T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO\t: 2021/497 Esas
KARAR NO\t: 2024/61
DAVA\t: Kooperatif Üyeliğinden İhraç Kararının İptali ve Dava Konusu, İşbu Üyeliğe Tahsis Edilen Tapu Kaydının İptali ile Davacı Adına Tapuda Tescili.
Tapu İptal ve Tescil Davası
DAVA TARİHİ\t: 13/07/2021
KARAR TARİHİ\t: 01/02/2024
Mahkememizde görülmekte olan Kooperatif Üyeliğinden İhraç Kararının İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı dava dilekçesinde özetle; davacının davalı kooperatife 22.02.2011 tarihli ortaklık senedi ile sabit fiyatla satış yoluyla 90.000,00.TL bedel karşılığı ortak olduğu, sabit bedelli üye olarak 80.005,00.TL ödeme yapması neticesinde Arnavutköy ilçesi Taşoluk ... pafta... ada ... parsel ... Blok... nolu bağımsız bölümün adına tahsis edildiği, anılan taşınmazın 2012 yılında teslim edilmesi neticesinde o tarihten beri bugüne değin taşınmazda ikamet ettiği, dairenin kendisine fiilen teslim edilmesine diğer kooperatif üyeleri adına da tapu tescilleri yapılmasına rağmen ikamet ettiği taşınmazın tapu tescilinin bu güne kadar adına yapılmadığı, kooperatif yönetim kurulunun üyelikten çıkarma kararının İstanbul ... ATM ...E, ...K sayılı 24.04.2017 tarihli kararı ile iptal edildiği , davalı kooperatifin iptal kararına karşı istinaf başvurusu üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesinin 2017/ 2499 E, 2020 /335 K sayılı kararı ile istinaf talebinin reddine karar verilerek kararın kesinleştiği ancak davalı kooperatifin mahkeme kararını yok sayarak yeniden kooperatif üyeliğinden ihraç için kooperatifler kanunu ve TMK 2 mad hükmüne açıkça aykırı işlemlere kalkıştığını, davalı kooperatifin Eyüp Sultan ... Noterliği eliyle 08.04.2021 tarihinde 1. İhtarname ile 9.995,00TL birikmiş borç bulunduğu 10 gün için de bu borcun ödenmesinin kendisinden istendiğini, Bakırköy ... İş Mahkemesinin ... E sayılı dosyası ile Davalı kooperatiften işçilik alacakları ile vekâlet ücretinin ödenmesine karar verildiği bu karar gereği İstanbul Anadolu ...İcra Müd. ...E dosyası ile davalı kooperatif aleyhine 25.000,00.TL tutarında icra takibi başlatıldığı ve alacağın kesinleştiğini, yine Bakırköy ...İcra Müd. ... E sayılı dosya ile 5.000,00.TL tutarında vekâlet ve yargı gideri alacağı için icra takibinin başlatıldığını, davacının her iki icra takip dosyası gereği davalı kooperatiften toplam 30.000,00.TL alacağı bulunduğu, kooperatiften alacağı bulunmasına rağmen 9.995,00 TL borçlu olduğu gerekçesiyle yapılan ihraç işleminin öç alma arzusundan kaynaklandığı, kooperatiften alacakları ile borcunun takas edilmesini istemesine rağmen ihtarnamede belirtildiği gibi hesaplaşmanın üyelikten çıkarılma işleminin kesinleşmesinden sonraya bırakıldığı, ancak davalı kooperatifin kooperatif üyesi Av. ...adına 4 adet taşınmazın tapuda tescil edildiği tarihte 295.434,50.TL borcu olmasına rağmen tapu tescillerinin bu üyeye yapıldığı bu yön itibariyle kooperatifin eşitlik ilkesine aykırı davrandığı, davalı kooperatiften borcun 3 katından daha fazla alacağı olmasına rağmen ihraç kararının kabul edilmesinin hukuk tarafından kabul edilecek bir yaklaşım olmadığını, yine adına tahsis edilen bağımsız bölüm üzerine