T.C. KONYA BAM 3. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No
KONYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t:
KARAR NO\t:
KARAR TARİHİ\t: 26/12/2023
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN\t\t:
ÜYE\t\t:
ÜYE\t\t:
KATİP\t\t:
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR TARİHİ\t: 01/06/2023
NUMARASI\t: Esas ... Karar
DAVACI \t:
VEKİLİ\t:Av.
DAVALI \t: 1-
VEKİLİ\t:Av.
DAVALILAR \t: 2-
\t: 3-
VEKİLİ\t: Av
DAVA\t: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ\t: 26/12/2023
İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ:26/12/2023
Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön inceleme ve incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ :
Davacı vekili dava dilekçesinde özet olarak; 26/01/2021 tarihinde müvekkiline ait .....plakalı araç ile ..... plakalı aracın çarpışması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza sonucu müvekkilinin aracında hasar ve değer kaybı meydana geldiğini, kazanın tamamen karşı araç sürücüsünün kusurundan kaynaklandığını ve müvekkiline ait araç sürücüsünün hiçbir kusuru bulunmadığını, kaza sonrası eksper raporu tanzim edildiğini ve 25.000,00 TL civarı hasarın bulunduğunun tespit edildiğini, davalılara hasar bedeli ve değer kaybı için başvuru yapıldığını ancak ödeme yapılmadığını, arabuluculuk görüşmelerinden de sonuç alınamadığını, araç sürücüsü ..... hakkında, Konya .. Asliye Ceza Mahkemesinin ...E. ....K. Sayılı kararı ile 4.660,00 TL adli para cezasına hükmedildiğini, müvekkilinin bu kaza nedeniyle 2 hafta işe gidemediğini, müvekkilinin zararlarının davalılardan müştereken ve müteselsilen tazmin edilmesi gerektiğini belirterek; ileride artırmak üzere şimdilik 100,00 TL araç hasar bedelinin, 100,00 TL araç değer kaybının, 100,00 TL geçici iş göremezlik bedelinin ve 100,00 TL bakıcı giderinin kaza tarihi olan 26.01.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, arabulucu ücreti, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı .... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özet olarak; müvekkili şirketin sorumluluğunun sigortalısının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, müvekkil şirketin ancak gerçek zarardan sorumlu tutulabileceğini, araç değer kaybı, ikame araç bedeli ve araç mahrumiyet bedelinden sorumlu tutulamayacağını, hasar ve konusunda bilirkişi tespiti yapılması gerektiğini, değer kaybı hesabının genel şartlar ekinde yer alan formüle göre yapılması gerektiğini belirterek; davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
Davalılar .... ve.....vekili dilekçesinde özet olarak; davaya bakmakla görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu, davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, davacı tarafından sigorta şirketine usulüne uygun bir başvuru yapılmadığını, kaza esnasında müvekkiline ait aracın .... Sigorta tarafından tanzim edilmiş olan ZMMS poliçesinin bulunduğunu ve talep edilen tazminatların bu poliçe teminatlarından karşılanması gerektiğini, müvekkiline atfedilen kusurun kabul edilemeyeceğini belirterek; davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ :
Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi .... Esas ..... Karar sayılı gerekçeli kararında özetle; \" Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; davaya konu trafik kazasının oluşmasında sigortalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu, kaza neticesinde davacıya ait aracın hasarlandığı, aracın onarımının ekonomik olmadığı, rayiç değerinin 50.000 TL, sovtaj değerinin ise 10.000 TL olduğu dolaysıyla davacının hasardan kaynaklı zararının 40.000 TL olduğu, davalıların oluşan bu zarardan müteselsilen sorumlu oldukları, davacının diğer zarar kalemleri yönünden zararını ve tutarını ispatlayamadığı sonucuna varıldığından davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş ve;
DAVANIN KISMEN KABUL KISMEN REDDİ ile, 40.000,00 TL hasar tazminatının davalı .... Sigorta A.Ş. yönünden 23/02/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, davalı .... ile davalı ..... yönünden ise 26/01/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, davacının değer kaybı, geçici iş göremezlik ve bakıcı gideri tazminatı istemlerinin reddine,\" şeklinde hüküm kurulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davalılar ..... ve .... vekili sunduğu istinaf dilekçesinde özetle; davacının davasının zamanaşımı yönünden reddine karar verilmesi gerekirken kabul kararının yasa ve usule aykırı olduğunu, müvekkil .....'in dava konusu kazada kusurunun bulunmadığını, bu nedenle de ilk derece mahkemesi tarafından tüm kusurun müvekkile yükletilmesinin kabulünün mümkün olmadığını, araçta meydana gelen hasar miktarı fahiş hesaplanmış olup bu nedenle de ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasının gerektiğini, tüm bu nedenlerle Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi .... Esas ..... Karar sayılı kararının kaldırılarak davacının davasının reddine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.
