T.C. GAZİANTEP BAM 17. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2022/315 - 2024/6
T.C.
GAZİANTEP
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
17. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO\t: 2022/315
KARAR NO\t: 2024/6
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN : ..........
ÜYE : ............
ÜYE : ...........
KATİP : ..........
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: GAZİANTEP 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 02/12/2021
NUMARASI\t\t: 2020/159 Esas- 2021/701 Karar
DAVACI\t: .........
VEKİLİ\t: Av......
DAVALI\t: ..........
VEKİLİ\t: Av. ..........
İHBAR OLUNAN\t: ........
DAVANIN KONUSU\t: Tazminat
KARAR TARİHİ : 02/01/2024
GEREKÇE TARİHİ : 23/01/2024
........... Karar sayılı kararı aleyhine davalı vekili istinaf başvurusunda bulunduğundan dosyanın yapılan incelemesi sonunda;\t\t
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
I. DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde; ............ plakalı araç (kamyonet) sürücüsünün yapmış olduğu tek taraflı kazada, araçta yolcu olan müvekkilinin yaralandığını, uzun bir tedavi sürecine rağmen neticede tam iyileşemeyerek kalıcı maluliyete uğradığını, ........ plakalı araç sürücüsünün kazada tam kusurlu olduğunu ve aracın ............ poliçesinin bulunmaması nedeniyle iş bu davayı ve tazminat taleplerini davalıya yönelttiklerini, davalıya dava açmadan evvel yazılı olarak başvurduklarını ancak ödeme yapılmadığını, arabuluculuk görüşmelerinden de netice alınamadığını iddia ederek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik sürekli işgöremezlik tazminatına ilişkin ............ TL'nin dava tarihinden işleyecek faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiş, davacı taraf ........... tarihli dilekçesi ile dava değerini ............ TL'ye yükseltmiştir.
II. CEVAP:
Davalı taraf cevap dilekçesinde; davacı tarafın usulüne uygun başvuru yapmadığını belirterek dava şartlarının sağlanmadığını iddia etmiştir. Ayrıca Mahkememizin yetkisine ilişkin ilk itirazda bulunarak davanın usulden reddini talep etmiştir. Mahkememiz aksi kanaatte ise davanın araç sürücüsü ve işleteni olan ...........'a ihbarını talep etmiş, hükmedilecek tazminat tutarında müterafik kusur ve hatır taşıması indirimi yapılarak karar verilmesini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:
İlk derece mahkemesince; davanın kabulü ile .............. TL sürekli iş göremezlik tazminatının dava tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı vekili süresinde istinaf başvurusunda bulunmuştur.
\tB. İstinaf Sebepleri
Davalı ... Hesabı vekili istinaf dilekçesinde; kazanın varlığının ispat edilmesi gerektiğini, hatır indirimi yapılması gerektiğini, kusuru kabul etmediklerini, müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, teknik faiz uygulanarak hesap raporu alınması gerektiğini, başvuru şartının yerine getirilmediğini, belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, trafik kazası nedeniyle maddi tazminat talebine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
TBK m. 49-55; 2918 sy. KTK 85, 89, 90, 91; 6100 sy. HMK m.341, 353, 355, 359;
3. Değerlendirme
HMK 355 md. gereğince istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme neticesinde;
3.1.2918 sayılı KTK.nın 97. maddesi uyarınca \"Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir...\" hükmü düzenlenmekte olup, davacı vekilinin söz konusu hüküm kapsamında davalı sigorta şirketine başvuruda bulunduğu, eksik ya da usule uygun olmayan belge ile başvurulduğu savunmasının olduğu durumlarda usule uygun olmadığı savunulan belgedeki eksiklik tamamlanabileceğine göre başvuru şartının yerine getirildiği anlaşılmakla davalının buna yönelik istinaf itirazı yerinde görülmemiştir.
3.2.Dosyanın incelenmesinde kaza ile ilgili ........... soruşturma açıldığı başkaca şiçilerinde yaralandığı ve hatta ölen işçinin de olduğu ve davacının hastaneye trafik kazası nedeniyle başvurduğu çeşitli yerlerinde yaralanmaların olduğunun tespit edildiği anlaşıldığından kazanın ispatına yönelik istinaf itirazı yerinde görülmemiştir.
3.3. Dosyanın incelenmesinde kaza tespit tutanağında kazanı tek taraflı kaza olduğu ve sürücünün KTK 52/1-b maddesi gereğince kusurlu olduğunun tespit edilmiştir. Mahkemece alınan kusur raporunda da ayı şekilde tek taraflı kazada sürücünün asli ve tam kusrlu olduğu tespit edildiği anlaşılmıştır. Mahkemece alınan rapor denetime elverişli ve olayın oluşuna uygun olduğundan istinaf itirazı yerinde görülmemiştir.
3.4.Trafik kazası sonucu bedensel zarara uğrayan ve buna dayalı olarak iş gücü kaybı tazminatı isteminde bulunan hak sahiplerinin bakiye ömürlerinin belirlenmesi gerekmektedir. Gerçek zarar hesabı, özü itibariyle varsayımlara dayalı bir tespit olduğundan gerçeğe en yakın verilerin kullanılması esastır. Bu nedenle yapılan bilimsel çalışmalar sonucu “TRH .........” adı verilen “Ulusal Mortalite Tablosu” hazırlanmış olup bu tablonun ülkemize özgü ve güncel verileri içermesi ve yargı mercileri arasında tazminat hesabında birliğin sağlanması açısından Dairemizce de tazminata esas bakiye ömür sürelerinin belirlenmesinde TRH ............ Yaşam Tablosu’nun kullanılmasının uygun olacağına karar verilmiştir.
Öte yandan ........... Karar sayılı kararıyla 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 90 ıncı maddesindeki Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (.......) Genel Şartlar’a yapılan atıf hükmü iptal edilmiştir. Söz konusu iptal kararı sonrası, .......... Genel Şartlar ve ekindeki cetvellerle getirilen ve iş gücü kaybı tazminatının hesaplanmasında uygulama alanı bulan %1,8 teknik faiz ile devre başı ödemeli belirli süreli rant formülünün uygulanması artık mümkün değildir. Tazminatın, %1,8 teknik faiz uygulanmadan, Yargıtayın yerleşik uygulamaları ile kabul edilen progresif rant formülü kullanılarak hesaplanması gerekir. ....
3.5.Hatır taşıması; bir kimseyi ücretsiz olarak, bir karşılık almadan ve bir yararı bulunmadan taşıma halidir. Yani hatır için taşımada taşımanın karşılıksız olması veya alınan karşılığın önemsiz olması gerekir. Hatır taşıması, sigorta teminatı kapsamında ise de, hatır taşımaları bir menfaat karşılığı olmadığından, bu gibi taşımalarda 6098 sayılı TBK’nın 51. maddesi (818 sayılı BK. 43. maddesi) uyarınca tazminattan uygun bir indirim yapılması, gerek öğretide gerekse Yargıtay İçtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmaktadır.
Dosya içerisinde bulunan cevap dilekçesinde davalının hatır indirimi talep ettiği anlaşılmıştır. Kazanın davacının içinde bulunduğu işçileri taşıyan aracın tek taraflı yoldan çıkması sonucu kazanın meydana geldiği davacı ile birlikte bir çok işçinin yaralandığı ve ölenin olduğu tespit edilmiştir. Davacı ve diğer kişileri taşıyan kişinin araç ile seyahat ederken kazanın meydana geldiği, taraflar arasındaki akrabalık ilişkisinin olmadığı işveren tarafından karşılanan ücret karşılığı servis taşıma işinin yapıldığı anlaşıldığından söz konusu taşımanın hatır taşıması olarak değerlendirilemeyeceğinden tazminattan hatır taşıması nedeni ile indirim yapılmasına ilişkin davalı vekilinin istinaf itirazı yerinde görülmemiştir.............
