T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
44. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I
DOSYA NO: 2020/2464 Esas
KARAR NO: 2024/271
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 02/07/2020
NUMARASI: 2019/406 E. - 2020/298 K.
DAVANIN KONUSU: İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 15/02/2024
Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ile müvekkili şirket arasında 6361 sayılı Finansal Kiralama Faktoring ve Finansman şirketleri kanunu çerçevesinde, Ankara ... Noterliğinde 15/07/2014 tarih ve ... yevmiye numaralı ... sözleşme numaralı düzenleme şeklinde finansal kiralama sözleşmesi akdedildiğini, söz konusu finansal kiralama sözleşmesi kapsamında davalı kiracıya 1 Adet 2014 Model , ... Marka, ... Model, ... Seri numaralı ... Kamera Cihazı teslim edildiğini, davalı kiracının belirtilen sözleşmenin genel şartlarına göre belirtilen sözleşmenin genel şartlarına göre belirlenen ve kiracı tarafa noter marifetiyle tebliğ edilen ödeme planına göre kira borçlarını vadelerinde ödemediğinden temerrüde düştüğünü ve bu nedenle müvekkili şirket tarafından 6361 sayılı kanunun 31. maddesi gereğince Ekim, Kasım , Aralık 2018 Ocak , Şubat , Mart ve Nisan 2019 kiraları için 60 gün ödeme önelli Beşiktaş .... Noterliğinin 25/04/2019 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi gönderildiğini, anılan ihtarnamede kiracıya söz konusu kira borçlarının 60 gün içerisinde ödenmemesi halinde finansal kiralama kanunu'nun 31. maddesi uyarınca finansal kiralama sözleşmesinin fesih edilmiş olacağı kiralanının 3 gün içerisinde müvekkili şirkete iade ile teslim edilmesi gerektiği , teslim edilmemesi halinde yasal yollara müracat edileceğinin ihtar edildiğini, kiracının buna karşın ihtarnameye konu kira bedellerini 60 günlük süre içerisinde ödemeyerek sözleşmenin feshine sebebiyet verdiği gibi kiralananı da müvekkili şirkete iade etmediğini, davalının rızaen kiralananı teslim etmediğini gibi kiralananı saklama ve kaçırma girişiminde bulunduğundan İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/996 D. iş sayılı dosyasından kiralananın müvekkili şirkete tesliminni sağlanmasına yönelik olarak ihtiyati tedbir kararı verildiğini belirterek açıklanan nedenler ile finansal kiralama sözleşmesine emtiaların müvekkili şirkete aynen iadesine, ihtiyati tedbir kararının karar kesenleşinceye kadar devamına , yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; mahkeme nezdinde açılan işbu davanın yetkili yer mahkemesinde açılmadığını, HMK 'nın 6. maddesinde düzenlenen genel yetki kuralı çerçevesinde işbu davada Ankara Asliye Ticaret Mahkemelerinin yetkili olduğunu, davanın zamanaşımı süresinin dolmuş olması sebebiyle öncelikle zamanaşımı itirazlarının nazara alınmasını , davacı tarafından mahkeme nezdinde açılan işbu dava ile davalı müvekkili şirket ile aralarında akdedilen 6361 sayılı Finansal Kiralama Faktornig ve Finansal Şirketler Kanunu çerçevesinde Ankara ... Noterliğinin 15/07/2014 tarih ve ... yevmiye numaralı 14001207 sözleşme numaralı düzenleme şeklinde finansal kiralama sözleşmesi kapsamında kiracı davalının müvekkili şirkete 1 adet 2014 model ... Marka ... Model ... seri numaralı ... kamera cihazının teslim edildiğini, Ankara ... Noterliğinin 28/04/2017 tarih ... yevmiye