T.C.
KAYSERİ
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2023/1823
KARAR NO: 2023/1696
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 21/06/2023
ESAS NO: 2021/851
KARAR NO: 2023/622
DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ:17/10/2023
İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ:18/10/2023
Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 21/06/2023 tarih ve 2021/851 Esas 2023/622 Karar sayılı ilamına karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya dairemize gelmekle dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Kayseri genel icra müdürlüğünün ..., ...ve ... sayılı dosyalarına vaki itirazın iptali ile takiplerin devamına, takip konusu borcun usulünce kesinleştirilmiş ve davalıya tebliğ edilmiş olan kesin maliyet hesabına dayanması ve alacak kalemlerinin likit olması sebebiyle davalı aleyhine %20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVALI VEKİLİ'NİN İLK DERECE MAHKEMESİNE SUNMUŞ OLDUĞU CEVAP DİLEKÇESİNDEN ÖZETLE:
Davacı kooperatif hakkında iflas kararı verilmesi nedeniyle davanın ikinci Alacaklılar Toplantısından 10 gün sonrasına kadar durmasını, müvekkili aleyhinde haksız ve kötü niyetli olarak açılmış olan itirazın iptali davasının reddine, haksız ve kötü niyetli olarak başlatıldığı Mahkemenizce de anlaşılacak olan asıl alacak miktarının %20’sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatının da davacı taraftan tahsili ile müvekkiline verilmesine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ :
İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; \".... her ne kadar davacı tarafça davalının takipler nedeni ile borçlu olduğu belirtilerek itirazın iptali davası açılmış ise de, takiplerin konusu alacaklardan kaynaklı davacının alacaklı olup olmadığının tespiti için delillerin toplanmasından sonra bilirkişi heyetinden 10/05/2023 tarihli rapor alınmış ve raporda, davacının inşaatların halen devam ediyor olması nedeni ile bu aşamada alacak talep edemeyeceğinin belirtilmiş olduğu görülmekle, bilirkişi raporunun denetime açık ve hükme esas alınabilecek nitelikte olması nedeni ile güncel Yargıtay kararları da dikkate alınarak rapora itibar edilmiş ve böylece, Davanın REDDİNE, davalı tarafça takiplerin haksız ve kötü niyetle yapıldığı ispatlanamadığından davalı tarafın tazminat talebinin İİK mad.67/2 gereğince REDDİNE karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. 1-Davanın REDDİNE, 2-Davalı tarafça takiplerin haksız ve kötü niyetle yapıldığı ıspatlanamadığından davalı tarafın tazminat talebinin İİK mad.67/2 gereğince REDDİNE,...\" şeklinde hüküm kurulmuştur.
İşbu kararı davacı vekili süresinde istinaf etmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davacı vekili'nin istinaf başvuru dilekçesinden özetle; verilen kararın Kooperatifler Kanununu 23.maddesine aykırı olduğunu, müvekkilce kooperatifçe istenen bedelin niteliğini araştırılmadığını, davacı kooperatif genel kurul kararıyla çıkarılan maliyet, kesin maliyet adı altında \"ara maliyet\" olduğunu, müvekkil kooperatifçe davalıdan talep edilen bedel nihai tam kapsamlı kesin maliyette \"ön ödeme\", \"ara ödeme\" olarak dikkate alınarak bir karar verilmesi gerekirken davanın usulden reddedilmesinin hukuka aykırı olduğunu, iş bu sebepten dolayı ilk derece mahkemesi tarafından verilen hukuka ve yasaya aykırı bu kararın kaldırılmasının gerektiğini, Kooperatifler Kanununda kesin maliyetlerin ödeme zamanın belirlenmediğini, uygulamada kesin hesap maliyeti inşaatlar bittikten sonra tasfiye aşamasında istenilebileceğinin kabul edilmiş olsa da bunu destekler bir kanun maddesi olmadığını, inşaatların devamlılığının sağlanması ve diğer kooperatif üyelerinin tapularını alması için son kesin hesap maliyeti için \"ön ödeme\", \"ara ödeme\" olarak kabul edildiğini, Yargıtayın yerleşik kararlarına göre Kooperatifler artan maliyetlerden dolayı ortaklarından bedel talep edebileceğini, erken dava adı altında müvekkil kooperatifin iflasını etmesini destekler nitelikte kararlar verildiğini, bu konudaki asıl mağdurlar tapusunu alamayan diğer ortaklar olduğunu, Kooperatiflerle ilgili yargı kararları hukukun genel ilkelerine, eşitlik hakkına ve dürüstlük kurallarına aykırı olduğunu, konu hakkında yargı birliği bulunmadığını, başka bir kooperatif üyesi ...için Kayseri Genel İcra Dairesinin ...Esas sayılı dosyası ile konusu kesin hesap ve ek maliyet olan icra takibi başlatıldığını, borçlunun borca itiraz etmesi nedeniyle Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/564 Esas ve 2021/646 Karar sayılı dosyası ile itirazın iptali davası açıldığını, dava dosyası incelendiğinde davanın kabulüne ilişkin karar verildiğini, aynı taraflar ve aynı konuyla Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/505 Esas ve 2020/197 Karar sayılı ilamı ile davanın reddine ilişkin karar verildiğini, aynı konularda, aynı taraflarla başlatılmış 3 icra takibi ve birbirinden tamamen zıt iki kararla hukuk sistemi çöktüğünü, müvekkil kooperatif ve tapusunu almadığını, kooperatif üyeleri sürekli değişen uygulamalarla daha çok mağdur olduğunu, somut olayda, gerekçeli kararda da belirtilediği üzere, icra takipleirnde kesin/ ek maliyet talep edilmiş, davalı taraf icra takiplerine kül halinde itiraz etmesine rağmen ek maliyet talepleri dikkate alınmadığını, davanın haksız olarak tümüyle reddedildiğini, sonuç olarak müvekkil kooperatifinin davalıdan talep ettiği bedel artan maliyetlere ilişkin olduğunu, bu durum yönetim kurulu kararlarında ve dava dilekçesini de sabit olduğunu, kesin hesap maliyetinin