Dava, trafik kazası nedeniyle araç hasar tazminatına ilişkindir. Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm davalı tarafça aşağıda belirtilen yönlerden istinaf edilmiştir.
-Davanın belirsiz alacak davası olmayıp kısmi dava olduğu bu nedenle artırılan kısmın zamanaşımına uğradığına yönelik istinaf incelemesinde ;
HMK 107.maddede belirsiz alacak davası düzenlenmiş olup, 107/2.fıkrada \"Karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu alacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda davacı, iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın davanın başında belirtmiş olduğu talebini artırabilir.\" esası kabul edilmiştir. Buna göre davacı taraf talep artırım dilekçesi ile talebini artırabilecektir. Talep artırım, niteliği itibari ile davalı taraf aleyhine esaslı bir değişiklik olup, davalı tarafın, duruşmada bulunmadığı durumlarda tebligat yolu ile bu istemden haberdar edilmesi zorunludur.
Belirsiz alacak davası olarak açılan davalarda davacı talep sonucunun belirlenmesi talep sonucunun artırılması şeklinde olmaktadır. Belirsiz alacak davasında talebin belirlenmesinde karşı tarafın iznine veya ıslah yoluna başvurulmasına gerek bulunmaz. Ancak davacı tarafından talep sonucu belirlendikten sonra alacağının daha fazla olması halinde davacının talep sonucunu artırmak için ıslah yoluna başvurması yani ıslah suretiyle talep sonucunu artırması mümkün olacaktır.
6100 sayılı HMK'nın 176 ve devamı maddelerinde ıslah kurumu ayrıntılı şekilde düzenlenmiştir. Buna göre tarafların, yargılama usulüyle ilgili bir işlemini kısmen veya tamamen ıslah edebileceği ancak aynı dava içerisinde bu yola sadece bir kez başvurabileceği belirtilmiştir.
Bu açıklamalara göre davanın belirsiz alacak davası olarak açılması halinde davacının öncelikle talep sonucunu belirlemesi, talebin belirlenmesinden sonra alacağın belirlenen miktardan daha fazla olduğunun anlaşılması halinde davacının ıslah yolu ile dava değerini arttırması gerekecektir. Yargıtay uygulamalarına göre trafik kazalarında yaralanmadan kaynaklanan tazminat davalarının belirsiz alacak davası olarak açılmasının mümkün olduğu kabul edilmiştir. (Yargıtay 17 HD 2015/14980 E 2018/8201 K)
Dava açılmakla, belirsiz alacak davasında, alacağın tamamına ilişkin zamanaşımı süresi kesilmekte iken, kısmi davada, talep edilmeyen kısım için zamanaşımı süresi işlemeye devam eder. Belirsiz alacak davasında, davalı tarafça dava açıldıktan sonra ileri sürülen zamanaşımı def'i sadece ilk talebi değil bedel artırım talebini de kapsar ve süresinde zamanaşımı def'in de bulunmaması halinde arttırılan bedel için sonradan zamanaşımı def'inde bulunulamaz.
