T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\t
ESAS NO\t: 2022/1210 Esas
KARAR NO\t: 2023/924
DAVA\t: Genel Kurul Kararının İptali (Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali)
DAVA TARİHİ\t: 29/12/2022
KARAR TARİHİ\t: 12/10/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH \t: 30/10/2023
Mahkememizde görülmekte olan Genel Kurul Kararının İptali (Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; .... Konut Yapiı Kooperatifi ('Kooperatif') 25.02.2006 tarihinde gerçekleştirmiş olduğu olağan genel kurul neticesinde Kooperatife 167 nolu ortak olarak fark alınmadan ve ortak olmaya herhangi bir koşul yahut şart koşulmaksızın alınmış olduğunu, bu genel kurul kararının 04.07.2007 tarihli bir yönetim kurulu kararı ve 464 sayılı Yönetim Kurulu kararı ile icraya konulması ile, bu tarihten itibaren Kooperatif ortağı olarak şirkette 167 nolu üye olarak çalışmalarına başlamış olduğunu, bu hususta hakkında Kooperatif Anasözleşmesi Madde 19 uyarınca ortaklık senedi de düzenlendiği ve sunulmuş olan Genel Kurul hazirun cetvelinde de açıkça belirtilmiş olup ortaklığımın kanıtı niteliğinde olduğu, ortaklığa kabul tarihinden itibaren, mimari planlamalar, proje çizimleri ve sair bir çok uğraş ile Kooperatif'in amacını yerine getirmesini sağlamaya yönelik birçok çalışmada bulunmuş olup bu çalışmalarım neticesinde hiçbir suretle bir gelir elde etmediğim gibi Kooperatif tarafından, tarafına herhangi bir ödenek de aktarılmamış olduğu belirtilmiştir. Mezkür yönetim kurulu ve genel kurul kararı incelendiği takdirde Şahsının, Kooperatif'e ortaklığının bir şarta tabi tutulmasının aksine halihazırda Kooperatif'e sağlamış bulunduğum katkılar neticesinde şahsından bir fark alınmaksızın koşulsuz şartsız ortaklığa alındığı açıkça görülebileceği beliritlmiştir. Nitekim, eğer bir şart ile Kooperat ife üye olduğum iddia edilmekteyse 2012 tarihinde bilabedel hazırlamış olduğum mimari projenin ve bu projenin Kooperatif işlemlerinde kullanılmış olması Kooperatif'e üyeliğim için yeterli olduğu su götürmez bir gerçek olarak karşılarına çıkacağı belirtilmiştir. Süreç içerisinde Kooperatif nezdinde yaşanılan birtakım olaylar neticesinde sahibi olduğu payları devredip ortaklıktan ayrılmayı düşünmüş olsa da Kooperatif yönetiminin Kooperatif Ana Sözleşmesine (ve yasaya aykırı davranışları neticesinde hem Şahsımın ticari itibarı zedelenmiş.hem de pay sahipliği hakkı olan ortaklıktan çıkma hakkını kullanması engellendiği belirtilmiştir. Alınan genel kurul kararının hukuka aykırı olması hasebiyle iptalini, . Bu minvalde ortaklığın tespitini, mahkeme nihai kararını verene kadar yukarıda anılan gerekçelerle HMK 389 uyarınca bir hukuki koruma tedbiri ile ortaklıktan çıkarılmasının önüne geçilmesini, .....'e yapmış olduğum devre izin verilmesini, Yargılama gideri ve sair masrafların davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının hangi Genel Kurul Toplantısında alınan hangi kararların iptalini istediği hususu dava dilekçesinden açıkça anlaşılamadığını HMK' nın 31. maddesi uyarınca davacıya açıklama yaptırılmasını talep ettiğini, Diğer yandan davacı tarafın talep ve davası süresinde olmadığını, hak düşürücü süre nedeniyle de davanın reddini talep ettiklerini, Yine davacı Kooperatif hisselerini devrettiğini beyan ettiğinden işbu davanın aktif husumet yokluğundan da reddini talep ettiğini, davacının iddialarının asılsızlığının ve Konut Yapı Kooperatifi' nin ve üyelerinin davacı üzerinden nasıl mağdur edildiğinin açıklığa kavuşması bakımından, Müvekkili Konut Yapı Kooperatifi 22.04.1991 tarihinde kurulduğunu Faaliyetlerini gerçekleştirebilmek için de 1997 ve 2000' li yıllarda ..... ada .... nolu