T.C. KONYA BAM 3. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No:
T.C.
KONYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t:
KARAR NO\t:
KARAR TARİHİ\t: 23/10/2023
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN\t\t:
ÜYE\t\t:
ÜYE\t\t:
KATİP\t\t:
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: KONYA\t..... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR TARİHİ\t: 15/06/2023
NUMARASI\t: ...... Esas ......... Karar
DAVACI \t:
VEKİLİ\t:
\t\t
DAVALI\t: 1-
\t
VEKİLİ\t
DAVALI\t: 2-
VEKİLİ\t:
\t
DAVALI\t: 3-
VEKİLLERİ\t:
\t
\t\t[15956-59987-16597] UETS
DAVA\t: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ\t: 23/10/2023
İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ\t: 24/10/2023
Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön inceleme ve incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ :
Davacı vekili dava dilekçesinde özet olarak; müvekkilinin maliki olduğu .......... plakalı araç ile 28.04.2022 tarihinde Konya ili ................ ilçesinde, ........... kavşağı istikametinden ......... Çevre Yolu Caddesini takiben ........ Caddesi istikametine seyrettiği sırada ........ Petrol önüne geldiğinde aniden önünde duran .......... sevk ve idaresindeki ................ plakalı araca çarpmamak için durmuş olduğunu fakat daha sonrasında ........... sevk ve idaresindeki ................ plakalı tankerin ön kısımlarıyla müvekkilinin aracının arka kısmından çarpması ve çarpmanın etkisiyle müvekkilinin aracının savrulması sebebiyle de önünde bulunan ............. plakalı araca çarpması sonucu yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiş olduğunu, kaza sonrasında trafik polisleri tarafından tutulan kaza tespit tutanağının eksik ve hatalı tutulmuş olduğunu ve kabul etmemekte olduklarını, ilgili kazada tüm kusurun davalı sürücü ................'a ait olduğunu, ilgili trafik kazasına ilişkin Konya Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ............ Soruşturma nolu dosyasında, kaza görüntülerinin incelenmesi sonucu, müvekkilinin aracının önde bulunan ............. sevk ve idaresindeki ........... plakalı araca çarptığına ilişkin bir hususun tespit edilememiş olduğunu, ............'in ve ............'nın ifadelerinde de müvekkilinin aracının ...............'in aracına çarpmadığı, ilgili kazanın arkadan gelen ......... sevk ve idaresindeki .............. plakalı tankerin müvekkilin aracına çarpması sonucu oluştuğu ifadelerinde beyan edilmiş olduğunu, müvekkilinin aracında meydana gelen hasarın karşılanması için ............. plakalı aracın sigorta şirketi olan ............'ya başvuru yapılmış olduğu müracaat üzerine 31.06.2022 tarihinde 28.900 TL ödeme yapıldığını, müvekkiline araç sovtaj bedeli olarak ............. tarafından 09.06.2022 tarihinde 62.200 TL ödeme olmak üzere toplamda 91.100 TL ödeme yapılmış olduğunu, müvekkilinin aracının kaza tarihinde piyasa değerinin emsallerine göre 120.000 TL'nin çok çok üstünde olduğunu, arabuluculuk görüşmelerinden de sonuç alınamadığını, davalılardan ................'nin araç maliki olup sürücü ............'ın ve aracı sigortalayan .............'nın ilgili kaza sebebiyle müvekkilinin aracında oluşan zarardan dolayı müştereken ve müteselsilen sorumluluklarının bulunmakta olduğunu belirterek; müvekkillerinin aracının kaza tarihindeki piyasa rayiç değerinin tespitine, müvekkilinin aracını piyasa rayiç değeri tespiti sonrasında artırılmak üzere fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak kaydıyla araç değeri için eksik kalan bakiye ödemesinin şimdilik 500,00 TL'sinin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi (araç maliki şirket) ile birlikte davalılardan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraflara yükletilesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı .............. vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin poliçe kapsamında sorumluluğunun, poliçe üzerinde yazılı olan azami tazminat limitleri ile sınırlı olmak üzere, poliçede yazılı özel şartlar ve