T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2023/680
KARAR NO: 2023/3296
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 19/12/2022
NUMARASI: 2020/693 E - 2022/871 K
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit
KARAR TARİHİ: 07/11/2023
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak,ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle,dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde; Müvekkili şirketin davalı kurumdan elektrik hizmeti satın aldığını,Mayıs 2020 dönemine ait elektrik faturasını zamanında ödememesi sebebiyle 11.05.2020 tarihinde elektriğinin kesildiğini ve sayacının mühürlendiğini, aynı gün müvekkili tarafından borcun ödendiği ve davalı kurum çalışanları tarafından kesik olan elektriğin tekrar bağlandığını, 26.08.2020 tarihinde \"sayacın R ve S fazlarının ters bağlı olduğu ve sayacın %41,98 oranında eksik kayıt yaptığı\"ndan bahisle ... seri nolu usulsüz elektrik kullanım tespit tutanağı düzenlenerek 33.928,52 TL tutarında kaçak elektrik faturası tahakkuk edildiğini, ancak Covid-19 nedeniyle müvekkili şirket çalışan sayısı düştüğünden elektrik tüketiminin azaldığını, davalı kurum çalışanları dışında kimsenin sayaca müdahalesinin bulunmadığını, söz konusu tutanağın somut gerçekten uzak ve hukuka aykırı olduğunu beyanla, tedbiren müvekkili şirketin elektriğinin kesilmemesine, yargılama sonunda müvekkili şirketin davalı şirkete borcunun olmadığının tespitine ve yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde; Davacının işletiminde bulunan ... nolu tüketim noktasında 26.08.2020 tarihinde müvekkili şirket personellerince yapılan kontrolde ... Tic. Ltd. Şti. tarafından kullanılan tesisatta kayıtlı sayacın R ve S fazlarına ait gerilim kabloları ters bağlı olduğu ve yapılan teknik incelemede sayacın eksik kayıt yaptığı/ yaptırıldığı tespit edilmekle ... seri numaralı kaçak tespit tutanağının tanzim edildiğini, bu tutanak gereğince 1.840,34 TL kaçak elektrik kullanım faturası ve 32.088,18 TL ek tahakkuk faturası tahakkuk edildiğini, tekraren yapılan incelemede kaçak elektrik kullanımının tespiti ve tahakkukunda her hangi bir hata bulunmadığının anlaşıldığını ,davacı taraf ihtiyati tedbir talep etmişse de, bu talebinin yerinde olmadığını, yargılama ile elde edilebilecek sonucu ihtiyati tedbir yolu ile sağlamaya çalıştığını beyanla davanın reddini savunmuştur.İlk Derece Mahkemesi'nce: \"Davanın kısmen kabulüne, dava konusu 10/09/2020 son ödeme tarihli, 32.088,18 TL bedelli ek tüketim tahakkuk faturası yönünden davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine,10.09.2020 son ödeme tarihli,1.842,34 TL bedelli, kaçak elektrik faturası yönün- den davacının davalıya borçlu olmadığına ilişkin menfi tespit talebinin reddine\" karar verilmiştir.