numaralı ... numaralı tadil sözleşmesi akdedildiğini, kiracı müvekkilinin şirketin sözleşme şartlarında belirlenen ve noter marifetiyle tebliğ edilen ödeme planına göre kira borçlarını vadesinde ödemediğinden temerrüde düştüğünü, 27/04/2019 tarihinde tebliğ edilmiş olan ihtarname ile kira sözleşmesinin feshedildiğini ve bu nedenle kiralanan cihazın davacı tarafa aynen iadesi ile teslimine karar verilmesini talep ettiğini, belirterek açıklanan nedenler ile haksız ve mesnetsiz davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda; \"...Dosya kapsamı, sunulan deliller, belge asılları ve bilirkişi raporunun incelenmesinde, davacının haklı olduğu, davalının süresinde kira bedellerini ödemediği ve 60 günlük süreye rağmen de edimini yerine getirmediği anlaşılmıştır. Sonuç olarak davacı sözleşmeye konu malları teslim ederek edimini yerine getirmiş, 6361 sayılı Kanun 23/1.maddesi uyarınca finansal kiralama konusu malın mülkiyeti kiralayana ait olup, 31/1 maddesine göre belirlenen süreler belirtilerek ödeme yapılması için davalı tarafa ihtarname gönderilmiş,, sözleşmede kendisine teslim edilen malların bedelini ödediğini, yahut ödememesi gerektiğini, bedelin istenebilir olmadığını ileri sürmediği gibi Türk Medeni Kanunun 6. maddesi ve HMK. 200 ve izleyen maddeleri uyarınca yasal delillerle kanıtlamış değildir. O halde, sözleşme hükümlerine göre malın aynen iadesi ile yükümlü olup, talebin kabulüne\" karar verilmiştir.Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; -6361 Sayılı Finansal Kiralama Kanunu’nun 31. Maddesinde yer alan 60 günlük süre şartına uyulmadığını, sözleşme içerisinde belirlenen sürelere uymadan gerçekleştirilen işlemler sonucunda müvekkili şirketten kullanılan cihazın geri istenerek, aynı zamanda ödenmeyen kira borcu için takip başlatılması ile davacı yana haksız kazanç sağlandığını, sözleşmenin Feshinin Sonuçları başlığı altında düzenlenen 33. Maddesinin 4. Fıkrasında ise “Kiracının bu Kanunda belirtilen süreler içinde borcunu ödememesinden dolayı kiralayan tarafından noter aracılığıyla kiracıya gönderilen fesih ihtarnameleri hakkında 2004 sayılı Kanunun 68/b maddesi hükümleri uygulanır.” hükmünün yer aldığını, 2004 sayılı İcra İflas Kanunun 68/b maddesinde ise; “Borçlu cari hesap veya kısa, orta ve uzun vadeli kredi şeklinde işleyen kredilerde krediyi kullandıran taraf, krediyi kullanan tarafın kredi sözleşmesinde belirttiği adresine, borçlu cari hesap sözleşmesinde belirtilen dönemleri veya kısa, orta, uzun vadeli kredi sözleşmelerinde yazılı faiz tahakkuk dönemlerini takip eden onbeş gün içinde bir hesap özetini noter aracılığı ile göndermek zorundadır. (Değişik son cümle: 4949 - 17.7.2003 / m.18) Sözleşmede gösterilen adresin değiştirilmesi, yurt içinde bir adresin noter aracılığıyla krediyi kullandıran tarafa bildirilmesi halinde sonuç doğurur; yeni adresin bu şekilde bildirilmemesi halinde hesap özetinin eski adrese ulaştığı tarih tebliğ tarihi sayılır.” denildiğini, Davacı tarafın bu hüküm çerçevesinde iade edilen Beşiktaş .... Noterliğinin 25.04.2019 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin 27.04.2019 tarihinde tebliğ edilmiş saydığını ancak 2004 sayılı İcra İflas Kanunun 68/b maddesi; sözleşmede gösterilen adresin değiştirilmesi şartının gerçekleşmesi haline