ve trafik sigortası genel şartlar kapsamı ile sınırlı olduğunu, müvekkili şirketin, azami poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, söz konusu teminat limitinin tamamının defaten ödenmesi söz konusu olmayıp zarar görenlerin kaza nedeniyle uğradığı gerçek maddi zararın tespiti ve sigortalının kusuru oranında bu gerçek zararın tazmininin esas olduğunu, davanın dava şartı yokluğu sebebiyle reddi gerekmekte olduğunu, müvekkil şirketin sigorta poliçesi hükümlerini tamamen yerine getirmiş olduğunu, kabul anlamına gelmemek üzere, karşı tarafça sunulmuş olan ekspertiz raporunda belirtilen araç hasarına ilişkin tutarların son derece fahiş olup işbu raporun taraflarınca kabulünün imkansız olduğunu, müvekkili şirket aleyhine tazminata hükmedilecek olması halinde söz konusu araç hasarı ve uzman sigorta eksperi tarafından Yargıtay İçtihatları doğrultusunda belirlenmesi gerekmekte olduğunu, dosyada kusuru oranlarının tespiti için herhangi bir rapor alınmamış olduğundan, en doğru ve geçerli tespitin yapılabilmesi için hem Adli Trafik İhtisas Dairesi'nden hem de Karayolları Genel Müdürlüğü Fen Heyeti'nden seçilecek kusur konusunda uzman bilirkişi heyetinden rapor alınmasının zorunluluk arz etmekte olduğunu, davacı tarafça sunulmuş olan ekspertiz raporunda belirtilen araç rayiç bedeline ilişkin tutarların son derece fahiş olup işbu raporun taraflarınca kabulünün imkansız olduğunu, söz konusu araç hasarın uzman sigorta eksperi tarafından Yargıtay İçtihatları doğrultusunda belirlenmesi gerekmekte olduğunu, davanın haklı olduğu varsayılsa bile müvekkili şirketin sorumluluğunun sınırlı olduğunu belirterek; davanın öncelikle usulden reddine, aksi takdirde esastan reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
Davalı..................... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının, dava dilekçesinde iddia etmiş olduğu hususları kabul etmediklerini, davayı kabul manasına gelmemekle beraber davacının talep etmiş olduğu tüm alacaklara karşı zamanaşımı defini ileri sürdüklerini, davacının, davasını kısmi alacak olarak açmış olup, fazlaya dair saklı tutulan kısım için zaman aşımı işlemeye devam etmekte olduğunu, davacı tarafın sigorta şirketine usulüne uygun bir başvuru yapmış olması ve zorunlu evrakları sunmuş olması gerekirken dolayısıyla bu hususun dava şartlarından olduğundan mahkemece resen araştırılması gerektiğini, davacının, ................ ile imzalamış olduğu mutabakatname ve ibranamede fazlaya ilişkin hakkını saklı tutmuş ancak araç rayiç bedeli ile araç sovtaj bedeline ve kusur oranına herhangi bir itirazda bulunmamış olduğunu, dolayısıyla davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, davaya konu kaza nedeniyle davacı tarafın ZMMS kapsamında ........... plakalı araç sigortacısı diğer davalı ............... den 28.900,00 TL tutarlı ödeme ve 62.200,00 TL bedeli olmak üzere toplam 91.100,00 TL almış olduğunu, davanın kabulü manasına gelmemekle birlikte, davanın kabulüne karar verilmesi halinde, müvekkili şirkete ait .......... plakalı araç sigortacısı diğer davalı .............'nin poliçe sınırı 43.000,00 TL olup 43.000,00TL-28.900,00 TL= 14.100,00 TL'lik kısım bakımından, sigorta şirketinin halen sorumluluğunu devam etmekte olduğunu, kazaya ilişkin düzenlenen tutanakta hem davacı ............'nın hem de müvekkili şirket çalışanı .............'ın aynı kanun maddesini ihlal ettiği belirtilmiş olduğundan, davacı tarafın müvekkil şirketi % 100 kusurlu göstererek, araç bedelinin tamamını talep etmesinin ilgili mevzuata aykırı bulunmakta olduğunu, ............ tarafından davacıya ödenen miktarın, kaza tarihindeki ekspertiz raporu doğrultusunda hesaplanmış ve davacıya ödenmiş olduğunu, davacının talep etmiş olduğu gibi araç rayiç bedelinin 120.000,00 TL den fazla olduğu bir yana ekspertiz raporunda gösterilen rayiç bedelini olan 120.000,00 TL'yi bile kabul etmediklerini, davacının mutabakatnamede 120.000,00 TL'yi kabul etmesi ve dava dilekçesi ile daha yüksek bedel talep etmesinin hukuka aykırı ve dürüstlük kurallarına aykırılık teşkil etmekte, davacının kötü niyetle dava açtığını kendi beyanları ile ortaya koymakta olduğunu, söz konusu talebin muhatabının sigorta şirketi olduğunu, davacının, dava dilekçesinde avans faizi talep etmiş olduğunu, aksinin davacı tarafça ispatlanmaması halinde davacının talep edebileceği faiz türünün yasal faiz olup davacının avans faizi talebinin reddi gerekmekte olduğunu belirterek; haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesini, mahkeme masrafları ile ücreti vekaletin davalı kuruma tahmiline karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ :
İlk derece mahkemesinin kararı ile; \"Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; davaya konu trafik kazasının oluşmasında sigortalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu, kaza neticesinde davacıya ait aracın hasarlandığı, aracın onarımının ekonomik olmadığı, rayiç değerinin 140.000,00 TL, sovtaj değerinin ise 62.200 TL olduğu dolaysıyla davacının hasardan kaynaklı zararının 77.800 TL olduğu, daha önce yapılan ödemenin mahsubundan sonra davacının bakiye zararının ise 48.900 TL olduğu, davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun ise bakiye poliçe limiti olan 21.100 TL ile sınırlı olduğu sonucuna varıldığından davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
DAVANIN KISMEN KABUL KISMEN REDDİ ile, davalı ...............'nin sorumluluğunun bakiye poliçe limiti olan 21.100,00 TL ile sınırlı olması kaydıyla 48.900,00 TL tazminatın, davalı .............. yönünden 28/06/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, davalı ................... ile davalı ........... yönünden ise 28/04/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine\" şeklinde hükmün kurulduğu anlaşılmıştır.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davalılar ........... ve ............... vekili sunduğu istinaf başvuru dilekçesinde özetle; açılan davanın kısmi dava olarak kabul edilip karara bağlanması gerekirken yerel mahkemece belirsiz alacak davası gibi kabul edilmiş olup bu hususun eksik ve hatalı olduğunu, davacı tacir olmadığından, davacının talep edebileceği faiz türü, yasal faiz olup, davacının avans faizi talebinin reddi gerekirken ve bu hususu 12.06.2023 tarihli ıslaha itiraz dilekçelerinde belirtmelerine rağmen yerel mahkemece eksik ve hatalı hüküm kurulduğunu, kusur durumu belirlenirken .......... plakalı araç sürücüsü 3. kişi ........'in savcılıktaki ifadelerinin dikkate alındığını ve en arkadaki ....... plakalı araç sürücüsü ..........'ın %100 kusurlu bulunduğunu, ancak bu değerlendirmenin teknik incelemeye dayanmadığını, tüm bu nedenlerle yerel mahkeme kararının kaldırılarak müvekkilleri yönünden davanın reddine karar verilmesini, mahkeme masrafları ile ücreti vekaletin davacı tarafa tahmilini talep etmiştir.
Davalı ........... vekili sunduğu istinaf başvuru dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete hasar aşamasında başvuru yapılmış olup, 28.04.2022 tarihli trafik kazası sonucu müvekkili şirket tarafından başvurana tam ziya nedeniyle 28.900,00 TL mutabakat ile ihtirazı kayıtsız olarak ödeme yapıldığını, bu kapsamda bedel hakkında mutabık kalındığını, davacının müvekkili şirketi kayıtsız ve şartsız ibra ettiğini, dava konusu dosya bakımından müvekkilinin sorumluluğu kalmadığını, anılan ödeme ile müvekkili şirketin sigorta poliçesi hükümlerini tamamen yerine getirdiğini, başvuran tarafından ödeme yapılmadığı iddiası ile hak iddia edilmesinin hiçbir iyiniyet kuralı ile izah edilemeyecek kötü niyetli bir davranış olduğunu, kaza tarihindeki araç rayiç değerinin yanlış ve fahiş tespit edildiğini, denetime elverişli ek rapor veya konusunda uzman olan bir heyetten rapor alınarak oluşacak sonuç çerçevesinde karar verilmesi gerekirken yetersiz bilirkişi raporu ile hüküm tesis edildiğini, tüm bu nedenlerle yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, müvekkili şirketin sorumluluğu açısından davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.
