T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t: 2021/1160
KARAR NO\t\t: 2024/415
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: İZMİR 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 13/04/2021
NUMARASI\t\t: 2020/307 Esas 2021/355 Karar \t
DAVANIN KONUSU\t: Tazminat
DAVA TARİHİ\t: 01.07.2020
KARAR TARİHİ\t: 28.02.2024
KARAR YAZIM TARİHİ\t: 28.02.2024
\t
\tİzmir 3.Asliye Ticaret Mahkemesinin 13.04.2021 tarih 2020/307 Esas 2021/355 Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalılar ... ve ... vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.
\tGEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
\tDAVA :Davacı vekili, 26.07.2019 tarihinde ...'ya ait ve ...'nın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın, ...'a ait ve onun sevk ve idaresindeki ... yabancı plakalı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, davacının seyir halindeyken yaya geçidine gelmesi sebebiyle yavaşlayarak durduğu ve geçiş yapan yayalara yol verdiği sırada, arkasında seyir halinde olan sigortalı araç sürücüsünün takip mesafesine uymaması ve dikkatsizliği sebebiyle davacının aracına arkadan çarptığını ve davacının aracında maddi hasar meydana geldiğini, davalı ...'nın kaza tespit tutanağındaki beyanında kazanın oluşumunda hatalı olduğunu kabul ettiğini, davalı sigorta şirketinin, ... plakalı aracın 12.04.2019-12.04.2020 tarihleri arasında geçerli olan ZMMS poliçesi nedeniyle araç sürücüsünün tam ve asli kusuru ile neden olduğu maddi hasardan sorumlu olduğunu, arabuluculuk aşamasında anlaşma sağlanamadığını, davacıya ait aracın kaza sonrası tamir masrafının ... Motorlu Araç Bilirkişi ve Mühendislik Bürosu tarafından düzenlendiğini ve alınan 06.10.2019 tarihli bilirkişi raporuna göre KDV dahil 6.024,23 Euro tespit edildiğini, davalı sigorta şirketinin 31.03.2020 tarihinde 4.464,60 TL tutarında kısmi ödemede bulunduğunu, bu tutarın ödeme tarihindeki yabancı para kur karşılığının (7,2389) 616,75 Euro olduğunu, kısmi ödeme tutarı düşüldüğünde bakiye hasar bedelinin 5.407.48 Euro olarak hesaplandığını, ayrıca davacı tarafından 160,65 Euro bilirkişi ücreti olarak ödemede bulunulduğunu, davacı adına hasar ihbarının 26.02.2020 tarihinde davalıya yapıldığını, davalının ödemekle yükümlü olduğu hasar miktarı bakımından ihbarı izleyen sekizinci iş günü sonu olan 10.03.2020 tarihinden itibaren temerrüt faizinden sorumlu olduğunu belirterek fazlaya dair her türlü talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla haklı davanın kabulüne, 5.407,48 Euro bakiye hasar bedeli maddi tazminatın 1 ve 2 nolu davalı bakımından kaza tarihi olan 26.07.2019 tarihinden, 3 nolu davalı sigorta şirketinden ise (kaza tarihinde geçerli poliçe teminat miktarının temerrüt tarihindeki karşılığının bakiye kısmı ile sınırlı olarak)10.03.2020 temerrüt tarihinden itibaren yabancı para bakımından 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faiziyle birlikte ve fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirası olarak müştereken ve müteselsilen tahsiline, davacının bilirkişi ücreti olarak ödediği 160,65 Euro'nun fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirası olarak yargılama giderlerine dâhil edilerek davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, kanuni vekâlet ücretinin KDV hariç olarak hükmedilerek yargılama giderleri ile birlikte davalılara yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
\tCEVAP : Davalı ... ve ... vekili süresinden sonra ibraz ettiği dilekçesinde, açılan davanın mesnetsiz ve haksız olduğundan reddi gerektiğini, ayrıca davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, davanın öncelikle yetkisizlik nedeniyle reddi gerektiğini, trafik akışı içerisinde ani ve zamansız olarak karşı aracın durması nedeniyle kazanın meydana geldiğini, davalı araç sürücüsünün tam ve asli kusuru ile kazaya sebebiyet verdiği iddiasının gerçek dışı olduğunu, talep edilen bakiye hasar bedelinin fahiş olduğunu, kazanın düşük hızda meydana geldiğini, kaza sonrası çekilen fotoğraflarda karşı araçta gözle görülür bir hasarın dahi olmadığını, davalı sigorta şirketi tarafından hasar için yapılan 4.464,00 TL ödemenin hasar ile uyumlu olduğunu, davacı talebinin haksız, mesnetsiz ve kötü niyetli olduğunu beyan ederek davalıların kazada kusuru bulunmadığından ve davalı sigorta şirketi tarafından davacı zararı hali hazırda karşılandığından asıl zarar dışında fahiş bir bakiye zarar talep edildiğinden davanın reddini istemiştir.
\tDavalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesi sunmamış, 31/03/2021 tarihli beyan dilekçesinde, davadan öncedavalı şirket tarafından davacı tarafa 31.03.2020 tarihinde yapılan 4.464,60-TL ödemenin bilirkişi raporundan mahsup edilmesi gerektiğini, TCMB verilerine göre kaza tarihi olan 26.07.2019 tarihinde 1 euronun 6.3205 TL olduğunu, davacı yanın 6.3205,00 TL x 6.024,23 Euro = 38.076,14 TL talep hakları söz konusu olduğunu, 38.076,14 TL – 4.464,160 TL = 33.611,54 TL bakiye alacağın mevcut olduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun kaza tarihinde poliçe teminat limiti ile sınırlı olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.
\tİLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ : Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, 26/07/2019 tarihinde, sürücü ...'nın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın seyir halinde iken aracının ön kısımları ile önünde ve aynı istikamette seyir halinde iken trafik akımı nedeniyle duruş yapan sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın arka kısımlarına çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, mahkemece benimsenen otomotiv uzmanı ve trafik uzman bilirkişiden alınan rapora göre; davalı sigorta şirketine poliçeli ... plakalı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda etken olduğu, davacı tarafa ait ... plaka sayılı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda etken olmadığı, dava konusu ... plaka sayılı araçta yedek parça ve işçilik olmak üzere toplam 6.024,23,-Euro (KDV Dahil) hasar meydana geldiği, davalı sigorta şirketinin davacı tarafa 31.03.2020 tarihinde 4.464,60.-TL ödeme yaptığı ve bu tutarın ödeme tarihi itibariyle 616,75,-Euro'ya karşılık geldiği, buna göre davalıların bakiye hasar tazminat yükümlülüğünün 5.407.48.-Euro olduğu, sigorta şirketinin poliçe teminat miktarı ile sınırlı olduğu KTK 'nun 99.madde hükmüne göre trafik sigortacısının zarar giderim yükümlülüğü süresinin, hasar ihbarından itibaren 8 iş günü olduğu, davacı tarafından davalı sigorta şirketine gönderilen yazılı başvurunun 26/02/2020 tarihinde tebliğ edilmiş olmakla bu tarihten 8 iş günü sonra yani 10/03/2020 tarihinden itibaren davalı sigortadan, diğer davalılar ... ve ...' dan haksız fiil tarihi olan 26/07/2019 tarihinden itibaren faiz talep edilebileceği gerekçesiyle davanın kabulü ile 5.407,48 Euro tazminatın (Davalı sigorta şirketinin bakiye teminat limiti olan 31.535,40-TL ile sınırlı sorumlu olmak kaydıyla) davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi olan 10/03/2020 tarihinden, diğer davalılar yönünden kaza tarihi olan 26/07/2019 tarihinden itibaren 3095 Sayılı Yasanın 4/a maddesine göre uygulanacak değişken faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası Efektif Satış kuru üzerinden TL karşılığının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, davacı tarafın yapmış olduğu 160,65 Euro ekspertiz giderinin fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası Efektif Satış kuru üzerinden TL karşılığının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
