T.C.
İZMİR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO\t: 2019/418
KARAR NO\t: 2021/158
DAVA\t: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ\t: 09/08/2019
KARAR TARİHİ\t: 12/02/2021
Talep eden tarafından açılan Zayi Belgesi Verilmesi davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP : Talep eden vekili aracılığı ile sunduğu talep dilekçesinde özetle; talep eden şirketin endüstriyel işlem ekipmanları kurulum hizmetleri sektöründe faaliyet gösterdiğini, 26/07/2019 günü talep eden şirketin adresinin civarında başlayan yangının önce palet fabrikasını sardığını ve kısa sürede büyüyerek talep eden şirketin işyerinin tamamen zarar gördüğünü, otluk alanda başlayan yangının sabah saatlerinde hazlı talep eden şirketin işyeri dahil etrafındaki tüm komşu işyerlerini sardığını, talep eden şirketin işyerinin tamamen yanmasına engel olunamadığını, bu yangında talep eden şirketin herhangi bir kusur ve sorumluluğunun bulunmadığını, talep eden şirkete ait muhtelif malzemelerin yandığını, ayrıca şirkete ait kıymetli evraklar, faturalar, irsaliyeler, çek karneleri, ... ait... Pano firmasına ait muhasebe evrakları vb. zarar gördüğünü, ayrıca söz konusu yangında... Bankası 1. Sanayi Şubesinde bulunan... numaralı hesapta kayıtla...çek numarası bulunan iki adet boş çek yaprağı ve ... Bankası ...şube kodu, Kemalpaşa Şubesinden verilen... numaralı boş çek koçanı yapraklarının da tamamen yandığını belirterek 2018 yılı alış ve satış faturalarının tamamı, fatura-sevk irsaliyesi ciltleri, tahsilat makbuzlarına ait ciltler, KDV, muhtasar, gecici vergi, gelir vergisi, kurumlar vergisi, bildirgeler, bordrolar ve diğer yazışmalar ile muhasebe ile alakalı olan tüm evraklar, 2019 yılı ocak-haziran alış ve satış faturalarının tamamı, fatura-sevk irsaliyesi ciltleri, tahsilat makbuzlarına ait ciltler, KDV, muhtasar, gecici vergi, gelir vergisi, kurumlar vergisi, bildirgeler, bordrolar ve diğer yazışmalar ile muhasebe ile alakalı olan tüm evraklar, temmuz ayı ve sonrası ait alış, satış ve gider faturaları ile kullanılmamış fatura-sevk irsaliyesi ciltleri ve tahsilat makbuz ciltlerinin tamamı ve ...Bankası 1. Sanayi Şubesinde bulunan ...numaralı hesapta kayıtlı ... çek numarası bulunan iki adet boş çek yaprağı ve ...Bankası ... Şube kodu, Kemalpaşa Şubesinden verilen ... numaralı boş çek koçanı yapraklarının zayi olduğun dair zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE :
Talep meydana gelen yangın sebebiyle zarara uğrayan şirket ticari defter evrak ve diğer belgeleri için zayi belgesi verilmesine yöneliktir.
Dosyamız kapsamında yapılan yargılamada Ege Vergi Dairesi müdürlüğü'nün 20.08.2019 tarih ve ... sayılı yazısı ile talep eden şirket hakkında vergi inceleme raporuna rastlanılmadı bildirilmiştir.
Dosyamız kapsamına 01.03.2018 başlangıç tarihli ve talep edenin kiracı olarak yer aldığı bir yıl süreli kira sözleşmesi ibraz edilmiştir.
Dosyamız kapsamında İzmir Ticaret Sicil Müdürlüğüne müzekkere yazılarak talep eden şirketin ticaret sicil tasdiknamesi gönderilmiştir.
Ege Vergi Dairesine yazılan müzekkereye verilen cevapta 21.01.2020 tarih ve... sayılı cevabi yazı ile talep eden şirkletin depo açılışını yaptığı ve buna ilişkin bildirim ile depo adresinin yer aldığı cevap verilmiştir.