Dava, zincirleme trafik kazası nedeniyle araç hasarı nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm davalılar vekilleri tarafından istinaf edilmiştir.
1-Davanın belirsiz alacak olarak açılmadığına yönelik davalıların itirazında;
Davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyeceği veya bunun imkânsız olduğu hâllerde, alacaklı, hukuki ilişkiyi ve asgari bir miktar ya da değeri belirtmek suretiyle belirsiz alacak davası açabilir.
(Değişik:22/7/2020-7251/7 md.) Karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu alacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesi mümkün olduğunda, hâkim tarafından tahkikat sona ermeden verilecek iki haftalık kesin süre içinde davacı, iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın talebini tam ve kesin olarak belirleyebilir. Aksi takdirde dava, talep sonucunda belirtilen miktar veya değer üzerinden görülüp karara bağlanır. Somut olayda davacı fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak şimdilik kaydıyla ve \"dava konusu aracın piyasa rayiç değeri sonrasında artırılmak üzere\" talepte bulunduğundan davanın belirsiz alacak davası olarak görülüp sonuçlandırılmasında yasaya uymayan bir yön bulunmadığından davalı vekilinin bu yöndeki istinaf talebi yerinde değildir.
2- Davalıların kusura itirazında;
Türk Borçlar Kanunun 49.maddesinde, \"Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür\" yine aynı kanunun 50.maddesinde, \"Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır\" denilmektedir.
Kaza tespit tutanağının incelenmesinde davacı ile davalı sürücü ...... ile dava dışı ...........'in beyanlarına istinaden tutanağın düzenlendiği,.........'in aracının kavşakta duraklamasından sonra sırasıyla davacı ait aracın ve sonrasında davalıya ait aracın ilk aracın arkasına yaklaştıkları, ......... ile davalı.........'nın ilk çarpan aracın davacıya ait araç, ikinci çarpan aracın davalıya ait araç olduğunu beyan ettikleri ve tutanağın bu beyanlar üzerine düzenlenerek davacı ve davalıya %50 kusur yüklendiği anlaşılmaktadır. CD izleme ve çözümleme tutanağında ise ilk sıradaki ..........'e ait araç durduktan sonra davacıya ait aracın arkasında durduğu, ancak mevcut kamera açısında öndeki araca vurup vurmadığının net olarak anlaşılamadığı, sonrasında ise davalıya ait aracın arkadan çarptığı ve çarpmanın etkisiyle her iki aracın bir miktar sürüklendiğinin belirtildiği anlaşılmaktadır.
Davalılar ......... ve......... vekili..........'in tanıklığına dava dilekçesinde başvurulduğunu ve kendilerinin de 18/05/2023 tarihli celsede adı geçen tanığın dinlenmesini talep ettiklerini ancak mahkemece tanığın dinlenmediğini ileri sürmüş ise de dava dilekçesinde delil olarak tanık ibaresinin yer aldığı ancak isim belirtilmediği, davalı tarafça da belirtilen duruşmada tanığın dinlenmesi yönünde bir talebi olmadığından davalı vekilinin bu yöndeki itirazı yerinde görülmemiştir.
Mahkemece kusura ilişkin olarak hazırlanan ve birbirini teyit eden 24/01/2023 ve 21.03.2023 bilirkişi raporlarında davalının tam kusurlu olduğunun belirlendiği, kusur raporlarının dosya içeriğine uygun, açıklamalı, denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğundan davalıların kusura yönelik itirazlarının reddi gerekir.
