda hatır taşımasının varlığının kabul edilebilmesi için taşımanın ücretsiz olması yeterli olmayıp, taşıma işinin ailevi bir yükümlülüğün icrası kapsamında da gerçekleştirilmemesi gerekir. Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin istikrarlı uygulamasına göre hatır taşımacılığı varsa hükmedilen maddi tazminattan %20 nispetinde, manevi tazminat yönünden ise takdir edilecek oranda makul bir miktar indirim yapılması gerekir.
Diğer bir nokta mütefarik kusur ile hatır indiriminin nasıl olması gerektiği yönündedir.Eldeki dosyamızda müteveffanın yüzde on kusurlu olduğu bunun yanında hatır taşımacılığından dolayı da yüzde yirmi indirim yapılması gerekmekle evvela sigorta şirketince yapılan ödeme toplam zarardan düşülmüş akabinde toplam kusur oranı (%10 artı %20) kalan zarardan indirilerek hesaplama yapılmıştır. '' ... Ayrıca müterafik kusur ve hatır taşımacılığı nedeniyle indirim yapılırken kendi aralarında bir sıralamaya tabi tutulup tutulmayacağı ve yöntemi konusunda kanunda açık bir düzenleme yoktur. Yerleşik Yargıtay uygulamaları ile Yargıtay 17. HD'nin 2015/7294 E - 2018/752 K sayılı 08/02/2018 tarihli bir kararında dolaylı olarak vurgulandığı gibi kendi içinde bir sıralamaya tabi tutulmadan toplam oran (somut olayda olduğu gibi %40) üzerinden indirim yapılması gerekirken; ilk %20 oranında indirim ile bulunan sonuç rakam üzerinden ikinci %20 oranında indirim yapılarak fazla tazminat tayini de doğru görülmemiştir...'' (İzmir BAM 4. HD. 2018/1082 E. 2018/981 K. sayılı ilamı)
Somut olay nedeniyle;
Davalı ... tarafından davacılara davadan önce ibra karşılığında toplam ...-TL tazminat ödemesi yapılmıştır.
Eldeki tazminat davasının ... tarihinde açılmış olmasına göre, KTK'nın 111. maddesinde öngörülen 2 yıllık hak düşürücü sürenin geçirilmediği anlaşılmıştır.
Kazaya karışan motosikletin net ağırlığı 94 Silindir hacmi 98 kullanım şekli ticari olduğu ve dolayısıyla da tescilsiz aracın, trafik sigortası yaptırma zorunluluğu bulunan motorlu taşıtlardan olduğu anlaşılmıştır.
Dosya münderecatından davacılar desteğinin kaza yapan araçta ücretsiz taşındığı, müteveffa motosiklet sürücüsü ile davacılar murisi arasında yakın akrabalık ilişkisi bulunmadığı, bu sebeple de davacılar desteğinin araçta hatır için taşındığı, bilirkişi tarafından hesaplanan tazminat miktarları üzerinden %20 oranında hatır taşımacılığı indirimi yapılmıştır.
Yine meydana gelen trafik kazasında Motosiklet sürücüsü ...'ın ... doğumlu olduğu ve ehliyetinin olmadığı ayrıca dosya arasına aldırılan fotoğraflarda davacıların murisinin kask takmadığı görüldüğü, Destek motosiklette yolcu olup Motosiklet sürücüsü ...'ın ehliyetinin olmadığını bildiği halde araca bindiği ve ayrıca kask takmadığı, kaza neticesinde genel beden ve künt kafa travmasına bağlı yaralanma sonucu ölüm olayının gerçekleştiği dosyadaki tutanaklardan anlaşılmış olup, Yargıtay ve Bölge Adliye Mahkemelerinin yerleşik içtihatları doğrultusunda bilirkişi tarafından hesaplanan tazminat miktarları üzerinden %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılması gerektiği anlaşılmıştır.
Yukarıdaki anılı yasa maddeleri gereği Aracın işletenleri ... ve ..., kusursuz sorumluluk ilkelerine göre oluşan zarardan, sürücünün kusuru oranında sorumludur. ... Aile başkanının sorumluluğundan kaynaklanan kusursuz sorumluluk ilkelerine göre oluşan zarardan sorumludur. Araç sürücüsü ... de haksız fiil hükümlerine göre kusuru oranında zarardan sorumludurlar.