\tKarara karşı davalılar ... ve ... vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
\tİSTİNAF NEDENLERİ : Davalılar ... ve ... vekili, düzenlenen bilirkişi raporunda davalı ...'nın meydana gelen kazanın oluşumunda etken olduğunu, davacının etken olmadığını; davacı aracında 6.024,23 Euro (KDV Dahil) hasar meydana geldiğini ve davacı aracının bilirkişi ekspertiz rapor ücretinin 160.,65 Euro ( KDV Dahil) olduğunun tespit edildiğini, bilirkişi raporunun sadece karşı yanın sunmuş olduğu belgeler üzerinden alelade hazırlandığını, hatalı tespitler içerdiğinden taraflarınca bu rapora ayrıntılı olarak itiraz edildiğini, meydana gelen kazada davalının kazaya etken bir fiili bulunmadığını, kazanın davacı aracının dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı şekilde akan trafikte aniden durması sonucu meydana geldiğini, davalıların aracının kazaya etken kusurlu bir davranışının varlığının kabulü halinde dahi davacı aracının tamamen kusursuz olduğu kanaatinin kabulü gerekeceğini, bilirkişi raporunda davacı aracında meydana gelen zararın fahiş derecede yüksek belirlendiğini, işbu raporun sadece karşı yanın sunmuş olduğu belgeler üzerinden tanzim edildiğini, taraflarının beyanları ve delillerinin hiç bir şekilde değerlendirilmediğini, taraflarınca sunulan kaza fotoğrafında raporda değişimi gerekli parçaların bir çoğunun hasar almadığının da açıkça görüleceğini, ancak kaza fotoğraflarının değerlendirmeye dahi alınmadığını, yine zarar hesaplanırken, içtihatlara atıfta bulunularak euro kuru üzerinden hesaplamaya gidildiğini, araç malikinin tasarrufunun ne olursa olsun gerçek zarar TBK haksız fiil hükümlerince belirlenmesi gerektiğini, farklı teamüllere göre yapılan zarar hesabının kabulünün mümkün olmadığını, kabul manasına gelmemek kaydıyla Almanya ülkesindeki teamüllere göre zarar hesaplansa da normalde onarımı mümkün tüm parçaların değişim olarak yazıldığını, ancak bu halde dahi işçilik bedellerinin düşürülmeyip yüksek tutulduğunu, bu hususun bir çelişki meydana getirdiğini, eksper raporu masrafının ayrı bir alacak kalemi olarak hüküm altına alınmasının usule aykırı olduğunu, kabul manasına gelmemek kaydıyla bu masrafın talebin kabulü halinde yargılama giderlerine dahil edilmesi gerektiğini, ancak bu masrafın yargılama giderleri arasında olsa dahi davalılara yüklenmesinin mümkün olmadığını, eksper raporunda hasım olarak sadece diğer davalı sigorta şirketinin gösterildiğini, davacı lehine hükmolunan alacak kalemlerinin fiili ödeme tarihi kuru itibariyle TL karşılığının tahsiline karar verilmesinin usul ve hukuka aykırı olduğunu, fahiş kur artışının müvekkil aleyhine hüküm ve sonuç doğurmasının kabul edilemeyeceğini istinaf nedenleri olarak ileri sürmekle kararın kaldırılmasını istemiştir. \t
\tGEREKÇE :Dava, 26.07.2019 tarihinde meydana gelen trafik kazsı nedeniyle davacının aracındaki hasara yönelik olarak karşı araç sürücüsü işleteni ve ZMMS poliçesine yönelik maddi tazminat istemine ilişkin olup , ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
\tDairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.