3- Davalıların hasar (pert) bedeli yönünden itirazlarında;
Davalılar tazminat davasının ilkeleri dikkate alınarak ancak gerçek zarar ile sorumludurlar. HUMK’nın 275. ve takip eden maddeleri uyarınca, çözümü özel ve teknik bilgiye dayanan konularda ihtisas sahibi kişilerin vereceği rapor esas alınarak hüküm kurulması gerekir. Sonucu açık ve belli durumlar ayrık olmak üzere, trafik kazalarında kusur oranının ve hasarın tespiti de uzman bilirkişi aracılığıyla yapılmalıdır.
Hasar yönünden hükme esas alınan raporda davacı aracının modeli, yaşı, özellikleri, hasarlı kısımları v.s. gözönünde bulundurularak olay tarihi itibariyle aracın 2.el piyasa rayiç değeri tesbit edildiği , tamirinin ekonomik olup olmadığı ve hurdaya ayrılmasının gerekip gerekmediğinin tespit edildiği,Yargıtay 17.HD İçtihatlarına göre aracın tamirinin ekonomik olup olmadığı değerlendirildiği, hasar bedelinin piyasa rayiç değeri belirlendiği ve akabinde bu duruma göre tamirinin ekonomik olup olmadığı belirlendiği, tamiri ekonomik olmadığı için piyasa koşullarına göre kazadan önceki 2.el piyasa rayiç bedelinin ve kazadan sonraki hurda (sovtaj) değeri belirlenmiş, belirlenen rayiç değerden de aracın hurda bedeli indirilmek suretiyle davacının gerçek zararı tespit edilerek sonucuna göre karar verildiği, bu yönde alınan tespit ve mahkemece alınan heyet raporunda yapılan ayrıntılı tespit ve değerlendirmelerin dosyada sunulan bilgi, belge ile kaza sonrası ve araç resimlerine, hayatın olağan akışına uygun, usul ve yasaya uygun olması nedeniyle, bu hususlara yönelik itirazların yerinde olmadığı görülmüştür.
4- Faiz türüne yönelik itirazda;
Davacı tarafça tazminat talep edilen karşı araç ticari nitelikte (akaryakıt tankeri) davalı şirket adına kayıtlı ticari araç olup, bu araç için davalı gösterilen sorumlular için istem gibi ticari faize hükmedilmesinde yasaya aykırılık bulunmadığından bu yöndeki istinaf talebi de yersizdir.
Bu halde, kamu düzeni ve istinaf sebepleri çerçevesinde; dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön ile kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına; dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılığın olmamasına ve tüm dosyadaki delillere göre davalıların itirazlarının da yerinde bulunmamasına göre, davalılar vekillerinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.
H Ü K Ü M \t\t: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-İlk Derece Mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığından, davalılar ............... ve ................ vekili ve davalı ............. vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereği ayrı ayrı ESASTAN REDDİNE,
2-Alınması gereken 1.441,34 TL harçtan peşin alınan 360,34 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.081,00 TL harç giderinin davalı ................'nden tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Alınması gereken 3.340,35 TL harçtan peşin alınan 269,80 TL harcın mahsubu ile bakiye 3.070,55 TL harç giderinin davalı ................................'den tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Alınması gereken 3.340,35 TL harçtan peşin alınan 1.400,36 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.939,99 TL harç giderinin davalı..........'tan tahsili ile hazineye irat kaydına,
5-İstinaf yargılama giderlerinin istinaf talep eden taraflar üzerinde bırakılmasına,
6-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
7-HMK'nın 359/3. fıkra gereği kararın tebliği ile 302/5. fıkrası gereği harç tahsil müzekkeresi yazılması ve tebliğ işlemlerinin İLK DERECE MAHKEMESİ tarafından yapılmasına
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 362. maddesi gereğince; (238.730,00) Türk Lirasını geçmeyen davalara ilişkin kararlar hakkında temyiz yoluna başvurulamayacağından miktar itibari ile KESİN olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda oy birliği ile karar verildi. 24/10/2023
\t\t\t\t
Başkan
e-imzalı
Üye
e-imzalı
Üye
e-imzalı
Katip
e-imzalı
Bu evrak 5070 sayılı Yasa kapsamında elektronik imza ile imzalanmıştır.