İstinaf Başvurusu: Hüküm davalı tarafından istinaf edilmiştir.Davalı vekili istinaf dilekçesinde: Müvekkili şirket çalışanlarınca yapılan incelemede davacının kullanımında olan tesisatta kayıtlı sayacın R ve S fazlarına ait gerilim kablolarının ters bağ- lantı yapılmak suretiyle enerji kullanıldığının tespit edildiğini, bu durumun düzenlenen tutanak ile kayıt altına alındığını, ilk teknik incelemede sayacın % 41 oranında eksik kayıt yaptığı anlaşılmakla 1.840,34 Tl kaçak kullanım bedeli ve 32.088,18 TL ek tahakkuk faturası düzenlendiğini, mahkemece yapılan yargılama sonunda kaçak kullanım bedelinin yönetmelik hükmüne uygun olduğu tespit edil- miş ise de ,ek tahakkuk ile ilgili işlemin hatalı olduğu sonucuna varıldığını, ancak ... nolu tutanağın düzenlendiği tarihten geriye doğru tüketimler incelendiğinde sayacın % 41,98 oranında eksik yazmasının davacının sözleşme tarihinden başladığını,bu nedenle ek tahakkukun doğru oldu- ğunu beyanla kararın kaldırılmasını istemiştir.6100 sayılı HMK'nun 355 md gereğince, istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan incelemeye göre;Dava, menfi tespit talebine ilişkindir. 26.08.2020 tarihinde, davalı şirket personellerince, davacının kullanımında bulunan ... nolu tüketim noktasında yapılan kontrolde ; tesisatta kayıtlı sayacın R ve S fazlarına ait gerilim kabloları ters bağlı olduğu ve yapılan teknik incelemede sayacın eksik kayıt yaptığı/ yaptırıldığı tespit edilmekle davacı adına ... seri numaralı kaçak tespit tutanağının tanzim edildiği, bu tutanak gereğince 1.840,34 TL kaçak elektrik kullanım faturası ve 32.088,18 TL ek tahakkuk faturası tahakkuk edildiği anlaşılmaktadır.Davacı şirket ,söz konusu faturalar nedeniyle borçlu olmadığını iddia etmektedir.Dava konusu uyuşmazlığa uygulanan 30 Mayıs 2018 Tarihli ve 30436 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği 42/1 maddesinin (c) bendinde;MADDE 42 — (1) Gerçek veya tüzel kişinin kullanım yerine ilişkin olarak;c) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken sayaçlara veya ölçü sis- temine müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan geçirilerek, mev- zuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi \"kaçak elektrik enerjisi tüketimi\" olarak tanımlanmış olup, dava konusu olayda 'R” ve “S” fazlarına ait gerilim kablolarının ters bağlanarak tüketimin eksik veya hatalı ölçülmesi “Kaçak Elektrik Tüketimi” olarak kabul edilmiştir.Davacı taraf ” kendilerinin sayaca herhangi bir müdahalelerinin olmadığını, fatura ödemesinin geç yapılması nedeniyle elektriğin fiziki olarak kesildiğini ve akabinde bağlantısının davalı kurum teknisyenleri tarafından yapıldığı, dolayısıyla hatalı bağlantıya bizzat davalı kurumun neden olduğunu iddia etmiştir. Hatalı bağlantıya kimin sebebiyet verdiği dosya bazında tespit edilememişse de bu durum 'R” ve “S” fazlarına ait gerilim kablolarının ters bağlandığı ve sayacın eksik veya hatalı tüketim kaydettiği gerçeğini değiştirmemektedir. Netice de hatalı bağlantı nedeniyle da tüketim eksik veya hatalı ölçüldüğünden Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin 42/1 md gereğince davacının bu şekildeki tüketimi \"Kaçak Elektrik Tüketimi” olarak kabul edilmektedir.Yönetmeliğin \"Kaçak Elektrik Enerji Tespit Süreci\" başlıklı 43. Maddesinde ; (2) 42 nci. maddenin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sayaca müdahale edil- diğine ilişkin şüpheye sebep olacak bir bulguya rastlanılması halinde aşağıda belirtilen kaçak tespit süreci başlatılır;c) İnceleme sonucunda sayaca müdahale edilerek tüketimin doğru tespit edilmesinin engellenmesi suretiyle elektrik enerjisinin eksik veya hatalı ölçülerek veya hiç ölçülmeden tüketildiğinin laboratuvar raporu ile tespiti halinde EK-5'te yer alan kaçak tespit tutanağı düzenlenir.ç) Laboratuvar raporu, kaçak elektrik tespit tutanağı ve ödeme bildirimi beraber tüke- ticiye bildirilir ve aynı süre içerisinde kesme bildirimi düzenlenmek suretiyle kullanım yerinin elektriği kesilir.