T.C.
KAYSERİ
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2023/2151
KARAR NO: 2024/117
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 21/09/2023
ESAS NO: 2023/116
KARAR NO: 2023/798
DAVANIN KONUSU: Tapu İptali Ve Tescil (Satın Almaya Dayalı)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 04/01/2024
İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ: 12/01/2024
Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 21/09/2023 tarih ve 2023/116 Esas - 2023/798 sayılı kararı davacı vekili tarafından istinaf incelemesi için Dairemize gönderilmekle dosyadaki tüm bilgi ve belgeler incelendi;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı kooperatifin üyesi olduğunu, dava konusu olan ... Mah. ... ada ... Blok ...Kat ... nolu bağımsız bölümün kendilerine tahsis edildiğini, kooperatifin borcundan kaynaklı hacizler olduğunu ileri sürerek; davanın kabulü ile, hacizlerin kaldırılması suretiyle dava konusu taşınmazın kendilerine tescilini yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
Davalı cevap dilekçesi ile; Talebin zaman aşımına uğradığını, kooperatifin kusurlu bulunmadığını, taşınmazlardaki tapu kayıtlarını verdiğini, davacı tarafın kendi kusuru nedeniyle icra dosyasından konulan haciz ile birlikte taşınmazın satıldığını, satılmasında kooperatifin herhangi bir kusurunun olmadığını savunarak davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
İlk derece mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonucunda; \".... Mahkemece taraflar arasındaki dava konusu hakkın esasına yönelik karar verilebilmesi için, bu kişilerin o davada gerçekten davacı ve davalı sıfatlarına sahip olmaları gerekir. Bir davada taraf olarak gösterilen kişiler, taraf ve dava ehliyetine ve davayı takip yetkisine sahip olsalar bile, taraflardan birinin o davada gerçekten davacı ve davalı sıfatı yoksa, davanın esası hakkında bir karar verilemeyeceğinden, dava sıfat yokluğundan (husumetten) reddedilir. Taraf sıfatı usul hukuku sorunu olmayıp, dava konusu subjektif hakkın özüne ilişkin bir maddî hukuk sorunu olduğundan taraf sıfatının yokluğu, davada taraf olarak gözüken kişiler arasında dava konusu hakkın doğumuna engel olduğu için def’i değil, yargılamanın her aşamasında taraflarca ileri sürülmesi mümkün ve mahkemece de kendiliğinden nazara alınması zorunlu bir olgudur.(Hukuk Genel Kurulunun 24.02.2022 tarihli, 2019/(17)4-854 E., 2022/200 K. sayılı kararı) Gayrimenkul mülkiyetine ilişkin davalarda, davalı sıfatı tapu sicilinde malik olarak yazılı olan kişiye aittir. Yukarıda anılan gerekçeler uyarınca\" gerekçesiyle davacının davasının Pasif Husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.İşbu kararı davacı vekili süresinde istinaf etmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde;\"...1-Müvekkil ... tarafından davalı ...Kooperatifine 04/08/2010 tarihinde üyelik sözleşmesi imzalayarak üye olmuş Kayseri 7. Noterliğini ... tarih ve ...yevmiye nolu düzenleme şeklinde kura zaptında 50. sıra nosu ile davalı ...Kooperatifi adına çıkan ... ada ... parsel ... Blok ... Kat ... nolu mesken niteliğindeki taşınmazın 04/08/2010 tarihinde davacı ...’e verilmesinin kararlaştırılmıştır. Davalı ...koop. Borçlarından dolayı müvekkilin taşınmazına hacizler konulmuştur. Hacizlerden kaldırılması ve tapunun kendisine hacizsiz verilmesi için müvekkil tarafından hacizlerden ari olarak tapu iptal tescil davası açılmıştır. Bu dava Kayseri 8. Asliye hukuk mahkemesinin 2020/8 esas 2022/70 karar sayılı ilamı ile görülmüştür. Açmış olduğumuz dava ret olunmuştur. İstinaf itirazı sonucu dosya Kayseri Bölge Adliye mahkemesi 6. Hukuk Dairesi 2022/1467E 2022/1467 Karar sayılı dosyası \".. Dava konusu Asliye Ticaret mahkemesine girmesi..