Mahkememizce ödeme tarihi itibari davacılara yapılan ödemenin, ödeme tarihindeki verilere göre ve Yargıtay 17. H.D. nin uygulamaları doğrultusunda (bakiye ömrün belirlenmesinde TRH 2010 tablosu ancak hesaplamalarda progresif rant yönteminin kullanılması ile bilinmeyen (işleyecek) devredeki gelirlerin her yıl için % 10 artırılıp % 10 iskonto edilmesi suretiyle) denetime elverişli bilirkişi raporu aldırılmış ve yapılan araştırmada zorunlu defin giderlerinin kaza tarihi itibari ile belediye tarafından bildirilen cevai yazıda Mezarlıklar Şube Müdürlüğü gelir tarifesine göre ... TL olduğu saptanmıştır. Buna göre bilirkişi tarafından anne ... destek zararının ....-TL, Baba ...'ın destek zararının ...-TL olarak belirlenmiştir. Ancak hatır taşımacılığı ve müterafik kusur dikkate alınarak mahkememizce bu miktardan önce hatır taşımacılığı için %20, daha sonra bu miktardan da kask takmayan müteveffanın müterafik kusuru için %20 indirim yapılmak suretiyle; Davacı anne ... için hesaplanan ...-TL destekten yoksun kalma tazminatının müterafik kusur ve hatır taşıması hususu dikkate alınarak ...-TL ve davacı baba ... için hesaplanan ...-TL destekten yoksun kalma tazminatının müterafik kusur ve hatır taşıması hususu dikkate alınarak ...-TL olmak üzere toplam ...-TL destekten yoksun kalma tazminatı ile ...-TL defin ve cenaze giderinin davalılar ..., ..., ... ve ... yönünden kaza tarihinden, ... yönünden ödeme tarihi olan ... tarihinden, ... yönünden temerrüt tarihi ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile adı geçen davacılara verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.
TBK'nun 51. ve 52. maddelerinden kaynaklanan hakkaniyet ve takdiri indirimler nedeniyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de, bu indirimlerden dolayı reddedilen kısım için davalı yararına vekalet ücreti takdir edilmemiştir. ( Emsal Karar: Y. 09/11/2020 T. 2019/1082 E. 2020/6719 K. Sayılı ilamı) Yine davacı vekili dava dilekçesinde, harca esas değer olarak ...-TL belirlemiş ve bedel arttırım dilekçesinde bu miktarı sehven ...-TL olarak göstermiş ise de sehven belirlenen ...-TL için fazladan harç yatırıldığından davalı vekili yararına bu nedenle de herhangi bir vekalet ücretine hükmedilmemiştir.
Davacıların manevi tazminat talebi bakımından;
Manevi tazminat ise TBK 56. Maddesinde düzenleşmiş olup, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda hakimin olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebileceği, Ayrıca ağır bedensel zarar veya ölüm halinde zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebileceği düzenlenmiştir.
Manevi tazminatın miktarını tayin etme hakimin takdirine bırakılmış bir konu olmakla beraber hükmedilecek miktarın uğranılan zararla orantılı, duyulan acıyı hafifletecek nitelikte olması gerekir. Takdir edilecek manevi tazminatın hakkaniyete uygun olmalıdır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi mal varlığı hukukuna ilişkin zararı karşılaması da amaç edinilmemiştir. Kusurlu olana yalnız hukukun ihlalinden dolayı yapılan bir kötülük de değildir. Aksine zarara uğrayanda bir huzur duygusu doğurmalıdır. Tazminatın sınırı onun amacına uygun olarak belirlenmelidir. Manevi tazminatın takdiri yapılırken tarafların sosyal ve ekonomik durumları gözetilmeli, manevi tazminatın miktarı bir taraf için zenginleşme aracı, diğer taraf için de yıkım olmamalıdır. Manevi tazminatın miktarının belirlenmesinde her olaya göre değişen özel hal ve şartlar gözetilmelidir.
