T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2023/1628 Esas
KARAR NO: 2023/1887
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 07/07/2023
NUMARASI: 2022/878 - 2023/669
DAVA: Borçtan Kurtulma Davası
KARAR TARİHİ: 12/12/2023
İstinaf incelemesi üzerine Dairemize gelen dosya incelendi;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirkete müşterisi ... SANAYİ AŞ. tarafından cari hesap ilişkisi nedeniyle fatura alacaklarına ilişkin olarak verilen 159.010 TL bedelli çekin belirlenemeyen şekilde zayi olduğunun fark edilmesi üzerine 17.11.2022 tarihinde Bakırköy 7.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/1015E. Sayılı dosyası ile ihtiyati tedbirli olarak iptal davası açıldığını ve mahkeme tarafından tedbir taleplerinin kabul edilerek ödeme yasağı konulduğunu, ödeme yasağına rağmen söz konusu çek nedeniyle İstanbul ...İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından icra takibine geçildiğini, ihtiyati haciz kararı ile müvekkilinin tüm hesaplarına haciz ve bloke işlemi uygulandığını, çekin müvekkili firmadan sonra \"... ...San.Tic.Ltd.Şti.'ye\" geçtiğinin anlaşıldığını, söz konusu firma ile müvekkilinin ticari veya kişisel hiç bir ilişkisi bulunmadığını, aynı şirketle müvekkili şirket arasında faturalı ya da faturasız mal veya hizmet alımının da bulunmadığını belirterek, zayi çeke dayalı olarak başlatılan İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı takibin durdurulmasına, takip nedeniyle konulan tüm haciz ve blokelerin kaldırılmasına, dava sonuçlanıncaya kadar teminatlı veya teminatsız olarak tedbiren kaldırılmasına, takibe konu çek nedeniyle ciro zincirinde yer alan tüm 3.kişilere ilişkin olarak borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesi ile özetle; davacının, dava konusu çekin lehtarı olup çekteki imzasına bir itirazının bulunmadığını, çekte kendisinden sonra gelen kişiyle arasında ticari ilişki bulunmadığı yönündeki iddiasının şahsi bir defi olup TTK’nun 687.maddesi uyarınca müvekkiline karşı ileri sürülebilmesinin mümkün olmadığını, kanun maddesinde, bile bile borçlunun zararına hareket etmediği sürece, şahsi def'ilerin yetkili hamile karşı ileri sürülemeyeceğinin hüküm altına alındığını, Yargıtay kararlarının da aynı doğrultuda olduğunu, davacının müvekkilinin bile bile davacının zararına hareket ettiğine dair somut hiçbir delil sunmadığını, çekte ödeme yasağı bulunmasının çekin icra takibine konu edilmesine engel teşkil etmediği gibi, müvekkilinin kötüniyetli olduğunu da göstermeyeceğini, takip konusu çekin ciro silsilesinde bir kopukluk bulunmadığını, müvekkilinin TTK'nun 790. maddesine göre yetkili ve meşru hamili olduğunu, çekin ciro yoluyla geçmesi nedeniyle müvekkilin çekin kayıp olup olmadığı hususunda bir bilgisi olmadığını, Müvekkilinin, çekte ödeme yasağı bulunduğunu, çeki bankaya ibraz eden dava dışı ... çeki müvekkiline iade etmesiyle öğrendiğini, iyiniyetli olduğunu, davacının tacir olup basiretli hareket etme yükümlülüğünün bulunduğunu, bir tacirin kullanmayacağı çekleri önceden cirolamasının basiretli bir tacirin göstermesi gereken özene aykırı bir davranış olduğunu belirterek, davacının % 20'den az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine ve vekalet ücreti ile yargılama giderlerinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
MAHKEME KARARI: Mahkemece “Dosya kapsamı ve dosyaya yansıyan deliller üzerine UYAP’nda yapılan tespitler neticesinde, davalı hakkında hırsızlık suçlarına konu çok sayıda çeki elinde bulundurması nedeniyle başlatılan ceza soruşturmalarının bulunduğu ve birçok olayda, hırsızlık yoluyla elden çıkan çekleri benzer ve farklı cirantalardan ciro yoluyla devralıp, son hamil olarak farklı kişi veya şirketler aleyhine icra takiplerine konu edildiği sabittir. Bu durumda davalının, keşidecileri ve lehdar-cirantaları farklı olan çok sayıda hırsızlık iddiasına konu çeki yeterli araştırmayı yapmadan iktisabında ağır kusurlu olduğunun kabulü gerekir. Ağır kusurlu olarak iktisap edilen çek nedeniyle davacının borçlu olmadığı anlaşıldığından, davanın kabulüne, davacının İstanbul .... İcra dairesinin ... esas sayılı dosyasına konu çek nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespitine” karar verilmiştir.