Davacının somut olayda gerek dava dilekçesi içeriğinden gerekse talep kısmından açıkça açılan davanın KISMİ DAVA olduğu açıktır.Dolayısıyla dava açılan miktar yönünden zamanaşımı süresini kesecek bakiye kısım yönünden zamanaşımı kesilmeyecektir.
ANCAK;
26.01.2021 günü davacının sevk ve idaresindeki araca, davalı sürücünün aracının çarptığı, yaralamalı ve maddi hasarlı kaza meydana geldiğini, davacının aracında meydana gelen hasar için davalı aracın sürücüsü ve ZMMS sigortasına karşı dava açıldığı, öncesinde kazaya ilişkin Konya .. Asliye Ceza Mahkemesinin ... Esas, dosyası ile taksirle yaralama nedeniyle kahu davası açıldığı, eldeki davanın ise 02.02.2022 tarihinde açıldığı görülmüştür.
2918 sayılı KTK.nun 109. maddesinin 1. fıkrasında haksız fiil niteliğindeki trafik kazalarından doğan tazminat taleplerlerinin,zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak on yıl içinde zamanaşımına uğrayacağı düzenlenirken, 2. fıkrasında ise, davanın, cezayı gerektiren bir fiilden doğması ve ceza kanununun bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş olması halinde, bu sürenin maddi tazminat talepleri içinde geçerli olacağı hüküm altına alınmıştır. 2918 sayılı kanunun anılan hükmünün gözden kaçırılmaması gereken yönü, ceza kanununda öngörülen daha uzun zamanaşımı süresinin sadece eylemin ceza kanununa göre suç sayılması koşuluna bağlanmış bulunmasıdır. Bu düzenlemenin iki ayrı sonucu bulunmaktadır. Sözkonusu yasa hükmü, ceza zamanaşımı uygulanabilmesi için sadece eylemin aynı zamanda bir suç oluşturmasını yeterli görmekte bunun dışında fail hakkında mahkumiyet kararıyla sonuçlanmış bir ceza davasının açılması ya da zarar görenin davada tazminat yönünden bir talepte bulunmuş olması koşulu aranmamaktadır.
Eldeki davada davalının itirazına göre irdelenmesi gereken husus, yaralamalı trafik kazasındaki uzamış ceza zamaşımının maddi tazminata ilişkin incelemeye konu dosyada da uygulanıp uygulanamayacağı noktasındadır.
Dava konusu olayda, sigortalı araçta meydana gelen hasar ile yaralamalı kaza olayının tek olup ikisinin birbirinden ayrılamayacağı, olayda ikili bir ayrımın yapılamayacağı, 2918 sayılı Kanunun 109.maddesinin özünün bu olduğu, bundan faydalanmak için mutlaka bir ceza davasının açılmasının zorunlu olmadığı, önemli olanın ceza hukukunu ilgilendiren bir eylemin varlığı olduğu, özü tek olan dava konusu eylemde, olayın tarafları için farklı zamanaşımı sürelerini uygulamanın adil olmayan değişik sonuçlara götüreceği, bu nedenle haksız bir fiil kapsamında olayın tek olduğu ve maddi zararın meydana gelmesi hali için başka bir zamanaşımı süresinin uygulanamayacağı kabul edilmelidir. (Aynı yönde Yargıtay\tHukuk Genel Kurulu 2014/17-27 Esas, 2015/1530 Karar; Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin 14.11.2011 gün ve 2011/3427-2011/10522 K; 17.Hukuk Dairesi 2009/7346 Esas, 2010/4703 Karar sayılı ilamları)
Buna göre sonuç itibariyle; dava konusu olayın tek olduğu ve somut olayda, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 109/2.maddesindeki ceza zamanaşımının uygulanması gerektiği, maddi tazminat istemine ilişkin davalarda, dava konusunun cezayı gerektiren bir fiilden doğması ve Ceza Kanunu’nun bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş bulunması halinde bu sürenin uygulanacağından genel zamanaşımı süresinin dolmadığı anlaşılmıştır.Dolayısıyla davacının yaralandığından sekiz yıllık ceza zamanaşımının da uygulanacağı anlaşılmakla itiraz yersizdir.
