T.C. BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO\t: 2024/114 Esas
KARAR NO\t: 2024/1126
DAVA\t: Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235))
DAVA TARİHİ\t: 06/02/2024
KARAR TARİHİ\t: 07/11/2024
KARARIN YAZILDIĞI TARİH\t: 11/11/2024
Mahkememizde görülmekte olan Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA; Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan iş bu davanın dava dilekçesinde özetle; ... Belediyesinin müflis şirket .... San. Tic. Ltd. Şti.nden 02.02.2024 tarihi itibariyle Çevre ve Temizlik Vergisinden kaynaklanan ve sıra cetvelinde yer alması gereken 11.470,32 TL alacaklı bulunduğu, davaya konu alacakla ilgili olarak Bakırköy ... İcra Dairesinin ... İflas, 25.01.2024 tarihli kararı ile bu alacağın 3.473,74 TL olarak kaydedildiği, alacak miktarı kısmen veya tamamen reddedilen miktarına ilişkin dava konusu yaptıklarını, bu nedenlerle yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı taraf usulüne uygun çıkartılan tebligata rağmen cevap dilekçesi sunmamıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;\t
Davacı tarafın Bakırköy ... ATM'nin ... esas sayılı dosyasıyla 14/04/2021 tarihi itibariyle iflasına karar verilen ... San. Tic. Ltd. Şti.'den çevre temizlik vergisi alacağının bulunduğu iddiası ile iflas masasına yapılan alacak başvurusunun reddine karar verilmesi nedeniyle reddine karar verilen miktar yönünden iflas masasına kayıt ve kabulü istemine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce alınan 28/08/2024 tarihli Bilirkişi Raporunda özetle;
YAPILAN INCELEME VE TESPİTLER,
Dava Konusu Olay: İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğünün .... sicil numarasında kayıtlı ... vergi numaralı ... San. Tic. Ltd. Şti. nin (raporun bundan sonraki bölümlerinde müflis şirket olarak bahsedilecektir) Bakırköy ... İcra Dairesi tarafından 14.04.2021 tarihinde iflasına karar verilerek tasfiyesi işlemlerine başlanılmıştır. Davacı idare 10.08.2023 tarihli dilekçesinde bahsedildiği üzere; iflas masasına kaydedilmesi için müflis şirketten Çevre ve Temizlik Vergisinden doğan ve vadesi geçtiği halde ödenmeyen gecikme zammı dahil toplam 11.470,32 TL vergi borcu olduğunu bildirerek sıra cetvelinde yer almasını istemiş ancak davalı tarafından kısmen reddedilerek alacak miktarının 3.473,74 TL olarak kayıtlara alındığını bu sebeple sıra cetvelinde yer alan alacak miktarına irazen dava açma yoluna başvurmuştur.
KONU İLE İLGİLİ MEVZUAT,
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu'nun Çevre ve Temizlik Vergisi Başlıklı Mükerrer 44.maddesinin konu ile ilgili hükümleri aşağıdaki gibidir; Belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde bulunan ve belediyelerin çevre temizlik hizmetlerinden yararlanan konut, iş yeri ve diğer şekillerde kullanılan binalar çevre temizlik vergisine tabidir. Genel ve katma bütçeli idareler, il özel idareleri, belediyeler, köyler, bunların kuracakları birlikler, darülaceze ve benzeri kuruluşlar ve üniversiteler tarafından münhasıran hizmetlerinde kullanılan binalar, ... Genel Merkezi ile şubeleri ve kampları, Kredi ve Yurtlar Kurumuna ait öğrenci yurtları, korumalı işyerleri ile umuma açık ibadet yerleri, karşılıklı olmak şartıyla elçilik ve konsolosluk hizmetlerinde kullanılanlarla elçilerin ikametine mahsus olan binalar, milletlerarası kuruluşlar ve bunların temsilcilikleri tarafından kullanılan binalar ile bunların müştemilatı vergiye tâbi değildir. Verginin mükellefi, binaları kullananlardır. Mükellefiyet binanın kullanımı ile başlar. (Değişik dördüncü fıkra: 30/12/2004-5281/18 md.) Konutlara ait çevre temizlik vergisi, su tüketim miktarı esas alınmak suretiyle metreküp başına büyükşehirlerde 15 YKr, diğer yerlerde 12 YKr olarak hesaplanır. (Değişik beşinci fikra: 30/12/2004-5281/18 md.) İşyerleri ve diğer şekilde kullanılan binalara ait Çevre Temizlik Vergisi, aşağıdaki tarifeye göre alınır ve