T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
45. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2020/2274
KARAR NO: 2023/1813
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL AND. 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 26/02/2020
ESAS NO: 2019/15
KARAR NO: 2020/227
DAVA: Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235))
DAVA TARİHİ: 25/01/2019
KARAR TARİHİ: 20/12/2023
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. Maddesi uyarınca dosya incelendi,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müflis ... TİC. A.Ş.'nin iflas işlemlerinin yürütüldüğünü, Müflisin müvekkili bankaya iflas tarihi itibariyle toplamda 3.187.611,53TL borçlu olduğunu, müvekkili tarafından iflas masasına alacak kaydı yaptırıldığını, iflas idaresi tarafından alacak tutarının reddedildiğini, reddin İİK'nın 197 ve 235'nci maddelerine aykırı olduğunu iddia ederek, alacağının masaya kayıt ve kabulüne, müvekkilinin 2. Alacaklılar toplantısına katılmasına izin verilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP Davalı usulüne uygun tebligata rağmen davaya cevap, beyan veya delil sunmamıştır.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece \"Dava, davacı banka tarafından müflis şirket aleyhine açılan kayıt kabul davasıdır.Davacı, dava dilekçesinde müflis şirketi ile aralarında kredi sözleşmesi ilişkisinin olduğu, müflisle olan kredi sözleşmesine binaen beş teminat mektubu verildiğini, bunlardan birinin tazmin edildiğini, kalan üçü yönünden gayri nakdi riskinin olduğunu iddia ettiği ve masaya kaydedilmesini talep ettiği anlaşılmıştır. Dosya içine giren kredi sözleşmelerine göre ise, davacının asıl borçlu dava dışı ...AŞ ile kerdi sözleşmeleri imzaladığı; müflis ... ’nın bu sözleşmeleri müşterek borçlu ve müteselsil kefil sıfatıyla imzaladığı anlaşılmıştır. Müflis şirketin İst. Anadolu 15. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2013/484Esas, 2014/10K sayılı dosyasında 30/01/2014 tarihi itibariyle iflasına karar verildiği, iflas kararının 02/10/2017 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır. Uyuşmazlık konusu olan ilk husus iş bu dava için dava şartı olan davanın süresinde açılıp açılmadığı hususudur. Somut olayda, iflas müdürlüğüne yazılan müzekkereye göre gelen cevaptan, davacının, iflas masasına 1 kayıt sıra numarası ile 3.187.611,83 TL alacak üzerinden masaya kayıt talebinde bulunduğu, bu sırada tebliğ için de masraf yatırdığı anlaşılmıştır. Masa alacağın tamamını reddetmiş, masa red kararı, davacı vekiline 22/01/2019 tarihinde tebliğ edilmiş, ayrıca sıra cetveli 23/01/2019 ve 18/01/2019 tarihlerinde ilan edilmiştir. Bu bakımdan iş bu kayıt kabul davasının 25/01/2019 tarihinde, hak düşürücü süre içinde açıldığı sabittir.Mahkememizce denetlenen bilirkişi raporunun usul ve yasaya uygun olduğu, denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, kredi sözleşmesi ile belirlenen faizlere göre hesap yapıldığı anlaşılmıştır. Bilirkişinin tespit ettiği nakdi ve gayrinakdi alacak tutarı toplamı; davacının masaya başvuruda talep ettiği tutardan fazladır. Talepten fazlasına karar verilemeyeceği açıktır. İflastan sonra nakde çevrilerek tazmin edilen banka teminat mektupları için talep gayri nakdi de olsa, nakdi alacak olarak masaya kaydedilmeleri gerekir. Ne var ki, davacı talepte bulunurken nakdi ve gayri nakdi olarak talep ettiği alacağını kalem kalem açıklamamış, bir diğer deyişle talep ettiği nakdi alacağın kalem kalem ne olduğunu (ne kadarınını rotatif kredi ne kadarının banka teminat mektubu olduğunu) belirtmemiştir. Bu durumda davacının nakdi alacak talebi ile gayrinakdi alacak taleplerinde, tespit edilen tutarla sınırlı olarak kısmen kabul kararı vermek gerekmiştir.'' gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne; Davacı bankanın, tahsilde tekerrüre yer vermemek kaydıyla, Müflis ... TİCARET A.Ş şirketinden 2.183.659,03 TL nakdi; 738.980,44 TL gayri nakdi olmak üzere 2.922.639,47 TL alacağının İstanbul Anadolu ... iflas müdürlüğü ... iflas dosyasından işlem gören iflas masasına kayıt ve kabulüne; Fazlaya ilişkin kısmın reddine\" karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ Davacı vekili yasal süresi içinde sunmuş olduğu istinaf dilekçesinde özetle; Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporuna uygun hüküm kurulmamıştır. Bilirkişi raporunda hükümde yer alan miktarlar ile Mahkeme kararındaki miktarlar birbiri ile uyuşmadığını, kararın kaldırılarak bilirkişi raporunda tespit edildiği üzere alacağın tamamı olan 738.980,44-TL şarta bağlı olmak üzere toplam 3.187.611,53-TL/”nin İstanbul Anadolu ...İcra ve İflas Müdürlüğü'nün ... İflas sayılı Müflis ... Tic. A.Ş. masasina kayıt ve kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE HMK'nin 355. ve 357. maddeleri gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle bağlı olarak ve kamu düzenine aykırılık hususlarını da gözetilerek yapılan inceleme neticesinde; Dava, İİK 235. maddesi gereğince açılmış olan sıra cetveline itiraz (kayıt kabul) davasıdır. İİK 235. maddede, sıra cetveline itiraz edenlerin, cetvelin ilanından itibaren 15 gün içinde iflasa karar verilen yerdeki ticaret mahkemesine dava açmaya mecbur oldukları, 223. maddenin üçüncü fıkrası hükmünün mahfuz olduğu belirtilmiştir. Maddede düzenlendiği üzere, sıra cetveline itiraz davası açma süresi 15 gündür. Süre, sıra cetvelinin ilanından itibaren başlar. İİK 166. maddedeki gazetelerde yapılan ilanlardan en son ilan tarihinden itibaren işlemeye başlar. İflas masasına alacak yazdırırken, tebligatı kabule elverişli adres gösterilerek, Adalet Bakanlığı'nca çıkarılan tarifede gösterilen yazı ve tebliğ giderlerini avans olarak vermek suretiyle, İflas idaresince alınacak kararların kendisine tebliğ edilmesini istemiş olan alacaklılara, alacaklarının kabul veya ret edildiği ayrıca tebliğ edilir (İİK 223). Bu alacaklılar için sıra cetveline itiraz davası açma süresi, sıra cetvelinin ilanından itibaren değil, bu tebligatın yapıldığı tarihten itibaren işlemeye başlar. İflas Müdürlüğü tarafından mahkemeye gönderilen cevabi yazıda; müflis şirket hakkında İstanbul Anadolu 15. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2013-484 esas sayılı dosyasından 30.01.2014 günü iflasına karar verildiği, kararın kesinleştiği, müflis şirketin tasfiyesinin İİK'nun 218. Maddesi uyarınca basit tasfiye olarak yapılmasına karar verildiği, basit tasfiyede İkinci Alacaklılar Toplantısı yapılmayacağı, aynı şekilde iflas idaresinin teşekkülü Adi Tasfiyede söz konusu olup basit tasfiyede iflas idaresinin oluşturulmasının mümkün olmadığı, mahkememiz dosyası davacı tarafı ... BANKASI T.A.O. müflis masasına 26 Kayıt numarası ile 3.187.611,53 TL. alacak kayıt talebinde bulunmuş olup müdürlükçe tanzim olunan sıra cetvelinde talep edilen alacak bedelinin tamamının reddedildiği, davacı tarafın dosyasına tebliğ gideri depo etmiş olup tanzim olunan sıra cetveli ilanı ve alacak hakkındaki kararın Av. ... ' ya 22.01.20119 tarihinde tebliğ edildiği belirtilmiştir. Davanın 25/01/2019 tarihinde ve tebliğ tarihinden itibaren 15 günlük hak düşürücü süre içinde açıldığı tespit edilmiştir. Davacı taraf, iflas masasına kayıt talebinde ve dava dilekçesinde; müflis şirketin toplamda 3.187.611,53TL borçlu olduğunu, alacaklarının 357.000,00 TLve 275.000,00-USD'lik kısmının mer'i teminat mektuplarına dayalı olduğunu, (275.000,00-USD'lik kısmı iflas tarihi itibariyle TL'ye çevrilmiş olup kur farkından kaynaklanan hakları saklı kalmak üzere) 1.003.952,50-TL'lik kısmı şarta bağlı olmak üzere 3.187,611,53-TL 'nin kayıt ve kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. Mahkemece bankacı bilirkişiden alınan raporda;Dosya kapsamında yapılan incelemede; Müflis ... TİC. A.Ş.’nin (MMK) asıl borçlu ... TİC. A.Ş.’ye (...) kefil olduğu, iflas masasına kayıt talebinin ...’in Banka’ya olan borçları nedeniyle MMK’nın kefaletinden kaynaklandığı görülmüştür. Kredi Genel Sözleşmeleri (KGS) kontrol edildiğinde Banka ile asıl borçlu ...’in aşağıdaki Sözleşmeleri imzaladıkları, MMK’nın Sözleşmeleri Müşterek Borçlu ve Müteselsil Kefil sıfatı ile imzaladığı görülmüştür; Sözleşmeler; 1) 02.11.2010 tarih, 2.200.000,00 USD limit, 2.200.000,00 USD mmk kefaleti, 2) Tarihsiz 2.750.000,00 TL liimit, 2.750.000,00 TL mmk kefaleti Dolayısıyla Kefil MMK’nın asıl borçlu ...’in Banka’ya olan borçları nedeniyle sorumlu olduğu kanaati oluşmuştur. Dosyaya sunulan belgelerden Banka’nın ...’e aşağıdaki kredileri kullandırdığı görülmüştür; Söz konusu 6 krediden; 1 numaralı satırda bulunan Rotatif Kredi İflas tarihinden önce kullandırılmış ve kapanmamış, 2 numaralı Teminat Mektubu iflas tarihinden önce tazmin edilmiş, 3 ve 4 numaralı Teminat Mektupları iflas tarihinden sonra tazmin edilmiş, 5 ve 6 numaralı Teminat Mektupları ise süresiz olarak verilmiş, tazmin talep edilmemiş, iadeleri de yapılmamış, Banka’nın gayrinakit riskinin devam etmekte olduğu kredilerdir. Bu nedenle öncelikle 1 ve 2 numaralı krediler için iflas tarihine kadar, sonra 3 ve 4 numaralı krediler için iflas tarihinden sonraki tazmin olan Teminat Mektuplarının ve son olarak da 5 ve 6 numaralı gayrinakit kredilerin hesaplamalarının yapılması gerekmektedir.- ... numaralı Rotatif Kredi borcu; 800.403,66 TL TOPLAM -... Numaralı Tazmin Edilen Teminat Mektubu 1.062.990,00 TL TOPLAM -... Numaralı Tazmin Edilen Teminat Mektubu; Dava dışı .... lehine, 29.12.2011 tarihinde muhatap ... Boru Hatları İle ... A.Ş.’ye 04.11.2012 vadeli 275.000,00 USD tutarlı Teminat Mektubu Banka tarafından 3 kere temlik edilmiş, muhatap tarafından 26.05.2014 tarihinde tazmini talep edilmiş olup, 27.05.2014 tarihinde EFT yapılmak sureti ile ödenmiştir. Nakde dönen kredi ile ilgili muhataba 574.337,50 TL tutarında
ödeme yapılmıştır. Belirtildiği gibi talep iflas tarihinden sonra yapılmıştır. Dolayısıyla, Yargıtay Kararları gereği, yapılan ödemenin iflas tarihi itibarı ile iflas masasına kaydının yapılması gerektiği kanaatindeyim. -... Numaralı Tazmin Edilen Teminat Mektubu Dava dışı ... lehine, 24.04.2012 tarihinde muhatap Erenköy Vergi Dairesi Müdürlüğü’ne süresiz olarak 100.000,00 TL tutarlı Teminat Mektubu tanzim edilmiş, muhatap tarafından 30.11.2018 tarihinde tazmini talep edilmiş olup, 05.12.2018 tarihinde EFT yapılmak sureti ile ödenmiştir. Nakde dönen kredi ile ilgili muhataba 100.000,00 TL tutarında ödeme yapılmıştır. Belirtildiği gibi, talep, iflas tarihinden sonra yapılmıştır. Dolayısıyla, Yargıtay Kararları gereği, yapılan ödemenin iflas tarihi itibarı ile iflas masasına kaydının yapılması gerektiği kanaatindeyim. - ... Numaralı Teminat Mektubu Dava dışı ... lehine, 05.01.2011 tarihinde muhatap ... A.Ş.’ye 550.000,00 TL tutarlı Teminat mektubu süresiz olarak tanzim edilmiş, ancak dosyaya söz konusu Teminat Mektubunun tazmin edildiğine dair bir belge sunulmamıştır. Dolayısıyla Banka’nın teminat mektubunu süresiz olarak vermesi nedeniyle riskinin devam ettiği, Davacı Banka’nın söz
konusu tutarın iflas masasına kaydını talep ettiği, sonuç olarak söz konusu tutarın şarta bağlı olarak iflas masasına kaydının yapılması gerektiği kanaatindeyim. - ... Numaralı Teminat Mektubu Dava dışı ... lehine, 30.12.2011 tarihinde muhatap ... A.Ş.’ye 188.980,44 TL tutarlı Teminat Mektubu süresiz olarak tanzim edilmiş, ancak dosyaya söz konusu Teminat Mektubunun tazmin edildiğine dair bir belge sunulmamıştır. Dolayısıyla Banka’nın teminat mektubunu süresiz olarak vermesi nedeniyle riskinin devam ettiği, Davacı Banka’nın söz konusu tutarın iflas masasına kaydını talep ettiği, sonuç olarak söz konusu tutarın şarta bağlı olarak iflas masasına kaydının yapılması gerektiği kanaatindeyim. - Ödenmeyen Komisyon Tutarları TOPLAM 5.977,87 TL Sonuç olarak davacının alacağı; 800.403,66 TL + 1.062.990,00TL + 574.337,50TL + 100.000,00TL + 5.977,87TL= 2.543.709,03 TL şeklinde olduğu, yani 2.543.709,03 TL Nakit, şarta bağlı 738.980,44 TL Gayrinakit Kredi olmak üzere toplam 3.282.689,47 TL olarak bulunmuşsa da, banka’nın iflas masasına kaydını talep ettiği tutarın 3.187.611,53 TL olduğu görülmüştür. Takdir Sayın Mahkeme’nindir. müflis MMK'nın ... kefaleti nedeniyle termişi'in Bankaya olan borçlarından sorumlu bulunduğunu, MMK'nın kefaleti nedeniyle 2.543.709,03 TL Nakit, 738.980,44 TL şarta bağlı Gayrinakit Kredi olmak üzere toplam 3.282.689,47 TL'nin iflas masasına kaydı gerektiğini, bankanın iflas masasına kaydını talep ettiği tutarın 3.187.611,53 TL olduğu'' mütalaa olunmuştur.Mahkemece davacının nakdi alacak talebi ile gayrinakdi alacak taleplerinde, tespit edilen tutarla sınırlı olarak davanın kısmen kabulü ile Müflis ... A.