uygulanabilecek bir hüküm olduğunu, müvekkili şirketin herhangi bir şekilde adres değişikliğinde bulunmadığını, müvekkili şirketin halen dava konusu finansal kiralama sözlemesinde yer alan .... Mah. ... Sokak No:... Gaziosmanpaşa Çankaya/Ankara Adresinde faaliyetine devam ettiğini, Ankara Ticaret Sicil Müdürlüğü Kayıtlarının celbinde açık olduğunu, -dava konusu cihazın Düzce Üniversitesi Hastanesine kurulduğunu ve temlik suretiyle cihazın finansal kiralamaya ilişkin ödemelerinin Düzce Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi tarafından gerçekleştirildiğini, sonrasında sözleşmenin yeniden tadil edilerek Ankara .... Noterliğinin 24.07.2017 tarih ve ... yevmiye numaralı temliknamesi ile yeni bir ödeme planı belirlendiğini ve ödemelerin bu kez Zonguldak Atatürk Devlet Hastanesi tarafından gerçekleştirilmeye başlandığını, ödemelere ilişkin tüm bilgi ve belgelerin ilgili kurumlardan celbi gerektiğini, T.C Sağlık Bakanlığı’nın 02.11.2018 tarih ve ... numaralı genelgesinde cihazın kullanım yaşının 10 yılı geçmeyeceğinin düzenlendiğini, Dava konusu cihazın imalat tarihi 2014 olması nedeniyle, dava sürecinde tedbirin devamına karar verilmesi halinde ihale yaşı dolmuş olacağından kullanım ömrünün de dolacağını, cihaz üzerinde uygulanan tedbir kararının davacı yan açısından sebepsiz zenginleşmeye neden olacağını, borcun büyük kısmının ödendiğini, hukuka aykırı olan Yerel Mahkeme Kararı’nın istinaf incelemesi neticesinde \"kaldırılması\" ve yeniden yargılama yapılarak talepleri doğrultusunda \"davanın reddine\" karar verilmesini talep etmiştir. Davacı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; Davalı Şirketin istinaf dilekçesinde 6361 sayılı Kanun'un 33. Maddesinde atıf yapılan İcra İflas Kanunu'nun 68/b maddesinin ancak sözleşmede gösterilen adresin değiştirilmesi şartının gerçekleştiği durumlarda uygulanabileceğini iddia ettiğini, fesih ihtarnamesinin 6361 sayılı kanunun atfıyla 2004 sayılı kanunun 68/b maddesine göre kiracının Finansal Kiralama Sözleşmesi'nde belirttiği adresine gönderilmesinin yeterli olduğunu, adresin değişikliği noter aracılığıyla finansal kiralama şirketine bildirilmediği sürece yapılan ihtarnamenin adrese ulaştığı tarih itibari ile tebliğ edilmiş sayıldığını, Müvekkili Şirket ile Davalı Şirket arasında akdedilen finansal kiralama sözleşmesinde Kiracı Şirket adresi \"..., ..., ... Mah. ... Sok. No:...\" olarak belirlinmiş olup 28 Nisan 2017 tarihinde yapılan Tadil Sözleşmesinde bu kez Kiracı Şirket adres olarak \"... Mah. ... Sok. No:... Gaziosmanpaşa Çankaya Ankara\" (halen ticaret sicilinde kaytılı adresi) adresini beyan ettiğini, Beşiktaş ... Noterliği'nin 25 Nisan 2019 tarih ... yevmiye sayılı ihtarnamesinin, Davalı Kiracı Şirketin herhangi bir hak kaybına uğramaması için yukarıda belirtilen her iki adrese de gönderildiğini ve bila tebliğ edildiğini, Tebligat Kanunu 35. Maddesine göre tebliğ edilebildiğini, sözleşmenin feshine dair ihtarname, dosyada mübrez ihtarname ve tebliğ şerhlerinden görüleceği üzere 29.04.2019 tarihinde ...'in ortağı olan ve münferiden temsil yetkisini haiz ...'a aynı zamanda kefil sıfatıyla tebliğ olduğunu, ..., Davalı Şirket'in münferit temsil yetkisine sahip müdürü olduğunu, ...'e gönderilen ihtarnameyi de şahsen teslim alacak ya da diğer tebliğ usullerinde de (memur/müstahdemlere tebliğ vs) tebliğ almış sayılacak kişi olduğunu, bir an için ...'in her iki adresine de 27.04.2019 ve 29.04.2019 tarihlerinde yapılan ancak bila dönen ihtarnamelerin usulüne uygun olmadığı düşünülse dahi, Davalı Şirket ortağı ve temsilcisi ... yapılan ihtarnamenin 29.04.2019 tarihinde tebliğ olduğunu, 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu'nun 31. Maddesinde düzenlenen sürelerin 29.04.2019 tarihinde işletilmeye başlanması halinde dahi, 02.07.2019 tarihinde sözleşmenin fesholduğunu, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin tadil edilerek, Ankara ... Noterliği'nin 28.04.2017 tarih ve ... yevmiye numaralı düzenleme şeklinde Finansal Kiralama Tadil Sözleşmesi'nin 2. Maddesi ile, Kiracı-Davalı Şirketin \"Zonguldak İli Kamu Hastaneler Birliği'nden doğmuş ve doğacak alacaklarına karşılık 729.414,00-TL tutarında temlik alınacaktır.\" hükmü getirildiğini, söz konusu sözleşmenin 3. Maddesi \"İşbu tadil sözleşme ile yapılan tüm değişiklikler ana sözleşmenin Ek.1 Özel Şartlar bölümünde belirtilen şartlara uygun olarak yapılmıştır.\" düzenlemesine yer verildiğini, Ana sözleşme olan Finansal Kiralama Sözleşmesi Özel Şartlar bölümü incelendiğinde \"Teminatlar\" bölümünde temlik alınacağının belirtildiğinin açık bir şekilde görüleceğini, aksine anlaşma olmadığı sürece yapılan temlikin Davalı Şirketin borcunu sona erdirmediğini, borç temlik borçlusu üçüncü kişi tarafından yapılan ödeme nispetinde sonra erdiğini, temlik borçlusu tarafından da ödeme yapılmamış olup fesih şartlarının gerçekleştiğini, davacı tarafın istinaf talebinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.İnceleme, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Dava, finansal kiralama sözleşmesinden kaynaklanan menkul malın iadesine yönelik olup, taraflar arasındaki uyuşmazlık; sözleşmenin feshine yönelik ihtarnamenin davalının sözleşmede belirtilen adresine gönderilip gönderilmediği, bu suretle temerrüt koşullarının oluşup oluşmadığı ve kira borçlarının vadelerinde ödenip ödenmediği noktasında toplanmaktadır.Taraflar arasında 1 Adet 2014 Model, ... Marka, ... Model, ... Seri Numaralı ... Kamera Cihazına ilişkin olarak 6361 Sayılı Finansal Kiralama Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu çerçevesinde, Ankara ... Noterliği'nde 15.07.2014 tarih ve ... yevmiye numaralı ... sözleşme numaralı Düzenleme Şeklinde Finansal Kiralama Sözleşmesi akdedildiği ve işbu sözleşmenin, Ankara ... Noterliği'nin 28.04.2017 tarih ve ... yevmiye numaralı Düzenleme Şeklinde Finansal Kiralama Tadil Sözleşmesi ile ödeme planı bakımından tadil edildiği anlaşılmıştır.6361 sayılı kanunun 31. Maddesi gereğince davalı/kiracı aleyhine Beşiktaş .... Noterliği’nin 25.04.2019 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarname ile kiracının sözleşmeden kaynaklanan borçlarının 60 gün içinde davacı Şirket'e ödenmesi, sözleşme borçlarının tamamen ödenmemesi halinde sözleşmenin söz konusu ihtarname ile feshedilmiş olacağı, vadesi gelmemiş borçların muaccel hale dönüşeceği, sözleşme konusu kiralananın 3 (üç) gün içinde davacı Şirket'e iade ile teslim edilmesi gerektiği, ihtar edilmiştir. Taraflar arasındaki 15.07.2014 tarihli finansal kiralama sözleşmesinde davalı Şirket adresinin \"..., ..., ... Mah. ... Sok. No:...