T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\tEsas-Karar No: 2023/231 Esas - 2023/585
\tT.C.
\tSAKARYA
\tASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO\t: 2023/231 Esas
KARAR NO\t: 2023/585
HAKİM\t: ....
KATİP\t: ....
DAVACI \t:....
VEKİLLERİ\t: Av....
DAVALI \t:....
VEKİLİ\t: Av. ....
DAVA\t: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımlı))
DAVA TARİHİ\t: 24/04/2023
KARAR TARİHİ\t: 26/10/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH \t: 10/11/2023
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımlı)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Sakarya Asliye Ticaret mahkemesinin .../... -.../... K sayılı ilamına konu edilen ve müvekkilinin elinde bulunan .... Bankası A.Ş. Sakarya Şubesine ait .... çek nolu 125.000,00 TL meblağlı 23.04.2022 keşide tarihli çek ile .... ... A.Ş. Sakarya Şubesine ait .... çek nolu 175.000,00 TL meblağlı 23.04.2022 keşide tarihli çekler ile ilgili olarak, davalı tarafından haksız ve mesnetsiz tamamen kötü niyetli olarak çek zayi davası açıldığını, açılan bu davadan müvekkillerinin bilgisi olmadığından gerekli başvurular ve beyanlarda bulunulamadığını, çek asılları kendisinde bulunan davacının iş bu çekler ile ilgili olarak Sapanca İcra Dairesinin .../... Esas sayılı dosyasıyla ilamsız icra takibi başlattığını, icra takibine yapılan itiraz ile çek zayi ile ilgili ilamın olduğunun öğrenildiğini, iyi niyeti ile çekleri alan müvekkilin çekler ile bilgisi olmadığı ve davalıya güvendiği için, davalı tarafından şirketi adına imza atılan çeklerin arkasına ciro atması gerektiğini bilmeden çekleri aldığını belirterek Sakarya Asliye Ticaret mahkemesinin .../... -.../... K sayılı ile verilen tespit niteliğindeki iptal kararının çek asıllarının kayıp olmaması ve davacının elinde bulunması nedeni ile iptaline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Davalı tarafın cevap dilekçesi vermediği ve davacının ileri sürdüğü tüm vakıaları inkar ettiği anlaşılmıştır.
Ziraat Bankasına yazılan müzekkere cevabı okundu.
Tüm Dosya Kapsamı Birlikte Değerlendirildiğinde;
\tDava, zayi nedeniyle verilen mahkememizin .../... Esas, .../... Karar sayılı çek iptali kararının iptali talebine ilişkindir.
\tDavacı tarafından çek asılları mahkememize sunulmuş, 14.09.2023 tarihli ön inceleme duruşmasında davaya konu ..... .... Bankası Bosna Caddesi/Sakarya Şubesine ait .... seri nolu, Sakarya keşide yerli, 23/04/2022 keşide tarihli, 175.000,00-TL bedelli çek aslı ile ..... .... Bankası Bosna Caddesi /Sakarya Şubesine ait .... seri nolu, Sakarya keşide yerli, 23/04/2022 keşide tarihli, 125.000,00-TL bedelli çek asıllarının sunulduğu görülmekle çekler incelenmiş, çeklerin yapılan incelenmesinde çeklerin keşidecisinin .... .... Limited Şirketi olduğu lehtarının davalı .... .... olduğu , çeklerin arkasında cironun bulunmadığı, \"Sapanca İcra Dairesi .../... Esas ile takip yapıldı\" ibaresinin bulunduğu görülmüştür.
\tÇekin zayi nedeniyle iptali istemi için açılan davada verilmiş bulunan iptal kararı bir ilam olmayıp tespit niteliğini taşımaktadır. Ayrıca bu karar, hasımsız olarak tesis edilmiş bulunmaktadır. Bu durumda iptal edilen çeklerin gerçek hamili olduğunu ileri süren davacının mahkemeden iptale ilişkin kararın ortadan kaldırılmasını istemesi mümkündür. (Yargıtay 11. HD.'nin 15/05/2018 tarih ve 2016/12402 Esas-2018/3564 Karar, Yargıtay 11. HD.'nin 30/09/2014 tarih ve 2014/8403 Esas-2014/14873 Karar, Yargıtay 11. HD.'nin 19/06/2007 tarih ve 2006/7027 Esas-2007/9354 Karar)
\t6102 sayılı TTK'nın 792. maddesinde \"Çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790'ıncı maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür.\" şeklinde yasal bir düzenlemeye yer verilmiştir. Bu düzenleme uyarınca davalının dava konusu yapılan çekin yetkili hamili olduğunu kanıtlaması yanında, çeki elinde bulunduran yeni hamilin çeki kötü niyetle iktisap ettiğini ya da iktisapta ağır kusuru bulunduğunu ispat etmesi gereklidir. Bu durum karşısında davada ispat yükü davalıya ait olup aksinin kabulü kıymetli evrakın mücerretlik ilkesini ortadan kaldırır. (Yargıtay 11.Hukuk Dairesi'nin 2016/8412/E, 2018/1736 K sayılı ilamı da bu yöndedir.)
\tTüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; davalı tarafın cevap dilekçesi vermediği, davalının cevap dilekçesi vermediği gibi dava konusu çeklerin yetkili hamili olduğu ya da çekleri elinde bulunduran yeni hamilin çeki kötü niyetle iktisap ettiği veya iktisapta ağır kusuru bulunduğuna dair bir iddiası bulunmadığı gibi bu yönde ispata elverişli herhangi bir delilin de dosyaya sunulmadığı, bunun yanı sıra davacı vekilinin dava konusu edilen çek asıllarını mahkememize ibraz ettiği görülmekle; 6102 sayılı TTK'nın 792. Maddesinde yer alan düzenleme göz önünde bulundurularak davanın kabulü ile Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... esas, .../... Karar sayılı ilamına konu çeklerle ilgili verilen zayi nedeni ile iptal kararının kaldırılmasına dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile, Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/.... esas, 2022/.... Karar sayılı ilamına konu \"..... .... Bankası A.Ş. Sakarya Şubesine ait 23/04/2022 düzenleme tarihli, .... nolu, 125.000,00-TL tutarlı, keşidecisi .... ...... Ltd. Şti. olan çek ve ......... Bankası A.Ş. Sakarya Şubesine ait 23/04/2022 düzenleme tarihli, .... nolu, 175.000,00-TL tutarlı, keşidecisi ........ Ltd. Şti. olan çekle ilgili\" verilen çek iptali kararının kaldırılmasına,
2-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 269,85-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 179,90-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 89,95-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (Madde-13 İkinci Kısım İkinci Bölüm) göre hesaplanan 17.900,00-TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan; 179,90-TL Başvuru Harcı, 179,90-TL Peşin/nisbi Harcı, 304,50-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 664,30TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, ,
5-Artan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatıran tarafa iadesine,
6-Dosya arasında yer alan çek asıllarının karar kesinleştiğine davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzünde
verilen kararın, taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçe ile Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere, 6100 sayılı yasanın 321/2. Maddesi uyarınca gerekçeli kararın en geç bir ay içinde re'sen tebliğe çıkarılacağı hususu da bildirilerek karar verildi.26/10/2023
Katip ....
e-imzalı
Hakim ....
e-imzalı