Türk ... Bankasına yazılan müzekkereye verilen 19.03.2020 tarihli cevabi yazı ile 25.01.2018 tarihinde ... seri numaralı çeklerin olduğu çek koçanlarının teslim edildiğinin bildirildiği belirtilmiştir.
Türkiye... Bankasına yazılan müzekkereye verilen 05.02.2020 tarih ve 95 sayılı cevabi yazıya göre talep edenin...nolu çeklerin bulunduğu koçan teslim bilgisinin gönderildiği bildirilmiştir.
Dosyamız kapsamında 04.12.2020 tarihli celsede talep eden tanığı olarak...dinlenmiş ve beyanında ''davacı şirketin hem kiracısı, hem de kiracısı bulunduğu yerde komşum olarak davacı şirketin işletmesi bulunmaktadır, 26/07/2019 tarihinde yangın başladı, aşırı rüzgar vardı, yangın sonucunda yangının sigaranın otları tutuşturması sebebi ile başladığı belirtildi, davacı şirket elektrik panolarının montaj ve üretimini yapardı, ben davacı şirket yetkilisi ...r ile gün içerisinde sürekli görüşürdüm, şirketi yeni kurmuştu, şirketin defter ve belgeleri de komşum olan şirket nezdinde yangının çıktığı yerde bulunuyordu, benimle davacı şirketin bulunduğu alan çok otluk bulunduğu bir alandır, bu sebeple yangın çıkmaya müsait bir yerdir, davacı şirketin adresi komşum olması sebebi ile bildiğim kadarı ile ... ...Pınarbaşı Bornova/İZMİR adresidir, davacı şirketin kendi defterleri de oradaydı, her ikimizin defterleri de mali müşavir ...tutmaktaydı, bu belirttiğim adres davacı şirketin imalathane bölümüdür ve sevkiyatı da bu adreste yapmaktaydı, davacı şirketin ayrıca Altındağ'da ofis olarak kullandığı bir yer vardı, burada da genellikle siparişler alınır, çizimler yapılır ve üretim aşaması imalathane de yapılırdı, davacı sevkiyatları imalathanede yaptığı için faturaları ve irsaliyeleri orada keserdi, bu sebeple defterleri de oradaydı.'' şeklinde beyanda bulunmuş aynı celse dinlenen şirket yetkilisi... ise '' ben davacı şirketin yetkilisiyim, yangın çıktığı esnada imalathane olarak kullandığım yerde bulunuyordum, yangından sonra bize söylenen yakında bulunan belediyeye ait tesiste bilinmeyen bir kişinin sigara izmariti atması neticesinde rüzgarında etkisi ile çıktığı yönündedir, biz yangını söndürmeye çalıştık ancak rüzgar imalathanemizin bulunduğu yöne doğru estiğinden kısa sürede çok büyüdü, benim aynı zamanda imalathanemde bulunan makina ve ekipmanlarımda zarar gördü, ben imalathanemde faturaları ve irsaliyelerim ile belge ve defterlerimi bulunduruyordum.'' şeklinde beyanda bulunmuştur.
İzmir...Noterliğine yazılan müzekkereye verilen cevap ile talep eden şirketin yevmiye ,envanter defteri, kebir defterlerinin 2018 yılından başlayan onaylarının gönderildiği anlaşılmıştır.
Dosyamız kapsamında talebin somutlaştırılması amacıyla talep eden vekili tarafından 12.02.2021 tarihli beyan dilekçesi sunulmuştur.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; talep eden şirketin deposuna da etki eden yangın sebebiyle depo içerisinde yer alan ticari defterler ile boş çek yapraklarının bulunduğu çek koçanları ve faturalar sevk irsaliyeleri, tahsilat makbuzları, çeşitli vergilere ait bildirgeler, bordrolar ve diğer yazışmalar ile muhasebe evraklarının yanması sebebiyle yok olduğunun bildirildiği dosyamız kapsamında yapılan yargılamada talep eden şirketin 2018 yılı hesap dönemine ait yevmiye defteri kebir ve envanter defterinin açılış ve kapanış onaylarının ilgili noter tarafından tespit edilerek gönderildiği, bu sebeple söz konusu ticari defterlere ilişkin zayi olduğunun tespitine karar vermek gerekmiştir.