kooperatifin yapı denetim şirketine olan 379.783,73.TL borcu için taşınmazın teminat gösterilmesi sebebiyle haciz konulduğunu bu bağlamda kooperatif yönetim kurulunun 30.03.2021 tarih 918 sayılı karar ile kooperatif üyeliğinden çıkarılmaya dair alınan kararın iptali ile kooperatif üyesi olması sebebiyle adına tahsis edilen Arnavutköy İlçesi,... pafta ... ada 1 parsel...Blok...nolu bağımsız bölümün tapu kaydının iptali ile adına tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı kooperatif vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; davacının 22.02.2011 tarihinde 90.000,00.TL sabit ödemeli ortak olarak davalı kooperatife ortak olduğu ve taraflarca ortaklık senedinin imzalandığı, 90.000,00.TL nin nasıl ödeneceğine dair ödeme tablosunun düzenlendiği ve taraflarca imzalandığı, yine taraflar arasında 22.02.2011 tarihli konut tahsis belgesi imzalanarak davacıya teslim edilecek konutun belirlendiği, daha sonra 17.01.2012 tarihli taahhütname düzenlenerek konutun davacıya teslim edildiği, davacının başlangıçta ödemelerini düzgün olarak ödemesine rağmen hiçbir sebep yokken kooperatife karşı hasmane tutum sergileyerek ödemelerini yapmadığı, ödemelerini yapmaması neticesinde ortaklıktan çıkarıldığı, çıkarma kararına karşı İstanbul ... ATM... E sayılı dosya ile iptal davasının açıldığı , ihtarnamelerde belirtilen tutarlar ile kooperatif kayıtlarının tam uyumlu olmadığı gerekçesiyle davacının davasının kabulüne karar verilerek ortaklıktan çıkarılmasının iptaline karar verildiği, kararın istinaf incelemesinden geçerek kesinleştiği, ancak davacının mahkeme kararına rağmen kalan borçlarını ödememekte direndiği, kooperatif yönetimince yeniden ihtar keşidesine karar verilerek, yönetim kurulu kararı doğrultusunda Eyüp Sultan ... Noterliğinden 02.10. 2020 tarih... yevmiye ile 1.ihtarnamede ödenmemiş borç olan 9.995.TL nin 10 gün içinde ödenmesinin istendiği, anılan ihtarnamenin 07.10.2020 tarihinde davacının oğlu ... imzasına tebliğ edildiği, verilen süreye rağmen borç ödenmediğinden Eyüp Sultan ... Noterliğinden 24.11.2020 tarih ... yevmiye ile 2. İhtarnamenin keşide edildiği borcun 1 ay içinde ödenmesinin istenildiği anılan ihtarnamenin 26.11.2020 tarihinde davacının oğlu ... imzasına tebliğ edildiği, kanun ve ana sözleşmeye uygun olarak keşide edilen ihtarnamelere dayanılarak ihtarnameye konu borcun ödenmemesi nedeniyle kooperatif yönetim kurulunun 30.03.2021 tarih 918 sayılı kararı ile davacının kooperatif ortaklığından çıkarılmasına karar verildiği, anılan ihraç kararının Eyüp Sultan ...Noterliğinin 08.04.2021 tarih ... yevmiyesi ile bildirildiği , ihraç kararının davacının oğlu ... imzasına 12.04.2021 tarihinde tebliğ edildiği, huzurdaki davanın ise 3 aylık hak düşürücü süre içinde 12.07.2021 tarihinde açılması gerekirken 13.07.2021 tarihinde açılmış olması karşısında süre yönünden davanın reddinin gerektiği, davacıya tapusunun verilmeyiş nedeninin taahhüt ettiği ödemeleri yerine getirmemesinden kaynaklandığı, davacının mevcut alacakları ile kooperatife olan borçlarının takas edilmesini talep etmediğini aksine alacaklarını tahsil etmek için kooperatif aleyhine icra takibi başlattığı, borçlarını ise ödememekte