T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\tEsas-Karar No: 2020/229 Esas - 2023/1313
\tT.C.
Ankara Batı
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\t\t\t\t\t\t\t\t\t
KARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO\t: 2020/229 Esas
KARAR NO\t: 2023/1313
HAKİM\t:
KATİP\t:
DAVACILAR \t: 1-
\t 2-
\t 3-
\t 4-
\t 5-
VEKİLİ\t:
DAVALI \t:
VEKİLİ\t:
DAVA\t: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ\t: 31/12/2014
KARAR TARİHİ: 14/12/2023
K. YAZIM TARİHİ: 02/01/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkillerinden ...'ın sevk ve idaresinde bulunan ... plaka sayılı araca davalı ... İlçe İdaresi bünyesinde çalışan şahsın idaresindeki ... plaka sayılı aracın çarparak yaralanmalı, hasarlı ve ölümle sonuçlanan trafik kazasına sebebiyet verdiğini, müvekkillerinin annesi müteveffa ...'ın vefat ettiğini bu nedenle müvekkillerinin manevi olarak olumsuz etkilendiklerini beyan ederek, toplamda 77.500,00 TL manevi tazminatın ... Özel İdare Müdürlüğü adına Maliye Hazinesinden ve 5.000,00 TL maddi tazminatın ise davalılar ... Sigorta A.Ş. ve ... Özel İdare Müdürlüğü adına Maliye Hazinesinden müştereken ve müteselsilen tahsilini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
CEVAP \t:
Davalı ... Özel İdare Müdürlüğü Adına Maliye Hazinesi vekili cevap dilekçesinde özetle, öncelikle davacıların davayı açarken seçimlik hakkını kullandığını, davayı haksız fiilin meydana geldiği yer, davalıların ikametgahı mahkemesi, davacıların ikamethagı mahkemesinde açabilecekken davacıların ikametgahı mahkemesini seçtiğini, ancak davacıların ikametgahının ..., ... ilçesi olduğunu bu nedenle davanın Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmesi gerektiğini belirtip, yetkisizlik nedeniyle davanın reddine karar verilmesini, ayrıca kazaya sebebiyet verenlerin gerçek kişiler olması nedeniyle, gerçek kişilere ve sigorta şirketine karşı davanın açılması gerektiğini, idarenin kusuru ve sorumluluğu olmadığından husumet nedeniyle idare hakkındaki davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacılara yükletilmesine karar verilmesini istemiştir.
DELİLLER :
Ardahan Ağır Ceza Mahkemesinin 13/02/2013 tarih ... esas ... karar sayılı dosyas, ... Kaymakamlığı İlçe Özel İdare Müdürlüğünün cevabi yazıları, Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/227 esas 2023/296 karar sayılı dosyası ile tüm dosya kapsamı.
GEREKÇE :
Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat talebine ilişkindir.
Davacılar tarafından Ankara ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esasına kayden açılan maddi ve manevi tazminat talepli davada, 11/11/2014 tarih ... esas ... karar sayılı ilam ile görevsizlik kararı verilerek dosya Ankara ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2014/1311 esasına kayden gönderilmiş, anılan mahkemece yapılan yargılama sonucunda davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden 19/04/2018 tarihinde davanın pasif husumet yokluğundan reddine karar verilmiş, diğer davalı ... Özel İdare Müdürlüğü adına Maliye Hazinesi'ne yöneltilen maddi ve manevi tazminat talepli dava ise tefrik edilerek Ankara ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/307 esasına kaydedilmiş ve akabinde ayrılan dava bakımından yetkisizlik kararı verilerek, Ankara ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 15/05/2018 tarih 2018/307 - 427 E-K. Sayılı yetkisizlik kararı ile dosya mahkememize gönderilmiş ve mahkememizin yukarıda belirtilen esasına kaydedilmiştir.
Davaya konu trafik kazası nedeniyle yürütülen ceza dosyası kapsamında, Ardahan Ağır Ceza Mahkemesinin 13/02/2013 tarih ... esas ... karar sayılı dosyasında sanık ...nin meydana gelen kaza nedeniyle taksirli ölüme ve yaralanmaya neden olma suçundan 2 yıl 11 ay hapis cezası aldığı ve 02/07/2014 tarihinde kesinleştiği bildirilmiştir.
... Kaymakamlığı İlçe Özel İdare Müdürlüğünün cevabi yazılarında ... 'nin İl Özel İdaresi bünyesinde 02.04.2012 - 12.07.2012 tarihleri arasında Toplum Yararına Çalışma Programı kapsamında geçici işçi olarak çalıştığı, ...'e ait ... plakalı araç ile ilgili ... Özel İdare Müdürlüğünce herhangi bir kiralama yapılmadığı bildirilmiştir.