ne zaman ödeneceğine ilişkin Kooperatifler Kanununda kanun maddesi olmadığını, uygulamaya göre davanın reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu, üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirip halen tapularını alamayan ortaklar Kooperatif Kanunun 23. Maddesine göre korunması gerektiğini, yerel mahkeme tarafından kesin maliyet olarak talep edilen bedelin ön ödeme, ara ödeme olarak kabul edilmediğini, davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olduğunu, yerel mahkeme tarafından verilen kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini, arz ve izah edilen nedenlere dayalı olarak Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/851 Esas, 2023/622 Karar sayılı ilamının kaldırılarak davanın kabulüne ilişkin karar verilmesini, Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'nün ... , ..., ...Esas sayılı dosyalarındaki vaki itirazın iptali ile takibin devamını, takip konusu borç usulüne göre kesinleştirilmiş ve davalıya tebliğ edilmiş olan kesin maliyet ve ek maliyet hesabına dayanması ve alacak kalemlerinin likit olması nedeniyle davalı aleyhine %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili'nin istinafa cevap dilekçesinden özetle; Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/851 E. 2023/622 K. sayılı kararına karşı davacı tarafından istinaf kanun yoluna başvurulduğunu, yerel mahkeme tarafından verilen davanın reddi kararı usul ve yasaya uygun olarak verildiğini, yerel mahkemece gerekli incelemeler yapılarak işbu karar verildiğini, Kooperatif ana sözleşmesinin kesin maliyete yönelik maddeleri incelendiğini, bu maddelerin Kooperatifler Kanunu'nda çerçevesi çizilen ana ilkelere ve eşitlik ilkesine aykırı olduğundan yok hükmünde olduğu tespit edildiğini, Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 2021/6310 E., 2022/185 K. Sayılı daha önce de yerel mahkemeye sunulan ilamında da belirtildiği üzere \".. kesin maliyet hesabı çıkartıp bu bedeli davalıdan talep etmiş ise de henüz tüm inşaatlar bitmeden yapılacak kesin maliyet hesabı hiçbir zaman kesin maliyet sonucunu vermeyecek, her genel kurul sonrasında yapılacak hesaplamaya göre ortaklardan yeniden talepte bulunma zorunluluğu doğacaktır. bu gerekçeler doğrultusunda kanuna aykırı olarak düzenlenen ana sözleşme uyarınca belirlenen bedelin davalıdan talep edilebilmesini kabul etmek mümkün değildir. Ancak kooperatif, inşaatlarının bitmesini müteakip yapılacak kesin hesap sonucunda belirlenen bedeli bağımsız bölüm teslim alan ortaktan kooperatiften istifa edip etmediğine bakılmaksızın talepte bulunulabilecektir.\" denilmekle davacının inşaatların devam ettiği kesin maliyet hesabı ve dava dilekçesinde anlaşıldığından davanın erken bir dava olduğu anlaşıldığından davanın reddine karar verildiğini, dolayısıyla karar Yargıtay emsalleri yönünden de hukuka uygun olduğunu, davacı tarafın başvuruları bu yönden de yersiz olduğunu, arz ve izah edilen nedenlerle davacı tarafın istinaf başvuruları haksız ve yersiz olduğunu, istinaf başvurularının reddi gerektiğini, arz ve izah edilen nedenlerle Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/851 E. 2023/622 K. sayılı kararına karşı davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:
Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzeniyle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.
Dava, davacı aleyhine başlatılan icra takip dosyasından dolayı borçlun olunmadığının tespiti istemine ilişkindir.
Dosya kapsamına, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına,, mevcut delil durumuna ve ileri sürülen istinaf sebeplerine, mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporundaki tespit ve değerlendirmelerin dosya içeriğine ve mevzuata ve Yargıtayın yerleşik uygulamasına (Y.6.HD., 17.05.2023, 2023 / 2101 E. 2023 / 1889K.) uygun olmasına, mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmamasına göre ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmemesine dair verilen kararda bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmış, davacının istinaf isteminin reddi gerektiği değerlendirilmiştir.
Yukarıda belirtilen gerekçelerle ve HMK'nın 355. Maddesi gereğince istinaf başvurusu sebepleriyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda davacı tarafın söz konusu istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden ilk derece mahkemesinin istinafa konu edilen nihai kararının HMK'nın 353/1-b.1.maddesi gereğince usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu değerlendirilerek istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin istinafa konu edilen 21/06/2023 tarih ve 2021/851 E. - 2023/622 E. sayılı nihai kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşılmakla davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-İstinaf eden davacıdan alınması gereken istinaf karar harcı peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
3-İstinaf başvurusunda bulunan davacı tarafça yapılan istinaf yargılama giderlerinin ve istinaf kanun yoluna başvurma harcının kendi üzerinde bırakılmasına,
4-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
5-HMK'nın 302/5.maddesi gereğince kesinleşme kaydı ve kesinleşme kaydı yapılan kararların yerine getirilmesi için gerekli bildirimlerin; HMK'nın 359/4 maddesi gereğince de karar tebliği, harç tahsil müzekkeresi yazılması ve gider avansı iadesi işlemlerinin İlk Derece Mahkemesi tarafından yapılmasına,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme ile HMK 362/1-a bendi uyarınca KESİN olarak oy birliği ile karar verildi. 17/10/2023