direndiğini, yasa gereği ortaklığı kalktıktan sonra alacağının nazara alınmasını istediği bu hususun iyi niyetle bağdaşmadığını, oysaki davacının Bakırköy ...Noterliğinden 28.12.2020 tarih...yevmiye ile keşide ettiği cevabi ihtarnamede kendisince başka sebepler ileri sürerek ödeme yapmayacağını bildirdiğini, bu nedenle sözlü olarak takas beyanında bulunduğu hususunun gerçeklerle bağdaşmadığı, kooperatif hukuk müşavirinin adına tapu işlemlerinin yapıldığı tarihte borçlu olduğu yönünde iddia ileri sürülmüş ise de hukuk müşaviri ile kooperatifin ilişkisine yönelik ayrı sözleşmelerin düzenlendiği, davacının konutunu teslim alıp kullandığı tarihte hukuk müşaviri adına tapu tescili yapılmış ise de tescil tarihinde fiziki olarak konutların bulunmadığı, bu bağlamda hukuk müşavirine yapılan devrin arsa payı devri olduğu, ancak hukuk müşavirine konutun teslim edildiği 2017-2018 tarihlerinde ise kooperatife bir borcunun bulunmadığını tüm borcun teslimden önce ödenmek suretiyle kapatıldığını, ayrıca hukuk müşavirinin tüm ödemelerini kooperatife verdiği hizmetler karşılığı hak ettiği ücretlerle yaptığı, bu nedenle davacı ile hukuk müşavirinin durumunun birbirinden tamamen farklı olduğu, kooperatifin tasfiye halinde olması ile ödemesini yapmayan ortağı ihraç edemeyeceği iddiasının da yasal dayanaktan yoksun olduğu, taraflar arasında akdedilen sözleşmeye göre kooperatif ortaklığının herhangi bir sebeple ortadan kalkası durumunda ortaklığı sona eren ortağın taşınmazı tahliye edip kooperatife teslim etmek zorunda olduğunu , davacının kendisine düşen edimini yerine getirmemiş olmasından dolayı ortaklığını ileri süremeyeceği gibi kendisine tahsis edilen daire tapusunun tescilini de talep edemeyeceği, bu nedenlerle yasal dayanağı bulunmayan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememiz tarafından deliller toplanılmış, ilgili belgeler celp edilerek dosya içerisine alınmıştır.
Mahkememizde açılan işbu dava, 30.03.2021 gün 917 sayılı ihraç kararının Kooperatif Kanunu 23.maddesi ve TMK 2.maddesi gereği iptali ve Dava Konusu, İşbu Üyeliğe Tahsis Edilen Tapu Kaydının İptali ile Davacı Adına Tapuda Tescili. istemine ilişkindir.
Bilirkişi heyetinden alınan 15.11.2023 tarihli raporda özetle;
\"1. Davalı ...Kooperatifinin 22.02.2011 tarihinde düzenlediği ortaklık senedine göre davacı ...’ın 18.02.2011 tarih ve 318 sayılı yönetim kurulu kararı ile sabit bedelle üyeliğe kabul edildiği,
2. Davacıya üyeliği gereği tahsis edilen...parsel ... Blok... nolu dairenin 17.01.2012 tarihinde teslim edildiği , söz konusu taşınmazın bu tarihten beri
davacının kullanımında bulunduğu,
3. Davalı kooperatifin 26.06.2011 , 24.06.2012, 30.06.2013 tarihinde yapılan genel kurullarında alınan kararlar gereği kooperatife diğer normal üyeler dışında sabit
bedelle ortak alınması hususunda yönetime yetki verildiği, böylelikle davacının da 26.06.2011 genel kurulun yönetim kuruluna verdiği yetkiye dayanarak sabit bedelle
kooperatife ortak kaydedildiği anılan uygulamanın 1163 sayılı kanun ve ana sözleşme hükümlerine uygun olarak yapıldığı,
4. Genel kurul kararına dayalı olarak sabit bedelli olarak üyeliğe kabul edilen davacının davalı kooperatife toplamda 90.000,00.TL ödeyeceğinin kararlaştırıldığı ,
