T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2022/580 Esas
KARAR NO: 2024/112 Karar
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 2. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ: 02/11/2021
NUMARASI: 2020/226 E. - 2021/187 K.
DAVANIN KONUSU: Endüstriyel Tasarım (Manevi Tazminat İstemli)
KARAR TARİHİ: 19/01/2024
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde; ... Dış Tic. A.Ş. tarafından züccaciye satışı yapmak üzere ticaret yaşamına adım atan müvekkili firmanın kendi markası olan \"...\" ile sektöre ve müşterilerine hizmet verdiğini, müvekkili firmanın faaliyet alanı içerisinde çeşitli AR-GE çalışmaları yaptırtarak yeni ve tamamen özgün tasarımlar oluşturan ve oluşturduğu bu tasarımları adına tescil ettiren bir firma olduğunu, müvekkilinin ... tescil numaralı yemek tabağı deseninin 554 sayılı Endüstriyel Tasarımların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname Hükümlerine göre koruma altına aldığını, davalı tarafın müvekkiline ait ... sayılı tasarımın aynısını taklit ederek üretim ve satış yaptığının ve ticari amaçlarla kullanıldığının öğrenildiğini, bunun üzerine İstanbul Anadolu 1.Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi’nin 2017/44 D.İş sayılı dosyası ile davalı iş yerinde tespit işlemi yapıldığını, bu tespit neticesi hazırlanan ve sunulan 27/04/2017 tarihli bilirkişi raporunda tecavüzün tespit edildiğini, davalıların tecavüz eylemlerinin tespit işlemi ve bilirkişi incelemesi ile sabit olduğunu, müvekkiline ait ... numaralı yemek tabağı deseni tescilli tasarımının davalılar tarafından benzer şekilde taklit üretilmek suretiyle tecavüz ve haksız rekabette bulunulduğunu, buna ilişkin İstanbul Anadolu 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 2018/4 Esas sayılı dosyasında tecavüzün tespiti men'i ve refi davası ile maddi tazminat davası açtıklarını, iş bu davada ise davalıların eylemlerinden dolayı 20.000,00 TL manevi tazminat talep ettiklerini belirterek, müvekkilinin her türlü tazminat talep ve dava hakları ile 554 Sayılı Kanun Hükmünde Kararname ve Türk Ticaret Kanunundan kaynaklanan talep ve dava hakları ile sair kanunlardan doğan hakları saklı kalmak kaydıyla; davanın İstanbul Anadolu 1. Fikri Sınai Haklar Mahkemesinin 2018/4 E. Sayılı maddi tazminat içerikli davası ile birleştirilmesine, akabinde davalı tarafın müvekkilin şirketin tescilli tasarım hakkına karşı haksız eylemlerinden ve tecavüzlerinden dolayı 554 Sayılı KHK’nın 49/c maddesinde belirtilen hükme istinaden fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla 20.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek reeskont faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı ... San. ve Tic.Ltd.Şti. vekili cevap dilekçesinde; Müvekkili davalı ... San ve Tic.Ltd.Şti.'nin dava konusu ürün ile ilgili hiçbir ilgisi olmadığı. İstanbul Anadolu 1. FSHHM'nin 2017/44 D.İş dosyasından açılan tespit davasının davalı ... Tic.Ltd.Şti'ye karşı açıldığını, dosyadan yapılan tespitin yine davalı ... Tic. Ltd. Şti'nin adresinde yapıldığını, dolayısıyla dayanak yapılan tespit dosyasında da müvekkili ... Tic. Ltd. Şti.ye yönelik herhangi bir tespit yapılmadığını, her ne kadar müvekkili ... Mağazacılığa ait ürün ile davacıya ait ürün benzer değil ise de, benzer olduğu iddia edilen müvekkiline ait üründen sadece numune üretildiğini, ancak hiçbir zaman satışının yapılmadığını, dolayısıyla davacının dava konusu üründen kaynaklı ne maddi, ne de manevi bir zararı oluşmadığını, davacının aynı ürün ile ilgili müvekkiline karşı açtığı tecavüzün tespiti ve maddi tazminat talepli davada müvekkili şirketin defterlerinde yapılan incelemelerde dava konusu ürün ile ilgili hiçbir satışın tespit edilemediğini, bu sebeple davacının ürününe yönelik bir tecavüz söz konusu olmadığından manevi tazminat talebinin reddi ile davalı ... Ltd. Şti' nin davaya konu eylemi gerçekleştirmediğini, ona yönelik bir tespit olmadığını, davaya konu ürünlerin sadece numune üretildiğini ve satış yapılmadığını, bu nedenle tecavüz ve haksız rekabet olmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir. Davalılardan ... San. Ve Tic. Ltd.Şti'ne dava dilekçesi usulüne uygun olarak tebliğ edilmesine rağmen, süresinde cevap vermediği görülmüştür.
MAHKEME KARARI: İstanbul Anadolu 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 02/11/2021 tarihli 2020/226 E. - 2021/187 K. sayılı kararıyla; \"..tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirilerek davacıya ait ... numaralı tasarım ile davalı ürünlerinin ayniyet derecesinde benzer olması, davalıların tescilli tasarıma yönelik tecavüz eylemleri neticesi üretim ve satışta bulunmaları karşısında davacının manevi olarak zarara uğradığı ve bu zarar miktarının taktiren 10.000 TL manevi tazminatın davalılardan alınarak davanın kısmen kabulüne\" karar verilmiştir.
