T.C.
İSTANBUL BAM
8. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I
DOSYA NO: 2023/2383
KARAR NO: 2023/2028
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 08/12/2022
NUMARASI: 2022/511 Esas - 2022/968 Karar
DAVANIN KONUSU: Tespit
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 08/12/2023
Yukarıda bilgileri yazılı bulunan ilk derece mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde;
K A R A R Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket tarafından satın alınan ve satın alma işleminin ardından ... plakasını alan ... şasi numaralı araca ait trafik Sigortaları Birliği Merkezi (TRAMER) sicil kayıtlarında tutulmakta olan hasar kaydının hatalı ve gerçeğe aykırı olduğunu, dolayısıyla bu sicil kaydının düzeltilmesinin tespit edilmesinin gerektiğini, müvekkili şirketin yetkililerinden ...'in talep konusu aracı satın almadan önce TSE hizmet yeterlilik belgesi olan ... İzmir Gaziemir Bayisinden ekspertiz raporu aldığını, raporda hasar sebebinin çarpma olarak gözüktüğünü ve değişen parça sayısı yalnızca 1 adet gözükürken Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinde tarafından verilen SMS sorgulama hizmeti kullanılarak yapılan sorgulamada aracın 28/10/2020 tarihinde trafik kazasına karıştığı, ekspertiz raporunun aksine değişen parçaların 14 adet olduğu bilgisi alındığını, aracın önceki malik döneminde sigortacısı olan ... sigortaya başvurmalarına rağmen taraflarına bilgi verilmeyeceğinin iletildiğini, taraflarınca Menemen Sulh Hukuk Hakimliği'nden tespit talebinde bulunulduğunu, delil tespiti taleplerinin kabul edildiğini ve gerçekleştirilen keşif neticesinde düzenlenen 15/04/2022 tarihli bilirkişi raporu ile de dava konusu araçla ilgili TRAMER sicil kayıtlarında tutulan hasar kaydının hatalı olduğunu bir kez daha tespit edildiğini, hasar kaydında değiştiği iddia edilen ancak ilgili bilirkişi raporu doğrultusunda hasar görmediği ve değiştirilmediği kanaati oluşan parçaların \"1 adet fren kaliperi ön sol, 1 adet amortisör ön sol, 1 adet amortisör ta, 1 adet şanzıman ve 1 adet direksiyon kutusu\" şeklinde olduğunu, hasar kaydının aksine, aracın sol ön fren kaliperi, sol ön amortisörü, direksiyon kutusu ve otomatik şanzımanın zarar görmediğini, bu sebeple direksiyon kutusu ve otomatik şanzımanın herhangi bir kaza veya arıza nedeniyle hasar görmediğini, bu nedenle de bu parçaların değişmesine neden olabilecek hiçbir durum olmadığının tespit edildiğini, buna ek olarak aracın kaportasında herhangi bir kaza veya başka bir hasar nedeniyle belirgin değişen parça ve boya durumu olmadığını, aracın kaza nedeniyle sol ön tekerlek aksı ve buna bağlı parçalarda oluşan hasarın giderilmesi için tedarik edilecek 8 adet esas parça olan ve işçilik maliyeti toplamının KDV dahil 10.130,30-TL olacağı, değişen parça sayısının 8 adet olacağı ve aracın hafif hasarlı sayılması gerektiği delil tespiti kapsamında düzenlenen bilirkişi raporu ile de tespit edildiğini belirterek, davanın kabulü ile Trafik Sigortaları Bilgi ve Gözetim Merkezinde (TRAMER) sicil kayıtlarında yer alan hasar kaydının hatalı olduğunun ve düzeltilmesi gerektiğinin tespitine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu aracın kasko poliçesi ile müvekkili sigorta şirketine sigortalı olduğunu, dava konusu aracın hasar aşamasında pert olarak değerlendirilmiş olduğunu, pert bedelinin araç sahibine ödendiğini, müvekkili şirketin sigortalısı ...'in müvekkili şirkete başvurması üzerine hasar dosyasının açıldığını, ekspertiz raporunun temin edildiğini, aracın onarımının ekonomik olmadığının tespit edildiğini ve aracın rayiç değeri olan 445.260,95 TL'den 292.500,00 TL tutarındaki sovtaj değeri düşülerek tespit edilen 152.760,95 TL'nin 22.11.2021 tarihinde müvekkili şirketin sigortalısı ...'e ödendiğini belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda; \"davacının TRAMER kaydının düzeltlimesini açacağı eda davası ile sağlayabilecekken, bunu yapmayıp tespit davası açmakta hukuki yararı olmadığından hukuki yarar dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verilmesi gerektiği\" gerekçesi ile; HMK'nun 114/ h maddesindeki hukuki yarar dava şartı yokluğundan aynı yasanın 115/2 maddesi gereğince davanın usûlden REDDİNE karar verilmiş, verilen karara karşı davacı vekili tarafından süresinde istinaf yasa yoluna başvurulmuştur. Davacı vekilinin istinaf başvuru sebepleri; Tramer kaydının hatalı olması sebebiyle dava konusu araçta meydana gelen haksız değer kaybı bakımından müvekkilinin mülkiyet hakkının ihlal edildiği, ancak Tramer kaydının hatalı olduğunun tespit edilmesi üzerine kayıt düzeltileceğinden müvekkilinin zararının da doğmayacağı, dolayısıyla tespit isteminde bulunmakta müvekkilinin açık bir şekilde hukuki yararı bulunmasına rağmen davanın reddine karar verilmesinin haksız ve hukuka aykırı olduğuna ilişkindir. Davacı, satın aldığı ... plakalı (... eski plakalı) araçta, satın almadan önceki hasarla ilgili olarak Trafik Sigortaları Bilgi ve Gözetim Merkezindeki kayıtların hatalı olduğunu belirterek, kayıtların hatalı olduğunun tespiti ile düzeltilmesi gerektiğini talep etmiştir. Öncelikle belirtilmelidir ki, münferiden trafik kazasına bağlı araç hasarı nedeniyle tutulan kayıtların hatalı olduğunun tespiti ve düzeltilmesi davasında davacının; aracın değerini düşürmesi mümkün bulunan iddiaya konu işlemin hatalı olduğunun tespiti ve düzeltilmesi isteminde güncel hukuki yararının bulunması nedeniyle, hukuki yararının bulunmadığı yönündeki ilk derece mahkemesinin kararında isabet bulunmamaktadır. Ne var ki; davacı aracı satın aldıktan sonra, önceki malik döneminde meydana gelen trafik kazasına bağlı tutulan kayıtların hasar bildirimi yönünden hatalı olduğunu iddia ederek eldeki davayı açmış olup, satın aldığı araçla ilgili tüm hususları satın aldığı dönemde bildiği, en azından bilmesi gerektiği (satıcıya yöneltilmesi mümkün olan gizli ayıplar ve hukuki ayıp hariç olmak üzere) hususunda duraksamamak gerekir. Hal böyle olunca da, ilk derece mahkemesince davanın esastan reddine karar verilmesi gerekirken, usulden reddine karar verilmesi hatalı olmuştur. Bu durumda davacı vekilinin istinaf başvurusunun bu yönüyle kabulüne, ancak istinaf başvurusunun kabulüne neden olan hatalı uygulamanın düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, ilk derece mahkemesinin kararın kaldırılması, HMK'nın 353/1-b/2.maddesi hükmü gereğince davanın reddi yönünde yeniden hüküm tesisi gerekmiştir.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/ Gerekçe uyarınca, 1/Bilgileri karar başlığında yazılı bulunan ilk derece mahkemesinin kararına karşı davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/2 maddesi gereğince ve açıklanan sebebe münhasıran kabulüne,a/İstinaf karar ve ilam harcının talep halinde davacıya iadesine,b/İncelemenin duruşmasız olarak yapılması nedeniyle avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına, c/İstinaf aşamasındaki diğer giderlerin takdiren istinaf eden üzerinde bırakılmasına,2/ İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 08/12/2022 tarih ve 2022/511 2022/968 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA (HMK.m.353/1-b/2)a/Davacının davasının reddine,b/Alınması gereken 269,85-TL harçtan peşin alınan 80,70-TL harcın düşümü ile 189.15-TL karar ve harcının davacıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına, c/Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, d/Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,e/Davalı kendini vekille temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan AAÜT göre kazanılmış haklar ve aleyhe hüküm kurulamayacağı göz önüne alınarak takdir olunan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı tarafa verilmesine, f/Taraflarca yatırılan ancak sarf olunmayan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine, Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, HMK'nın 361 ve 362. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süresi içinde Yargıtay’a temyiz yolu açık olmak üzere, oy birliği ile karar verildi.08/12/2023