5.Sabit bedelle ortak kaydedilen üyenin taahhüt ettiği ödemeleri geciktirmesi ve yerine getirmemekte direnmesi halinde diğer normal üyeler gibi 1163 sayılı kanun ve
kooperatif ana sözleşme hükümleri gereğince ortaklıktan çıkarılma usul ve esasları dahilinde ihraç işlemlerinin yürütülmesinde kanun ve ana sözleşme hükümlerine
göre bir aykırılığın bulunmadığı,
6.Davalı kooperatif tarafından keşide edilen ihtarname içeriklerinde ihraca dayanak tutulan borca esas yıl, ay ve ödeme miktarı belirtilerek her iki ihtarnamede de
bakiye kalan 9.995,00.TL tutarında sadece ana para borcunun ödenmesinin istendiği , iş bu borcun 1. ihtarın tebliğinden itibaren 10 gün içinde, daha sonra 2. ihtarın
tebliğinden itibaren 1 aylık süre içinde tahsilinin istendiğinin açık şekilde belirtildiği her iki ihtarname içeriğinde 2014 ARALIK- 2015 TEMMUZ arasındaki toplam
9.995,00.TL olarak tahsili istenen alacakların ihtarın keşide edildiği tarihte 1 ay ödemesinin geciktirilmiş olduğu, ihtarname içeriğinde tahsili talep edilen alacak
miktarı , taksit sayısının taraflar arasında akdedilen sabit bedelli ortak ödeme tahakkukuna göre sadece ana para alacaklarının istenmiş olması , tahsili talep edilen
alacağın gerçek bir borcu yansıtması ve davacının da Bakırköy ... Noterliğinden keşide ettiği 28.12.2020 tarih ... yevmiye no ile cevaben keşide ettiği
ihtarnamesinde anılan bu ihtarnameleri tebliğ aldığını kabul ve beyan ettiği gibi ihtara konu borcun ödendiği yönünde bir beyanı olmadığı , aksine tapu kaydı
üzerinde takyidatların bulunması nedeniyle borcun ödenemeyeceğini cevabi ihtarname ile bildirdiği ve ihraç kararının davacıya ... yevmiye ile 12.04.2021
tarihinde muhatabın oğlu ...’a tebliğ edildiği dikkate alındığında keşide edilen ihtarların 1163 sayılı kanunun 27 ve ana sözleşmenin 14. Mad sine
uygun olduğu tespit edilmekle bu yön itibariyle ihraç kararının 1163 Sayılı Kanun'un 16. ve 27. maddelerine uygun olarak alındığı ,
7.Davacı ...’ın davalı kooperatifte 11.05.2010 tarihinden beri 2013 yılı Ağustos ayına kadar aylık net 1.800.TL ücretle çalıştığı, iş akdinin kooperatif
tarafından feshi sebebiyle alacak davasının davalı kooperatife karşı açıldığı yapılan yargılama neticesinde davacının kıdem tazminatı, İhbar tazminatı, yıllık izin ücreti,
fazla mesai ücreti, genel ve hafta tatil alacağı, asgari geçim indiriminden kaynaklanan alacak taleplerinin kısmen kabulüne 16.12.2019 tarihinde karar verildiği, mahkeme
kararına dayalı olarak işçilik ücret alacaklarını davalı kooperatiften hak ettiği, kesinleşen mahkeme kararına dayalı alacağın kooperatifin bilgisinde olduğu,
8.Taraflar arasında asıl çözümlenmesi gereken hususun davacının davalı kooperatife hem üyelik gereği borcu ancak mahkeme kararına dayalı kesinleşmiş işçilik alacağı mevcut iken bu alacağın 2018 yılında tasfiyeye giren kooperatif tarafından üye borcuna mahsup edilmeyerek ihraç işleminin başlatılmasının TMK nın 2 maddesinde düzenlenen iyi niyet ilkesi ile bağdaşıp bağdaşmadığı noktasından kaynaklandığı
9.Davalı kooperatifin mahkeme kararına rağmen Eyüp Sultan ... Noterliğinden 02.10. 2020 tarih ...yevmiye ile 1.ihtarnamede ödenmemiş borç olan 9.995.TL nin 10
