T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
43. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2020/1651
KARAR NO: 2023/1111
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 24/02/2020
NUMARASI: 2017/484 Esas - 2020/163 Karar
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 26/10/2023
Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirket tarafından talep edilen ürünlerin müvekkili tarafından temin edilerek davalıya teslim edildiğini, davalının bir kısım ödeme yaptığını ancak bakiye borcunu ödemediğini, bakiye alacağın tahsili için Gaziosmanpaşa ... İcra müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu, açıklanan nedenlerle; davalı itirazının iptaline ve takibin devamına, davalı aleyhine %20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının takip ve dava dilekçesinin usule uygun olmadığını, müvekkili şirketin davacıya borcu bulunmadığını, davacı tarafından herhangi bir mal, sevk irsaliyesi yada fatura verilmediğini ve açıklanan nedenlerle davanın reddine, davacı aleyhine %20 kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, \"...Mahkememizce görülüp karara bağlanan davanın, ticari satış nedeniyle düzenlenen fatura alacağına dayanan icra takibine yapılan itirazın iptali, takibin devamı ve % 20 icra inkâr tazminatı istemine ilişkin olduğu, bu bağlamda tüm delillerin toplandığı, dava ve takip konusu yapılan yedi adet faturanın, mahkememizce, Ordu 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2018/47 Talimat sayılı dosyasından alınan muhasip bilirkişi raporunun incelenmesi sonucu kapalı fatura olarak düzenlendikleri anlaşıldığı, kapalı faturanın mal ya da hizmet bedelinin peşin olarak tahsil edildiği durumlarda düzenlendiği, diğer bir ifadeyle kapalı faturanın, bedeli ödenmiş fatura olarak kabul edildiği, bu haliyle de, davaya ve takibe konu faturaların kapalı fatura olması nedeniyle, bu fatura bedellerinin davalı tarafından davacıya ödendiği karinesinin mevcut olduğu, diğer bir anlatımda faturalardan dolayı davalının davacıya bir borcunun bulunmadığı karinesinin mevcut olduğu, davalının defterlerinin incelenmesi sonucunda da, takip konusu faturaların davalının ticari defterinde kayıtlı olduğu ve fatura bedellerinin davalı şirket kasa hesabından nakit olarak ödenmiş olduğunun tespit edildiği, her ne kadar davacı yanca gerek bilirkişi raporlarına karşı beyan ve itiraz dilekçelerinde ve gerek se 03/02/2020 tarihli celsedeki beyanlarında, bilirkişi raporunda tespit edilen ödemelere ilişkin olarak herhangi bir tarih bildirilmediği, ayrıca herhangi bir belge de eklenmediği, kaldı ki faturalarla aynı tarihlerde davalı kayıtlarında ödeme gösterilmiş olsa dahi böyle bir ödemenin yapılmadığı ve buna ilişkin herhangi bir banka makbuzunun da olmadığı iddia edilmiş ise de, somut olayda, kapalı faturanın, ticari bir örf ve adet kuralı olarak bedelin tahsil edildiğini, borcun ödendiğini gösterir karine teşkil ettiği ve davacıyı, borcun ödenmediği iddiasını ispat etme külfeti altına soktuğu, ancak dosya kapsamından davacının, kapalı fatura karinesinin aksini ispat edemediği, ayrıca davacı tarafça yemin deliline de dayanılmadığı anlaşıldığından, davanın reddine, ve ayrıca davalı yanca her ne kadar kötü niyet tazminatı talep edilmiş ise de, İİK.'nun 67/2 maddesi uyarınca alacaklı aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilebilmesi için icra takibinin haksız olmasının yanı sıra, alacaklı davacının ayrıca kötü niyetli olmasının da gerektiği, dava konusu olayda, her ne kadar dava konusu icra takibi haksız ise de; davacının kötü niyetli olduğunun davalı tarafından ispat edilmediği gibi davacının kötü niyetle sırf davalıya zarar verme kastıyla hareket ettiği, zarar verme kastıyla