büyükşehirlerde 96 25 artırımlı uygulanır. İş yeri ve diğer şekillerde kullanılan binalara ait çevre temizlik vergisi, belediyelerce binaların tarifedeki derecelere intibak ettirilmesi üzerine her yılın Ocak ayında yıllık tutarı itibarıyla tahakkuk etmiş sayılır. Tahakkuk eden vergi, bir defaya mahsus olmak üzere, belediyelerin ilan mahallerinde bir ay süreyle topluca ilan edilir. İş yeri ve diğer şekilde kullanılan binalarla ilgili olarak tahakkuk eden bu vergi, her yıl, emlak vergisinin taksit sürelerinde ödenir. Bu maddenin dördüncü ve beşinci fıkralarında yer alan tutarlar, her yıl yeniden değerleme oranında artırılır. Bu tutarların belirlenmesinde, vergi tutarlarının yüzde beşini aşmayan kesirleri dikkate alınmaz. Belediye meclisleri, bulundukları mahallin sosyal ve ekonomik farklılıkları ile büyüklüklerini de dikkate alarak binaların hangi dereceye gireceğini tespit etmeye yetkilidir. 5.3.- 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun Kanunun Şümulü başlıklı 1.maddesi aşağıdaki gibi olup; Madde-i Bu kanun hükümleri ikinci maddede yazılı olanlar dışında, genel bütçeye giren vergi, resim ve harçlar ile il özel idarelerine ve belediyelere ait vergi, resim ve harçlar hakkında uygulanır. Yukarıda yazılı vergi, resim ve harçlara bağlı olan vergi, resim ve zamlar da bu kanuna tabidir. Bu kanunun hükümleri kaldırılan vergi, resim ve harçlar hakkında da uygulanır. Tasfiye ve İflas başlıklı 162.maddesinde; Tasfiye ve iflas hallerinde, mükellefiyet vergi ile ilgili muamelelerin tamamen sona ermesine kadar devam eder. Bu hallerde tasfiye memurları veya iflas dairesi: 1. Tasfiye veya iflas kararlarını; 2. Tasfiyenin veya iflasın kapandığını; vergi dairesine ayrı ayrı bildirmeye mecburdurlar denmektedir. 5.4.- 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunu'nun konu ile ilgili olarak Kanunun şümulü başlıklı 1. Maddesinin birinci paragrafı aşağıdaki gibi olup; Madde 1 — Devlete, vilayet hususi idarelerine ve belediyelere ait vergi, resim, harç, ceza tahkik ve takiplerine ait muhakeme masrafı, vergi cezası, para cezası gibi asli, gecikme zammı, faiz gibi fer'i amme alacakları ve aynı idarelerin akitten, haksız fiil ve haksız iktisaptan doğanlar dışında kalan ve amme hizmetleri tatbikatından mütevellit olan diğer alacakları ile; bunların takip masrafları hakkında bu kanun hükümleri tatbik olunur. Aynı kanunun Amme Alacaklarında Rüçhan Hakkı başlıklı 21.maddesinde; “Üçüncü şahıslar tarafından haczedilen mallar paraya çevrilmeden evvel o mal üzerine amme alacağı için de haciz konulursa bu alacak da hacze iştirak eder ve aralarında satış bedeli garameten taksim olunur. Genel bütçeye gelir kaydedilen vergi, resim, harç ile vergi cezaları ve bunlara bağlı zam ve faizler için tatbik edilen hacizlerde 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 268 inci maddesinin birinci fıkrasının son cümlesi hükmü uygulanmaz. Rehinli alacaklıların hakları mahfuzdur. Gümrük resmi, bina ve arazi vergisi gibi eşya ve gayrimenkulün aynından doğan amme alacakları o eşya ve gayrimenkul bedelinden tahsilinde rehinli alacaklardan sonra gelir. Borçlunun iflası, mirasın reddi ve terekenin resmi tasfiyeye tabi tutulması hallerinde amme alacakları imtiyazlı alacak olarak 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 206 ncı maddesinin üçüncü sırasında, bu sıranın önceliğini alan alacaklar da dahil olmak üzere tüm imtiyazlı alacaklar ile birlikte işleme tabi tutulur” denmektedir. Yine aynı kanunun İflas Yoluyla Takip başlıklı 100.maddesinde “Amme alacaklarının tahsili için İcra ve İflas Kanunu hükümleri dairesinde amme borçlusunun iflası istenebilir. İflas dairesi, amme alacaklarının iflas masasına geçirilmesini temin için, hakkında iflas açılan kimseleri ve basit ve adi tasfiye şekillerinden hangisinin tatbik edileceğini bulunduğu yerdeki amme idarelerine zamanında bildirmeye mecburdur” hükmü yer almaktadır.