gün içinde ödenmesini, Eyüp Sultan ...Noterliğinden 24.11.2020 tarih ...yevmiye ile 2. İhtarnamede 9.995.TL nin 1 ay içinde ödenmesini anılan ihtarnamenin
26.11.2020 tarihinde davacının oğlu...imzasına tebliğ edilmesindensonra borcun ödenmemesi nedeniyle kooperatif yönetim kurulunun 30.03.2021
tarih 918 sayılı kararı ile davacının kooperatif ortaklığından çıkarılmasına karar verildiği, görülmekle davacı hakkındaki anılan ihraç sürecinin davalı kooperatiften
tahsil edilmesine karar verilen mahkeme ilamı ile kesinleşen işçilik alacaklarından sonra başlatıldığının görüldüğü,
10.Davalı kooperatif aleyhine İstanbul Anadolu ...İcra Müd...E sayılı dosyasından icra takibinin başlatıldığı, davalı kooperatifin 3. Kişiye olan borcu
sebebiyle dosya alacaklısının davacıya gönderdiği 89/1 haciz ihbarnamesi ile A Blok 25 nolu daire üyeliği gereği davacıdan 10.000.TL nin kooperatifin icra takibine konu
borcuna mahsuben 27.01.2021 tarihinde icra dosya emanet hesabına ödendiği,
11.Davacı hakkındaki keşide edilen ihtarnamelerin 1163 sayılı kanun ve ana sözleşme hükümlerine uygun olarak keşide edildiği , usul ve esaslara aykırılık bulunmadığı
kabul edilse de, davacının kalan 9.995.TL lik borç bakiyesini kooperatifin borçlu olduğu İstanbul Anadolu ...İcra Müd...E sayılı icra dosyasına 27.01.2021
tarihinde 10.000.TL olarak ödemesinin, kooperatif tarafından bilinmesi veya bilinebilecek durumda olunmasına rağmen 30.03.2021 tarihinde 918 sayılı kararla
davacının ihracına dair alınan kararın TMK 2 mad hükmünde düzenlenen iyi niyet ilkesi ile bağdaşmayacağı değerlendirilmiş ise de bu husustaki nihai takdir sayın
mahkemeye ait olduğu,
12.Davalı kooperatifin 18.06.2017 tarihinde yapılan 2016 hesap yılı genel kurulunun 11 nolu kararı ile “BORCU 10.000,00.TL NİN ALTINA DÜŞEN ÜYELERE SENET
DÜZENLENEREK TAPUSU VERİLMESİNE” dair verilen karar gereği, davacının da ihtarnamelerde belirtilen borç tutarının 10.000.TL nin altında 9.995,00.TL olması
karşısında genel kurulun bu kararına göre ve 1163 sayılı kanunun 23. Maddesinde tanımlanan eşitlik prensibi gereği borca rağmen tapu tescilinin davacı adına
yapılması gerekirken yapılmadığı,
13.Davalı kooperatifin “ hukuk müşaviri ile kooperatifin ilişkisine yönelik ayrı sözleşmelerin düzenlendiği, ayrıca hukuk müşavirinin tüm ödemelerini kooperatife
verdiği hizmetler karşılığı hak ettiği ücretlerle yaptığı, bu nedenle davacı ile hukuk müşavirinin durumunun birbirinden tamamen farklı olduğu eşitlik ilkesine aykırılığın
bulunmadığı” yönündeki beyanının Bakırköy ... İş Mahkemesinin ... E, ... K sayılı 16.12. 2019 tarihli ilamı ile karşılaştırmalı olarak incelenmesinde
davacının da kooperatifle yaptığı hizmet sözleşmesi gereği davalı kooperatiften alacaklı olduğunun anlaşılması karşısında davacının hizmet alacaklarından hak ettiği
ücretini, üyelik borcunun ödenmesinde kullanılmasına izin verilmemesinin üyeler arasında eşit işlem kuralına uyulmayarak davalı kooperatif tarafından 1163 sayılı
kanunun 23 maddesinde sayılan eşitlik ilkesine aykırı uygulama yapıldığının düşünüldüğü ,
14. Davacının davalı kooperatiften işçilik alacaklarından kaynaklı ilama dayalı alacaklarının tahsili için 2020 yılında ilamlı icra takip konusu yapmış olduğu alacak