\" nedeniyle kaldırılmıştır. Bunun üzerine tarafımızca 30/01/2023 tarihinde Kayseri 1. Asliye Ticaret mahkemesine 2023/116 esas dosyası ile iş bu dava dosyası açılmıştır. Fakat işbu dosya da ilk derece mahkemesi artık dava konusu taşınmazın davalı kooperatif adına kayıtlı bulunmaması nedeniyle usulden ret kararı vermiştir. Tarafımızca taşınmazı alan kişileri dahil etmek için süre istenilmişse de , ilk derece mahkemesi tarafından taraf teşkili için tarafımıza süre verilmemiş ve dava ret edilmiştir. İlk derece mahkemesinin bu kararı hukuka ve hakkaniyete aykırıdır. Müvekkilin taşınmazı Kayseri 8. Asliye hukuk mahkemesinde görülen dosya derdestken yargılama sırasında cebri icra yolu ile satılmıştır. Müvekkilin taşınmazının satılmasına sebebiyet veren asıl dosya Kayseri 6. Asliye hukuk mahkemesinin 2018/172 esas 2019/499 karar sayılı ilamıdır . Davalı ... inş diğer davalı ...koop. Karşı açmış olduğu bir davadır. Bu dosya da ... koop.in alacaklı... inş borcu olduğuna dair karar verilmiştir. Bunun üzerine ...inş Kayseri Genel icra müdürlüğünün ... Esas sayılı icra ve ...satış nolu dosyası ile ötügen adına olan taşınmazların satışını sağlamıştır. Müvekkilin taşınmazı davalı ... koop. İn adına kayıtlı bulunduğu için taşınmazı satılmıştır. Kayseri 8. Asliye hukuk mahkemesinin 2020/8 esas dosyasında Yargılama sırasında alınan bilirkişi raporu iddialarımızı ispatlar nitelikliktedir. İlk dereceli mahkeme gerekçesinde \" alan kişinin ve yahut tahsis yapılan kişinin bu taşınmazları satın alırken hacizli şekilde alması gerektiğini bilmesi gerektiği...\" şeklinde açıklama yapmıştır. Bilirkişi raporunda ise , \"....1-Davacı ... tarafından davalı ...Kooperatifine 04/08/2010 tarihinde üyelik sözleşmesi imzalayarak üye olduğuna, 2-Kayseri 7. Noterliğini ... tarih ve ... yevmiye nolu düzenleme şeklinde kura zaptında 50. sıra nosu ile davalı ... Kooperatifi adına çıkan ... ada ... parsel ... Blok ... Kat ...nolu mesken niteliğindeki taşınmazın 04/08/2010 tarihinde davacı ...’e verilmesinin kararlaştırılmış olduğuna....\" şekilinde tespit yapılmıştır. Mahkemenin gerekçesi ile raporun tespiti çelişmektedir. Raporda müvekkilin 2010 yılında kura ile aldığı tespit edilmiştir. Hacizlerin 2014 tarihinden sonra konulmaya başladığı tespit edilmiştir. Mahkeme Gerekçesinde ise müvekkilin hacizli tapu aldığını beyan etmiştir. Müvekkilin kura ile 2010 yılında daireyi almış ise nasıl hacizli almış bulunacaktır. Mahkeme bilirkişi raporunun tespitine karşı bir karar vermiştir. Bilirkişi raporunda müvekkilin 2010 yılında kura ile daireyi aldığı tespit olmuştur. Daireyi aldığı vakit üzerinde hiç bir haciz işlemi bulunmamaktadır. Mahkeme kararında ise müvekkilin hacizli tapu aldığını beyan etmiştir. Müvekkil taşınmazı hacizli almamıştır. Taşınmazın alım tarihi ile hacizlerin konulmaya başlamış olduğu tarihler bile farklıdır. Yargının tembelliği ve yargının kendi içindeki görev değişimden vatandaşın mağdur edilmemesi gerekmektedir. Bu durum en büyük hak ihlalidir. Tüm bu anlatılanlar doğrultusunda olaya tarafsız , hakkaniyetli bir şekilde bakıldığında , müvekkilin hiç bir kusuru yokken yıllardır birikim ile almış olduğu taşınmazın satılmış olduğu görülmektedir. Ortada bir sorun olduğu ve bu sorunun sorumlusu müvekkilin olmadığı görülmektedir. Peki müvekkilin taşınmazının geri alımı için açmış olduğumuz bu dava nasıl ret olmaktadır? Bu durum nasıl izah edilebilecektir. Olaylarla alakası bulunmayan 3.bir şahsın yıllardır biriktirmiş olduğu taşınmazı satılıyor. Kusuru olmadığı raporlarla ispat olunuyor. Fakat yargının tembel ve hantallığı yüzünden taşınmaz alım davası ret oluyor. Bu durumun hukukta ve normal hayatta izah edilebilir bir hali yoktur. Yargının tembelliği ve yargı içerisindeki görev değişiminden vatandaşın mağdur edilmesi en büyük hak ihlalidir. İş bu mahkeme usulden ret etmek yerine işin hakkaniyetli bir şekilde dosya içerisine girmeli ve detaylı inceleme yapması gerekmektedir. Aksi halde yüzeysel bir inceleme ile ret etmesi müvekkilin hak ihlalini doğurmaktadır....\" şeklinde yukarıda arz ve izah olunan ve resen nazara alınacak tüm nedenlerle, - istinaf başvurusunun kabulüne, Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/116 E 2023/798 Karar sayılı kararının kaldırılmasına, karar verilmesini talep etmiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ: Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzeniyle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.