GECİKME ZAM MINI DURDURAN HALLER,
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun Gecikme Zammı Nispet ve Hesabı başlıklı51.maddesinin 1.fıkrasında \"Amme alacağının Ödeme müddeti içinde ödenmeyen kısmına vadenin bitim tarihinden itibaren her ay İçin ayrı ayrı 464 (904,5) oranında gecikme zammı tatbik olunur. Ay kesirlerine isabet eden gecikme zammı günlük olarak hesap edilir” hükmü mevcut olup, Bakanlar Kurulu Kararı ve Cumhurbaşkanı Kararları ile değişen gecikme zammı Oranları uygulama tarihleri itibariyle aşağıdaki gibidir; 6183 sayılı Amme Alacaklarının. Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 52.maddesinde hüküm bulan unsurların varlığı halinde gecikme zammı hesaplanmayıp duracaktır. Buna göre gecikme zammının uygulama süresi; Amme alacağının tecilinde tecilin yapıldığı; gecikme zammı müracaat tarihine kadar (bu tarih hariç) tatbik edilecektir. Dolayısıyla amme alacağının tecilinde tecilden sonra tecil şartlarına uygun ödeme yapıldığı sürece gecikme zammı tatbik Edilmeyecektir. İflas halinde iflasın açıldığı; Amme borçlusunun iflasının açılmasına karar verilmesi halinde, iflasın açıldığı tarih mahkeme kararında gösterilmektedir. Dolayısıyla iflasın açıldığı tarihe kadar (bu tarih hariç) gecikme zammı tatbik edilecek, bu tarihten sonra tatbik edilmeyecektir. İflasın devam ettiği müddet içerisinde vade tarihi iflas tarihinden önce ya da sonra olan amme alacaklarına gecikme zammı uygulanmayacaktır. İflasın kapanma ile sonuçlanması halinde amme alacağına herhangi bir nedenle gecikme zammı tatbik edilmesi mümkün bulunmamaktadır. İflasın kaldırılması halinde, iflasın açılması ile tatbiki durdurulan gecikme zammı iflasın kaldırılması tarihinden itibaren (bu tarih dahil) işlemeye devam edecektir. 5.6.- Davacı ... Belediyesinin Bakırköy ... İcra Müdürlüğüne verdiği 02.02.2024 tarihli dilekçesi ekinde sunduğu, müflis şirketin tahakkuk ettiği halde vadesi geçen ve geçmeyen Çevre ve temizlik Vergisi tutarları dönemler itibariyle açcağıdaki tablodaki gibidir:
GEREKÇELİ MÜTALAA,
Sayın Mahkemenin Bakırköy ... İcra İflas Müdürlüğüne gönderdiği 14.04.2021 tarih ve ... Esas sayılı yazısında da belirtildiği üzere müflis şirket ... San. Tic. Ltd. Şti.nin 14.04.2021 günü saat 11,39 itibariyle iflasının açılmasına karar verilmiş olup, davacı ... Belediye Başkanlığı, Bakırköy ... İcra Müdürlüğüne gönderdiği 02.02.2024 tarih ve ... iflas sayılı yazısında; müflis şirketin 11.470,32 TL borcu bulunduğu, İcra Dairesinin 25.01.2024 tarihli sıra cetveli ilanı ekindeki borç miktarının 3.473,74 TL olarak yer aldığı, alacak miktarının düzeltilerek 11.470,32 TL olarak kabulünü talep etmiştir. Davacının müflis şirketten olan amme alacağının raporun (5.2.) bölümünde belirtilen 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu'nun mükerrer 44.maddesinde yer alan Çevre ve Temizlik Vergisi ve bu vergiye ait gecikme zammı, özel usulsüzlük cezalarından oluşmaktadır. 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 1. maddesinde \"Bu kanun hükümleri ikinci maddede yazılı olanlar dışında, genel bütçeye giren vergi, resim ve harçlar ile il özel idarelerine ve belediyelere ait vergi, resim ve harçlar hakkında uygulanır, Yukarıda yazılı vergi, resim ve harçlara bağlı olan vergi, resim ve zamlar da bu kanuna tabidir” hükmü mevcuttur. Yine dava konusu amme alacağı ile ilgili olarak 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun i.maddesinde \"Devlete, vilayet hususi idarelerine ve belediyelere ait vergi, resim, harç, ceza tahkik ve takiplerine ait muhakeme masrafi, vergi cezası, para cezası gibi asli, gecikme zammı, faiz gibi fer'i amme alacakları ve aynı idarelerin akitten, haksız fiil ve haksız iktisaptan doğanlar dışında kalan ve amme hizmetleri tatbikatından mütevellit olan diğer alacakları ile; bunların takip masrafları hakkında bu kanun hükümleri tatbik olunur” hükmü yer almaktadır. Raporun (5.5.) bölümünde belirtildiği üzere; 6183 sayılı kanunun 52.maddesinde ise, tasfiye ve iflas hallerinde söz konusu amme alacaklarının vadesinde ödenmeyen tutarlarına, B.K.K./Cumhurbaşkanı Kararları ile belirlenen gecikme zammı oranlarının yürürlükte bulundukları dönemlerde ve iflasın açıldığı tarihe kadar uygulanması suretiyle hesaplanacağı açıklanmıştır. Buna göre raporun (5.6.) bölümündeki borç döküm tablosundaki gecikme zammı oranlarının ve vade tarihlerinin bu bölümde yapılan açıklamalar doğrultusunda yeniden hesaplanması neticesinde, söz konusu borç döküm tablosunun detaylı son hali aşağıdaki gibi olması gerekecektir; Davacının amme alacağının yeniden hesaplanması neticesinde alacak aslı 8.212,00 TL, Gecikme Zammı 766,11 TL olmak üzere Toplam 8978,11 TL'nın Bakırköy ... İcra Dairesinin 25.01.2024 tarihli sıra cetveline, rüçhanlı alacak varsa bu alacaktan sonra, rüçhanlı alacak yoksa (Alacağın aynından doğan vergi alacağı olması sebebiyle) ilk sıraya kayıt edilmesi gerekmektedir. Takdir Sayın Mahkemeye Ait olarak; Davacı .... Belediye Başkanlığının müflis şirketten olan amme alacağının aynından doğan vergi ve gecikme zammından oluştuğu, iflasın açıldığı tarihe kadar hesaplanan toplam alacak miktarının Toplam 8978,11 TL olduğu, İcra Dairesinin sıra cetveline borç miktarının bu tutarda kayıt edilerek düzeltilmesi gerektiği mütalaa edilmiştir. Dava, İİK 235. maddesi gereğince açılmış olan sıra cetveline itiraz ( kayıt kabul) davasıdır.
Davanın İİK 235. Maddesi gereğince sıra cetveline itiraz işlemine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.
İİK 235. maddede, sıra cetveline itiraz edenlerin, cetvelin ilanından itibaren 15 gün içinde iflasa karar verilen yerdeki ticaret mahkemesine dava açmaya mecbur oldukları, 223’üncü maddenin üçüncü fıkrası hükmünün mahfuz olduğu belirtilmiştir. Maddede düzenlendiği üzere, sıra cetveline itiraz davası açma süresi 15 gündür. Süre, sıra cetvelinin ilanından itibaren başlar. İİK 166. maddedeki gazetelerde yapılan ilanlardan en son ilan tarihinden itibaren işlemeye başlar. İflas masasına alacak yazdırırken, tebligatı kabulü elverişli adres gösterilerek, Adalet Bakanlığınca çıkarılan tarifede gösterilen yazı ve tebliğ giderlerini avans olarak vermek suretiyle, İflas idaresince alınacak kararların kendisine tebliğ edilmesini istemiş olan alacaklılara, alacaklarının kabul veya ret edildiği ayrıca tebliğ edilir (İİK 223. m).Bu alacaklılar için sıra cetveline itiraz davası açma süresi, sıra cetvelinin ilanından itibaren değil, bu tebligatın yapıldığı tarihten itibaren işlemeye başlar.