\t26.07.2019 günü saat 09:30 sıralarında sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile Gaziantep İli, Şehit Kamil İlçesi, Sarıgüllük Mahallesi, Fevzi Çakmak Bulvarı üzerinde seyir halinde iken aracının ön kısımları ile önünde ve aynı istikamette seyir halinde iken trafik akımı nedeniyle duruş yapan sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın arka kısımlarına çarpması ile neticelenen trafik kazasının meydana geldiği, olayın oluş şekli, dosya içerisinde bulunan tutanak, kroki ve bilirkişi raporundan davalı araç sürücüsünün Fevzi Çakmak Bulvarı üzerinde seyir halinde iken dikkatini gereği gibi yola ve seyir yönüne verip aracının hızını yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmadığı, görüş mesafesinin açık olduğu meskun mahal ve iki yönlü yolda önünde aynı yön ve istikamette önünde seyir halinde olan ve trafik akımı nedeniyle duruş yapan araç ile takip mesafesinde özen göstermediği, kontrolsüz ve mevcut hızı ile yaklaşmak suretiyle davacı aracına arkadan çarpması ile neticelenen kazada davalı sürücü ....'nın %100 kusurlu bulunduğu, davacı sürücünün ise herhangi bir kusurunun bulunmadığı, zira trafik akışı içerisinde her an bir tehlike durumunda aracın durdurulmasının öngörülebilir bir durum olduğu değerlendirilmiştir.
\tDosyada taraf delillerinin toplanılmak suretiyle alınan bilirkişi raporu alındığı, buna göre 26.07.2019 tarihinde meydana gelen kazasının oluşumunda davalı tarafa ait ... plaka sayılı araç sürücüsünün etken olduğu, davacı tarafa ait ... plaka sayılı araç sürücüsünün etken olmadığı; dava konusu ... plaka sayılı araçta yedek parça ve işçilik olmak üzere toplam 6.024,23,-Euro (KDV Dahil) hasar meydana geldiği, davalı sigorta şirketinin davacı tarafa 31.03.2020 tarihinde 4.464,60.-TL ödeme yaptığı ve bu tutarın ödeme tarihi itibariyle 616,75,-Euro'ya karşılık geldiği, buna göre davalı sigorta şirketinin bakiye hasar tazminat yükümlülüğünün 5.407.48.-Euro olduğuna ilişkin bilirkişi raporunun hüküm kurmaya ve denetime elverişli olduğu değerlendirilmiş, davalılar vekilinin aksi yöndeki istinaf nedenleri isabetli görülmemiştir.
\t“6098 Sayılı Türk Borçlar Kanununun 99/son maddesi ve HGK nın 10.12.2003 ve 2003/4-754E. 2003/749K sayılı Kararı uyarınca zarar, zarar gören açısından hangi para birimine göre doğmuşsa, o para biriminin tazminat olarak talep edilmesi amaca uygunluk yönünden kabul edilmelidir. Ancak anılan yasa maddesi uyarınca hükmedilecek yabancı paranın fiili ödeme günündeki zarar gören açısından hangi para birimine göre doğmuşsa, o para biriminin tazminat olarak talep edilmesi amaca uygunluk yönünden kabul edilmelidir. Ancak anılan yasa maddesi uyarınca hükmedilecek yabancı paranın fiili ödeme günündeki TL karşılığına hükmedilmesi gerekir. O halde Mahkemece Euro üzerinden hesaplanan tazminatın fiili ödeme tarihinde T.C Merkez Bankasının efektif satış kuru üzerinden belirlenecek TL karşılığının tahsiline karar verilmesi gerekirken…” (Y. 17.HD'nin 14.10.2014 tarihli ve 2014/16881 E. 2014/13333 K. sayılı kararı) yönündeki içtihatlar dikkate alınarak İDM'nin 3095 Sayılı Yasanın 4/a maddesine göre uygulanacak değişken faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası Efektif Satış kuru üzerinden TL karşılığına hükmetmesi yerindedir.
