T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\t
\tTÜRK MİLLETİ ADINA
\tT.C.
\tBURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\t\t\t\t\tGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO\t: 2023/204 Esas
KARAR NO\t: 2023/844
BAŞKAN\t: ... ...
KATİP\t: ... ...
DAVACI \t: ... - ... ...
DAVALI \t: HASIMSIZ
DAVA\t: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ\t: 24/02/2023
KARAR TARİHİ\t: 13/07/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH \t: 17/07/2023
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı dava dilekçesinde özetle: Dava konus Ziraat Bankası 2062 Merinos/ Bursa Şubesi Şubesi'nin TR74 0001 ........ 6283 951 7 395003 IBAN numaralı hesabı üzerinden keşide edilen 001471601 020620050030083951739 Seri Numaralı60.000,00 TL tutarındaki 19/1 2/2022 basım tarihli ve 15/03/2023 vade tarihli çekin zilyedi olduğunu işbu çeki kaybettiğini zayi nedeniyle iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Dava dilekçesi, mahkememizin 2023/198 Esas sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ:
Dava, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanununun 818/1-s ve 757.maddesi kapsamında çek iptali istemine ilişkindir.
Celse sırasında mahkememizin 2023/198 Esas sayılı dosyasında dava dışı ... tarafından çek iptali davası açılarak çekin iptali kararı verildiği anlaşılmıştır.
Davacı şirket temsilcisinin beyanı ile çekin cirolanarak ...' a verildiği beyan edilmiştir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun iptali düzenleyen \"Önleyici önlemler\" başlıklı 757. maddesinde;
'' (1) İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir.
(2) Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir.\"
\"İade davası\" başlıklı 763. maddesinde ise;
'' (1) Elden çıkan poliçe mahkemeye sunulursa, mahkeme, iade davası açması için dilekçe sahibine uygun bir süre verir. Dilekçe sahibi bu süre içinde dava açmazsa, mahkeme, poliçeyi, sunmuş olana geri verir ve muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır.\" düzenlemesine yer verilmiştir.
Kanunun \"İptal kararı\" başlıklı 764. maddesi uyarınca;
''(1) Elden çıkan poliçe, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verilir.
(2) Poliçenin iptaline karar verilmiş olmasına rağmen, dilekçe sahibi kabul edene karşı poliçeden doğan istem hakkını ileri sürebilir.\" Hükümleri yer almaktadır. Anılan maddeler uyarınca, çekin iptaline ilişkin dava açma hakkı çeki kaybeden hamile aittir. Çekin hamili çekin iptal davasını olumlu şekilde sonuçlandırdıktan sonra çek bedelini çekin keşidecisinden talep edebilir. (Yargıtay Hukuk Genel Kurulun 2013/11-1884 Esas ve 2015/1059 Karar sayılı İlamında vurgulandığı üzere)
Bu nedenle hem yasal düzenlemedeki açıklık hem de geçerliliğini sürdüren istikrarlı Yargıtay uygulaması dikkate alındığında, yetkili hamilin varlığı durumunda cirantanın çek iptali davası açmasına yasal olanak bulunmadığı kabul edilmelidir.
Sonuç olarak, davacı şirket temsilcisinin ikrarı ve mahkememizin 2023/198 Esas sayılı dosyasındaki çek iptali kararı ile dava konusu çekin hamilinin davacı olmadığı anlaşılmakla hamili ya da çek üzerinde hak sahibi olan kişinin dava açmadığından, davacının aktif husumet ehliyetinin bulunmadığından reddine karar vermek gerekmiştir.
\tH Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle,
1-Davanın aktif dava ehliyeti yokluğu sebebiyle reddine,
2-Dava konusu çek üzerinde konulan ihtiyati tedbirin kaldırılmasına, bankaya müzekkere yazılmasına,
3-İhtiyati tedbirin kaldırılmasından itibaren bir ay içinde haksız ihtiyati tedbir sebebiyle haksız ihtiyati tedbir sebebiyle tazminat davası açılmadığı takdirde teminatın iadesine,
4-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 269,85 TL den peşin yatırılan 179,90 TL hancın mahsubu ile bakiye 89,95 TL karar ve ilam harcının davacıdan alınarak maliye hazinesine gelir olarak kaydına,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kararın niteliği ğereği davacı üzerinde bırakılmasına,
6-HMK'nın 333. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesinden itibaren ilgilisine iadesine,
Dair, davacının yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğuna gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMKnın 341. Ve 345. Maddeleri gereğince 2 haftalık yasal süre içinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 13/07/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır