T.C.
KAYSERİ
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2024/184
KARAR NO: 2024/254
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 05/07/2023
ESAS NO: 2021/823
KARAR NO: 2023/650
DAVANIN KONUSU: Banka Dışındaki Diğer Kredi Kuruluşlarına İlişkin Düzenlemelerden Kaynaklanan (Menfi Tespit)
İSTİNAF KARAR TARİHİ:30/01/2024
İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ:12/02/2024
Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 05/07/2023 tarih ve 2021/823 Esas 2023/650 Karar sayılı ilamına karşı ,taraf vekilleri tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya dairemize gelmekle dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; davacı/borçlu aleyhinde; davalı/alacaklı banka vekilince Kayseri Banka Alacakları İcra Dairesi nezdinde ... E. ve ... esas sayılı dosyasından takip başlatıldığını, borçlunun tüm mal ve alacaklarına haciz konularak alacak tahsil olunduğunu, davacının tüm malları üzerinde davalı bankanın hacizleri bulunmakla adli yardım hükümlerinden faydalandırılmasına karar verilmesini talep ettiklerini, davacı/borçlu aleyhinde; alacaklı banka vekilince Kayseri Banka Alacakları İcra Dairesi nezdinde ... esas ve ... esas sayılı dosyasından açılan ilamsız takiplerde ödeme emri düzenlenerek tebliğ olunduğunu, davacı/borçlunun adresinde eşi ve çocukları bulunmasına karşın her iki dosyadan da çıkartılan tebligat muhtarlığa yapılmak suretiyle usulsüz şekilde yapılmış ve takipler kesinleştirilmiş, davacı/borçlunun malları üzerine fiili haciz konulması aşamasında ailesinin durumdan haberdar olduğunu, davacı/borçlunun takibe konu edilen davalı/banka alacağına dair alacaklı bankaya herhangi bir borcu bulunmadığını, usulsüz tebliğ nedeniyle şikâyet edilmiş ise de, Kayseri 4. İcra (Hukuk) Mahkemesi 2020/42 esas sayılı dosyasından tebligatın kayıtlı mernis adresine yapıldığı gerekçesi ile talebimizin reddine dair karar verdiğini, davacı/borçlu davalı banka ile daha önce 18/09/2013 tarihinde 40.000,00-TL miktarında kefalet sözleşmesi yaptığını, eşi ... ın da bu kefalet miktarına muvafakat ettiğini, kefalete konu borcun tamamı (faiz ve masrafları ile birlikte) o dönemde 40.000.-TL olup, kefalet edilen borcun tamamı o tarihlerde asıl borçlu tarafından ödendiğini ve kefaletin de sona erdirildiğini, davacı/borçlu bu tarihten sonrasında başkaca bir kefalette bulunmadığı gibi eşinin de herhangi bir borca/kefalete muvafakat etmediğini, asıl borçlunun bundan sonra çekmiş olduğu kredi var ise, bu hususta davalı/alacaklı banka tarafından davacı/borçluya herhangi bir bildirimde bulunulmadığı gibi yeniden kredi çekilmiş olması halinde bu krediye daha önce verilmiş olunan kefalet kapsamında muvafakat edip etmeyeceği hususunda da bir beyanının alınmadığını, kendisinin de ihtar edilmediğini, takip dosyalarından ... esas sayılı dosyadan davacı/borçlunun maaş haczi talep edildiğini, daha önce çalıştığı işyeri tarafından davacının işçilik alacaklarının (kıdem tazminatı) dosyaya ödeme olarak gönderildiğini ve icra dairesinin parayı davalı banka hesaplarına göndermek suretiyle bu dosyayı infazen kapattığını, davacının bu hali ile de davalı banka tarafından haksız ve gerçek olmayan alacağını tahsil etmek suretiyle zarara uğratıldığını, davacı/borçlunun, davalı/alacaklı banka tarafından tüm mallarına haciz konulduğunu, satışının yapılması mümkün olmamakla ve başkaca da geliri bulunmadığından öncelikle 6100 sayılı HMK'nın 334. Vd. maddeleri hükmünce adli yardım hükümlerinden faydalandırılmasına, öncelikle menfi tespit talebine konu Kayseri Banka Alacakları İcra Dairesinin ... icra takibinin davacı/borçlu yönünden tensip ara kararı ile durdurulmasına, yapılacak yargılama sonucunda davaya konu Kayseri Banka Alacakları İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasından davacı/borçlunun borçlu olmadığının tespitine, davalı/alacaklı bankanın yaptığı takipte haksız olması nedeniyle %20'den az olmamak üzere haksız çıkma tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVALI VEKİLİ'NİN İLK DERECE MAHKEMESİNE SUNMUŞ OLDUĞU 28/09/2021 HAVALE TARİHLİ CEVAP DİLEKÇESİNDEN ÖZETLE:
İşbu davaya konu sözleşme tarım kredi sözleşmesi olup bu husus tüketici işlemi sayılamayacağından tüketici mahkemesinin işbu uyuşmazlıkla ilgili karar vermesi söz konusu olmadığını, işbu davada görevli mahkeme asliye ticaret mahkemeleri olduğunu, görevli mahkemenin tespiti hususu kamu düzeninden olup aynı zamanda dava şartı olduğunu, işbu sebeple davanın göreve ilişkin dava şartı noksanlığından usulden reddi gerektiğini, ödeme emrine ilişkin tebligatların usulüne uygun yapıldığını, davacının haksız ve hukuka aykırı davasının reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
İlk derece mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonucunda \"....Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda, her ne kadar davalı tarafça davanın reddine karar verilmesi talep edilmiş ise de, davacının takip konusu alacak talebi nedeni ile davalıya borçlu olup olmadığının tespiti için delillerin toplanmasından ve eksik evrakların temin edilmesinden sonra bilirkişiden 02/05/2023 tarihli rapor alındığı ve raporda, davacıyı ilgilendiren kısımda, Davalı bankanın dava dışı asıl borçludan İcra Takip tarihi itibariyle Üretici kart kredisi limitinden kaynaklanan toplamda 40.000,00 TL asıl alacak + 2.821,65 TL işlemiş faiz + 141,08 TL BSMV olmak üzere toplam 42.962,73 TL tutarındaki alacağına davacı ... 'ın müteselsil kefaletinin bulunduğunun belirtildiği görülmüş olmakla raporun denetime açık ve hükme elverişli olması nedeni ile bilirkişi raporuna itibar edilmiş, davacı vekilinin dosyaya sunabilecekleri başka ödeme evrakı olmadığına ilişkin beyanı dikkate alınarak başkaca rapor alınması yoluna gidilmemiş, davacının sadece kefaleti nedeni ile sorumlu olduğu miktar gereğince borçlu olduğu, diğer kısım yönünden sorumluluğu olmadığı anlaşılmış, takip talebinde davacı ... yönünden sınırlayıcı bir miktar belirtilmediğinden iş bu davamızda takip çıkış miktarı olan 274.059,45 TL dava değeri olarak dikkate alınmış ve bu miktar üzerinden değerlendirme yapılmış ve böylece, DAVANIN KISMEN KABULÜ KISMEN REDDİ İLE; Kayseri Banka Alacakları İcra Dairesi’nin ... sayılı dosyasında, davacının Üretici kart kredisi limitinden kaynaklanan Toplamda 40.000,00 TL asıl alacak + 2.821,65 TL işlemiş faiz + 141,08 TL BSMV olmak üzere Toplam 42.962,73 TL tutarındaki alacağa müteselsil kefaletinin bulunduğu anlaşılmakla söz konusu icra dosyasının takipte kesinleşen miktarı olan 274.059,45 TL’den davacının sorumlu olduğu 42.962,73 TL’nin mahsubu ile davacının davalıya 231.096,72 TL borçlu olmadığının tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine, İİK madde 72/5 gereğince kabul edilen alacak bedeli olan 231.096,72 TL yönünden takibin derhal durdurulmasına, bu hususta ilgili icra müdürlüğüne müzekkere yazılmasına, Davacı tarafça takibin haksız ve kötüniyetle yapıldığı ispatlanamadığından, davacı tarafın tazminat talebinin İİK madde 72/5 gereğince reddine karar vermek gerekmiş ve hüküm kurulmuştur. 1-DAVANIN KISMEN KABULÜ KISMEN REDDİ İLE; Kayseri Banka Alacakları İcra Dairesi’nin ... sayılı dosyasında, davacının Üretici kart kredisi limitinden kaynaklanan Toplamda 40.000,00 TL asıl alacak + 2.821,65 TL işlemiş faiz + 141,08 TL BSMV olmak üzere Toplam 42.962,73 TL tutarındaki alacağa müteselsil kefaletinin bulunduğu anlaşılmakla söz konusu icra dosyasının takipte kesinleşen miktarı olan 274.059,45 TL’den davacının sorumlu olduğu 42.962,73 TL’nin mahsubu ile davacının davalıya 231.096,72 TL borçlu olmadığının tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine, 2-İİK madde 72/5 gereğince kabul edilen alacak bedeli olan 231.096,72 TL yönünden takibin derhal durdurulmasına, bu hususta ilgili icra müdürlüğüne müzekkere yazılmasına, 3-Davacı tarafça takibin haksız ve kötüniyetle yapıldığı ispatlanamadığından, davacı tarafın tazminat talebinin İİK madde 72/5 gereğince reddine...\" dair karar verilmiştir.
İş bu kararı taraf vekilleri süresinde istinaf etmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davalı vekilinin istinaf dilekçesinden özetle; davacının dava dışı ... 'ün imzaladığı genel kredi sözleşmesi kapsamında kullandığı bütün kredilerden ayrı ayrı 40.000,00 TL ye kadar sorumlu bulunduğunu, davacının müvekkili bankaya kefalet sözleşmesinden sorumlu olmayacağına ilişkin hiç bir bildirimde bulunmadığını, müvekkili banka tarafından davacının kefalet limitinin gözetildiğini, davacı ... 'ın bahse konu genel kredi sözleşmesine istinaden kullandırılan her bir krediden ayrı ayrı müteselsilen kefaletinin bulunduğunu, bu hususa ilişkin eş muvafakatinin mevcut olduğunu, müvekkili banka tarafından ihtarnamenin davacıya usulüne uygun şekilde tebliğ edildiğini, dava tarihi itibariyle davacının müteselsil kefaletinin devam ettiği hususunun bilirkişi ek raporuyla sübuta erdiğini, buna rağmen davacının 42.962,73 TL tutarındaki alacağa müteselsil kefaletinin bulunduğundan bahisle kısmen kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğunu, tüm bu nedenlerle istinaf incelemesi neticesinde eksik inceleme ve hatalı değerlendirme neticesinde verilen yerel mahkeme kararının istinaf sebepleri doğrultusunda kaldırılmasını, istinaf başvurularının kabulünü, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.
