T.C. ADANA BAM 3. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2022/912 - 2024/123
T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t: 2022/912
KARAR NO\t: 2024/123
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN\t:
ÜYE\t:
ÜYE\t:
KATİP\t:
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t: 14/12/2021
NUMARASI\t: ... Esas, ... Karar
DAVACI\t: ... EMLAK GIDA İNŞAAT TAAHHÜT SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ -
VEKİLİ\t: Av....
DAVALI\t: 1- ... SİGORTA ŞİRKETİ -
\t...
VEKİLLERİ\t: Av. ...
\tAv. ...
DAVALILAR\t: 2- ...
\t3- ...
VEKİLİ\t: Av. ... ] UETS
DAVA\t: Trafik Kazasından Kaynaklı Hasar ve Kazanç Kaybına Dayalı Maddi Tazminat
KARAR TARİHİ\t: 16/01/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH \t: 16/01/2024
....Asliye Ticaret Mahkemesinin 14/12/2021 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararına yönelik olarak istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla Dairemize gönderilen dosyanın yapılan incelemesinde;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin 07.12.2017 tarihinde 310.331,60 TL değerinde mercedes marka tır (çekici) aldığını, bu aracı 17.01.2018 tarihinde kaskolattığını aracının 13.04.2018 tarihinde çift taraflı kazaya karıştığını, bu nedenle aracın perte ayrıldığını, kasko şirketinin kendilerine 250.000 TL teklif ettiklerini, bu teklifi kabul etmelerinin imkansız olduğunu, aracın daha 40.000 KM deyken hasarsız bir durumdayken kazaya karıştığını aracının çok daha fazla ettiğini, aracın sıfır km piyasasının 351.900 TL olduğunu aradaki 100.000 TL'lik fiyat farkının fahiş olduğunu, ancak haklarını saklı tutmak kaydıyla 250.000 TL kasko şirketinden tahsil ettiklerini, kalan bakiye ve 2 aylık kazanç kaybı için kazaya karışan diğer araç sürücüsü ve işleteninden ve araç bedeli hakkında tüm davalıların müteselsil sorumluluğuna dayanarak reskont faiziyle beraber tahsilini talep ettiklerini beyan etmiştir.
CEVAP: Davalı sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; kazadan sonra hemen eksper tayin ettiklerini, rayiç bedel üzerinden 250.000 TL ödediklerini, dava değerinin kısmi olarak açılmasında hukuki yarar bulunmadığını zira dava değeri açısından kuşkuya yer bırakmaksızın hesaplama yapılabileceğini, kazanç kaybının teminat kapsamında bulunmadığını, kazaya karışan diğer aracın sigortacısı ... sigorta A.Ş'ye davanın ihbarını talep ettiklerinden beyanla davanın reddini talep etmişlerdir.
Davalılar ...-... vekili cevap dilekçesinde özetle; kazaki kusur hesaplamasını kabul etmediklerini, iddia edildiği gibi bir zararın oluşmadığını, talep edilen tazminat bedelinin fahiş olduğunu, davanın ... Sigorta'ya ihbarını talep ettiklerini, neticede davanın reddini talep ettiklerini beyan etmiştir .
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: Mahkemece, davanın pert total talebi yönünden; davalı sigorta şirketi yönünden tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla kısmen kabulü ile; 1.000,00 TL tazminatın 05/06/2018 tarihinden itibaren reskont faiziyle beraber davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin zaman aşımı nedeniyle reddine, davalı ...-... yönünden tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla kısmen kabulü ile; 50.000,00 TL tazminatın 1.000,00 TL'sine kaza tarihi olan 13/04/2018 tarihinden ıslah tarihi olan 12/10/2021 tarihine kadar, bakiye kalan 49.000,00 TL'sine 12/10/2021 tarihinden itibaren reskont faiz uygulanmasına, davanın kazanç mahrumiyeti talebi yönünden; davalı sigorta şirketi yönünden reddine, davalı ...-... yönünden tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla kısmen kabulü ile; 19.875,00 TL tazminatın 1.000,00 TL'sine kaza tarihi olan 13/04/2018 tarihinden ıslah tarihi olan 12/10/2021 tarihine kadar, bakiye kalan 18.875,00 TL'sine 12/10/2021 tarihinden itibaren reskont faiz uygulanmasına karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ: Karara karşı davacı vekili; yargılamaya konu olayda zamanaşımı konusunda zamanaşımını kesen yahut uzatan hususların göz ardı edildiğini, buna göre arabulucukta geçen sürenin yanında, sigorta şirketine başvuru tarihi ile bu başvuruya gelen ret cevabı arasında geçen süre ile pandemi krizi nedeniyle durdurulan sürelerde zaman aşımı hesaplamasında göz önünde bulundurulması gerekirken eksik ve hatalı inceleme neticesinde davalı sigorta şirketi yönünden zamanaşımına uğradığı yönünde karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