kötü niyetle icra takibi başlattığı yönünde dosyada herhangi bir delil de bulunmadığı sonuç ve vicdani kanaatine ulaşıldığından, davalı yanın kötü niyet tazminatı isteminin de reddine\" karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Kapalı fatura düzenlenmesi her zaman fatura bedelinin peşin tahsil edildiği anlamına gelmediğini, yargıtayın bu durumda kapalı fatura bedelinin ödenmediğinin ispatlanabileceğine yani ispat yükünün yer değiştireceğine dair istikrar kazanmış içtihatlarını, üstelik davalı tarafın, herhangi bir ödeme yapmadıklarına ilişkin olarak cevap dilekçesinde açık beyanları da bulunduğunu, bu beyanlar ise ayrıca bir ispat durumu teşkil ettiğini, 20.05.2019 tarihli bilirkişi raporunda, davalının ticari defter ve kayıtlarında fatura bedellerinin nakit olarak ödenmiş olduğunun tespit edildiği belirtilmiş ise de (gerçekte yapılmamış olan)bu nakit ödemelerin faturalar ile aynı tarihi taşıyıp taşımadıkları raporda belirtilmediğini, oysa ki kapalı faturada peşin ödeme karinesinden yararlanabilmek için açıkça aynı tarihi taşır şekilde ödemenin davalı defter ve kayıtlarında yer alması zorunluluğunu, davalı ticari defter ve kayıtlarında, faturalarla aynı tarihte ödeme yapılmamış olduğunun ortaya çıkması durumunda davalı kayıtlarında gösterilen (davalı kayıtlarında gösterilmesine rağmen gerçekte var olmayan) bu ödemelerin hiç bir hüküm taşımamasına yol açacağı, kapalı faturaya ilişkin peşin ödeme karinesinin ortadan kalkmasına yol açarak, ancak müvekkilin imzasını taşıyan bir makbuz veya banka ödeme dekontu ile ödemenin ispatlanmasını zorunlu kılacağı için önemli olduğunu, bu nedenle davalı tarafın ticari defter ve kayıtlarında bilirkişi tarafından tespit edilen ödemelerin, tarihlerinin ilgili kayıtlarda ne şekilde gösterildiğinin tespiti açısından ek bilirkişi raporu düzenlenmek üzere dosyanın bilirkişiye tevdini arz ve talep etmiş isek de mahkemece bu yola gidilmediğini bir an için davalının ticari defter ve kayıtlarında gösterilen ödemelerin fatura tarihleriyle aynı olduğu farz edilse bile bu ihtimalde dahi yukarıda belirttiğimiz üzere davalı taraf cevap dilekçesinde, yukarıda 2.maddede de belirttiğimiz üzere mal teslim almadıklarını, ödeme yapmadıklarını beyanla şirket adına davacı ya da adamları tarafından ödemeler yapılmış gösterilerek davaya haklılık kazandırılmasını kabul etmediklerini açıkça beyan ettiğini, davalı, daha önceki bu savunmasına rağmen 20.05.2019 tarihli bilirkişi raporuna itirazlarını sunduğu 27.08.2019 tarihli dilekçesi ile de cevap dilekçesindeki savunmasını değiştirerek nakit ödeme yapıldığını, bunun da kapalı fatura ile uyumlu olduğunu, ödeme yaptıkları için borçlarının olmadığını bilirkişi raporunun bunu gösterdiğini, davalının önceki savunması ile sonraki beyanları arasındaki çelişki, davalının dosyada gidişata göre savunmasını değiştirdiğini, beyanlarının samimi ve gerçek olmadığı, sonradan fark ettiği kapalı fatura düzenlenme olgusundan avantaj sağlamaya çalıştığını da gösterdiğini, söz konusu karinenin aksi, bizzat davalı tarafça cevap dilekçesinde, sonrasında ise müvekkil/davacının defter ve kayıtlarındaki kısmi ödemelerin mevcudiyeti ile ispatlanmış, hatta davalı, bu kısmi ödemeleri kendilerinin yapmadığını açıkça beyan ettiğini, tüm bunlara rağmen davanın reddi dosya kapsamına, davalının açık beyanlarına, müvekkilin defter ve kayıtlarında mevcut kısmi ödemelere aykırı olduğunu, yukarıda açıklanan nedenlerle öncelikle istinaf incelemesi sonuçlanıncaya kadar tehir-i icra kararı verilmesini, istinaf talebimizin kabulü ile hukuka aykırı olan mahkemece kararının kaldırılmasını/bozulmasını, davanın kabulünü, istinaf giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep ve arz ederiz.