tutarının takip tarihleri itibariyle toplam (23.992,97.TL +3.165,12. TL= ) 27.158,09.TL olduğu, davacının kesinleşen yargı kararıyla davalı kooperatiften alacaklı hale
gelmesine ve kooperatifin ilam gereği davacıya olan borcunu bilebilmesine rağmen davacı aleyhine ihraç prosedürünü başlatmasının bu yön itibariyle TMK nın 2
maddesindeki iyi niyet ilkesi ile bağdaşmayacağı değerlendirilmiş ise de nihai takdirin sayın mahkemeye ait olduğu,
15. Davacının davalı kooperatiften ilamlı icra takibe konu ettiği alacaklarının varlığına ve bu alacakların davalı kooperatif tarafından bilinmesine rağmen kooperatif üyeliği
gereği akçeli yükümlülüğünün tamamını keşide edilen 1. Ve 2. ihtarlardan sonra, ancak yönetim kurulunca alınan 30.03.2021 tarih 918 sayılı ihraç kararından önce
yerine getirdiği bununla beraber tasfiye halinde bulunan davalı kooperatifin borçlarından dolayı davacıya da tahsis edilen taşınmaz da dahil olmak üzere
kooperatif adına kayıtlı taşınmazlar üzerinde haciz tatbik edildiği görülmekle , davalı kooperatifin 2012 yılından beri konutta ikamet eden davacı ortağından genel kurul
kararı gereği 10.000.TL altındaki borcu tahsil etmek yerine konutunu geri almaya yönelik girişim başlatmasının TMK 2 maddesinde düzenlenen iyi niyet ve dürüstlük
kuralına aykırılık teşkil edip etmeyeceği yönündeki hukuki değerlendirmenin tamamen sayın mahkemenin takdirinde bulunduğu,
16. Taşınmaz değerinin dava tarihi itibariyle 799.633.- TL olduğu \" şeklinde mütalaada bulunulduğu görülmüştür.
Mahkememizde yapılan yargılama sonucunda; Mahkememizde açılan işbu davada, iki dava mevcut olup birincisi davacının davalı kooperatiften ihracına ilişkin 30/03/2021 gün ve 917 sayılı ihraç kararının Kooperatifler Kanunu'nun 23 ve TMK 2. Mad. Ger. İptaline karar verilmesi, ikinci dava ise işbu kooperatif üyeliğine tahsis edilen bağımsız bölüm tapu kaydının iptal ve davacı adına tescili istemine ilişkindir.
Mahkememiz tarafından davacı eski üye ...'ın, davalı kooperatifin 30/03/2021 gün ve 917 sayılı ihraç kararının iptali yönünden yapılan yargılamada, davacı...'ın mahkememizce alınan bilirkişi raporları ile , davalı ... Kop. 22/02/2011 tarihinde tanzim edilen ortaklık senedi gereğince , kooperatif yönetim kurulunun 18/02/2011 gün ve 318 sayılı kararı ile kooperatif üyeliğine kabul edildiği, bu üyelik gereği davacıya İstanbul Arnavutköy İlçesi ... Mah. ...Ada , ... Parsel sayılı taşınmazda... blok... nolu dairenin tahsis edildiği, bu taşınmaz için davacının 90.000,00TL toplam sabit fiyat ödemesi yapacağı belirtilerek ödeme tablosu düzenlenerek , ortaklık senedinde belirtildiği, ortaklık senedinin kooperatif yönetim kurulu Başkanı ... tarafından düzenlenerek imzalandığı, taraflar arasında imzalanan 17/01/2012 tarihli taahhütname ile davacıya tahsis edilen ... blok...nolu dairenin davacıya teslim edilerek , davacının 17/01/2012 teslim tarihinden bu yana dava konusu konutu fiilen kullandığı, tartışmasızdır.
Davacının üyelik sözleşmesi gereğince , Mart 2011 tarihinden başlamak üzere Temmuz 2015 dahil olmak üzere toplam 90.000,00TL ödemeyi tamamlayacağı belirlenmiştir.