parselleri (yeni.... ada ... parsel ve .... ada ... parsel) satın almıştır. Müvekkil Konut Yapı Kooperatifinin taşınmazlarının bulunduğu Resneli Çiftliği Bölgesi; 14.06.1997 tarih ve 23018 sayılı Resmi Gazete' de yayınlanan Yönetmeliğin 14. maddesi ile 18.04.2002 tarih ve 24730 sayılı Resmi Gazete' de yayınlanan Yönetmeliğin 25. maddesi çerçevelerinde 11.07.2008 tarihinde İstanbul Valilik Makamı' nın 13360 sayılı oluru ile Toplu Konut Alanı ilan edildiğini, O tarihten günümüze kadarda imar durumu dahi olmadan İdare tarafından yapılacak imar işlemleri beklendiğini, Nihayetinde 12.11.2021 tarihinde 21.09.2021 tasdik tarihli İstanbul ili, Başakşehir ilçesi, Doğu Resneli Çiftliği Mevkii Gecekondu Önleme Bölgesinin Bir Kısmına İlişkin Nazım İmar Planı ve Uygulama İmar Planı askıya çıkarılmış ve taşınmazlar imarlı hale geldiğini, yani taşınmazların alındığı günden bu güne ilk defa mer' i bir imar hakkı söz konusu olduğunu, üyelik süreci şarta bağlanan davacı o günden bu güne hiçbir toplantıya asaleten katılmadığıın, kooperatif ile ilgili hiçbir çalışmanın içerisinde olmadığını, Kooperatif' e mesleği ile ilgili en ufak bir katkı sunmadığını, fayda sağlamadığını, üyelik şartı hiçbir zaman gerçekleşmediğini, davacının hisselerini 3. şahsa devrettiğini beyan ettiğinden husumet yokluğundan reddine, yine haksız ve kötüniyetli olması nedeniyle esastan reddine, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiş ve savunmuştur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE YARGILAMANIN ÖZETİ:
Dava; 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 53. maddesine dayalı genel kurul toplantısında alınan kararın iptali istemlidir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davalı kooperatifin 04/12/2022 tarihli olağanüstü genel kurul gündeminin 6.maddesinde alınan kararın Kooperatifler Kanunu bakımından iptal ve hükümsüzlük koşullarının oluşup oluşmadığı, alınan kararların TTK 446. Maddesinde sayılan iptal sebepleri bakımından gerçekleşip gerçekleşmediğinden kaynaklandığı tespit edilmiştir.
Davacı vekili yazılı delillerini ibraz etmiş, diğer deliller mahkememizce toplanmış, bu kapsamda davalı şirketin sicil kayıtları, davaya konu genel kurul toplantı tutanağı celp edilmiştir.
Mahkememizce 02/02/2023 tarihli celsesinde davalı kooperatifte yapılan 04/12/2022 tarihinde alınan gündem maddesinin iptal koşullarının oluşup oluşmadığı bakımından 1 Mali Müşavir ve 1 Kooperatifler konusunda uzman bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiş olup bilirkişi heyeti raporunda özetle; ''Davacının, davaya konu 04.12.2022 tarihinde yapılan olağanüstü genel kurulunda alınan kararların iptalini isteyebilmesi için davalı kooperatif ortağı olması ve bu ortaklık sıfatının da yargılamanın sonuna kadar devam etmesi gerektiği, kooperatif üyeliğini devir ve temlik ettiğini beyan eden ve bu devir işleminin onaylanması gerektiği yönünde beyanda bulunan davacının huzurdaki davayı açıp açamayacağı yönündeki nihai takdir ve değerlendirmenin sayın mahkemeye ait olduğu, 25.02.2006 tarihinde yapılan 2005 yılı olağan genel kurul toplantısında yeni alınacak ortaktan, ortak olarak alındığı tarihteki bir ortağın ödediği toplam ödeme tutarının tespit edilemediği ayrıca 20.000-TL (Yirmibin Türk Lirası) fark bedeli alınarak ortaklığa kabul edilmesi yönünde karar alındığından mevcut dosya kapsamı ile davalı kooperatifte tüm genel kurul kararları doğrultusunda bir ortağın yapmış olduğu toplam ödeme tutarının tespit edilemediği, davacı .....'in 25.02.2006 tarihli genel kurul kararı uyarınca 167 nolu ortak olarak üyeliğe kabul edildiği hususunun taraflarında kabulünde olup tartışmasız olduğu, davacı ......'in ortak olarak