3.6. Zararın meydana gelmesinde veya artmasında zarar görenin de kusurunun bulunması halinde söz konusu olan müterafik kusur TBK'nın 52. maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre zarara uğrayan, zarar doğuran eyleme razı olmuş veya kendisinin sebep olduğu hal ve şartlar zararın meydana gelmesine etki yapmış veya tazminat ödevlisinin durumunu diğer bir surette ağırlaştırmış ise hâkim tazminat miktarını hafifletebilir. Müterafik kusur indiriminde her somut olayın özelliğine göre olayın meydana geliş tarzı ve zararın artmasında zarar görenin kusurlu davranışının sonuca etkisi değerlendirilerek uygun oranda bir indirim yapılmasını gerektirir ve zarar görenin müterafik kusurunun tespiti halinde TBK'nın 52. maddesi uyarınca tazminattan %20 oranında indirim yapılması Yargıtay İçtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmaktadır.
Eldeki davada kaza tespit tutanağının düzenlendiği, ifadelerden araçta istiap haddinin üzerinde kişi olduğu anlaşılmıştır. Davacı tarım işçisi olduğu, kazaya yapan kamyonetin yolcu taşımaya uygun olmadığı ve binmenin tehlikeli olacağının davacı tarafından da bilinebileceği, davacının buna rağmen binmeyi kabul ederek yolculuk yapmasının müterafik kusuru oluşturduğunun kabulü gerekmiştir. Mahkemece hatalı gerekçe ile bu hususa ilişkin talebin reddine karar vermesi yerinde olmadığından kararın kaldırılmasına karar verilmiştir. Mahkeme kararın kaldırılması yeniden yargılamayı gerektirmediğinden yapılan değerlendirme sonucu davacı için hesaplanan toplam tazminattan %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılarak bakiye kalan miktar üzerinden karar vermek gerekmiştir. .........
Bu itibarla; davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne HMK'nın 353/1-b,2 maddesi uyarınca kararın kaldırılarak esas hakkında yeniden karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davalı vekilinin istinaf talebinin KABULÜNE,
2-Gaziantep 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 02/12/2021 tarih, 2020/159 Esas- 2021/701 Karar Sayılı Kararının KALDIRILMASINA,
3-6100 sayılı HMK 353/1-b-2 maddesi uyarınca düzeltilerek yeniden esas hakkında kararla; davanın KISMEN KABUL, KISMEN REDDİ ile; ......... TL tazminattan %20 oranında ....... TL müterafik kusur indirimi yapılarak ............ TL sürekli iş göremezlik tazminatının dava tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
a)Harçlar Kanunu gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan ............ TL karar ve ilam harcına davacı tarafça yatırılan ........ TL harcın (..... TL peşin harç ve ..... TL ıslah harcı) mahsubu ile bakiye ........ TL karar harcının davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
b)Davacı taraftan alınan ve mahsup edilen .......... TL harcın (......... TL peşin harç ve ........... TL ıslah harcı) davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
c)Davacı kendini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davanın kabul edilen miktarı üzerinden hesaplanan ................ TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
ç)TBK'nın 51/52. maddeleri gereği takdiri indirimi yapılan miktar üzerinden davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,
d)Davacı tarafından karşılanan .......... ilk başvuru harcı, ........... TL bilirkişi ücreti, posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam ........... TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
e)Yapılan giderlerin mahsubu ile bakiye gider avansının HMK 'nın 333. maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde talep halinde yatırana iadesine,
4-İstinaf Harç ve Giderleri
a)Davalı taraftan alınan peşin istinaf karar ve ilam harcının talep halinde iadesine,
b)Davalı tarafından karşılanan .......... TL istinaf başvuru harcının davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
c)Karar kesin olduğundan tebligatların ve harç tahsil/iade işlemlerinin ilk derece mahkemesince yapılmasına,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda HMK.362/1-a maddesi gereği kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.02/01/2024\t\t
Başkan\t\t Üye \t Üye\t Katip
.
e~imzalıdır. e~imzalıdır. e~imzalıdır. e~imzalıdır.
M.K.