İlk derece mahkemesince; “...dava tarihi itibariyle var olan tapu kayıtlarına itibarla değerlendirme yapılması gerektiği, davalının kayıt maliki olmadığı, davacının yalnızca davalıya karşı tapu iptal ve tescil talebinde bulunduğu, davacının yalnızca davalıya husumet yöneltmek suretiyle açmış olduğu tapu iptal ve tescil davasının dinlenme olanağının bulunmadığı...\" gerekçesiyle davanın pasif husumet yokluğu sebebiyle reddine karar verilmiş; karara karşı, davacı vekili istinaf yoluna başvurmuştur.Bilindiği üzere, tapu iptal ve tescil davaları kayıt malikine karşı açılır. Aksi bir durum kayıt malikinin taraf olmadığı bir davada kendisinin taşınmaz mülkiyetini yitirmesi sonucunu doğurur ki, bu da hem Anayasanın 35. maddesine, hem de TMK’nun 683. ve devamı maddelerinde düzenlenen mülkiyet hakkına aykırı düşer. Ayrıca HMK’nun temel ilkesi olan davada karar altına alınacak hakkın ilgilisinin, davacı ve davalı sıfatı ile yer alması ilkesi zedelenmiş olur.
Somut olayda, dava tarihi itibariyle dava konusu taşınmazda ... tapu kayıt maliki iken ve sözkonusu bu durum davacı tarafından açılan Kayseri 8. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2022/247 Esas 2022/387 Sayılı karar dosyasında da bilindiği, bu davada davacı tarafından kayıt malikinin davalı olarak gösterildiği, davacı tarafından aynı taşınmaz için açılan iş bu tapu iptal tescil davasında görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğuna dair verilen kararın süresi içinde görevli mahkemeye gönderim için davacının müracaatı olmaması nedeniyle açılmamış sayılması yönündeki kararın 24.01.2023'te kesinleştiği, ardından davacının bu davayı açtığı, 6100 sayılı HMK. da dahili davalı diye bir müessesenin bulunmadığı, dava tarihi itibariyle 6100 sayılı HMK'nin 50. maddesi gereğince kayıt malikine karşı açılmış bir dava bulunmadığı anlaşılmakla ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmıştır. (Yargıtay 1. Hukuk Dairesi 2016/17391 Esas 2020/1661 Karar, Yargıtay 3. Hukuk Dairesi 2021/ 8728 Esas 2022/6037 Karar)
Yukarıda belirtilen gerekçelerle ve HMK'nın 355. Maddesi gereğince istinaf başvurusu sebepleriyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda davacı tarafın söz konusu istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden ilk derece mahkemesinin istinafa konu edilen nihai kararının HMK'nın 353/1-b.1.maddesi gereğince usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu değerlendirilerek istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin istinafa konu edilen 21/09/2023 tarih ve 2023/116 E. - 2023/798 sayılı nihai kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşılmakla davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Alınması gerekli olan 427,60 TL istinaf karar ve ilam harcından istinaf eden davacı tarafından peşin yatırılmış 269,85 TL harcın mahsubu ile bakiye 157,75 TL istinaf karar ve ilam harcının istinaf eden davacıdan alınarak Hazineye Gelir kaydına,
3-İstinaf başvurusunda bulunan davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ve istinaf kanun yoluna başvurma harcının kendi üzerinde bırakılmasına,
4-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından karşı taraf yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
5-Kararın tebliğ işlemlerinin Dairemiz tarafından yapılmasına,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme ile HMK 361/1 uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde Yargıtay'a temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 04/01/2024\t\t\t