İSTİNAF TALEBİ: Davalı 18/09/2023 tarihli istinaf dilekçesinde; ilk derece mahkemesinin kararının müvekkili hakkında ödemeleri karşılığında aldığı başka çeklerle ilgili ödeme yasağı kararlarının verilmiş olmasını gerekçe yaptığını, Davacının çekteki imzasını inkar etmediğini, Müvekkilinin iyiniyetli hamil olup, dava konusu çeki alacağına istinaden alıp kullandığını, ve çeki kullanmış olduğu ...’nun çeki ibraz ettiğini ve çekin bedelinin ibrazda ödenmemesi üzerine müvekkili ile irtibata geçtiğini, Müvekkilinin çek bedelini ... isimli çeki ibraz eden kişiye ödediğini ve çeki alarak icra takibine konu etiğini, Müvekkilinin, çekte ödeme yasağı bulunduğunu çeki bankaya ibraz eden dava dışı ... çeki müvekkiline iade etmesiyle öğrendiğini, Mahkeme kararının Yargıtay kararlarına, usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına ve davanın reddine, davacının %20’den az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: İstanbul ... İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı takip dosyası incelendiğinde; alacaklının ..., borçluların ... Ticaret A.Ş., ... Limited Şirketi, ... Ticaret Limited Şirketi, ... olduğu, 02/12/2022 tarihinde borçlular hakkında 159.010,00 TL asıl lacak, 137,23 TL faiz, 15.901,00 TL %15 tazminat, 477,03 TL komisyon olmak üzere toplam 175.525,26 TL alacak için Kambiyo Senetlerine Mahsus Takip yapıldığı tespit edilmiştir.Takibe ve davaya konu çek incelendiğinde; ...’a ait ... seri numaralı, 30/11/2022 keşide tarihli, 159.010,00 TL bedelli çek olduğu, keşidecinin ... Ticaret A.Ş., lehtarın ...San. Tic. Ltd. Şirketi olduğu, çekin arkasında sırasıyla ... şirketinin, ... şirketinin, ... cirolarının bulunduğu, ... tarafından 30/11/2022 tarihinde bankaya ibraz edildiği ve Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen ödeme yasağı nedeniyle işlemsiz olarak iade edildiğinin yazılı olduğu görülmüştür.
GEREKÇE: Dava, icra takibinden sonra açılan menfi tespit davasıdır.Dosya incelendiğinde; yargılama sırasında davalı vekili Av. ...’ın vekillikten istifa ettiği, davalı asile tebligat yapılarak yargılamaya devam edildiği ve davanın 07/07/2023 tarihinde karara bağlandığı, davalı vekili olarak Av. ...’ın 19/07/2023 tarihinde dosyaya vekaletname sunduğu, 27/07/2023 tarihli dilekçesi ile yine vekillikten istifa ettiği, davalı asile vekilinin istifa ettiğinin 09/08/2023 tarihinde tebliğ edildiği, gerekçeli kararın davalı asile 21/08/2023 tarihinde tebliğ edildiği, davalı vekili olarak Av. ...’ın 18/09/2023 tarihinde dosyaya yeniden vekaletnamesini ve istinaf dilekçesini sunduğu görülmekle, davalı vekilinin istinaf talebinin iki haftalık yasal süre içinde olmadığı tespit edilmiş, bu nedenle istinaf talebinin süre yönünden reddine karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M:Yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Davalı vekilinin istinaf talebinin HMK'nun 345 ve 352.maddeleri uyarınca süre yönünden REDDİNE, 2-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına, 3-Davacı avansından kullanıldığı anlaşılan 20,00 TL posta-teb.müz. giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,5-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,6-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince ilgilisine iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu 12/12/2023 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.