T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
KARAR TARİHİ : 18/01/2024
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi
KARAR TARİHİ : 29/09/2021
DAVANIN KONUSU : İtirazın İptali
GEREKÇELİ KARAR
YAZIM TARİHİ : 18/01/2024
İlk Derece Mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.
Üye hakimin görüşü değerlendirildi.
DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ: Davacı vekili, müvekkilinin ... mah. ... Caddesi nı ... adresinde ... yediemin deposu işlettiğini, Antalya 8. İcra Müdürlüğünü ... esas sayılı dosyasından 23.01.2019 tarihinde “1608 adet Q 1200 mm C20 sınıfı muflu Düktil model 6 metrelik boyda alt yapı su” borusunun haczedilip müvekkiline yediemin olarak teslim edildiğini, müvekkilinin teslim sırasında ödenmesini kabul etmesi üzerine davalı taraf dosyaya peşin yatırması gereken yediemin ücretini yatırmadığını, 30.01.2019 tarihli yediemin değişikliği tutanağı ile müvekkilinin teslim aldığı tüm malların eksiksiz ve noksansız olarak ... ' e teslim edildiğini, 7 günlük ücretinin ödenmediğini, hacze konu malların metresinin 1.940 TL olduğunu, toplam her biri 6 metrelik 1608 adet boru haczine göre ve 2019 tarihli lisanslı yediemin ücreti tarifesi gereği alacağı haczedilen malın toplam değerinin günlük binde ikisi olduğunu, bu durumda asıl alacak toplamının 209.631.70 TL. olduğunu, yediemin ücretinin ödenmemesi üzerine, Antalya 5. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyası ile ilamsız takip yapıldığını, karşı tarafın yetkiye, alacağın tamamı ve ferilerine itirazı üzerine takibin durduğunu, müvekkilinin alacaklı olduğu 209.631.70 TL. asıl ve ferileri ile toplam 240.156,00 TL'ye ilişkin olarak 31.05.2019 tarihli arabuluculuk görüşmelerinde de anlaşma sağlanamaması nedeniyle işbu davayı açmak zorunda kaldıklarını belirterek, davalının itirazının iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davalı vekili, davacı ile müvekkili arasında hukuki ihtilafın bulunmadığını, ihtilafın ancak müvekkili ile ... Yediemin deposu arasında olabileceğini, haczedilen ve yediemin edien malların depolarına kaldırılmadığını, ... ' a ait olan Antalya ... ... Mah. ... ada ... ve ... parseller üzerindeki duktil boruların haczi için icra heyeti ile haciz mahallinde olmadığından ... Yediemin deposuna haczedilen mallar kaldırılmak ve boruların adet ve sayısını tam olarak daha sonra dosyaya beyanda bulunacağım beyanı ile haczedilen malların tam miktarı bildirilmek üzere teslim edildiğini, 31.12.2018 lisanslı yediemin depoları yönetmeliği ücret tarifesinin 3. maddesinin 4. fıkrası muhafaza ücretinin başlangıç tarihinin malın depoya teslim tarihidir denildiğini, yediemin ücretinin depoya teslim tarihi ile başlayacağını, 30.01.2019 tarihine kadar haczolunan malların kaldırılması ve malların sayısının dosyaya bildirilmesi için beklenildiğini, hiçbir işlemin yapılmadığını, haricen anlaşılması üzerine, 30.01.2019 tarihinde yediemin değişikliği tutanağı ile talebimiz ile ... yetkilisi ... ' e yediemin olarak teslim edildiğini, borcun likit olmadığını, sayıp bildirmek üzere kendi beyanı üzerine görev verildiğini, görevi yapmadığını, mahcuz malların bedelinin kesinleşmediğini, kesin olmayan bedele göre yediemin ücreti hesaplanamayacağını, davacının istediği yediemin ücretinin kabul edilemez olduğunu, ücretin muaccel olmadığını, yediemin ücretini İcra Müdürünün takdir etmesi gerektiğini, 2019 yılında yürürlüğe giren Lisanslı Yediemin Depoları Yönetmeliği Ücret Tarifesinin 3. maddesinin 5. fıkrası uyarınca muhafazası özellik arz eden malların muhafaza ücretinin ilgili icra dairesi tarafından piyasa koşulları dikkate alınarak takdir edileceğini, haciz tutanağında teslim sırasında veya satıştan sonra yediemin ücretini almayı kabul ettiğinden icra müdürünün resen yediemin ücretini takdir etmediğini, ... Yediemin deposunun lisanslı olmadığını, bu nedenle ücretinin lisanslı yediemin ücreti tarifesine göre yapılamayacağını, tarifeye göre ücret belirlenecek olsa dahi Lisanslı Yediemin Depoları Yönetmeliği Ücret Tarifesinin 3. maddesinin 2. fıkrası gereği indirim yapılması gerektiğini beyanla, davanın reddine, davacının kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece, \"...taraflar arasında davacıya ne kadar ürün teslim edildiği, yediemin olarak alacağın muaccel hale gelip gelmediği ihtilaflıdır. 