Kooperatifler kanuna göre, sabit bedelle kooperatife üye yapabilmek için ana sözleşmede bu yönde hüküm bulunması ya da genel kurulca bu yönde açık bir karar alınarak yönetim kuruluna sabit bedelli belirlenen sınırlar dahilinde kooperatife ortak üye kaydedilmesi, yönünde yetki verilmesi, gerekmektedir. Dosyamızda, dava konusu olayda bu yönde davalı kooperatifin, 26/06/2011- 24/06/2012 ve 30/06/2013 tarihlerinde yapılan genel kurullarla alınan karar gereği, kooperatif ve diğer üyeler dışında sabit bedelle ortak alınması hususunda yönetim kuruluna yetki verildiği ve yönetim kurulunun bu yetkiye dayanarak davacıyı kooperatife üye kabul ettiği böylece ortaklık kaydının 1163 sayılı kooperatifler kanunu ve ana sözleşmeler hükümlerine uygun olduğu, sabit bedelle ortak kaydedilen davacı üyenin, taahhüt ettiği ödemeleri geciktirmesi ve yerine getirmemekle direnmesi halinde ortaklıktan çıkarılma müeyyidesinin kooperatifler kanunu ve ana sözleşme gereği uygulanacağı tartışmasızdır.
Davalı kooperatif tarafından, davacıya 9.995,00 TL tutarında ana para borcu bulunduğu belirtilerek ihraca dayanak tutulan 1 ve 2 nolu ihtarnamelerde borcun doğduğu yıl ay ve ödeme tutarlar ile 1. ihtarın tebliğinden itibaren 10 gün içinde, daha sonra 2. İhtarın tebliğinden itibaren 1 aylık sürenin içerisinden ödemenin yapılmasının açık bir şekilde istendiği, her iki ihtarname içeriğinde Aralık 2014- Temmuz 2015 arasındaki dönem için toplam 9.995,00 TL borcun olduğu belirtildiği, davacının Bakırköy ...Noterliğinin 28/ 12/2020 tarih ve ...yevmiye nolu ihtarnamesiyle, davalının gönderdiği ihtarnameleri tebellüğ ettiğini, ihtara borcun olmadığı, aksine tapu kaydı üzerindeki takidatların bulunması nedeniyle borcu ödemeyeceğini belirtmiş ve dava konusu 30.03.2021 gün 917 sayılı ihraç kararının, davacıya 12/04/2021 tarihinde, davacının oğlu ...'a tebliğ edildiği, keşide edilen ihtarnamelerin ve ihraç kararına esasen 1163 sayılı kooperatifler kanunu 27 ve ana sözleşmenin 14. Md. Uygun olduğu tespit edilmekle şeklen ihraç kararını 1163 sayılı kanunun 16 ve 27. Md. uygun olarak alındığı anlaşılmaktadır.
Davacı...'ın, davalı kooperatifte 11/05/2010 tarihinden beri, 2013 yılının Ağustos ayına kadar aylık 1800 ,TL ücretle çalıştığı ve iş aktinin kooperatif tarafından fesih sebebi ile, davacının davalı kooperatife karşı kıdem ihbar yıllık ücretli izin ücreti fazla mesai ve tatil ücretleri yönünden açtığı davanın kısmen 16/12/2019 tarihine kadar kabulüne karar verildiği ve davacının işbu alacağından ve davadan, davalı kooperatifin haberi olmasına rağmen, kooperatif alacağından davacının alacağı masup edilmeyerek, 2008 yılında tasfiye giren kooperatifin davacının tasfiye sürecini başlatmasının TMK'nın 2. Md. Gereğince iyi niyetli bir davranış olarak kabul edilemeyeceği mahkememizce benimsenmiştir. Özellikle davacının mahkeme kararı ile, davalı kooperatiften olan işçilik alacağının kesinleşmesinden sonra ihraç sürecinin başlatılması ve 30/03/2021 tarihinde ihraç kararının verilmesi dikkat çekicidir.
