T.C.
SAKARYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
7. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t\t: 2022/2258
KARAR NO\t\t: 2024/45
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN\t\t: ... (...)
ÜYE\t\t: ... (...)
ÜYE\t\t: ... (...)
KATİP\t\t: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t\t: KOCAELİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 12/05/2022
NUMARASI\t\t: 2021/22 Esas - 2022/291 Karar
DAVACI\t\t: ANADOLU ANONİM TÜRK SİGORTA ŞİRKETİ -...
VEKİLİ\t\t: Av. ... -...
DAVALI\t\t: TEMUROĞLU İÇECEK GIDA VE İHTİYAÇ MADDELERİ İÇ VE DIŞ TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ - ...
VEKİLİ\t\t: Av. ... - ...
DAVA TÜRÜ\t\t: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ \t: 11/01/2021
KARAR TARİHİ\t: 17/01/2024
KR. YAZIM TARİHİ\t: 30/01/2024
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; davacı şirkette ... nolu poliçe ile kasko sigortalısı olan davalı adına kayıtlı ... plaka nolu sigortalı aracın, olay yerini terk eden firari sürücü sevk ve idaresinde iken %100 kusurlu olarak 08.09.2019 tarihinde ... plakalı araca çarpması sonucunda oluşan trafik kazası neticesinde, ... plakalı aracın hasarlanmasına sebebiyet verdiğini, kaza sırasında müvekkili şirket nezdinde davalının adına sigortalı olan ... plaka nolu aracı kullanan sürücünün olay yerini terk ederek firari olduğunun tespit edildiğini, oluşan trafik kazasından dolayı ... plakalı araçta oluşan hasar için kasko sigortacısı Mapfre Sigorta A.Ş.’ nin ... kasko poliçesi üzerinden açılan ... nolu hasar dosyasına davacı sigorta şirketi tarafından Kasko Sigorta Poliçesi İMM klozu teminatından 63.000 TL hasar tazminatının 29.01.2020 tarihinde ödendiğini, kaza sırasında davacı tarafından sigortalanan araç sürücüsünün olay yerini terk ederek firari olması sebebiyle, işbu kazadan dolayı davacı şirket tarafından ödenen tazminatlardan dolayı davacı şirket sigortalısı davalıya işbu rücuen tazminat davası açıldığını, olay yerini terk ederek firar edilmesiyle Kasko Sigortası İMM Genel Şartları ve bağlı bulunduğu Karayolları Mecburi Mali Mesuliyet (Trafik) Sigortası Genel Şartlarının B.4/F maddesi ihlal edildiğini ve Karayolları Trafik Kanunu’nun 95/2 maddesi uyarınca ödenen tazminatın rücuen sigortalıdan tahsilini talep zorunluluğu doğduğunu beyanla 63.000,00 TL tazminatın davalıdan 29/01/2020 tarihinden işleyecek faiziyle birlikte tahsiline, davalı adına kayıtlı ... plaka sayılı aracın trafik kaydı üzerine 3. kişilere devrinin önlenmesi amacıyla ihtiyati tedbir konulmasına, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekilinin sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davalının cirosu yüksek bir şirket olduğunu, piyasa değeri yüksek dava konusu aracın sürücüsü, şirketin yöneticisi ve sahibi olduğunu, savcılık ifadelerinden de anlaşılabileceği üzere kazada kusuru olmadığını, karşı aracın arkadan çarptığını, araçlardaki kazalı kısımların da bunun delili olduğunu, davacı ve Mapfre Sigorta A.Ş.'nin menfaat ortağı olduğunu, kendilerince maksimum kar hedefi gözeterek sorumluluklarını ihmal edip müvekkilinden aldıkları primlerin gereğini yapmayıp, tazminat sorumluluğunu haksızca davalıya yüklemeye çalıştıklarını, kusurun davalıda olması halinde dahi, davacı şirketin, tanzim ettiği dava konusu ettiği genişletilmiş kasko poliçesi gereği, davalının karşı araca verdiği hasarı ödeme sorumluluğunun olduğunu, müvekkilinin can güvenliği endişesi taşıdığının açık olduğunu, korku, kaygı ya da panik yaşamasını gerektirir bir durumun varlığından söz edildiği durumlarda davacı sigorta şirketinin, rücu talebini dayandırdığı ZMMS Genel Şartları B.4/F maddesinin geçerli olmadığını, dava konusu kazanın bedeni hasara neden olmadığı gibi, zorunlu hal yeter şartı olduğunu, olayın oluş saati, mevki, davalının konumu, karşı araçdaki kişilerin çokluğu, kazanın tekli nedensiz bir kaza olmadığı göz önüne alındığında davalının olay yerini terkinin gerekçesi “korku,kaygı ve panik temelli olduğundan “ rücu şartlarının oluşmadığını, kaza detayları dikkate alınmayıp, davalının alkollü olduğundan şüphe duyulsa dahi; hasarın teminat dışı kaldığını ispat yükünün sigortacıda olduğunu, hasarın teminat dışı kalabilmesi için sürücünün münhasıran alkolün etkisi altında kaza yapmış olması gerektiğini, sürücünün alkollü olmasının tek başına hasarın teminat dışı kalmasını gerektirmediğini, hasarın teminat dışı kaldığını ispat yükünün TTK' nın 1281/2. maddesi hükmü gereğince sigortaya düştüğünü, olayda müvekkilinin aracıyla beraber olay yerinden uzaklaştığını, muhakeme durumunun oluştuğunu, tekli kaza olmadığının açık olmadığını, bu durumda, münhasıran alkolün etkisinden oluşan bir kazadan şüpheleniyorsa açıklanması ve ispatlanması gerektiğini beyanla davanın reddine, karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ:
İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; \" ... 1-Davanın kısmen kabulü ile;
-50.400,00 TL tazminatın 29.01.2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
-Fazlaya ilişkin talebin reddine ... \" karar verilmiştir.