Ş şirketinden 2.183.659,03 TL nakdi; 738.980,44 TL gayri nakdi olmak üzere 2.922.639,47 TL alacağının İstanbul Anadolu ... iflas müdürlüğü ... iflas dosyasından işlem gören iflas masasına kayıt ve kabulüne karar verilmiş, karara karşı davacı taraf istinaf itirazında bulunmuştur. İİK 236 madde, vaktinde deftere kaydettirilmeyen alacakların, sıra cetvelinin düzenlenmesinden sonra da, İİK 254. maddede belirtilen iflasın kapanmasına kadar masaya iflas alacağının yazdırılmasını düzenlemektedir. Yani İİK 219.madde gereğince iflas idaresinin ilanı üzerine 1 aylık süre içinde iflas masasına başvur(a)mayan ya da eksik başvuran alacaklıya, İİK 236.md ile bir imkan tanınmış ve iflas kapanıncaya kadar alacağının tamamını masaya bildirmesi mümkün kılınmıştır. Nitekim Yargıtay emsal kararlarında belirtildiği üzere İİK'nın 236. maddesi gereğince iflasın kapatılmasına kadar masaya alacak yazdırmak mümkün olduğu gibi, masaya karşı kayıt davası açılması için iflas idaresine başvuru yapılması da bir ön şart değildir. Bu husus Yargıtay 23. Hukuk Dairesinin 2012/5755 Esas, 2013/36 Karar sayılı 14/01/2013 tarihli ilamında; \"...Öncelikle iflas idaresine müracaat edilmemiş olsa bile kayıt kabul iddiasının doğrudan mahkeme önüne getirilmesi İİK'nun 236.maddesine göre mümkündür. Bu durumda, tarafların gösterdiği deliller toplandıktan sonra ticari defter ve kayıtlar üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle İİK'nın 195 ve 196.maddeleri de dikkate alınarak, davacının iflas tarihi itibariyle müflis şirketten alacağı olup olmadığı üzerinde durulmalıdır...\" şeklinde ifade edilmiştir. Yargıtay 23. Hukuk Dairesinin 2014/1500 Esas, 2014/6007 Karar sayılı 26/09/2014 tarihli ilamı da aynı mahiyette olup, masaya kayıt davası açılması için iflas idaresine başvuru yapılmasının bir ön şart olmadığına, doğrudan mahkemeye başvurulabileceğine işaret edilmiştir. Bu nedenle başvuru sırasında talep edilmeyen alacağın açılan davada talep edilmesi mümkündür. Mahkemece davacı vekilinden HMK md.31 uyarınca talebine ilişkin açıklama istenerek dosya kapsamına göre karar verilmesi gerekmektedir.Açıklanan nedenlerle, davacı tarafın istinaf sebeplerinin kabulüne ve ilk derece mahkemesi kararının yukarıda yazılı gerekçeler doğrultusunda kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için 6100 sayılı HMK'nin 353-(1).a.6 maddesi gereğince dosyanın mahkemesine iadesine dair karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere; 1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile İstanbul Anadolu 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2019/15 E. 2020/227 K. Sayılı 26/02/2020 tarihli kararının 6100 sayılı HMK'nun 353/1.a.6 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,2-Dosyanın, Dairemiz kararına uygun şekilde yargılama yapılarak yeniden bir karar verilmek üzere mahal mahkemesine İADESİNE,3-Davacı tarafça yatırılan istinaf başvuru harcının Hazineye irat kaydına,4-Davacı tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde ilk derece mahkemesince iadesine,5-Davacının yapmış olduğu istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,6-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,7-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362/1.g bendi gereğince kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi20/12/2023