\"\" Kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanması\" başlıklı 44. Maddesinde ;\" (1) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bendi kapsamındaki kaçak olarak tüketilen elektrik enerjisi miktarı, tüm tüketiciler için;a) Öncelikle tüketimi doğru olarak kaydetmiş olan yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerine göre,b) Tüketimi doğru olarak kaydetmiş yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerinin bulun- maması durumunda, ihtilafsız aynı dönemki tüketim miktarına göre hesaplanır. (b) bendi kapsamında, kaçak kullanım tespitinin yapıldığı tarihten geriye dönük olarak yapılan incelemeler sonucunda, tüke- tim değerlerinin düşmeye başladığı tarih tespit edilebiliyorsa, bu tarihten önceki aynı dönem, ihtilafsız dönem olarak kabul edilir.\"\"Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ve faturalan- masında esas alınacak süre\" başlıklı 45. Maddesinde ;\"(1)Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketiciye yapılacak faturalandırmada, aşağıda yer alan süreler esas alınır;c) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi çerçevesindeki tespitlerde; son endeks okuma ile tutanak düzenlenmiş olması kaydıyla kontrol, mühürleme, kesme-bağlama, sayaç değiştirme işlemleri gibi, sayaç mahallinde dağıtım şirketince gerçekleştirilmiş olan en son işlem tarihi ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihe kadar olan süredir ve bu süre 90 günü geçemez.ç) Birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirtilen sürenin dışında, tüketicinin kaçak elektrik enerjisi kullanım başlangıç tarihinin doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmesi halinde, kaçak tüketime ek olarak birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirlenen başlangıç tarihinden itibaren, doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmiş kaçak elektrik enerjisi kullanımı başlangıç tarihine kadar geriye dönük normal tüketim hesabı yapılır.1) Kaçak tüketimi ile kaçağa ilişkin normal tüketim hesabında esas alınacak sürelerin toplamı,12 ayı geçemez. Yapılacak hesaplamada tüketimin yapıldığı kabul edilen dönemlerdeki birim fiyatlar dikkate alınır ve gecikme zammı alınmaz.\"\"Kaçak elektrik enerjisi tüketiminin faturalandırılması\" başlıklı 46. maddesinde; (1) Tüm kaçak kullanımlara ilişkin hesaplamalar Kurul onaylı tarife tablolarındaki ilgili tüketicinin tüketici grubuna ilişkin tek terimli, tek zamanlı aktif enerji ve dağıtım tarifesi üze- rinden yapılır. Yapılan hesaplamalarda reaktif enerjiye ve trafo kayıplarına ilişkin bedeller dikkate alınmaz.(2) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketicinin, 44. madde çerçevesinde hesaplanan tüketimi, dâhil olduğu tüketici grubuna kaçak elektrik enerjisi tükettiği dönemde uygulanmakta olan ve birinci fikrada kapsamı belirtilen tarifenin 1,5 katı ile çarpılarak, kaçak enerji tüketim bedeli hesaplanır ve bu bedel fatura edilir.\" hükmüne yer verilmiştir.Mahkemece elektrik mühendisi ...'dan aldırılan kök raporda;\" Dava Dosyası eklerinden Kaçak Tahakkuk Hesap Bülteni incelendiğinde ;Hesaplamanın 44. maddenin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında tüketimi doğru olarak kaydetmiş olan yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerine göre yapılmış olduğu görülmüş olup, dava konusu olayda tüketilen elektrik enerjinin tamamının kuruma kayıtlı sayaçtan geçirilerek tüke- tilmiş olması ve tüketilen enerjinin eksik ölçülme oranının doğru tespit edilebiliyor olması nedeniyle eksik ve kaçak tüketim hesabının 44 . maddenin birinci fıkrasının (a) bendine göre yapılmış olmasının Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği hükümlerine uygun olduğu görülmüştür.Dava dosyası eklerinden kaçak tahakkuk hesap bülteni ile kaçak elektrik tüketim faturası ve ek tüketim tahakkuk faturası incelendiğinde;-1.840,34 TL tutarlı kaçak elektrik tüketim faturasında; 26.08.2020-28.07.2020 tarih aralığı için sayaçta tespit edilen eksik tüketim değerlerine (11.598 kWh -11.509 KWh) x 20 x 0,73 — 1.299 kWh hesaplama yapılmış olduğu görülmüş olup 26.08.2020 tarihinin kaçak elektrik tespitinin yapıldığı, 28.07.2020 