alındığı tarihteki bir ortağın ödediği toplam ödeme dışında, ayrıca 20.000-TL (Yirmibin Türk Lirası) fark ödemek suretiyle ortaklığa kabul edilmesi ve genel kurulca kararlaştırılan bu akçeli yükümlülüklerini yerine getirmesi istenmiş olmasına rağmen davacı yanca bu mali yükümlülüğün yerine getirildiğinin ödeme belgesi ile tevsik edilmediği, davalı kooperatifin 28.06.2008 tarihinde yapılan 2007 yılı olağan genel kurul toplantısında ..... numaralı ortak ...... ve 2008 yılında ortaklığa alınan kooperatife fayda sağlayacağı değerlendirilen diğer 3 ortak için sadece 20.000,00 TL fark alınmaması yönünde karar alınmış ise de alınan bu kararın diğer ortakların davacının ortaklığa alındığı tarihe kadar yaptıkları normal ödemelerden davacının sorumluluğunun devam ettirmekte olduğunu, diğer bir ifade ile normal bir üyenin o tarihe kadar yaptığı ödeme tutarının davacı yanca ödenmesi gerekeceği yönünde değerlendirildiği, davacının kooperatif üyeliğini ....'e devir ettiği, .......'in de üyeliği devir alması nedeniyle davalı kooperatif yönetim kuruluna yazılı müracaatta bulunarak üyelik işlemlerinin yapılmasını talep ettiği hususunun tarafların kabulünde olması karşısında, yönetim kurulu ortaklığı devralan kişiyi ortaklığa kabulden kaçınamayacağı gibi yasal bir sebep olmaksızın devralanın ortaklığını kabul etmeyen yönetim kurulu üyeleri devreden ve devralanın uğrayacakları zararlara karşı müteselsil sorumlu oldukları gibi devir halinde eski ortağın kooperatife karşı tüm hak ve iklerinin yeni ortağa da aynen geçecek idiyse de huzurdaki davanın üyeliği devir ettiğini beyan eden ... tarafından 04.12.2022 tarihli genel kurulun 6 nolu kararının iptali ile yine davacı ...'in üyeliğinin tespitine ilişkin ikame edildiğinden üyeliği devir alan dava dışı ..... yönünden bu nedenle bir değerlendirme yapılamayacağı, davalı kooperatifin 28.06.2008 tarihli genel kurul kararından dönerek huzurdaki iptal davasına konu 04.12.2022 tarihli olağanüstü genel kurulun 6 nolu kararı ile davacıdan daha önceki 25.02.2006 tarihli genel kurulun 8 nolu kararında belirtildiği şekilde tüm ödemelerin davacıdan tahsil edilmesi yanında ayrıca 20.000.TL fark bedelinin tahsiline yönelik alınan kararın 1163 sayılı kanun ve ana sözleşme hükümlerine ve objektif iyi niyet kurallarına aykırılığının bulunmadığı değerlendirilerek iptal koşullarının oluşmadığı yönünde sonuca ulaşıldığı'' şeklinde tespit ve değerlendirmelerini mahkememize bildirmiştir.
Toplanan ve sunulan deliller, yapılan yargılama, sicil kayıtları, alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun madde 38'e göre; Aşağıda yazılı kimseler kanuna, ana sözleşme hükümlerine ve iyi niyet
esaslarına aykırı olduğu iddiasıyla genel kurul kararları aleyhine, toplantıyı izleyen günden
başlamak üzere bir ay içinde, kooperatif merkezinin bulunduğu yerdeki mahkemeye
başvurabilir:
1-Toplantıda hazır bulunup da kararlara muhalif kalarak keyfiyeti tutanağa geçirten veya
oyunu kullanmasına haksız olarak müsaade edilmeyen yahut toplantıya çağrının usulü
dairesinde yapılmadığını veyahut gündemin gereği gibi ilan veya tebliğ edilmediğini yahut
da genel kurul toplantısına katılmaya yetkili olmayan kimselerin karara katılmış
bulundukları iddia eden pay sahipleri,
2- Yönetim kurulu,
3- Kararların yerine getirilmesi yönetim kurulu üyeleri ile denetçilerin şahsi
sorumluluklarını mucip olduğu takdirde bunların her biri.
Bozma davasının açıldığı ve duruşmanın yapılacağı gün, yönetim kurulu tarafından usulen
ilan olunur. Bir kararın bozulması, bütün ortaklar için hüküm ifade eder. Bozma kararının
kesinleşmesi halinde, bu husustaki ilam tescil ve ilan ettirilir.” şeklinde düzenlendiği
görülmektedir.
