T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
15.HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2023/1053
KARAR NO: 2023/1412
TÜRK MİLLETİ ADINA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: TEKİRDAĞ ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 05/07/2022
NUMARASI: 2022/35 Esas, 2022/981 Karar
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ: 18/10/2018
Birleşen Çorlu 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2019/58 Esas 2021/4 Karar sayılı dosyası:
DAVANIN KONUSU: Alacak
KARAR TARİHİ: 12/12/2023
Taraflar arasında görülen davanın yerel mahkemece yapılan yargılaması sonucunda verilen hükme karşı istinaf yoluna başvurulmuş olup, duruşmasız olarak dosya üzerinde yapılan inceleme ve istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan değerlendirme sonunda;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ: Asıl davada davacı vekili; davalı Tekirdağ Velimeşe Organize Sanayi Bölgesi Müteşebbis Heyet Başkanlığı ile davacı adi ortaklıklar arasında 09.04.2014 tarihli sözleşme imzalandığını, sözleşme bedelinin 2014 yılı birim fiyatları ile toplam 82.000.578,00 TL oluğunu ( 58.660.978,08 TL birim fiyatlı, 23.339.599,92 TL teklif birim fiyatlı işlerden oluştuğunu), iş yeri tesliminin 14.04.2014 tarihinde yapıldığını, iş süresinin teslimden itibaren 24 ay olarak belirlenerek teslim tarihinin 13.04.2016 tarihi olarak belirlendiğini, 13.04.2016 tarihi itibariyle işin %63'lük kısmının tamamlanabildiğini, süresinde tamamlanamadığını, gecikme davalı idare tarafından verilen toplam 3 ayrı süre uzatım ile 962 gün işin uzamasından kaynaklandığını, yeni iş bitim tarihinin 01.12.2018 tarihine uzadığını, projedeki eksikler, proje onaylarının gecikmesi, davalıdan kaynaklı sebeplerle iş tamamlama süresinin uzadığını, gecikmeler sebebiyle davalı idare tarafından ayrılan ödeneğin sözleşme ve süre uzatımındaki dilimlerden az olması sonucu bütçe açığının oluştuğunu ve benzeri sebeplerle işin uzadığını belirterek; sözleşmeden kaynaklı gecikmeye davalının sebebiyet vermesine rağmen davalı tarafından sözleşmenin feshedileceği ve teminatların irat kaydedileceğine yönelik yarattığı muarazanın giderilmesine, şantiye ilave genel giderlerinden kaynaklanan şimdilik 10.000,00 TL'nin tahsiline, malzeme fiyatlarındaki olağandışı artıştan kaynaklanan bedel için şimdilik 10.000,00 TL'nin tahsiline, sözleşmede öngörülmeyen ek işlerden kaynaklı olarak şimdilik 10.000,00 TL tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Birleşen dava dosyasında davacı vekili, davacı iş sahibi ile davalı adi ortaklık arasında 09.04.2014 tarihli sözleşme imzalandığını, sözleşmede işin başlama tarihinin iş yeri tesliminden itibaren 24 ay olarak belirlendiğini, iş bedelinin KDV hariç 82.000.578,00 TL olduğunu, iş sebebiyle süre uzatım verilecek halleri sözleşmenin 19. Maddesinde yer aldığını, yine iş programı sözleşmenin 13. Maddesinde yer aldığını, sözleşme yürürlükte iken 23.03.2018 tarihli bakanlık onayı ile 30.04.2018 başlangıç tarihi olduğunu 01.12.2018 tarihinde teslim yapmak üzere teslim tarihinin de belirlendiğini, mahallinde 03.10.2018 tarihinde Çorlu 1.Asliye Hukuk Mahkemesine başvurarak 2018/123 Değişik iş dosyası ile tespit yaptırdıklarını, tespitte davalıların şantiyeyi terk ettikleri ve 01.12.2018 tarihine kadar işi bitiremeyeceklerinin tespit edildiğini, davalılar edimini tamamlamayacakları anlaşılınca Çorlu ...Noterliğinin 19.11.2018 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarname ile taraflar arasındaki sözleşmenin fesih edildiği hususunun ihtar edildiğini, davalıların edimlerini süresinde yerine getirmediklerini belirterek; sözleşme gereğince davalılar tarafından yapılması gereken evsel atık su arıtma tesisi inşaatı işinin tamamlanması için şimdilik 50.000,00 TL, yeni ihale dökümanlarının hazırlama bedeli 10.000,00 TL, sözleşmeden kaynaklanan edimlerini yetine getirmemeleri nedeni ile ödemek zorunda oldukları teknik personel bulundurmama cezalarına karşılık şimdilik 10.000,00 TL, ayıplı ve eksik ile kusurlu imalatlar nedeniyle şimdilik 10.000,00 TL, geçici doldu alanının kaldırılması için sarf edilecek bedel için şimdilik 50.000,00 TL, garanti belgeleri ve garanti uzatım işlemleri için şimdilik 10.000,00 TL, iş bitim süreleri boyunca alınmak zorunda kalınan hizmet için ödenen ve