Bu karara karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu olay davalı şirkete ait aracın kasko sigortacısı olan davacı şirketin rücu talebi olmakla bu davada görevli mahkeme tüketici ilişkisi gereği Tüketici mahkemesi olduğnu; öte yandan, kararda yasal faiz yerine avans faizine hükmedilmesine itiraz ettiklerini; yerel mahkemece kusur oranına karşılık yapılan hesap yöntemine itiraz ettiklerini; yerel mahkemenin bilirkişi raporlarına yönelik hukuki esaslı itirazlarımızı HMK madde 27 ye aykırı şekilde dikkate almamasına itiraz ettiklerini beyan ile; yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, karar verilmesini talep ederek, istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Davacı tarafça, istinaf dilekçesine karşı cevap dilekçesi verilmemiştir.
DELİLLER: Kocaeli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 12/05/2022 Tarih - 2021/22 Esas - 2022/291 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
DAVA; tazminat istemine ilişkindir.
İstinaf incelemesi HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.
Dosyanın incelemesinde; davacı tarafından Genişletilmiş Kasko Poliçesi ile sigortalanan davalının işleten ve maliki olduğu ... plaka sayılı aracın 08/09/2019 tarihinde saat 00:10'da ... plaka sayılı araçla karıştığı trafik kazasında davacı sigorta şirketinin karşı taraf araç sigortalısı sigortacısına İMMS kapsamında 29/01/2020 tarihinde 63.000,00 TL ödeme yaptığı, eldeki dava ile sürücünün olay yerini terk etmesi hukuki sebebine dayalı olarak ödemenin davalıdan rücunu talep ettiği, davalının sürücünün kusursuz olduğunu, olay yerini terkinin can güvenliği nedeniyle olduğunu belirterek davanın reddini istediği, ilk derece mahkemesince Sapanca Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2020/276 esas sayılı dosyasında trafik bilirkişiden alınan 15/03/2020 tarihli raporunun dosya arasında getirtildiği, bu raporda sürücünün kusursuz olduğunun belirtildiği, ilk derece mahkemesince bilirkişilerden alınan 18/10/2020 ve 06/04/2022 tarihli raporlarda sigortalı araç sürücüsünün %80 kusurlu olduğunun belirlendiği, ilk derece mahkemesince %80 kusur oranı doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar verildiği, karara karşı davalı vekilinin istinaf kanun yoluna başvurduğu anlaşılmıştır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, sigortalı araç sürücüsünün, kazadan sonra olay yerini terk nedeniyle rücu koşullarının oluşup oluşmadığı ve davacının talep ettiği rücu miktarının yerinde olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
Sigortacının rücu hakkı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 95-(2) maddesinde düzenlenmiş olup, anılan maddede; \"Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabilir.\" düzenlemesine yer verilmiştir.
Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarının B.4. maddesinde sigorta ettirene rücu halleri düzenlenmiş olup, buna göre;
\"....
-Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halleri\" rücu sebebi olarak kabul edilmiştir.
Bu düzenlemeye göre, sigortalı araç sürücüsünün olay yerini ancak bedeni hasara neden olan trafik kazalarında ve tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği gibi zorunlu nedenlerle terk edebilir. Bunun dışında olay yerinin terk edilmesi mümkün değildir. Olay yerini belirtildiği şekilde terk eden sürücünün de haklı nedene dayandığını ispat etmesi gerekir. Diğer yandan sürücü, olay yerini terk ettikten sonra kazaya ilişkin gerekli belgelerin toplanması için hemen kolluğa ya da sağlık kuruluşuna müracaat etmelidir. Eldeki uyuşmazlıkta davalının bu konuda kanıt sunamadığı ve olay yerinin haklı nedenle terk edildiğini ve kazaya ilişkin delil ve belgelerin toplanmasını sağladığını kanıtlayamadığı ve kural olarak rücu koşullarının oluştuğu anlaşılmıştır.