Kaldı ki davalı kooperatif aleyhine İstanbul ... İcra Müdürlüğü ...E. Sayılı İcra Takibinde davacı alacağı, davalı kooperatifin davacıdan olan alacağı için 27/01/2021 tarihinde 10.000.00 TL olarak davalı kooperatif adına emanet hesabına ödendiği, Bu nedenle de alınan kararın TMK 2. Md. İle düzenlenen iyi niyet kurallarına uygun olmayacağı, davalının iyi niyete dayanmayan ihraç kararının hukuka uygun olmadığı mahkememizce benimsenmiştir.
Ayrıca kooperatif Yönetim Kurulu'nun ihraç kararının, kooperatifin 18/06/2017 tarihinde yapılan 2016 Yılı Genel Kurulu 11 NO'lu kararı gereğince de , “BORCU 10.000,00.TL NİN ALTINA DÜŞEN ÜYELERE SENET
DÜZENLENEREK TAPUSU VERİLMESİNE” dair verilen karar gereği, davacının da ihtarnamelerde belirtilen borç tutarının 10.000.TL nin altında 9.995,00.TL olması
karşısında genel kurulun bu kararına göre ve 1163 sayılı kanunun 23. Maddesinde tanımlanan eşitlik prensibi gereği borca rağmen tapu tescilinin davacı adına
yapılması gerekirken yapılmadığı mahkememizce ve bilirkişi raporu ile tespit edilmiş olup, alınan karara eşitlik prensibine de uygun olmadığı mahkememizce benimsenmiştir.
Bu nedenlerle mahkememizce dosya kapsamı ile uyumlu 15/11/2023 günü raporla belirlenen dosya kapsamına uygun değerledirmelerin benimsenmesi sebebi ile davacının ihracına ilişkin kararın TMK 2 ve Kooperatifler Kanunu 23. Md. Gereğince iptaline karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Mahkememizce yapılan yargılama sırasında, davacının dosyada mevcut kayıt ve bilgilere göre kooperatif bilgilerinden ihraç edilmiş olması sebebiyle, ihraç edilen üyeliğe isabet eden tapu kaydının iptaline ilişkin talep yönünden, dava açma hak ve yetkisinin, ancak kooperatif üyeliği devam eden üyeye ait olduğu, kooperatif üyeliği devam etmeyen üyenin, kooperatif üyesinin sahip olduğu hak ve yetkileri kullanamayacağı mahkememizce dikkate alınarak, dava değeri üzerinden tapu iptal ve tescil istemi bakımından eksik harç ikmal edildikten sonra, üyelikten ihraç kararının iptal ve davacının kooperatif üyesi olduğunun tespiti davasının sonucunun bekletici mesele yapılması gerektiği mahkememizce benimsenmiş ve işbu talep yönünden açılan davanın tefrikine aşağıdaki gibi karar vermek gerekmiştir.
\tHÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
\t1-30.03.2021 gün 917 sayılı ihraç kararının Kooperatif Kanunu 23.maddesi ve TMK 2.maddesi gereği İPTALİNE,
2-Alınması gereken 427,60 TL karar ve ilam harcından, davacı tarafça peşin olarak yatırılan (59,30 TL + 171,00 TL) 230,30 TL peşin harcın düşümü sonucu kalan 197,30 TL bakiye harcın davalıdan tahsili ile Hazineye gelir KAYDINA,
3-Davacı tarafından yapılan 15.250,00 TL yargılama gideri , 1.274,90 TL keşif harcı olmak üzere toplam 16.524,90 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 17.900,00 -TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Davacı tarafından yatırılan 59,30 TL peşin harç, 171,00 TL peşin harç ile 59,30 TL başvuru harcı olmak üzere toplam 289,60 TL'nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6- Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının 6100 sayılı Yasanın 333. maddesi ile Yönetmeliğin 207. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra hesap numarası bildirilmiş ise elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle; hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı kalan paradan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak yazı işleri müdürü tarafından İADESİNE,
\tDair, taraf vekillerinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 01/02/2024
Başkan
¸e-imzalıdır
Üye
¸e-imzalıdır
Üye
¸e-imzalıdır
Katip
¸e-imzalıdır