tarihinin ise son endeks okuma tarihi olduğu,-32.088,18 TL tutarlı ek tahakkuk tüketim faturası için;28.07.2020-07.11.2019 tarih aralığı için sayaçta tespit edilen eksik tüketim değerlerine(11.509 kWh -9.182 KWh) x 20 x 0,73= 33.974 kWh hesaplama yapılmış olduğu görülmüş olup 28.07.2020 tarihinin önceki son endeks okuma tarihi , 07.11.2019 tarihinin ise davalı kurumca tüketim değerlerinin düşmeye başladığı tarih olarak kabul edilen tarih olduğu anlaşılmıştır.Kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanmasında ve faturalanmasında esas alınacak süre hesaplama yönteminin 45 .maddenin birinci fıkrasının (c) ve (ç) bentlerine göre yapılmış olma- sının Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği hükümlerine uygun olduğu görülmüştür.Ancak süre hesaplamasında kullanılmış olan yöntemin doğru olmasına rağmen dava dosyası içeriğinde kaçak elektrik tespiti tarihininden geriye dönük 12 Aylık (veya aboneliğin başladığı tarih) ve ileriye dönük 12 Aylık ( veya dava açıldığı tarih) dönemleri içeren elektrik tüketimini gös- teren detaylı Endeks Dökümü ve/veya Tüketim Faturalarına rastlanmadığından kaçak elektrik tüketimi ve ek tüketim hesaplamalarında kullanılan süre ve endeks değerlerinin doğru olup olmadığı tarafımca tespit edilememiştir.\" denilmiştir. 28.03.2022 tarihli ek raporda ise;Davalı tarafından düzenlenen, dava dosyasına eklenen kWh bazında tüketim ekstresine göre davacı kurumun kaçak tespiti yapıldığı dönem öncesi ve sonrasına ait tüketim değerleri incelen- diğinde; davacının Abonelik başlangıç tarihi olan 08.11.2019 ile kaçak elektrik tespitinin yapıldığı gün olan 28.07.2020 tarihleri arasında kalan 263 günlük sürede toplam elektrik tüketiminin 46.553,12 kWh ve günlük ortalama tüketim değerinin 177,00 kWh, Kaçak elektrik tespitinin yapıldığı gün olan 28.07.2020 ile son okuma tarihi olan 25.06.2021 tarihleri arasında kalan 332 günlük sürede toplam elektrik tüketiminin 61.646,22 kWh ve günlük ortalama tüketim değerinin 185,68 kWh olduğu görül- müştür.Davalı tarafından dava konusu Elektrik sayacının abonelik başlangıcından itibaren kaçak tespiti yapıldığı tarihe kadar % 41,98 oranında eksik tüketim kaydettiği iddia edilerek33.974 kWh karşılığı 32.088,18 TL ek tüketim faturası düzenlenmiş olmasına rağmen tarafımızca yapılan hesaplamada kaçak tespiti yapıldığı dönem öncesi, ihtilaflı dönem ile kaçak tespiti sonrası normal tüketim değerleri kıyaslandığında; 100-(185,68 kwH * 100 / 177,00 kWh) = % 4,68 oranında bir fark olduğu tespit edilmiştir.Davacı işyerinin bir üretim tesisi olması göz önüne alındığında elektrik tüketiminde | yıl içinde % 4,68 oranında bir fark (artış) olması olağan dışı bir değişim olarak kabul edilmemiş olup, davalı tarafından davacıya tahakkuk ettirilen 32.088,18 TL tutarlı ek tahakkuk faturasının Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği hükümlerine uygun olmadığı kanaatine varılmıştır.\" denilmiştir.Davalının itirazı üzerine alınan 20.05.2022 tarihli 2. Ek raporda da aynı görüş tekrarlanmıştır.Bilirkişi tarafından düzenlenen raporun dosya içeriğindeki delillere uygun, hükme ve yargısal denetime elverişli olduğu değerlendirilmekle hükme esas alınmasında isabetsizlik görül- memiştir.Açıklanan nedenlerle, ilk derece mahkemesince verilen kararda vakıa ve hukuki değer- lendirme noktasında, usul ve esasa aykırılık tespit edilmediğinden, davalının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 md gereğince reddine karar vermek gerekmiştir.
K A R A R: Yukarıda açıklanan nedenlerle;Davalının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine,Alınması gereken 2.191,94-TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 547,98-TL harcın mahsubu ile bakiye 1.643,96-TL'nin istinaf eden davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, İstinaf yargılama giderlerinin istinaf eden üzerinde bırakılmasına,İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa karar kesin olmakla istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine,Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 07/11/2023