Ankara ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2014/1311 esas sayılı dosyası ile Davalı Sigorta şirketi yönünden davanın pasif husumet yokluğundan reddine dair verilen kararın, Ankara BAM 26. Hukuk Dairesinin 12/03/2020 tarih 2018/2293 esas 2020/504 karar sayılı ilamı ile kaldırıldığı ve Ankara ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/227 esasına kayden yargılamaya devam olunduğu, anılan mahkemenin 06/04/2023 tarih 2020/227 esas 2023/296 karar sayılı ilamı ile, davanın kabulüne karar verilerek, 2.209,66 TL tedavi gideri 20.000,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 22.209,66 TL maddi tazminatın davalı sigorta şirketinden tahsili ile davacı ...'a verilmesine karar verildiği, verilen kararın 31/05/2023 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
Toplanan deliller, kayıt ve belgeler ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek; tefrik konusu olan dosyamızda davacılar davalı idareden işleten sıfatıyla destekten yoksun kalma talepli maddi ve manevi tazminat isteminde bulunmaktadırlar. Talebin dayanağı KTK 91/1. ve 85/1.maddeleridir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. Maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”; 85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.” hükümlerine yer verilmiştir.
Görüldüğü üzere davalı idarenin sorumlu olabilmesi için kazaya sebebiyet veren aracın işleteni olması gerekmektedir. Kaza tarihinde kazaya sebebiyet veren ... plaka sayılı aracın dava dışı ... adına kayıtlı olduğu hususunda dosya kapsamında bir tereddüt bulunmamaktadır. Yine dava konusu aracın şoförü olan ... de davalı idarede kaza tarihini kapsar şekilde 02/04/2012-12/07/2012 tarihleri arasında geçici işçi statüsünde çalışmıştır. Davalı idarenin malik olmaması ve davacı tarafın da söz konusu aracın davalı idare tarafından kiralandığını belirtmesi karşısında bu hususta gerekli araştırmalar yapılmıştır. Hemen belirtmek gerekir ki, kiralayanın işleten sıfatını kazanması için kiralama tek başına yeterli gelmemekte olup uzun süreli bir kiralama sözleşmesi bulunması Yargıtay içtihatlarıyla kabul edilmiş bir olgudur. Bu kapsamda davacı tarafından bu kapsamda dosyaya bir delil sunulmadığı gibi yapılan yazışmalar ve davalı idare tarafından yapılan arşiv araştırmaları sonucunda kiralama sözleşmesine ulaşılamamıştır. Kiralama sözleşmelerinin tutulduğu sistem olan KABİS'in de 2015 yılından itibaren faaliyette olması ve kaza tarihinin de 2012 yılı olması nedeniyle bu konuda da araştırma yapılamamıştır. Hal böyle iken, sadece davalı idare bünyesinde 3 ay süre ile geçici işçi statüsünde çalışan işçinin şoför olması tek başına davalıya işleten sıfatını kazandıramayacaktır. Açıklanan tüm bu nedenlerle dava konusu aracın kiralama sözleşmesinin bulunamaması/kiralama sözleşmesinin uzun süreli olup olmadığının tespit edilememesi neticeten davalının işleten sıfatının bulunup bulunmadığı dosya kapsamında anlaşılamadığından davacı tarafından ispatlanamayan davanın reddine karar verilerek mahkememize tefrik yoluyla gelen davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM\t: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu gereği alınması gereken 269,85 TL karar ve ilam harcının, yetkisizlik kararı veren Ankara ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/307 - 427 E-K. Sayılı kararının 3 nolu bendi dikkate alınarak peşin alınan 1.373,00 TL harçtan mahsubu ile bakiye 1.103,15 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından sarf edilen yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
4-Maddi tazminat talebi yönünden; Davalının kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince davacı ... yönünden hesap edilen 5.000 TL vekalet ücretinin adı geçen davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
5-Manevi tazminat talebi yönünden; Davalının kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince davacı ... yönünden hesap edilen 17.900 TL, davacı ... yönünden hesap edilen 17.900 TL, davacı ... yönünden hesap edilen 2.500TL, davacı ... yönünden hesap edilen 2.500TL ve davacı ... yönünden hesap edilen 2.500TL vekalet ücretinin adı geçen davacılardan alınarak davalıya ödenmesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 14/12/2023
Katip \tHakim
e-imza\te-imza