Davacı vekilinin istinaf başvuru dilekçesinden özetle; yerel mahkeme kararının usul ve esasa aykırı olduğunu, davalarının kabulüne karar verilmesi gerekirken kısmen kabul ve kısmen red kararı verilmesinin hatalı olduğunu, 02/05/2023 tarihli ek raporda bilirkişinin Kayseri Banka Alacakları İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takibe konu edilen alacaklardan alışveriş kredisi, nakit avans ve taksitli kredi başlıklı asıl alacaklardan kefil sıfatı ile sorumlu olacağını, ... nalu kredi ve ... nolu kredi den kaynaklı asıl alacaklardan kefalet sınırı olan 40.000,00 TL ile sorumlu olduğunun tespit edildiğini, bu durumu kabul etmenin mümkün olmadığını, davacı tarafından 18/09/2013 tarihli kefalet sözleşmesi ile kefil olunduğunu, fakat bu tarihten sonra kefilliğe istinaden ödemeler yaptığını, davacı tarafından yapılan bütün ödemelerin kefalet sorumluluğundan mahsup edildiğinde davacının herhangi bir sorumluğu kalmadığının anlaşılacakken mahkemece eksik inceleme ve delillerin toplanmaması, yanlış değerlendirme sebebiyle hatalı bilirkişi raporunun hükme esas alınmasının doğru olmadığını, tüm bu nedenlerle yerel mahkeme kararının kısmen red yönünün kaldırılarak davanın kül halinde kabulüne karar verilerek davacının borçlu olmadığının tespitine veya yerel mahkemeye gönderilerek yeniden yargılama neticesinde davanın kül halinde kabulüne karar verilerek yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:
Dava, menfi tespit istemine ilişkindir. \t\t\t
HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf itirazları ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda;
Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, mahkemece konusunda uzman bilirkişiden aldırılan ana ve ek raporlardaki tespit ve değerlendirmelere ve ilk derece mahkemesinin raporları/ delilleri takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığından davacı ve davalı taraf vekilince yapılan istinaf itirazları yerinde görülmemiştir.
Bu itibarla; yerel mahkemece verilen kararda yazılı açıklamalara,yasal sebep ve gerekçelere binaen kararda usul,yasa ve dosya kapsamı yönlerinden herhangi bir aykırılığın bulunmadığı,kararın hukuka uygun olduğu,bu nedenlerle usul ve yasaya uygun mahkeme kararına karşı davacı vekili ile davalı vekilince yapılan istinaf itirazlarının reddi gerektiği değerlendirilmiştir.
Belirtilen nedenlerle, taraf vekillerinin yerinde görülmeyen istinaf başvurularının HMK'nın 353/1-b,1 maddesi uyarınca ayrı ayrı esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacı vekili ile davalı vekilinin KAYSERİ 2.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN 05/07/2023 tarih ve 2021/823Esas 2023/650Karar sayılı ilamına karşı yaptığı istinaf başvurularının HMK'nın 353/1-b,1 maddesi uyarınca ayrı ayrı ESASTAN REDDİNE,
2-İstinaf eden davacıdan (adli yardımdan yararlanması ve istinaf başvurusunun reddedilmesi nedeniyle) alınması gereken 1.169.40 TL istinaf kanun yoluna başvuru harcı ile 427,60 TL istinaf karar ve ilam harcının davacıdan alınarak Maliye Hazinesine Gelir kaydına,
3-Davalıdan alınması gerekli olan 15.786,22TL istinaf karar ve ilam harcından istinaf eden davalı tarafından peşin yatırılmış 3.946,55 TL harcın mahsubu ile bakiye eksik kalan 11.839,67 TL istinaf karar ve ilam harcının istinaf eden davalıdan alınarak Hazineye Gelir kaydına,
4-İstinaf eden taraflarca yapılan istinaf yargılama giderlerinin ve istinaf kanun yoluna başvurma harçlarının kendi üzerilerinde bırakılmasına,
5-Duruşma açılmadığından istinaf vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
6-HMK'nın 302/5.maddesi gereğince kesinleşme kaydı ve kesinleşme kaydı yapılan kararların yerine getirilmesi için gerekli bildirimlerin; HMK'nın 359/4 maddesi gereğince de karar tebliği, harç tahsil müzekkeresi yazılması ve gider avansı iadesi işlemlerinin İlk Derece Mahkemesi tarafından yapılmasına,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme ile HMK 362/1-a bendi uyarınca KESİN olarak oy birliği ile karar verildi. 30/01/2024\t\t