23/01/2019 tarihinde gerçekleştirilen haciz esnasında borçlu taraf hazır bulunmamakta ise de İcra İflas Kanunu 80. Madde uyarınca hacizin gıyabında yaptırılabileceği, yine Avukatlık Kanunu 46. Madde uyarınca stajer avukatın işlerini kendi sorumluluğu altındaki stajeri eliyle de takip ettirebileceği, söz konusu haciz esnasında stajer avukat ... ' ün hazır olduğu, tanık olarak dinlenen ... ' ün haciz esnasındaki ilk taleplerinin malların haciz edilerek borçluya verilmesi bu mümkün olmaz ise yediemin sorumluluğundaki bekçilere teslimi olduğunu beyan ettiği, nitekim davalı vekilinin de 23/01/2019 tarihli icra dosyasındaki talebinin benzer olduğu, bu talebe istinaden borçlu taraftan yediemin olacak kimsenin bulunmaması üzerine davacının yediemin olarak görevlendirildiği, davalı tarafın da haciz edilen malların depoya taşınması hususunda bir talebinin bulunmadığı, İcra İflas Kanunun 88/2 maddesi uyarınca haciz edilen malların münasip bir yerde saklanabileceği, bu haliyle yerinde yediemin olarak davacının belirlenmesinde yasaya bir aykırılığın bulunmadığı, davacının lisanlı yediemin olmaması nedeniyle talep edebileceği ücretin 268.412,58 TL olduğu ve malların ... ' a ait arazide muhafaza edilmesi ile %30 hakkaniyet indirimi yapılması kanaatine varıldığından, davacının nihai olarak talep edebileceği alacağın 187.888,81 TL olduğu anlaşılmakla hesap yönünden 12/10/2020 tarihli bilirkişi raporu ve 18.06.2021 tarihli bilirkişi raporu hükme esas alınarak bu miktar üzerinden davanın kısmen kabulüne\" karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Karara karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; görevli mahkemenin icra hukuk mahkemesi olduğunu, yetkili icra dairesinin Ankara İcra Daireleri, yetkili mahkemenin Ankara Mahkemeleri olduğunu, yedieminlik ücret alacağının ancak takip masrafı olarak muhafaza tedbirin uygulandığı takip dosyasından istenebileceğini, bu nedenle davacının ayrı bir takibe geçmekte hukuki yararının bulunmadığını, icra takibinin usulüne uygun yapılmadığını, ödeme emrinde borcun sebebinin gösterilmediğini, ihtilafın ancak müvekkili şirket ile ... yedieminlik deposu arasında olabileceğini, davacının ... yedieminlik deposu adına işlem yaptığına buna ilişkin yetkisinin olup olmadığına dair belgenin bulunmadığını, bu nedenle davacının davada taraf sıfatının bulunmadığını, davacının talebinin hakkın kötüye kullanılması niteliğinde olduğunu, davacının yedieminliğe ilişkin hiçbir emek ve mesai sarfetmediğini, malların borçluya ait arazide bırakıldığını, muhafaza altına alınmadığını, hacze nezaret eden stajyer avukat ...'ün temsil yetkisinin bulunmadığını, beyanlarına itibar edilerek hüküm kurulmasının hatalı olduğunu, mahkeme tarafından verilen kararda 18/06/2021 tarihli bilirkişi raporunda tespit edilen hususların neden reddedildiğine ilişkin gerekçeye yer verilmediğini, haciz esnasında müvekkili şirketin talebinin yerine getirilmediğini bu nedenle yediemin ücretinden sorumlu tutulamayacağını, usulüne uygun belirlenmiş bir yediemin ücreti bulunmadığından doğmuş bir yediemin ücretinden söz edilemeyeceğini, yedieminlik ücretinin takip masraflarından olması nedeniyle İİK'nın 59. maddesi gereğince takip masraflarının borçluya ait olduğunu, ücretin doğmuş olduğu kabul edilse bile muaccel olmadığını, teslim alanın 28/01/2019 tarihli yazılı beyanına göre, teslim edilen Düktil boruların 1608 adet olduğunu, bu boruların standart 6 metre olması nedeniyle toplamda 9.648 metre borunun teslim edildiğini, buna göre muhafaza bedelinin 1.608 adet x 6 metre = 9.648 metre üzerinden hesaplanması gerekirken 14.412,12 metre üzerinden hesaplamanın yanlış olduğunu, boruların fiyatının fatura da belli olduğunu ve 1.240,00 TL olduğunu, boruların kıymetinin bu değer üzerinden belirlenmesi gerektiğini, muhafaza ücretinde hakkaniyetli bir indirim yapılmadığını, müvekkili şirketin davacıdan olan alacağının mahsup edilmesi gerektiğini istinaf sebepleri olarak ileri sürmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE: Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir.