-Kusura itirazda;
Türk Borçlar Kanunun 49.maddesinde, \"Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür\" yine aynı kanunun 50.maddesinde, \"Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır\" denilmektedir.
Bu itibarla, kesinleşen ceza mahkemesi kararı kabulü ve dayanak trafik bilirkişi raporu, kazaya ilişkin görüntüler ile mahkemece alınan alınan kusur ve hasar raporu ile tüm deliler hep birlikte incelenip değerlendirildiğinde; yaralanmalı ve maddi trafik kazasının, davalının kırmızı ışık ihlali nedeniyle tamamen kusuru nedeniyle kazanın oluştuğu, benimsenen kusur raporunun dosya kapsamına, dosyadaki mevcut delillere, kazanın gerçekleşme biçimine ve oluşa uygun olup, bu itibarla herhangi bir somut delile dayanmayan kusur itirazlarının reddine karar verilmiştir.
-Zarar yönünden;
Hasar yönünden hükme esas alınan raporda davacı aracının modeli, yaşı, özellikleri, hasarlı kısımları v.s. gözönünde bulundurularak olay tarihi itibariyle aracın 2.el piyasa rayiç değeri tesbit edildiği , tamirinin ekonomik olup olmadığı ve hurdaya ayrılmasının gerekip gerekmediğinin tespit edildiği,Yargıtay 17.HD İçtihatlarına göre aracın tamirinin ekonomik olup olmadığı değerlendirildiği, hasar bedelinin piyasa rayiç değeri belirlendiği ve akabinde bu duruma göre tamirinin ekonomik olup olmadığı belirlendiği, tamiri ekonomik olmadığı için piyasa koşullarına göre kazadan önceki 2.el piyasa rayiç bedelinin ve kazadan sonraki hurda (sovtaj) değeri belirlenmiş belirlenen rayiç değerden de aracın hurda bedeli indirilmek suretiyle davacının gerçek zararı tespit edildiği raporlar arasındaki çelişkinin ayrıntılı olarak değerlendirilerek giderildiği uzman bilirkişi heyeti raporu sonucuna göre karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır.
Bu halde, kamu düzeni ve istinaf sebepleri çerçevesinde; dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön ile kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına; dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılığın olmamasına göre davalılar ..... ve .... vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-İlk Derece Mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığından, davalılar ..... ve .... vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereği ESASTAN REDDİNE,
2-İstinaf eden davalı .....'den alınması gereken 2.732,40 TL karar ve ilam harcından istinaf aşamasında yatırılan 683,10 TL nin mahsubu ile bakiye 2.049,30 TL eksik harcın bu davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-İstinaf eden davalı ....'den alınması gereken 2.732,40 TL karar ve ilam harcından istinaf aşamasında yatırılan 683,10 TL nin mahsubu ile bakiye 2.049,30 TL eksik harcın bu davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davalılar ..... ve .... tarafından istinaf aşamasında yapılan masrafların bu davalılar üzerinde bırakılmasına,
5-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
6-Karar tebliği ve harç işlemlerinin İlk Derece Mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 362. maddesi gereğince; (238.730,00) Türk Lirasını geçmeyen davalara ilişkin kararlar hakkında temyiz yoluna başvurulamayacağından miktar itibari ile KESİN olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda oy birliği ile karar verildi.26/12/2023
\t\t\t\t
Başkan
e-imzalı
Üye
e-imzalı
Üye
e-imzalı
Katip
e-imzalı
Bu evrak 5070 sayılı Yasa kapsamında elektronik imza ile imzalanmıştır.