1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 53. madde hükmünde ve ana sözleşmenin 38. maddesinde düzenlendiği üzere, genel kurulun iptali davasını açmaya hakkı olan kişilerden biri de
ortaklardır. Ortaklık hak ve sıfatına bağlı olarak dava açmak hakkına sahip kişinin, şayet
yargılama sırasında bu sıfatı sona erecek olursa, davayı takip ve sonuçlandırmakta hukuki
yararı kalmaz. Bu nedenle bu husus dava koşulu olup, davacının ortaklık sıfatının yargılama
sonuna kadar devam etmesi de yasal bir zorunluluktur.
Bu bağlamda; Davacının, davaya konu 04.12.2022 tarihinde yapılan olağanüstü genel
kurulunda alınan kararların iptalini isteyebilmesi için davalı kooperatif ortağı olması ve bu
ortaklık sıfatının da yargılamanın sonuna kadar devam etmesi gerekir.
Uyuşmazlık davalı kooperatifte yapılan 04.12.2022 tarihinde alınan gündem maddesinin
iptal koşullarının oluşup oluşmadığı yönünde“ olup alınan bilirkişi raporu dosyaya sunulan deliller ve yargılamaya göre davacı esasen 25.02.2006 tarihli olağan genel kurul kararı gereği kooperatife
faydalı olması amacı ile kendisinden fark alınmadan ve ortak olmaya herhangi bir koşul
yahut şart koşulmaksızın kooperatif ortaklığına kabul edilerek davalı kooperatifin 167 nolu
ortağı olduğunu, ancak bu ortaklığını daha sonra .....’e devir ettiğini, üyeliği devir
olan .....’in de kooperatife yazılı müracaatta bulunarak üyeliği devir aldığından
bahisle üyelik devir işlemlerinin gerçekleşmesini istediği ancak davalı kooperatif yönetim
kurulunca yapılan bu üyelik devrinin kanun ve ana sözleşmeye aykırı olarak
onaylanmayarak davacının üyeliğine ilişkin davaya konun 04.12.2022 tarihli olağanüstü
genel kurulun 6 gündem maddesi ile kanun ve usule aykırı olarak hakkında ihraç kararı
alındığını beyanla genel kurul kararının iptali ile üyeliğin tespitini talep ettiği
anlaşılmıştır.
.... Kooperatifi 03.07.2007 tarih ve 201
sayılı yazısında “Sayın ...... / 25.02.2006 tarihinde yapılan 2005 mali
yılı olağan genel kurul toplantısında 106 olan ortak sayımızı, kooperatifimize
fayda sağlayacak bir kişinin daha ortak olarak alınması ve ortaklık sayısını 107
ortakla sınırlayan genel kurul kararı gereği, arsalarımızın imar dolayı ve plan
projelerinin hazırlanmasında faydanız dokunacağı kanaatine varan yönetim
kurulumuz, kabul etmeniz halinde sizi 167 nolu ortak olarak kooperatifimize almak
istiyoruz. Gereği hususunu bilgilerinize rica ederiz.” Demek suretiyle davacıya
kooperatif üyeliğinin teklif edildiği, bu yazıda kooperatif üyeliğinden giriş
bedeli alınmayacağına dair bir ifadede bulunulmamıştır. Nitekim genel kurulda
alınan karara göre yeni alınacak ortağın üyeliğe alınmasına ilişkin mali şartlar
açıkça belirtilmiştir.
.... Kooperatifi’ne yazmış olduğu 04.07.2007 tarihli yazıyla kooperatif üyeliğini kabul etmiĢtir.
..... Kooperatifi Yönetim Kurulunun
04.07.2007 tarih ve ... numaralı kararında “….Madde 1- Kooperatifin imar
durumu ve imar planları ile ilgili kooperatife fayda ve yarar sağlayan ....... ’in kooperatife 167 numaralı nolu ortak olarak alınmasına,
25.02.2006 tarihli olağan genel kurul kararı ile yönetim kurulunca oybirliğiyle
karar verildi. Madde 2- Ortaklık ve 25.02.2006 tarihli 2005 yılı olağan genel kurul
kararını 30.08.2007 tarihine kadar yerine getirmesine oybirliğiyle karar verildi.”
şeklinde karar alınmıştır.