ödenecek bedeller için şimdilik 10.000,00 TL, davalı kusuru ile sözleşmenin feshine sebebiyet verdiğinden ihtarname vb. zararlar için 1.000,00 TL olmak üzere şimdilik 166.000,00 TL'nin tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. İş bu davanın açıldığı Çorlu 3.Asliye Hukuk Mahkemesinin 21.12.2021 tarih 2018/439 esas ve 2021/377 karar sayılı ilamı ile; HSK'nın 07/07/2021 tarih ve 608 numaralı kararı ile Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesinin kurulduğu ve 01/09/2021 tarihinden itibaren faaliyete geçtiğini, dava konusunun TTK 4. maddesi gereğince ticari bir dava olması sebebiyle Asliye Ticaret mahkemesinde davanın görülmesi gerektiği gerekçesiyle, dosyanın Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir. Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesinin 05.07.2022 tarih 2022/35 Esas ve 2022/981 karar sayılı ilamı ile; dosya kapsamı, yerleşik Yargıtay kararları itibariyle, davanın 18.10.2018 tarihinde Çorlu 3.Asliye Hukuk Mahkemesine Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatı ile 2018/439 esas sayılı davanın açıldığını, dava açıldığı tarih itibariyle yargılamanın Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatı ile yapıldığını, yeni kurulan ve yetki çevresi belirlenen ticaret mahkemelerine devir ya da görevsizlik kararı verilemeyeceğini belirterek görevsizlik sebebiyle davanın usulden reddine karar verilmiştir. Asıl davada davacı-birleşen davada davalı vekili istinafında; davacı ... Üretim Ticaret ve Sanayi A.Ş. ile diğer davacı ... A.Ş. arasında adi ortaklık kurularak davalı/birleşen davacı Velimeşe Organize Sanayi Bölgesi arasında Velimeşe Organize Sanayi Bölgesi Evsel ve Endüstriyel Atıksu Arıtma Tesisi yapımı için 09.04.2014 tarihli sözleşme imzaladıklarını, asıl davada davacı adi ortaklık tarafından işin yapımına devam edilmekte iken davalı/birleşen davacı Velimeşe Organize Sanayi Bölgesi tarafından keşide edilen Çorlu ... Noterliğinin 13.09.2018 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile sözleşmenin feshedileceği ve teminatların paraya çevrilerek irad kaydedileceği bildirildiğini, sözleşmenin haksız ve hukuka aykırı olarak feshedileceğinin bildirilmesi üzerine öncelikle sözleşme kapsamında verilen teminatların nakde çevrilmemesi için Çorlu 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/123 D.iş sayılı dosya ile ihtiyati tedbir talebinde bulunduğunu, akabinde muarazanın giderilmesi ve alacağın tahsili amacıyla Çorlu 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/439 E. sayılı dava ikame edildiğini, iş bu davanın ikame edilmesi akabinde Velimeşe Organize Sanayi Bölgesi tarafından adi ortaklığa Çorlu ... Noterliğinin 21.11.2018 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi keşide edilerek sözleşmenin feshedildiğinin bildirildiğini, akabinde birleşen dava ile davacı Velimeşe Organize Sanayi Bölgesi tarafından sözleşmenin feshi sebebiyle zararın tazmini, cezai şart ve alacak taleplerinde bulunduğunu, Çorlu 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/439 E. Sayılı dosya ile akabinde Velimeşe Organize Sanayi Bölgesi tarafından ikame edilen Çorlu 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/58 E. Sayılı dosya arasında bağlantı bulunması sebebiyle 07.01.2021 tarihinde dosyaların Çorlu 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/439 E. Sayılı dosya nezdinde birleştirilmesine karar verildiğini, Birleştirme kararının 21.12.2021 tarihinde asıl ve birleşen dosya bakımından mahkemenin görevsizliği ile dosyanın Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verildiğini, dosyanın Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi’ne gönderilmesi ile dosya 2022/35 E. Numarasını aldığını, Mahkemece 08.04.2022 tarihli tensip tutanağı düzenlendiğini, 08.04.2022 tarihli tensip tutanağından mahkemece dosyanın kapsamlı şekilde incelendiği ve bu kapsamda birçok ara karar oluşturulduğunu, söz konusu ara kararlar kapsamında verilen süre zarfında eksikliklerin ikmal edildiğini ve ara kararlar gereği yerine getirildiğini, ara karar kapsamında davacı – birleşen davalılar adına ödenmesi gereken gider avansı ve keşif harcı dosyaya depo edildiini, keşif ara kararı uyarınca, 18.05.2022 tarihinde hâkim, bilirkişiler ve taraf vekillerinin katılımı ile mahalinde keşif yapıldığını, dosyanın bilirkişi heyetine tevdii edildiğini, dosya henüz bilirkişi heyetindeyken 05.07.2022 tarihli duruşmada mahkemenin görevsizliğine davanın görev nedeniyle usulden reddine karar verildiğini, verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, ilk derece mahkemesi tarafından verilen 05.07.2022 tarihli usul ve yasaya aykırı kararın kararının istinaf incelemesi neticesinde kaldırılması ve yeniden yargılama yapılarak karar verilmesi gerektiğini, asliye hukuk mahkemesi ve ticaret mahkemesi arasındaki ilişki görev ilişkisi olup görev kamu düzeninden olduğundan görevli olan Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından Çorlu Asliye Hukuk Mahkemesi’nin görevli olması sebebi ile görevsizlik kararı verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, bir yerde asliye hukuk mahkemesinin, asliye ticaret mahkemesi sıfatı kullanarak ticari davaları görmekle görevli olabilmesi için bu yerde ayrı bir asliye ticaret davası olmaması gerektiğini, Hakim ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu’nun 07.07.2021 tarih ve 608 sayılı kararı ile Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi kurulmasına karar verildiğini ve kararın yürürlük tarihi 01.09.2021 olarak belirlendiğini, asliye hukuk mahkemesinin istinafa konu davaya asliye ticaret mahkemesi sıfatıyla bakabilmesinin imkânsız olduğunu, Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 114. maddesinde dava şartları düzenlenmiş olup mahkemenin görevli olmasının da dava şartı olduğunu, dava şartları, dava açılabilmesi için değil, davanın esasına girilebilmesi için aranan kamu düzeni ile ilgili zorunlu koşullar olduğunu, istinafa konu davada Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesinin açılması ile Asliye Hukuk Mahkemesinin görevsiz hale geldiğini, Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi açıldıktan sonra, asliye hukuk mahkemesinin asliye ticaret mahkemesi sıfatıyla davalara bakmasının hukuken imkansız olduğunu, istinafa konu dava asliye ticaret mahkemesinde görülen bir dava olup Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından Çorlu Asliye hukuk mahkemesinin görevli olması sebebi ile görevsizlik kararı verilmesinin açıkça usul ve yasaya aykırı olduğunu, ayrıca mahkemece verilen görevsizlik kararının usul ekonomisi ilkesine açıkça aykırı olduğunu, usul ekonomisi ilkesi, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 6. Maddesinde yer alan adil yargılanma hakkı ile doğrudan ilgili bir ilke olduğunu, hakimin, yargılamanın makul süre içinde ve düzenli bir biçimde yürütülmesini ve gereksiz gider yapılmamasını sağlamakla yükümlü olduğunu belirterek mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir. Asıl davada davalı-birleşen davada davacı vekili istinafında; ... A.Ş ile diğer davacı ... Ticaret ve Sanayi A.Ş. arasında adi ortaklık kurularak davalı/birleşen davacı Velimeşe Organize Sanayi Bölgesi arasında Velimeşe Organize Sanayi Bölgesi Evsel ve Endüstriyel Atıksu Arıtma Tesisi yapımı için 09.04.2014 tarihli sözleşme imzalandığını, istinafa konu davada Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olup Çorlu Asliye Hukuk mahkemesi’nin görevli olduğuna ilişkin verilen görevsizlik kararı usul ve yasaya aykırı olduğunu, Asliye Hukuk Mahkemesi ve Ticaret Mahkemesi Arasındaki İlişki Görev İlişkisi Olup İstinafa Konu Davada Görevli Mahkeme Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, mahkemenin görevli olması sebebi ile görevsizlik kararı verilmesi usul ve yasaya aykırı olduğunu, bir yerde asliye hukuk mahkemesinin, asliye ticaret mahkemesi sıfatı kullanarak ticari davaları görmekle görevli olabilmesi için bu yerde ayrı bir asliye ticaret davası olmaması gerektiğini, Hakim ve Savcılar Genel Kurulu’nun 07.07.2021 tarih ve 608 sayılı kararı ile Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi kurulmasına karar verilmiş ve kararın yürürlük tarihi 01.09.2021 olarak belirlendiğini, asliye hukuk mahkemesinin istinafa konu davaya asliye ticaret mahkemesi sıfatıyla bakabilmesinin imkânsız olduğunu belirterek mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir. Taraflar arasındaki uyuşmazlık, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Asıl davada davacı-birleşen davada davalı yüklenici, asıl davada davalı-birleşen davada davacı iş sahibidir. Hakimler ve Savcılar Kurulu’nun 07.07.2021 tarih