Ancak; ZMMS ile İMMS arasında sıralı sorumluluk ilişkisi bulunduğundan dava dışı sigortalının zararı olan hükme esas alınan bilirkişi raporunda aracın sovtajının mahsubu ile belirlenen 102.000,00 TL hasar bedelinden öncelikle karşı taraf araç sürücüsünün %20 kusuruna isabet eden kısım düşürülerek poliçe sorumluluk miktarları belirlenmesi gerekir. Bu durumda, dava dışı sigortalının zararı (102.000,00 TL x %80 =) 81.600,00 TL olup bu miktardan 2019 yılı ZMMS poliçe limiti olan 39.000,00-TL'nin mahsup edildiğinde İMMS poliçesi kapsamında ödenmesi gereken miktarın 42.600,00-TL olduğu anlaşılmakla, davalının istinaf isteminin bu yönden kabulü ile kararın kaldırılarak yeni hüküm verilmesi gerekmiştir.
Gerekçeli karar başlığında; taraf vekillerinin adreslerinin yazılmaması 6100 sayılı HMK'nın 297. maddesine aykırı ise de, bu eksiklik mahallinde her zaman düzeltilebileceğinden eleştirilmekle yetinilmiştir.
Bu nedenlerle; davalı vekilinin istinaf başvurusunun açıklanan nedenlerle kısmen kabulüne, yerel mahkemenin kararının kaldırılmasına, dosyada toplanacak başkaca delil bulunmadığı anlaşıldığından ve yeniden yargılama yapılmasını gerektirir bir husus da bulunmadığından; dairemizce davanın esası hakkında HMK'nın 353-(1)-b)-2) madde gereğince hüküm kurulmasına karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-)Davalının İSTİNAF BAŞVURUSUNUN KISMEN KABULÜNE; Kocaeli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 12/05/2022 Tarih - 2021/22 Esas - 2022/291 Karar Sayılı kararının KALDIRILMASINA, HMK'nın 353-(1)-b)-2) maddesi gereğince YENİDEN HÜKÜM KURULMASINA,
a-Davanın KISMEN KABULÜ ile; 42.600,00 TL tazminatın 29/01/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
-Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
b-Alınması gerekli 2.910,01-TL karar ve ilam harcının, peşin yatırılan 1.075,89-TL harçtan mahsubu ile bakiye 1.834,12-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
c-Davacı tarafından sarf edilen davetiye ve müzekkere gideri, bilirkişi ücretleri olmak üzere toplam 2.525,21-TL yargılama giderinden kabul ve ret oranına göre hesaplanan (%67,62 Kabul) 1.707,52-TL'lik kısmının peşin yatırılan 1.075,89-TL harç ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmının davacı üzerinde bırakılmasına,
ç-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
d-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca hesaplanan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
e-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca hesaplanan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
f-Dava şartı zorunlu arabuluculuk sürecine yönelik, 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin 6183 sayılı Kanuna göre ve davalı aleyhine açılan davanın kısmen kabul edilmesi nedeniyle kabul ret oranına göre hesaplanan (%67,62 Kabul - %32,38 ret) 892,57 TL'nin davalıdan, bakiye kalan 427,43 TL'nin davacıdan tahsili için hazineye müzekkere yazılmasına,
g-Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
2-)İstinaf incelemesi yönünden harç ve yargılama masrafları;
a-İstinaf Kanun Yoluna Başvuru harcının hazineye irad kaydına,
b-İstinaf Karar Harcının talep halinde ilk derece mahkemesince davalıya iadesine,
c-Davalı tarafından yapılan 220,70-TL İstinaf Kanun yolu masrafı ile 105,50 TL posta masrafı olmak üzere toplam 326,20 TL'nin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
ç-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
d-Davalının yatırdığı istinaf gider avansından kullanılmayan kısmının HMK'nın 333. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesince davalıya iadesine,
e-Kararın, 6100 sayılı HMK'nın 359-(4) maddesi uyarınca; ilk derece mahkemesi tarafından taraflara tebliğine,
İlişkin; Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 362. maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi.17/01/2024
\t\t\t\t
...
Başkan ...
¸e-imzalıdır.
...
Üye ...
¸e-imzalıdır.
...
Üye ...
¸e-imzalıdır.
...
Katip ...
¸e-imzalıdır.
* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*