Somut davada, Bakırköy .... İcra Dairesi'nin ... iflas sayılı dosyasında 28/08/2024 tarihli cevabi yazıda, '' ... Belediye Başkanlığı tarafından müdürlüğümüz iflas dosyasına sunulan 09/08/2021 tarihli alacak kayıt talebine istinaden .... Belediye Başkanlığının alacağının 3.473,73 TL olarak 25/01/2024 tarihli sıra cetvelinde kabul edildiğinin ve sıra cetvelinde .... Belediye Başkanlığına ait reddedilen bir alacak miktarının olmadığı, müdürlüğümüzce sıra cetveli alacaklılara tebliğ edildikten sonra .... Belediye Başkanlığı tarafından 2022 ve 2023 yılına ilişkin çevre temizlik vergisi borçlarının eklenerek 08/02/2024 tarihinde alacak miktarının 11.470,32 TL olarak bildirildiği bu nedenle müdürlüğümüze bildirilmeyen bir alacağın müdürlüğümüğüzce sıra cetvelinde kabul edilmesi mümkün olamayacağından bahisle'' cevap verilmiştir. Bakırköy ... İcra Dairesi'nin .... iflas sayılı dosyasın 20/09/2024 tarihli cevabi yazısında müdürlüğümüz iflas dosyasında sıra cetveli 25/01/2024 tarihinde tanzim edilmiş olup, henüz ek sıra cetveli tanzim edilmemiştir'' şeklinde cevap verilmiştir. Bu kapsamda davacının 09/08/2021 tarihli alacak kayıt talebine istinaden .... Belediye Başkanlığının alacağının 3.473,73 TL olarak 25/01/2024 tarihli sıra cetvelinde kabul edildiği ve sıra cetvelinde Esenyurt Belediye Başkanlığına ait reddedilen bir alacak miktarının olmadığı , 08/02/2024 tarihli başvurusuna ilişkin henüz ek sıra cetveli hazırlanmadığı ve İİK 235 maddesi kapsamında davacının Bakırköy .... İcra Dairesi'nin .... iflas sayılı dosyasına yapmış olduğu 08/02/2024 tarihli başvurusuna yönelik açılan dava da hukukî yollar tüketilmediği için davanın erken açılan dava niteliğinde olduğu, Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulunun 18/02/2022 tarihli ve 2019/5 E., 2022/1 K. sayılı kararında; ifa zamanı gelmemiş (vadesi gelmemiş, muaccel olmayan, müeccel) bir alacak için açılmış dava, erken açılmış dava niteliğinde olduğundan, bu davanın açılmasında henüz hukukî yarar bulunmadığı, o nedenle, 6100 sayılı HMK'nın 114/1-h bendinde dava şartları arasında sayılan hukukî yararın bulunmadığı durumda, davanın 6100 sayılı HMK'nın 115/2. maddesi gereği usulden reddine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. (Nitekim Yargıtay 3. HD'nin 10/04/2023 tarih ve 2023/856 E., 2023/1011 K. sayılı uyuşmazlığın giderilmesi kararı ile Yargıtay 3. HD'nin 25/10/2023 tarih ve 2023/1080 E., 2023/2907 K. sayılı; 11/05/2022 tarih ve 2022/3223 E., 2022/4460 K. sayılı; Yargıtay (Kapatılan) 13. HD'nin 10/02/2020 tarihli ve 2017/639 E., 2020/1772 K. sayılı kararlarındaki yerleşik uygulama da bu yöndedir).
\t HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
AÇILAN DAVANIN USULDEN REDDİNE,
1-Alınması gereken 427,60-TL harç peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
2-Davacı tarafça sarf edilen yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
3-Davacı tarafından dosyaya yatırılan ve kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda yapılan yargılama neticesinde kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize müracaatla İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 07/11/2024
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır