T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA
DÖRDÜNCÜ HUKUK DAİRESİ İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ANTALYA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 13/09/2022
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
KARAR TARİHİ: 22/12/2023
KARAR YAZIM TARİHİ: 22/12/2023
Yukarıda tarih ve sayısı yazılı kararın istinaf edilmesi üzerinde dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü;
Davacı vekili; ..... karayolunda meydana gelen kazada davalı ... ın sevk ve idaresindeki çekici ve dorseli tırın sürücü kusuruyla yoldan çıkıp müvekkilinin bulunduğu karşı şeride geçmesi nedeniyle kısıtlı davacının idaresindeki otomobile çarpması sonucu araçta sıkışan ve ağır yaralanan müvekkilinin beyin hasarı ve vücudundaki çok sayıda kırık nedeniyle bakıma muhtaç hale geldiği, 5 ay komada kaldığı ve bitkisel hayata girdiği, kaza nedeniyle davacı ve ailesinin maddi ve manevi zarara uğradığından bahisle davacı .... için bakıcı gideri, iş gücü zararına ilişkin olarak fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 25.000 TL maddi tazminatın tüm davalılardan, davacı için 150.000 TL, davacı eş için 75.000 TL ve davacı çocuklar .... ve ... için 25.000'er TL'den toplam 275.000 TL manevi tazminatın sigorta dışındaki davalılardan tahsilini istemiş, yargılama sırasında bilirkişi raporu doğrultusunda maddi tazminat talebini 03.10.2019 tarihli dilekçe ile 6.328,34 TL geçici iş göremezlik, 697.426,87 TL maluliyet ve 435.616,21 TL bakıcı gideri zararı olmak üzere ıslah etmiştir.
Davalı .... Anonim Şirketi vekili; aracın davalı .... Anonim Şirketine uzun süreliğine (14 ay) kiraya verildiği ve işleten sıfatı bulunmadığını savunmuştur.
Davalı .... A.Ş vekili; kaza yapan aracın şirket nezdinde ZMMS sigortalı olduğunu, kusur ve zararın ispatı gerektiğini, bakıcı gideri vs. giderlerin trafik sigorta poliçesi kapsamında olmadığını savunmuştur.
Mahkemece; davalı .... Anonim Şirketi aleyhindeki maddi ve manevi tazminat davasının işleten sıfatı bulunmadığından pasif husumet yokluğundan reddine, davacı .... yönüyle maddi tazminat davası bakımından geçici işgöremezlik tazminatı isteminin kabulü ile 6.328,34 TL'nin, sürekli işgöremezlik tazminatının kısmen kabulü ile 52.484,47 TL'nin, bakıcı gideri isteminin kısmen kabulü ile 120.472,95 TL'nin diğer davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, manevi tazminat davasının tam kabulü ile; toplam 275.000TL'na hükmolunmuş; maddi tazminatta fazlaya ilişkin reddedilen kısım yönüyle davacının yargılama sırasında ölmüş olması gözetilerek davacılar aleyhine vekalet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmemiştir.
A-İstinaf eden davalı .... vekili;
1-Müvekkiline atfedilen kusuru kabul etmediklerini, davacı karşı araç sürücüsü ... ın emniyet kemerinin takılı olmadığı gözetilerek TBK'nın 52. maddesinin olayda uygulanması gerektiğini,
2-Davacının gerçek geliri araştırılmaksızın varsayıma dayalı olarak asgari ücretin 1,571 katı olarak esas alındığını,
3-Maddi tazminatta reddedilen kısım yönüyle müvekkili lehine vekalet ücreti verilmediğini,
4-Ölenin emniyet kemerini takmadığı gözetilmeksizin hakkaniyete aykırı şekilde manevi tazminatların indirimsiz tam kabul edildiğini, davalı kasko sigortacısının tazminattan sorumluluğu bulunduğunu, ileri sürerek kararın kaldırılması ve talepleri gibi karar verilmesini istemiştir.
B- İstinaf eden davalı .... Anonim Şirketi vekili;
1-Müvekkilinin kazaya karışan .... plakalı aracın maliki olmayıp yalnızca kiracısı olması nedeniyle işletenlik sıfatı bulunmadığından hakkındaki davanın husumetten reddi gerektiğini,
2-Hükme esas alınan kusur raporunun hatalı olduğunu, emniyet kemeri takmayan davacı sürücünün kusuru dikkate alınmayıp çekici sürücüsüne tam kusur verilmesinin hukuka aykırı düştüğünü,
3-Davacı sürücünün gerçek geliri araştırılmadan varsayımsal gelir üzerinden yapılan hesaplamanın hatalı ve fahiş olduğunu,
4-Davacılar lehine hükmolunan manevi tazminat tutarlarının fahiş olup, müvekkili şirketin manevi tazminattan sorumluluğu bulunmadığını,
5-Kaza yapan aracın ZMMS ve genişletilmiş kasko sigortası ile sigortalandığı ve poliçenin maddi-manevi tazminat klozonu içerdiği, tazminatların davalı sigorta şirketince karşılanması gerektiğini,
6-Kaza ile ilgili ceza dosyası sonucunun beklenmesi gerektiğini, ileri sürerek kararın kaldırılması ve talepleri gibi karar verilmesini istemiştir.\t
Dava, trafik kazası nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Duruşma açılmasını gerektiren sebep bulunmadığından HMK'nın 353. ve 355. maddeleri gereğince inceleme ve müzakereler kamu düzeni ve istinaf nedenleriyle sınırlı biçimde dosya üzerinden yürütülmüştür.