\" olarak belirlendiği, tadil sözleşmesi olan 28.04.2017 tarihli sözleşmede, davalının Şirket adresi olarak \"... Mah. ... Sok. No:... Gaziosmanpaşa Çankaya Ankara\" adresini beyan ettiği, adres değişikliğine dair bir bildirimin olmadığı, Beşiktaş ... Noterliği'nin 25 Nisan 2019 tarih ... yevmiye sayılı ihtarnamesinin, Davalı Şirketin her iki adresine de gönderildiği görülmüştür. Davalı taraf her ne kadar adres değişikliği olmadığı gerekçesi ile maddenin uygulanamayacağı iddiasında ise de, maddenin sadece adres değişikliği halinde uygulanmadığı, genel tebligata ilişkin de düzenleme içerdiği, taraflar arasındaki Finansal Kiralama Sözleşmesine göre fesih ihtarnamesinin Davalı Kiracı’nın sözleşmede yer alan adresine gönderildiği, dolayısıyla Mahkemece adrese ilişkin verilen kararda bir isabetsizlik bulunmadığı kanaatine varılmıştır.Davalı tarafça Zonguldak Atatürk Devlet Hastanesi tarafından tadil sözleşmesi nedeniyle ödemelerin gerçekleştirilmeye başlandığını, ödemelere ilişkin tüm bilgi ve belgelerin ilgili kurumlardan celbi gerektiğini iddia etmiş olup, ayrıca dosya içerisinde davacının dilekçe ekinde sunmuş olduğu ödeme listesi ve belgelerinin de bulunduğu, ancak raporun ödemeye ilişkin herhangi bir inceleme içermediği bu haliyle denetime elverişli olmadığı, davalı vekilinin rapora itirazları ve 02.07.2020 tarihli dilekçe ekindeki ödeme kayıtlar dökümleri, ödeme belgeleri, gerekir ise Zonguldak Atatürk Devlet Hastanesi kayıtları da incelerek, ödemelerin davacı ticari defter ve kayıtları ile karşılaştırılarak, ihtarname içeriğindeki ödemelerin yapılıp yapılmadığının tespiti için somut, denetime elverişli rapor aldırılarak dieğer esasa ilişkin sebepler incelenmeksizin istinaf başvurusunun kabulü gerektiği sonucuna varılmıştır. Yukarıda açıklanan sebeplerle, ilk derece mahkemesince esasa münhasır delil toplanmadan, eksik inceleme ve değerlendirmeye dayalı olarak karar verilmesinin, usul ve yasaya aykırı olması ve ilk derece mahkemesi kararının tüm istinaf sebepleriyle birlikte değerlendirilmesinin gerekmesi karşısında, istinaf istemine konu karara yönelik denetim yapılması mümkün bulunmamakla 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-a-6 maddesi gereğince davalının istinaf başvurusunun kabulüne karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davalı vekilinin istinaf isteminin KABULÜ ile;2-İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 02/07/2020 tarih, 2019/406 E. 2020/298 K. Sayılı Kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince KALDIRILMASINA,3-Dosyanın, yukarıda gösterilen biçimde inceleme ve değerlendirme yapılmak üzere mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, 4-İstinaf yasa yoluna başvuran davalı tarafından peşin olarak yatırılan istinaf karar ve ilam harcının talebi halinde kendisine iadesine,5-Dosya üzerinde inceleme yapılması sebebiyle vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,6-İstinaf yasa yoluna başvuran tarafından istinaf aşamasında yapılan giderlerin ilk derece mahkemesince verilecek nihai kararda dikkate alınmasına,6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. ve 362/1-g. maddeleri gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda ve KESİN olmak üzere, oy birliğiyle karar verildi. 15/02/2024