Karara karşı davalılar ... ve ... vekili; mahkemece duruşmaya katılmama gerekçesinin geçerli bir özür olarak kabul edilerek sunduğu mazeretin kabulüne ve duruşmanın başka bir güne ertelenmesine karar verilmesi gerektiğini, bu şekilde karar verilmesinin savunma haklarını kısıtladığını, davacı tarafça dosyaya sunulan 12.10.2021 tarihli ıslah dilekçesinin gerekli yasal koşulları taşımadığını, mahkemece davacı tarafın ıslah dilekçesinin usulüne uygun şekilde taraflarına tebliğ edilmediğini, mahkemece aldırılan 4 ayrı bilirkişi raporunda çelişkili tespit ve beyanlar olup bu çelişkiler giderilmeden karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, trafik kazasının meydana gelmesinde araç sahibi ve araç sürücüsü olan müvekkillerinin kusurunun olmadığını, tüm kusurun davacı tarafa ait olduğunu, gerçekte böyle bir zararın meydana gelmediğini, mahkemece hükmedilen tazminat tutarlarının fahiş olduğunu, bilirkişi raporlarının hatalı olduğunu, kaza nedeniyle müvekkilleri aleyhine kazanç kaybı tazminatına hükmedilmesinin yasal koşullarının mevcut olmadığını, dava dilekçesinde müvekkilleri yönünden yapılan 1.000,00 TL tutarındaki talepte kaza tarihinden itibaren faiz talep edilmediğinden en olumsuz haliyle dava tarihinden itibaren ve yasal faize hükmedileceğini, dosyaya sunulan 04.05.2020 tarihli bilirkişi 2.ek raporunda davacının kazanç kaybı olarak 13.250,00 TL tutarında bir bedel olacağının belirtildiğini, davacı tarafça bu bilirkişi raporuna itiraz edilmediğini, bu nedenle mahkemece davacı taraf lehine kazanç kaybına hükmedilecek ise bu tutarın toplamda 13.250,00 TL'den fazla olamayacağını, mahkemece verilen karar ile davacı tarafın talebinden faizli bir miktara hükmedildiğini, verilen kararın yasaya aykırı olduğunu, davacı tarafa ait araçta meydana gelen hasar bedeli talep edilebilecek tazminat miktarının yasaya ve usule uygun şekilde belirlendiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
Karara karşı davalı sigorta şirketi vekili; zamanaşımı yönünden reddedilen kısım yönünden nispi vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken 1.000,00 TL vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu belirterek kararı vekalet ücreti yönünden istinaf ettiklerini belirtmişlerdir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, meydana gelen trafik kazası neticesinde oluşan hasar bedeli ve kazanç kaybına yönelik davadır.
Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup karar davacı, davalı sigorta ve davalılar ... ve ... vekilleri tarafından istinaf edilmiştir.
Kusur raporuna yönelik itiraz yönünden yapılan incelemede:
Dosyada bulunan kaza tespit tutanağında ...'nun 2918 sayılı KTK yönetmeliğinin 135.maddesini ihlalden, kusurlu olduğu, ...'un ise arızalı araca hızını ayarlayamayıp çarptığından dolayı kusurlu olduğunun belirtildiği, bu dosyada alınan 17.06.2021 tarihli bilirkişi raporunda ...'nun arızalanan aracını sağ şeride çapraz parketmesi, gerekli işaret ve uyarı levhalarını koymaması sebebiyle, ...'un ise aracın hızını yol ve teknik duruma uydurmadığından her iki sürücünün de eşit derecede kusurlu ve kusur oranlarının %50 olduğunun belirtildiği, bilirkişi raporunun dosya kapsamına ve olayın oluşuna uygun olduğu gibi kaza tespit tutanağı ile uyumlu olduğu, arasında çelişki olmadığı, anlaşıldığından davalılar ... ve ... vekilinin bu yöndeki istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir.
Hesap raporuna yönelik yapılan incelemede:
Yerel Mahkemece 17.06.2019 tarihinde alınan bilirkişi raporunda ve 07.10.2019 tarihinde alınan ek bilirkişi raporunda araç bedelinin 295.000,00 TL; kazanç kaybının 13.250,00 TL olarak belirlendiği, bu raporlara karşı davacı vekilinin herhangi bir itirazının olmadığı görülmektedir. Yerel Mahkemece davalıların itirazı üzerine alınan 17.06.2021 tarihli raporda belirtilen tazminat miktarları üzerinden, davacı tarafın talep arttırım dilekçesi doğrultusunda asıl davada davanın kabulüne karar verilerek hükmolunmuştur.
Davacı tarafından itiraza uğramayan 17.06.2019 ve 07.10.2019 tarihli raporda aracın 2.el piyasa rayiç bedeli 295.000,00 TL olarak belirlenmiştir. Kusur oranının %50 olamasına göre davacının zararı davalı sigorta şirketi bakımından tak zarardan sorumlu olduğundan 295.000,00 TL ise de davalı sürücü ve işleten yönünden kusur oranına göre 147.500,00 TL'dir. Davalı sigorta şirketi 250.000,00 TL ödediğine göre bakiye 45.000,00 TL zarar bakımından davalılar müteselsilen sorumludur.
Yine kazanç kaybı yönünden davacı tarafından itiraza uğramayıp davalılar yönünden usuli kazanılmış hak oluşturan 17.06.2019 tarihinde alınan bilirkişi raporunda ve 07.10.2019 tarihinde alınan ek bilirkişi raporunda 13.250,00 dikkate alınarak karar verilmesi gerekmektedir. Buna göre davacının % 50 kusuru düşülerek neticede 6.625,00 TL'nin davalılar ... ve ...'den tahsili gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olmuştur.
Her ne kadar mahkemece sigorta şirketi yönünden dava zamanaşımı sebebiyle reddedilmiş ise de, kazada bir kişinin yaralandığı, bu sebeple KTK 109 ve TCK 88 ve 66.maddelerine göre uzamış ceza zaman aşımının uygulanması gerektiği, 8 yıllık ceza zaman aşımı içinde ıslah yapıldığından zamanaşımı definin reddi ile zararın davalılardan müteselsilen tahsili gerektiğinden bu yöndeki karar hatalı olmuştur.
Davacı vekili tarafından, mahkemece alınan 17.06.2019 ve 07.10.2019 tarihli bilirkişi raporlarına itiraz edilmediği için bu rapordaki miktarlar yönünden davalılar lehine usuli kazanılmış hak doğduğu, zararın yukarıda açıklandığı üzere 45.000,00 TL olduğu, bu nedenle 45.000,00 TL üzerinden kabul karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde kabul kararı verilmesinin yerinde olmadığı anlaşılmakla davalılar ... ve ... vekilinin bu yöndeki istinaf başvurusunun kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Savunma hakkına yönelik yapılan incelemede:
Davalılar ... ve ... vekilinin 14.12.2021 tarihli duruşma için 16.11.2021 tarihinde \"İstanbul mahkemelerindeki mesleki işleri\" sebebiyle katılamayacağından mazeret bildirmiş, bundan önceki 5 duruşmaya da katılmamıştır. Mazeretinin haklılığına yönelik belge vs. delil de eklememiştir. Bilirkişi raporları ve ıslah dilekçesinin 23.10.2021 tarihinde vekile usulüne uygun tebliğ edildiği, savunma hakkının kısıtlanmadığı, davanın geldiği aşama dikkate alınarak karar celsesinde mazeretin reddinin savunma hakkınını kısıtlanması sayılmayacağı dikkate alındığından bu yöndeki istinaf sebebi yerinde görülmemiştir.
Sigorta şirketi vekilinin istinaf talebi yönünden yapılan incelemede:
Kararın kaldırma sebebine göre yargılama giderleri ve vekalet ücreti yeniden belirleneceğinden bu hususta inceleme yapılmamıştır.
Kazaya karışan her iki aracın ticari araç olduğu sabit olduğundan reeskont faizine hükmedilmesi yerinde görülmüştür.