Buna göre;
Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, usule ve yasaya uygun gerektirici nedenlere, kanıtların toplanması ve değerlendirilmesinde bir usulsüzlük görülmemesine, mahkemenin ilamda yazılı şekilde ortaya koyduğu takdirine, davalı sürücünün kendi hatası ile bulunduğu şeritten çıkarak karşı şeride geçmesi ve kendi şeridinden usulünce gelen müteveffa davacı .... idaresindeki araca çarpması ile oluşan kazada adı geçene atfı kabil kusur bulunmadığından kusur raporunun kazanın oluş şekline ve dosya kapsamına uygun olması, kaza esnasında emniyet kemerinin takılı olup olmamasının kazanın oluşunda etken olmayıp ancak tazminata hükmolurken ölüm ve yaralanma bölgesine ve oluş şekline göre şartları oluştuğunda müterafik kusur (indirim sebebi) olarak değerlendirilmesi gereken bir husus olmakla, müteveffa davacının bulunduğu araç içinde sıkışıp kalması ve tüm vücudunun zarar görmüş olması karşısında emniyet kemerinin takılı olup olmamasının meydana gelen sonuca bir etkisi bulunmaması, uzun süreli araç kiralama sözleşmesi ile işletenlik sıfatı kiracıya geçeceğinden araç kayıt malikinin işletenlik sıfatı kalkmış olmakla davalı kayıt maliki yönüyle pasif husumet yokluğundan davanın reddinde ve kiracı işleten yönüyle davanın kabulünde bir isabetsizlik olmamasına, sürücü ve işletenin zarardan müşterek müteselsil sorumlu olmalarına, davalı sigorta şirketi kazaya sebebiyet veren aracın trafik ve kasko sigortacısı ise de davacı tarafın sigorta şirketi yönüyle manevi tazminat talebi bulunmamakla, taleple bağlılık ilkesi uyarınca talepten fazlasına hükmedilemeyeceğinden, manevi tazminat yönüyle davalı gerçek kişi ve işletenin sorumlu tutulmasında (davalı sigortanın dışlanması) usul ve yasaya aykırılık görülmemesi, bu hususun davalılar ile sigorta şirketi arasındaki iç ilişkiyi ilgilendirmesine, davacı tarafın TBK'nın 62 vd. maddeleri uyarınca haksız fiil sonucu uğradığı tüm zararı sorumluların hepsinden müşterek müteselsil talep edebileceği gibi yalnızca bir veya birkaçından talep etme serbestisi bulunmasına, hesap raporunun usulüne uygun olarak düzenlenmesine, kazanın oluş şekline göre, maddi vakıa, haksız fiil faili ve kusur durumu tereddüte yer vermeyecek şekilde açık olmakla ceza mahkemesi dosyasının sonucunun eldeki dosya yönünden beklenmesinin gerekmemesine, davacı ....'nın olayda ağır yaralanmış olması ve bitkisel hayata girmesi, meydana gelen zararın ağırlığı, olay üzerinden geçen süre, paranın alım gücünün düşmesi, davalı tarafın kazanın oluşumunda tam ve asli kusurlu olması, davacı tarafın kazanın oluşunda kusursuz olması ve müterafik kusurunun bulunmayışı, tarafların ekonomik ve sosyal durumları, hak ve nesafet ilkeleri gözetildiğinde hüküm altına alınan manevi tazminatın makul olmasına göre usul ve yasaya uygun mahkeme kararına karşı davalı .... vekili ile davalı ...Şirketi vekilinin istinaf başvurularının HMK’nın 353/1-b-1 madde ve bendi uyarınca ayrı ayrı esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçeye göre;
1-Davalı .... vekili ile davalı ......Şirketi vekilinin istinaf başvurularının HMK’nın 353/1-b-1 madde ve bendi uyarınca ayrı ayrı esastan reddine,
2- İstinaf eden davalılar .... ve davalı ....Şirketinden alınması gereken 31.032,35 TL istinaf karar harcından, peşin yatırdıkları 7.758,30 + 7.758,40 TL'nin toplamı 15.516,70TL'nin mahsubu ile bakiye 15.515,65TL'nin anılan davalılardan müşterek müteselsil tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-İstinaf başvuru giderlerinin yapanlar üzerinde bırakılmasına,
4-Kullanılmayan avansların karar kesinleşmesinden sonra ilgililerine iadesine,
5-Avans iadesi, kesinleştirme, kararın temyiz edilmemesi durumunda harç tahsil müzekkeresinin düzenlenmesi ve sair işlemlerin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
22/12/2023 gününde, oy birliğiyle ve HMK'nın 361 ve izleyen maddelerine göre kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde dairemize, tarafların bulunduğu yer bölge adliye mahkemesi hukuk dairesine, hükmü veren ilk derece mahkemesine, tarafların bulunduğu yer ilk derece mahkemesine verilecek dilekçelerle Yargıtay ilgili hukuk dairesi nezdinde temyiz yasa yolu açık olmak üzere karar verildi.