Mahkemece yazılı gerekçeyle, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
1-HMK m. 359/3 uyarınca; dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK m. 355/1. gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, taraflar arasındaki hukuki ilişki, 6098 sayılı TBK'nın 561 vd. Maddelerinde düzenlenen saklama sözleşmesi kapsamında olup, davacı itirazın iptali ve takibin devamını talep ettiğine göre, uyuşmazlığın çözümünün genel mahkemelere ait olmasına (Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin 19/10/2017 tarih, 2016/18305 Esas ve 2017/9745 Karar sayılı ilamı), 6102 sayılı TTK'nın 4/1-c maddesi uyarınca saklama sözleşmesinden kaynaklanan davalar ticari nitelikte davalardır. Somut olayda yedieminlik işi, davacının ticari işletmesi ile ilgili olup, davalının da Anonim Şirket olmasına göre, davanın ticari nitelikte olduğu, dolayısıyla ticaret mahkemesinin görevli olmasına (Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin 28/09/2015 tarih, 2015/568 Esas ve 2015/11435 Karar sayılı ilamı), su borularının Antalya İcra Müdürlüğünce haczedilip Antalya'da ikamet eden davacıya yediemin olarak teslim edildiği ve istendiğinde su borularının Antalya'da teslim edilecek olması ve talebin haczedilen su borularının muhafazası nedeniyle yediemin ücretinin tahsili istemi olduğu, davanın da Antalya'da açılması nedeniyle davalının yetki itirazının yerinde olmamasına (benzer şekilde Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin 03/02/2016 tarih, 2015/14963 Esas 2016/2728 Karar sayılı ilamı), haciz tutanağında haczedilen malların davacı ...'a yediemin olarak teslim edildiği ve ... yediemin sıfatıyla davacının imzasının bulunmasına, haczin ve haczedilen malların yediemine tesliminin davalı vekilinin 23/01/2019 tarihli talep dilekçesiyle gerçekleşmesine, yediemin değişikliğinin de davalı vekilinin 29/01/2019 tarihli talep dilekçesi üzerine gerçekleşmesine, kararın aşağıda belirtilen bent haricinde yerinde olduğunun anlaşılmasına göre; davalı vekilinin sair yönlere ilişkin istinaf itirazları yerinde görülmemiştir.
2-Bilindiği üzere, Adalet Bakanlığı hacizli malların korunması için uygun göreceği yerlerde depo ve garaj açabileceği gibi, Adalet Bakanlığı Güçlendirme Vakfına da açtırabilir veya işletme hakkını verebilir. Alınacak depo ve garaj ücretleri Adalet Bakanlığınca belirlenir. Bu yerlerin çalışma esas ve usulleri yönetmelikte gösterilir. (İİK.88/IV md.) Adalet Bakanlığı veya Adalet Teşkilatını Güçlendirme Vakfınca mahcuz malların muhafazası için depo ve garajlar açılıncaya kadar, özel depo ve garajlarda, Adalet Bakanlığınca çıkartılan ilgili Yönetmelik ve ücret tarifelerinin uygulanmasına devam olunur. (4949 sayılı Kanunun 105. Maddesi ile 17.7.2003 tarihinde 2004 sayılı İcra İflas Kanununa eklenen geçici 4. Madde) Adalet Bakanlığına ait depo ve garajlarda muhafaza edilen mahcuz mallar için alınacak ücret tarifesi, her yıl Bakanlıkça belirlenerek Resmi Gazetede yayınlanmaktadır.
Her ne kadar, Adalet Bakanlığınca açılıp işletilen yediemin depoları hakkında uygulanmakta olan ücret tarifeleri sadece Bakanlıkça işletilen yediemin depoları için geçerli ise de, özel yediemin depolarına ilişkin ücret uyuşmazlıklarında da bu tarifedeki kurallardan yararlanılarak sonuca ulaşılmasının hakkaniyete daha uygun düşeceği, Yargıtay İçtihatlarıyla kabul edilmiştir.