GEREKÇE: Dava, fatura alacaklarının tahsili için yapılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.İstinafa gelen uyuşmazlık ise, davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı, davalının davaya konu edilen takibe dayanak 7 adet fatura bedelini ödeyip ödemediği noktasında olup mahkeme davanın reddine karar verilmiş ve davacı tarafça istinaf başvurusunda bulunulmuştur. Dayanak Gaziosmanpaşa ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasının yapılan incelemesine göre, 05/05/2017 tarihinde davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine 7 adet faturaya dayalı olarak 8.922,40-TL asıl alacağın tahsili için ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalı borçlunun süresinde borca itiraz ettiği, itirazın iptali davasının İİK 67. maddesi uyarınca yasal süresi içinde açıldığı anlaşılmıştır. Davacı tarafça, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu(İİK)'nun 67. maddesi uyarınca itirazın iptaline karar verilmesi istemiyle eldeki dava açılmıştır. Mahkemece uyuşmazlığın çözümü için tarafların ticari defterlerinin incelenmesine karar verilmiştir.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu(HMK)'nun 222. maddesine göre, Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır. Ayrıca usulüne uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz.Bilirkişi aracılığıyla incelenen davacı ticari defterlerine göre, takip tarihi itibariyle davalıdan 11.422,00-TL alacaklı durumda olduğu ve kısmi ödeme aldığı anlaşılmıştır. Davalı ticari defterlerine göre ise, davacının takibe konu faturalar davalının kayıtlarında yer almakta olup, takip tarihi itibariyle davacıya borçlu bulunmadığı, faturaların nakit ödendiği görünmektedir. Her iki taraf şirketin de ticari defterlerinin usulünce tutulduğu ve sahibi lehine delil vasfında olduğu anlaşılmıştır.Davaya konu faturaların Yargıtay İçtihatları kapsamında kapalı fatura özellikleri taşıdığı, satıcı tarafından imzaların faturaların orta kısmına atıldığı, kapalı fatura olarak düzenlendiği yani ticari teamüllere göre peşin olarak tahsil edildiği anlamı ifade ettiği tespit edilmiştir. Kanunda aksine özel bir düzenleme olmadıkça; taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlü (TMK 6), diğer bir ifadeyle, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran taraf ispat yükü altında (HMK 190) olup, bu temel kuralların da sonucu olarak herkes iddiasını ispat etmekle yükümlüdür. İspat yükü kendisinde olmayan diğer taraf da ispat yükünü taşıyan tarafın iddiasının doğru olmadığı hakkında delil sunabilir. Karşı ispat faaliyeti için delil sunan taraf, ispat yükünü üzerine almış sayılmaz (HMK 191).6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu(HMK)'nu 201/1. maddesine göre, senede bağlı her çeşit iddiaya karşı ileri sürülen ve senedin hüküm ve kuvvetini ortadan kaldıracak veya azaltacak nitelikte bulunan hukuki işlemler ikibinbeşyüz Türk Lirasından az bir miktara ait olsa bile tanıkla ispat olunamaz. Bu halde, davacının noter senedindeki beyanının aksini ve iddialarını kesin delillerle ispatlaması gerekir. Dosya üzerinde yapılan incelemede, mahkemece taraf delillerinin usulüne uygun olarak toplandığı, delillerin değerlendirildiği, davaya konu faturaların kapalı fatura olduğu, kapalı faturaların bedelinin ödendiği karinesinin mevcut olduğu, davacının bu karinenin aksine davaya konu kapalı faturaların davalı tarafından ödenmediğini yazılı deliller ile ispat edemediği gibi yemin deliline de dayanılmadığı bu suretle davacı tarafından fatura bedellerinin ödenmediğinin ispat edilemediği, davacı tarafça davalı defterleri üzerinde ödeme tarihlerinin tespiti noktasında ek rapor alınması talebinin ilk derece mahkemesince değerlendirilmediğine yönelik itirazlarının sonucu değiştirmeyeceği zira davalı defterlerinde farklı tarihlerde de olsa ödemenin nakit olarak yapıldığının kayıtlı olduğu tespit edilse bile davacının aksine kısmi ödemeye ilişkin kendi ticari defterleri dışında delil sunamadığı anlaşıldığından, davacının istinaf talebinin reddine karar vermek gerekmiştir. Tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde davacı taraf iddialarını ispatlayamamış olup, mahkemece davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.HMK'nın 355. maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle: 1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,2-Davacı tarafından başvuru sırasında istinaf karar harcı peşin olarak yatırıldığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,3-Davacı tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 362(1)a maddesi uyarınca kesin olarak oy birliğiyle karar verildi. 26/10/2023