2022 yılı olağanüstü genel kurul toplantısının 6. Gündem maddesinde görülen 107
no'lu üye ...’in ortaklığa alınırken yönetim kurulu ve genel kurulca
fayda sağlamak şartıyla 20.000.TL fark bedelinin alınmaması kararının alındığı bu
karara istinaden üye olduğu sürece katkı sağlamadığı bu nedenle üye olduğu
tarihten bu güne kadar tarih belirlenerek üretici fiyat endeksine göre hesaplanarak
kooperatif banka hesaplarına ödenmesi çıkacak ödemenin 30 gün içinde ödeme
planının çıkarılarak bildirilmesi, toplam ödemesinin ilk genel kurula kadar
ödemesi halinde devir hakkının verilmesine aksi takdirde gelecek ilk genel kurulda
üyelik ihraç maddesinin oluşturulmasına 50 kabul 3 red 26 çekimser oya karşılık
oy çokluğu ile önergenin yazılı olduğu biçimde kabulüne karar verildiği
görülmektedir.
Genel kurul toplantısına davacı ... adına babası ..... ’in
vekaleten katıldığı alınan 6 nolu karara usul ve esaslara aykırı olarak alınan 6
no'lu karara karşı olduğunu gündemin usule aykırı olarak değiştirildiği gerekçeyle
muhalefet şerhi koyarak iş bu eldeki davayı açmıştır.
Ancak davalı kooperatifin 28.06.2008 tarihinde yapılan 2007 yılı olağan genel kurul
toplantısında ... numaralı ortak ...... ve 2008 yılında ortaklığa alınan
kooperatife fayda sağlayacağı değerlendirilen diğer 3 ortak için sadece 20.000,00-TL fark
alınmaması yönünde karar alınmış ise de alınan bu kararın diğer ortakların davacının ortaklığa
alındığı tarihe kadar yaptıkları normal ödemelerden davacının sorumluluğunun devam
ettirmekte olduğu ve diğer bir ifade ile normal bir üyenin o tarihe kadar yaptığı ödeme
tutarının davacı yanca ödenmesi gerekmekte olup davacı ......’in ortak olarak alındığı tarihteki bir ortağın ödediği toplam
ödeme dışında ayrıca 20.000 YTL (Yirmibin Türk Lirası) fark ödemek suretiyle ortaklığa
kabul edilmesi ve genel kurulca kararlaştırılan bu akçeli yükümlülüklerini yerine getirmesi
istenmiş olmasına rağmen davacı yanca bu mali mali yükümlülüğün yerine getirildiğinin
ödeme belgesi ile ispat edemediği anlaşılmıştır.- Davalı kooperatifin 28.06.2008 tarihinde yapılan 2007 yılı olağan genel kurul
toplantısında .... numaralı ortak ..... ve 2008 yılında ortaklığa alınan
kooperatife fayda sağlayacağı değerlendirilen diğer 3 ortak için sadece 20.000,00.TL fark
alınmaması yönünde karar alınmış ise de alınan bu kararın diğer ortakların davacının ortaklığa
alındığı tarihe kadar yaptıkları normal ödemelerden davacının sorumluluğunun devam
ettirmekte olduğu diğer bir ifade ile normal bir üyenin o tarihe kadar yaptığı ödeme
tutarının davacı tarafça ödenmesi gerekeceği anlaşılmıştır.
Sonuç olarak Davalı kooperatifin 28.06.2008 tarihli genel kurul kararından dönerek
iptal davasına konu 04.12.2022 tarihli olağanüstü genel kurulun 6 nolu kararı ile davacıdan
daha önceki 25.02.2006 tarihli genel kurulun 8 nolu kararında belirtildiği şekilde tüm
ödemelerin davacıdan tahsil edilmesi yanında ayrıca 20.000.TL fark bedelinin tahsiline
yönelik alınan kararın 1163 sayılı kanun ve ana sözleşme hükümlerine ve objektif iyi niyet
kurallarına aykırılığının bulunmadığı anlaşıldığından iptal koşullarının oluşmadığı anlaşıldığından davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-DAVANIN REDDİNE,
2-Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gereken 269,85- TL harçtan peşin alınan 80,70-TL harcın mahsubu ile noksan kalan 189,15- TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafça yapılan 300,00- TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının HMK 333.maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra talep halinde taraflara iadesine,
7-HMK'nin uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine,
Dai; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.12/10/2023
Başkan ...
¸e-imza
Üye ...
¸e-imza
Üye ...
¸e-imza
Katip ...
¸e-imza