Antalya 8. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası içerisinde bulunan 03/12/2018 tarihli bilirkişi raporunda; ... Mahallesinde dağınık vaziyette bulunan \"Düktil Borularının Değerlendirilmesi\" başlığı altında Q1200 mm C20 sınıfı Muflu Düktil boru miktarının 14.412,19 m., Q1200 mm C30 sınıfı Muflu Düktil boru miktarının 858,06 m., Q1200 mm fitings parçalarının 38.280 kg. olduğunun belirtildiği,
23/01/2019 tarihli haciz tutanağında da, haciz mahallinde sadece Q1200 mm C20 sınıfı Muflu Düktil borularının bulunduğu ve miktarının 14.412,12 m. olduğu, birim fiyatının 1.940,00 TL, toplam bedelin 27.959.648,60 TL olarak belirlendiği, 03/12/2018 tarihli bilirkişi raporunda belirtilen diğer malların haciz mahallinde olmadığı, haczedilen malların davacıya yediemin olarak teslim edildiği, davacının haczedilen boruların adet sayısını daha sonra bildireceğine ilişkin beyanının bulunduğu tespit edilmiştir.
Gerek 03/12/2018 tarihli bilirkişi raporunda gerekse 23/01/2019 tarihli haciz tutanağında, haczedilen boruların miktarının adet olarak yazılmadığı, toplam miktarın metre olarak yazıldığı, değerinin de buna göre belirlendiği, duruşmada tanık olarak dinlenen icra memuru ...'ın haczedilen boruların vinçle sayılması gereken büyük tonajlı mallar olduğunu, fiyatının o sırada tespitinin mümkün olmadığını, fiili sayımla değil, dosya arasında bulunan bilirkişi raporuna göre yazıldığını beyan ettiği, haciz tutanağı içeriğinden de haczedilen boruların fiilen o sırada sayılmadığının anlaşıldığı, davacının da daha sonra icra müdürlüğüne bildirmiş olduğu 28/01/2018 tarihli dilekçe de haczedilen boruların adedinin 1.068 adet olduğunu belirttiği anlaşılmıştır.
Dosya kapsamından, haczedilen Q1200 mm C20 sınıfı Muflu Düktil borularının fiili sayım sonucunda davacıya yediemin olarak teslim edilmediği, davacının dava dilekçesinde ve 28/01/2018 tarihli dilekçesinde, haczedilen boruların 1.068 adet olduğunu belirttiği, haciz tutanağında ise boru miktarının metre olarak belirtildiği, adet olarak belirtilmediği bu itibarla, makine mühendisi bilirkişisi ve hükme esas alınan bilirkişi raporunu düzenleyen ...'tan oluşan bilirkişi heyetinden davacıya yediemin olarak teslim edilen 1.068 adet Q1200 mm C20 sınıfı Muflu Düktil borularının haciz tarihi itibariyle değeri tespit edilerek hacizli eşyanın değeri, ortaya çıkan yediemin ücretinin fazlalığı göz önüne alınarak, Türk Borçlar Kanunu'nun 51. maddesi gereğince ücretten hakkaniyete uygun bir indirim yapılması suretiyle yediemin ücret alacağının belirlenmesi gerekirken eksik inceleme ile karar verilmesi hatalı olmuştur. Bu nedenle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü gerekmiştir.
Sonuç olarak, davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince kaldırılmasına, dosyanın İlk Derece Mahkemesine geri gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı vekilinin İlk Derece Mahkemesinin kararına ilişkin istinaf başvurusunun ESASTAN KABULÜNE,\t
2-6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 29/09/2021 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,
3-6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince davanın yeniden görülmesi için dosyanın Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
4-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin olarak yatırılan 3.209,00 TL nispi istinaf karar harcının ilk derece mahkemesince talebi halinde davalıya İADESİNE,
5-Davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderinin ilk derece mahkemesinde yapılacak yargılama sonucunda dikkate ALINMASINA,
6-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından davalı lehine vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
7-6100 Sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince peşin alınan ve harcanmayan istinaf gider avansının İlk Derece Mahkemesince ilgiliye İADESİNE,
8-Kararın İlk Derece Mahkemesince taraflara TEBLİĞİNE,
Dair, 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-a-6. maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle ve HMK'nın 353/1-a. maddesince kesin olarak karar verildi.18/01/2024
\t\t\t\t
...