ve 608 sayılı kararı ile Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi'nin yargı çevresi Tekirdağ ili mülki sınırları olarak belirlenmiştir. Tekirdağ Asliye Ticaret mahkemesi 01.09.2021 tarihinde faaliyete geçmiştir. Yargıtay 5.Hukuk Dairesi'nin bölge adliye mahkemeleri arasındaki uyuşmazlığın giderilmesine ilişkin 21/02/2022 tarih ve 2022/1073 Esas, 2022/2686 Karar sayılı kararında \".... O halde yeni bir mahkeme kurulurken o mahkemenin kuruluş yasasında zaman bakımından faaliyete geçme gününden önceki uyuşmazlıklara bakacak mahkemelerle ilgili özel bir düzenleme bulunmadığı taktirde her uyuşmazlık, meydana geldiği tarihte bu işe bakacak olan mahkemece çözümlenecektir. Başka bir anlatımla her dava açıldığı koşullara göre görülüp sonuçlandırılacaktır. Nitekim aynı hususlar Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 04.04.2019 tarihli ve 2017/11-10 E., 2019/401 K. sayılı kararında da vurgulanmıştır.\" ifadelerine yer verilmiştir. Hakimler ve Savcılar Kurulu’nun 07.07.2021 tarih ve 608 sayılı kararı ile yeni kurulan (Alanya, Aydın, Balıkesir, Diyarbakır, Manisa, Muğla, Sakarya ve Tekirdağ) asliye ticaret mahkemeleri ile mevcut bulunan (Adana, Ankara, Ankara Batı, Antalya, Bakırköy, Bursa, Denizli, Erzurum, Eskişehir, Gaziantep, Gebze, İskenderun, İstanbul, İstanbul Anadolu, İzmir, Karşıyaka, Kayseri, Kocaeli, Konya, Mersin, Samsun, Şanlıurfa ve Trabzon) asliye ticaret mahkemelerinin yargı çevreleri belirlenmiştir. Ancak halihazırda açılmış davaların yeni kurulan mahkemeye devredileceğine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. O halde, yeni bir mahkemenin faaliyete geçirildiği tarihten önce derdest bulunan davaların, istek üzerine veya doğrudan doğruya görevsizlik ya da gönderme kararı ile yeni kurulan mahkemeye gönderilmesine olanak bulunmamaktadır. Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 2022/1574 Esas, 2022/2411 Karar sayılı uyuşmazlığın giderilmesi kararında, yeni uzman mahkemenin kurulmasıyla birlikte işin, başka bir deyişle derdest dava dosyalarının devrine veya görevsizlik kararıyla gönderileceğine ilişkin özel hüküm bulunmaması halinde, dava tarihi itibariyle görevli mahkemelerin elindeki dosyaları göndermeksizin esastan karara bağlaması T.C. Anayasası’nın 37. maddesinde düzenlenen kanuni hakim ilkesinin doğal bir sonucu olduğu ifade edilmiştir. Tüm bu hususlar göz önüne alındığında, mahkemece 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114. ve 115. maddeleri gereğince mahkemenin görevsizliğine, davanın görev nedeniyle usulden reddine, dosyanın görevli Çorlu 3. Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi usul ve yasaya uygun bulunmuştur. Açıklanan nedenlerle, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzeni gözetilerek yapılan istinaf incelemesi sonucunda, dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenler ve ileri sürülen istinaf sebeplerine göre, mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, asıl davada davacı-birleşen davada davalı şirketler vekillerinin istinaf başvurularının HMK'nın 353/1-b-1. bendi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 05/07/2022 tarih ve 2022/35 Esas, 2022/981 Karar sayılı kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmamasına göre, asıl davada davacı-birleşen davada davalı şirketler vekillerinin istinaf başvurularının HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan REDDİNE, 2-Alınması gereken 539,70 TL nisbi istinaf karar harcından peşin olarak yatırılan 161,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 378,30 TL harcın davacı-birleşen davada davalı ... İnşaat A.Ş.'den alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 3-Alınması gereken 539,70 TL nisbi istinaf karar harcından peşin olarak yatırılan 161,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 378,30 TL harcın davacı-birleşen davada davalı ... Mad.Enerji Üretim Tic.ve San.A.Ş.'den alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 4-Davacı-birleşen davada davalılarca yapılan istinaf yargılama giderlerinin üzerlerinde BIRAKILMASINA, 5-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından vekâlet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA, Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince KESİN olmak üzere 12/12/2023 tarihinde oybirliği ile karar verildi.