Bu ilkeler doğrultusunda somut olay dikkate alındığında, kazanın meydana gelişindeki kusurun davalılara ait olması, müteveffanın yaşı, kask takmaması, motosiklet aracının sürücüsü ile arkadaş olması, kazanın 2016 yılında meydan gelmiş olması, o dönemki paranın satın alma gücü, dikkate alınarak davacıların, davalılar ..., ..., ... ve ... Aleyhine açılan manevi tazminat davasının kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Maddi Tazminat Davasının KISMEN KABULÜ ile,
Davacı anne ... için hesaplanan ...-TL destekten yoksun kalma tazminatının müterafik kusur ve hatır taşıması hususu dikkate alınarak ...-TL ve davacı baba ... için hesaplanan ...-TL destekten yoksun kalma tazminatının müterafik kusur ve hatır taşıması hususu dikkate alınarak ...-TL olmak üzere toplam ...-TL destekten yoksun kalma tazminatı ile ...-TL defin ve cenaze giderinin davalılar ... ve ... yönünden kaza tarihinden, ... yönünden ödeme tarihi olan ... tarihinden, ... yönünden temerrüt tarihi ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile adı geçen davacılara verilmesine,
... ile Sigorta şirketinin kaza tarihi itibariyle geçerli sigorta teminatı limitiyle sınırlı sorumlu tutulmasına,
Davacıların fazlaya dair maddi tazminat istemlerinin reddine,
-Maddi tazminat yönünden Harçlar Kanunu uyarınca alınması lazım gelen ... TL harçtan davacı tarafından peşin ve ıslah ile yatırılan(...+...) toplam ... TL harcın mahsubu ile bakiye ...- TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına,
-davacı tarafından yatırılan ... TL peşin harç, ... TL başvuru harcı, ... TL ıslah harcı olmak üzere toplam ... TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile adı geçen davacılara verilmesine,
-Davacının bu dava nedeni ile yapmış olduğu posta, tebligat, bilirkişi ücreti ile ATK fatura toplamından ibaret toplam ...-TL yargılama giderinden davanın kabul ve red oranı gözetilerek hesaplanan ... TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile adı geçen davacılara verilmesine,
-Davalı Emniyet Genel Müdürlüğünün bu dava nedeni ile yapmış olduğu ... TL yargılama giderinden davanın reddolunan kısmı üzerinden hesaplanan ... krş'un davacılardan alınarak adı geçen davalıya verilmesine,
-Davacılar kendilerini bir vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile adı geçen davacılara verilmesine,
-Davalılar ..., ..., ... ve ..., ...,... kendilerini bir vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davanın reddolunan kısmı üzerinden hesaplanan ...-TL vekalet ücretinin davacılardan tahsili ile adı geçen davalılara verilmesine,
2-Manevi Tazminat Davasının KISMEN KABULÜ ile;
Davacı anne ... için takdir olunan ....-TL, davacı ... için takdir olunan ...-TL, davacı kardeş ... için takdir olunan ....-TL ve davacı kardeş ... ... için takdir olunan ....-TL manevi tazminatın davalılar ..., ..., ... ve ... haksız fiil tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine,
Fazlaya ilişkin manevi tazminat taleplerinin reddine,
-Manevi tazminat yönünden Harçlar Kanunu uyarınca alınması lazım gelen ... TL harcın, davalılar ..., ..., ... ve ... müşterek ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına,
-Davacılar kendilerini bir vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ...-TL vekalet ücretinin davalılar ..., ..., ... ve ... müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine,
-Davalılar ..., ..., ... ve ... kendilerini bir vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ...-TL vekalet ücretinin davacılardan tahsili ile adı geçen davalılara verilmesine,
3-Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip davacı tarafa iadesine,
Dair, davacılar vekili, ... vekili, ... vekili, ... vekili ve ... vekilinin yüzlerine karşı, diğer davalıların yokluğunda, HMK 345. Maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 04/06/2021
Katip ...
E-imzalıdır
Hakim ...
E-imzalıdır