İSTİNAF BAŞVURUSU: Davalılar vekilinin süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; müvekkilinin tasarımının davacının tasarımı ile benzer olmadığını, müvekkilinin tasarımının ayırt edici özellikleri ve yenilik kriterlerini haiz olduğunu, Tüm sektörlerde tasarımların önceki tasarımlardan yola çıkılarak hazırlandığını, tasarımda yeniliğin önceden hiç bilinmeyen veya bilinen bir çözümün yeniden değişik yorumlarla ve yaklaşımlarla tasarlanması şeklinde tanımlandığını, dolayısıyla tasarımın öncekinden tamamen farklı olması gerekmediğini, Her ne kadar tasarımlar benzer olmasa da, kabul anlamında olmamak üzere bir an için benzer olduğu varsayıldığında bile, müvekkilinin kötüniyetli olmaması nedeniyle manevi tazminata hükmedilmemesi gerektiğini, Müvekkilinin ürünleri sattığına dair dosyada hiçbir tespit yapılamadığını, aksine müvekkillerinden ... Limited Şirketi'nin zarar ettiğinin tespit edildiğini, bu nedenle davacının bir zararının söz konusu olmadığını, manevi tazminata hükmedilmesinin hatalı olduğunu belirterek, yerel mahkeme kararının kaldırılarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:Dosyada mevcut TPMK kaydı incelendiğinde; davacıya ait ... numaralı tasarım belgesinin tabaklar için desen tasarımı olduğu, 01/03/2016 tarihinde yapılan başvuru sonucunda aynı tarihte davacı adına tescil edildiği, halen koruma süresinin devam ettiği tespit edilmiştir. İlk derece mahkemesince celp edilen İstanbul Anadolu 1.Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 2018/4 esas sayılı dosyası incelendiğinde; davacının ... Dış Ticaret A.Ş., davalıların ... Ticaret Limited Şirketi ve ... Ticaret Limited Şirketi olduğu, davalıların davacı adına tescilli ... tescil numaralı tasarıma tecavüz ettiklerinin ve haksız rekabette bulunduklarının tespiti, önlenmesi ve maddi tazminat talebiyle dava açıldığı, yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne karar verildiği, UYAP üzerinden yapılan inceleme sonucunda kararın henüz kesinleşmediği tespit edilmiştir. İstanbul Anadolu 1.Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 2017/44 D.İş sayılı dosyası incelendiğinde; tespit isteyen ... Dış Ticaret A.Ş.'nin, karşı taraf ... San. Ve Tic. Ltd. Şirketi aleyhine delil tespiti talebinde bulunduğu, alınan bilirkişi raporunda; \"...davalı ... San. Ve Tic. Ltd.Şti'nin iş yeri adresinde yapılan delil tespiti dosyasından alınan bilirkişi raporunda sonuç olarak; tespit isteyen tarafa ait ... numaralı tasarım tescili ile aleyhine tespit istenen ... SAN.VE TİC. LTD.ŞTİ''ne ait tüm ürün üzerinde bulunan desen arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığı, bu sebeple benzer olarak algılandıkları\" yönünde görüş bildirildiği görülmüştür.
G E R E K Ç E: Dava, tasarım hakkına tecavüz edildiği iddiasıyla açılan manevi tazminat davasıdır. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, karara karşı davalılar vekili istinaf yargı yoluna başvurulmuştur. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Dosya incelendiğinde, aynı tecavüz iddiasıyla ilgili olarak davacı tarafça davalılar aleyhine davalıların davacı adına tescilli ... tescil numaralı tasarıma tecavüz ettiklerinin ve haksız rekabette bulunduklarının tespiti, önlenmesi ve maddi tazminat talebiyle dava açıldığı, İstanbul Anadolu 1.Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi’nce yapılan yargılama sonucunda 30/06/2020 tarihli, 2018/4 Esas, 2020/92 Karar sayılı kararla davanın kabulüne karar verildiği, kararın henüz kesinleşmediği, İstanbul Anadolu 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi’nce işbu davanın yargılaması sırasında başkaca araştırma yapılmaksızın bu dava dosyasında alınan bilirkişi raporuna dayanılarak manevi tazminat davasının kabulüne karar verildiği tespit edilmiştir. Bu nedenle, davalılar vekilinin istinaf talepleri bu aşamada incelenmeksizin resen yapılan inceleme soncunda; karara dayanak yapılan İstanbul Anadolu 1.Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi’nin 30/06/2020 tarihli, 2018/4 Esas, 2020/92 Karar sayılı kararının halen kesinleşmediği, istinaf aşamasında olduğu anlaşıldığından, bu kararın kesinleşmesi beklenmeden karar verilmesinin hukuka uygun olmadığı kanaatine varılmakla, davalılar vekilinin istinaf taleplerinin kısmen kabulü ile, ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına, İstanbul Anadolu 1.Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi’nin 30/06/2020 tarihli, 2018/4 Esas, 2020/92 Karar sayılı kararının kesinleşmesi beklenerek, sonucuna göre değerlendirme yapılması için dosyanın mahkemesine iadesine karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan nedenlerle: 1-Davalılar vekilinin istinaf isteminin kabulü ile, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince, İSTANBUL ANADOLU 2. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ'nin 02/11/2021 tarihli 2020/226 E. - 2021/187 K. sayılı kararının KALDIRILMASINA, 2- Yukarıdaki gerekçede belirtildiği şekilde yargılamaya devam olunmak üzere dosyanın, karar veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, 3-İstinaf talebi kabul edildiğinden, istinaf peşin harcının talebi halinde davalılara iadesine, 4-İstinaf yargılama giderleri olarak; a)Davalılar avansından kullanıldığı anlaşılan; 220,70 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı ile 40,00 TL (posta-teb-müz) masrafının davacıdan alınarak, davalılara verilmesine, b)Davacı tarafça yapılan masrafların üzerinde bırakılmasına, 5-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına, 6-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince yatıran tarafa iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu 19/01/2024 tarihinde HMK'nın 353/1-a-6 maddesi uyarınca oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.