Talep eden her ne kadar boş çek yapraklarının da zayi olduğunu belirtmiş ise de; unsurları tamamlanmaya ve imzalanmayan çek yapraklarının kıymetli evrak vasfı taşıması sebebiyle boş çek yapraklarına yönelik zayi belgesi verilmesi talebinin reddi gerekmiştir.
Yine talep eden vekili dilekçesinde faturalar, sevk irsaliyesi ciltleri, çeşitli vergilere ait bildirgeler, bordrolar ve diğer yazışmalar ile muhasebe ile ilgili evraklarında zayi olduğunu ifade ederek zayi belgesi talep etmiş ise de söz konusu evraklar bir kısmının kıymetli evrak vasfı taşımaması ve diğer kısmının ise ilgili kurumlardan tedarikinin mümkün olması ve ayrıca dosyamız kapsamında yeteri kadar somutlaştırılmasının da mümkün bulunmadığı anlaşılmakla bu talep yönünden hukuki yararının bulunmadığı anlaşıldığından bu yöndeki talebin usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle:
Davanın KISMEN KABULÜ ile;
1-) İzmir ... Noterliğinin 03.01.2018 tarih ve...yevmiye numaralı işlemi ile tasdik olunan davacı şirketin 2018 yılı hesap dönemine ait Yevmiye Defteri;
İzmir... Noterliğinin 03.01.2018 tarih ve...yevmiye numaralı işlemi ile tasdik olunan davacı şirketin 2018 yılı hesap dönemine ait Defter-i Kebir;
İzmir ... Noterliğinin 03.01.2018 tarih ve...yevmiye numaralı işlemi ile tasdik olunan davacı şirketin 2018 yılı hesap dönemine ait Envanter Defterinin yangın sebebiyle ZAYİ OLDUKLARININ TESPİTİ İLE İPTALLERİNE,
2-) Davacı şirkete ait ... 1. Sanayi Şubesi nezdinde yer alan ... numaralı hesaba bağlı olduğu belirtilen ... çek numaralı iki adet boş çek yaprağı ile Türkiye ... Bankası Kemalpaşa Şubesinden verildiği belirtilen ... numaralı boş çek koçanı yapraklarının 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu anlamında kıymetli evrak vasfı taşımadığı anlaşıldığından bunlara yönelik talebin REDDİNE,
3-) Dava dilekçesinde belirtilen \"2018 yılı alış ve satış faturalarının tamamı, fatura-sevk irsaliyesi ciltleri, tahsilat makbuzlarına ait ciltler, KDV, muhtasar, geçici vergi, gelir vergisi, kurumlar vergisi, bildirgeler, bordrolar ve diğer yazışmalar ile muhasebe ile alakalı olan tüm evraklar ve 2019 yılı ocak haziran ayları arası fatura ve sevk irsaliye ciltleri, tahsilat makbuzlarına ait ciltler, KDV, muhtasar, geçici vergi, bildirgeler, bordrolar ve diğer yazışmalar ile muhasebe ile alakalı olan tüm evraklar, ayrıca temmuz ayı ve sonrasına ait alış, satış ve gider faturaları ile kullanılmamış fatura-sevk irsaliyesi ciltleri ve tahsilat makbuz ciltlerinin tamamı\" olarak belirtilen fazlaya ilişkin talebin 6100 sayılı HMK'nın 114/1-h yollaması ile aynı kanunun 115/2 maddesi gereğince hukuki yarar yokluğundan USULDEN REDDİNE,
4-) Alınması gerekli 59,30-TL harçtan peşin alınan 44,40-TL'nin mahsubuyla bakiye 14,90-TL'nin talep edenden tahsiliyle Hazineye gelir kaydına,
5-) Talep eden tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-) Dosyada bulunan bakiye avansın karar kesinleştiğinde talep edene iadesine,
Dair, Davacı vekili Av. ...'in yüzün karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine, yokluğunda Asliye Hukuk Mahkemesine verilecek dilekçe ile İzmir Bölge Adliye Mahkemesi istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.12/02/2021
Katip ... Hakim ...
E-imza E-imza