HMK'nın 355. Maddesi gereği, kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede;
Açıklanan ve benimsenen nedenlerle dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye göre, ilk derece mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de, mahkemece 45.000,00 TL hasar bedelinin sigorta şirketi yönünden 1.000,00 TL'sine 05.06.2018 tarihinden, kalan kısma ıslah tarihi olan 12.10.2021 tarihinde; diğer davalılar yönünden 1.000,00 TL'sine kaza tarihi olan 13.04.2018 tarihinden, kalan kısma ıslah tarihi olan 12.10.2021 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile davalılardan müteselsilen tahsiline, kazanç kaybı yönünden 6.625,00 TL'nin davalılar ... ve ...'den müteselsilen tahsiline karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi gerektiğinden davalılar ile davacılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, HMK 353/1-b-2. maddeleri gereği ilk derece mahkemesi kararının yeniden hüküm kurulmak üzere ortadan kaldırılmasına karar verilmesi gerekmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Taraf vekillerinin istinaf başvurusunun KISMEN KABUL - KISMEN REDDİ ile,
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-b/2. maddesi hükmü uyarınca düzelterek yeniden esas hakkında karar verilmek üzere .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 14/12/2021 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,
2-Davanın KISMEN KABULÜ İLE;-
a-Hasar bedeli yönünden; 45.000,00 TL hasar bedeli tazminatının davalı sigorta şirketi yönünden hükmedilen miktarın 1.000,00 TL'sine 05/06/2018 temerrüt, kalan kısma ıslah tarihi olan 12.10.2021 tarihinden; diğer davalılar yönünden 1.000,00 TL'sine 13.04.2018 kaza tarihinden, kalan kısma ıslah tarihi olan 12.10.2021 tarihinden itibaren işleyecek reskont faiziyle beraber davalılardan müştereken veya müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
b-) Kazanç mahrumiyeti talebi yönünden, 6.625,00 TL tazminatın 1.000,00 TL'sine kaza tarihi olan 13/04/2018 tarihinden, kalan kısma ıslah tarihi olan 12/10/2021 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalılar ... ile ...'ndan müştereken veya müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
c-)Davalı sigorta şirketi yönünden kazanç kaybı talebinin REDDİNE,
3-a-)Alınması gereken 3.526,50 TL karar ve ilam harcından, 35,90 TL peşin harç ve 1.275,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 1.310,90 TL'nin mahsubu ile bakiye 2.215,60 TL harcın (sigorta şirketi yönünden kabul edilen tutar dikkate alınarak davalı sigorta şirketinin söz konusu harcın 1.763,05TL miktarı ile sınırlı sorumlu olarak ) davalılardan müştereken veya müteselsilen tahsili ile Hazineye irat kaydına,
b-)İlk derece mahkemesince 14.12.2021 günlü karar ile davalılardan tahsiline karar verilen harcın davalılardan tahsil edilmemiş olması ve fakat harç tahsil müzekkeresi çıkartılmış olması halinde söz konusu harç tahsil müzekkeresinin tahsil edilmeksizin iadesinin ilk derece mahkemesince istenilmesine, dairemiz kararına göre yeniden harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
c-)Harç tahsil edilmiş ise tahsil edilen miktarın Dairemizce tahsiline karar verilen bakiye harçtan mahsubu ile bakiyesinin iadesine,
4-Davacı tarafından yatırılan 35,90 TL başvuru harcı, 35,90 TL peşin harç ve 1.275,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 1.346,80 TL'nin davalılardan müştereken veya müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre kabul edilen miktar hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken veya müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalılar kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre kabul edilen miktar hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
7-Davacı tarafından yapılan 34 tebligat gideri 293,50 TL, 13 müzekkere gideri 91,40 TL, bilirkişi ücreti 1.800,00 TL olmak üzere toplam 2.184,90 TL yargılama giderinin red ve kabul oranına göre hesaplanan 1.485,73 TL'nin(sigorta şirketi yönünden kabul edilen tutar dikkate alınarak davalı sigorta şirketinin söz konusu yargılama giderinin 1.285,24TL miktarı ile sınırlı sorumlu olarak ) davalılardan müştereken veya müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, geri kalanın davacı üzerinde bırakılmasına,
8-HMK'nın 333. Maddesi uyarınca hükmün kesinleşmesinden sonra taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avanslarının bulunması halinde ilgililerine iadesine,
İstinaf giderleri açısından;
9-Taraf vekillerince yatırılan istinaf karar harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgilisine iadesine,
10-İstinaf aşamasında duruşma yapılmadığı için istinaf incelemesi için vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
11-Davacı tarafından yapılan 127,60 TL istinafa dosya gönderme ücretinin davalılardan müştereken veya müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
12-Kesin olan işbu kararın taraflara tebliği, avans iade ve harç tahsil işlemlerinin HMK'nın 359/3. maddesi gereğince İlk Derece Mahkemesince yerine getirilmesine,
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 362. maddesi gereğince; miktar veya değeri üç yüz yetmiş sekiz bin iki yüz doksan (378.290,00) Türk Lirasını geçmeyen davalara ilişkin kararlar hakkında temyiz yoluna başvurulamayacağından (76.500,00 TL) miktar itibari ile KESİN olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda oy birliği ile karar verildi.16/01/2024\t\t\t\t
\t\t\t\t
Başkan Üye Üye Katip
İş bu karar 5070 Sayılı Yasa hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.