\tAncak davalılar vekilinin ekspertiz gideri yönünden istinafının incelenmesinde, ekspertiz giderinin yargılama giderlerinden olup yargılama giderlerine eklenerek davanın kabul ve red oranına göre karar verilmesi gerekir.( Yargıtay 17. HD'nın 21.10.2019 tarih ve 2017/1822 E.- 2019/9723 K. sayılı ilamı ) Somut olayda tespit edilen 160,65 Euro tutarındaki ekspertiz ücretinin makul olup yargılama giderleri içerisinde hüküm altına alınması gerekirken ayrı bir alacak kalemi olarak hükmedilmesi isabetli olmamıştır. Davalılar vekilinin istinaf istemi bu yönden yerindedir.
\tBu durumda, yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığından Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden esas hakkında karar verilmesi gerekmiştir.
\tHÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
\t1-Davalılar ... ve ... vekilinin istinaf başvurusunun kısmen KABULÜ ile İzmir 3.Asliye Ticaret Mahkemesinin 13.04.2021 tarih 2020/307 E. 2021/355 K. sayılı kararının Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,
\t2-Davanın KABULÜ ile, davaya konu 5.407,48 Euro tazminatın (Davalı sigorta şirketinin bakiye teminat limiti olan 31.535,40-TL ile sınırlı sorumlu olmak kaydıyla) davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi olan 10/03/2020 tarihinden, diğer davalılar yönünden kaza tarihi olan 26/07/2019 tarihinden itibaren 3095 Sayılı Yasanın 4/a maddesine göre uygulanacak değişken faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası Efektif Satış kuru üzerinden TL karşılığının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
\tEkspertiz 160,65 Euro tutarındaki ekspertiz giderinin yargılama gideri olarak kabulü ile davalılardan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
\t492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 2.843,26 TL karar harcından başlangıçta peşin olarak alınan 710,82 TL harcın mahsubu ile bakiye 2.132,44 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına, (Davalı sigorta şirketi 1.599,33 TL ile sınırlı sorumlu olmak kaydıyla)
\tDavacı tarafından işbu dava nedeniyle sarf edilen başvurma harcı için 54,40-TL, peşin harç için 710,82-TL olmak üzere toplam 765,22-TL yapılan yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, (Davalı sigorta şirketi 573,91 TL'den sorumlu olmak kaydıyla)
\tDavacının kendisini duruşmalarda vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre işbu dava nedeniyle takdir ve tayin edilen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, (Davalı sigorta şirketi 13.425,00 TL ile sınırlı sorumlu olmak kaydıyla)
\tDavacı tarafından işbu dava nedeniyle sarf edilen 500,00-TL bilirkişi masrafı,160,65 Euro tutarındaki ekspertiz gideri (ödeme tarihindeki efektif satış kuru üzerinden belirlenen TL karşılığı 1.162,22 TL) ile 204,10-TL posta+tebligat masrafı olmak üzere toplam 1.866,32 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, (Davalı sigorta şirketinin 1.399,74 TL'den sorumlu olmak kaydıyla)
\tDavacı tarafça yatırılan ancak sarf edilmeyen gider avansından kullanılmayan kısmının, karar kesinleştiğinde davacıya resen iadesine,
\t7155 sayılı yasanın 19/12/2018 tarihinde yürürlüğe giren 23.maddesiyle eklenen 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereğince taraflar arasında yapılan arabuluculuk faaliyeti sonunda, ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere Hazine tarafından karşılanan 1.360,00-TL arabulucu ücretinin yargılama gideri olarak davalı ...'dan alınarak, Hazineye gelir kaydına,
\t3-İstinaf yoluna başvuran davalılar ... ve ...'nın ödediği istinaf harcının istek halinde istinaf yoluna başvuranlara iadesine,
\t4-İstinaf başvurusu nedeniyle davalılar ... ve ... tarafından yapılan 162,10 TL istinaf yoluna başvuru harcı istinaf yargılama giderinin davacıdan alınarak davalılar ... ve ...'ya verilmesine,
\tDosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, HMK'nın 362/1-a maddesi uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.28.02.2024
\t\t\t\t