T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ
T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t: 2021/684
KARAR NO\t: 2024/123
KARAR TARİHİ\t: 02/02/2024
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN\t\t: ... (...)
ÜYE\t\t: ... (...)
ÜYE\t\t: ... (...)
KATİP\t\t: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: MERSİN 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 27/01/2021
NUMARASI\t\t: ... ...
DAVACI\t: ... - \t
VEKİLİ\t: Av. ...
\t
DAVALI\t: ... -
\t ...
DAVANIN KONUSU\t: Tazminat (Rücuen Tazminat)
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ : 02/02/2024
YAZIM TARİHİ : 02/02/2024
Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 27/01/2021 tarih, ... Esas, ... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNLARININ ÖZETİ :
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; ... Genel Müdürlüğü ile davalı şirket arasında imzalanan sözleşmeler gereği davalı şirketin davacı tarafın hizmet işlerini yürüttüğünü, söz konusu hizmet sözleşmeleri gereği ve davalı şirkete bağlı olarak çalışan işçilerden ... ... isimli işçinin 29/01/2002 tarihinden 30/09/2014 tarihine kadar ... bünyesinde işçi olarak çalıştığını, iş akdinin sonlandırılması sonucu ... ...'in kuruma karşı bir kısım işçilik alacakları talebi ile Mersin 5. İş Mahkemesi'nin ... Esas sayılı davasını açtığını, yapılan yargılama sonucu verilen kararın işçi tarafından Mersin 1. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı icra takibine konulduğunu ve kurum tarafından ilgili icra dosyasına 66.867,51.TL ödeme yapıldığını, ihale sözleşmesi ve eklerine göre hizmet alımı kapsamında çalıştırılan işçilerin idaresinin değin kanunen yüklenicinin işçisi olduğunu, müvekkili ile davalı yüklenici arasındaki iç ilişkinin karşığlıklı akdedilen sözleşmelere ve ekleri şartnamelere dayandığını, işçiye karşı sadece kanundan doğan sorumluluk nedeni ile ödemek zorunda kaldıkları meblağ ile mahkeme dosyasında yapılan gider avansı, harçlar ve yargılama giderleri olmak üzere ödenen toplam 68.639,68.TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalının cevap dilekçesinde özetle, tarafların tacir olmaları nedeniyle ticaret mahkemesinin görevli olduğunu, işçilere yapılacak kıdem tazmitanı vs ödemelerin davacı kurum tarafından yapılacağını savunarak haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN KARAR ÖZETİ :
İlk Derce Mahkemesinin kararında özetle; Mersin 1. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını ve davacının bu dosya kapsamında 25.01.2018 tarihinde ödeme yaptığını, dolayısıyla rücu koşullarının oluştuğunu, dosyaya dahil edilen bilgi ve belgeler uyarınca Yargıtay 23. Hukuk Dairesi uygulamaları çerçevesinde bilirkişi tarafından yapılan hesaplamalar çerçevesinde davacının davasının kabulü halinde davalı alt işverene rücu edebileceğini, alacak tutarının toplamının 49.091,27.TL olduğunu, davanın kısmen kabulü ile 49.091,27.TL'nin ödeme tarihi olan 25/01/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verildiği anlaşılmıştır.
DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davacı vekili tarafından verilen istinaf dilekçesi ile; hükme esas alınan eksik inceleme ve araştırmaya dayalı bilirkişi raporunda yer alan hesaplamalardan aleyhe olan hususları kabul etmediklerini, yerel mahkemenin gerekçeli kararında, alacak miktarına yasal faiz yönünden hüküm kurulmuş ise de, davanın konusu ve niteliği gereği ticari faiz yönünden bir karar verilmemiş olmasının isabetsiz olduğunu, işçiye karşı yalnızca kanundan doğan sorumluluk nedeniyle ödemek zorunda kaldıkları 68.639,68.TL tutarındaki meblağın tamamını davalı şirketten tahsilini talep ettiklerini belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLER İLE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE \t\t\t\t :
Dava, dava dışı işçiye ödenen tazminatın rücuen tahsili talebine ilişkindir.
İlk derece mahkemesince davanın kısmen kabulüne ve kısmen reddine karar verildiği işbu karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.
İstinaf incelemesi HMK'nin 355.maddesi gereğince istinaf sebepleri ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılmıştır.
İlk derece mahkemesince taraflarca dayanılan delillerin toplanmasından sonra uyuşmazlık konusu hakkında bilirkişi raporu alındığı ve bilirkişi tarafından yapılan hesaplama sonucunda belirlenen miktar esas alınmak suretiyle karar verildiği anlaşılmaktadır.
Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunun açık, denetime elverişli ve dosya kapsamına uygun olması nedeniyle davacı yanın yeniden rapor alınması gerektiğine yönelik istinaf sebebi yerinde görülmemiştir.
Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş aktinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. SGK kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.
İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.(Yargıtay 15.HD'nin 2021/933-2926 EK sayılı bu mahiyettedir)
İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde işçiye ödeme yapıldıktan sonra ödenen miktardan kimin ne miktarda sorumlu olacağının taraflar arasındaki sözleşme uyarınca tespit edileceği ve taraflar arasındaki sözleşmede davacı kurumun hizmet satın alan kişi olarak işçi ücretlerinden de sorumlu olacağına dair açık bir hüküm bulunmadığı anlaşılarak, alt işveren tüm işçilik alacaklarından sorumludur.
Somut dosyamızda; yukarıda belirtilen ilkeler nazara alınarak davalının işçiyi çalıştırdığı dönem ile sınırlı olarak, davacı asıl işverenin işçiye ödediği kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ve yıllık ücretli izin alacağının hesaplanan döneme dair tamamından sorumlu olduğu ancak işçinin çalışma dönemleri dahilinde bir sürenin dava dışı ... İnş. Müh. Tic. Ve San. Ltd. Şti. Emrinde çalışmasına ilişkin olduğu bu nedenle ilk derece mahkemesinin davanın kısmen kabul kısmen reddi kararının yerinde olduğu anlaşıldığından, ilk derece mahkemesince davanın kabulüne yönelik olarak verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu fakat davada vekil ile temsil edilmeyen davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesinin yerinde olmadığı, davacı vekilinin vekalet ücretine yönelik istinaf istemi dışındaki istinaf sebeplerinin ise yerinde olmadığı anlaşılmıştır.
Yukarıda açıklanan nedenlerle; davacı vekilinin, davalı vekille temsil edilmemesine rağmen vekalet ücretine hükmedilmesine dair istinaf başvurusunun yukarıda açıklanan nedenlerle kabulü ile İlk Derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılarak esas hakkında yeniden hüküm kurulmasına karar vermek gerekmiş, buna dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere :
1-Davalı vekili tarafından Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 27/01/2021 tarih, ... Esas, ... Karar sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun KABULÜNE,
2-Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 27/01/2021 tarih, ... Esas, ... Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,
3-YENİDEN ESAS HAKKINDA HÜKÜM KURULMASINA,
4-Davanın KISMEN KABULÜ ile ;
-49.091,27.TL'nin ödeme tarihi olan 25/01/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile davalıdan tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
5-Davacı tarafından yapılan 776,00.TL posta ve bilirkişi ücretinin kabul/red oranına göre hesaplanan 550,96.TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, bakiye masrafın davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
6-Davacı tarafından yatırılan 1.172,20.TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
7-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT hükümleri nazara alınarak hesaplanan 17.900,00.TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
8-Harçlar Kanunu'na göre alınması gereken 3.353,42.TL harçtan peşin alınan 1.172,20.TL harcın mahsubu ile eksik kalan 2.181,22.TL harcın davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
9-Dosyada mevcut olan harcanmayan davacı veya davalı tarafından yatırılan gider avansının masraf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa İADESİNE,
İStinaf Yargılaması Yönünden;
1-Davacı tarafça yatırılan 59,30.TL istinaf maktu karar harcının talep halinde davacıya İADESİNE,
2-Davacı tarafça yapılan 162,10.TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı, 105,50.TL tebligat ve posta gideri olmak üzere toplam 267,60.TL istinaf yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
3-İstinaf incelemesi dosya üzerinden yapıldığından davacı yararına vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
4-6100 sayılı HMK'nin 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının İlk Derece Mahkemesince İADESİNE,
5-6100 sayılı HMK'nin 7035 sayılı yasanın 30. maddesiyle değişik 359/3 maddesi gereğince kararın kesin olması nedeniyle ilk derece mahkemesince taraf vekillerine TEBLİĞİNE,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 6100 sayılı HMK'nin 362/1-a maddesi gereğince dava değerinin karar tarihi itibariyle temyiz kesinlik sınırı olan 238.730,00.TL'nin altında kalması nedeniyle 02/02/2024 tarihinde KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi.
\t\t\t\t
...
Başkan
...
e-imzalıdır.
...
Üye
...
e-imzalıdır.
...
Üye
...
e-imzalıdır.
...
Katip
...
e-imzalıdır.