T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA
DÖRDÜNCÜ HUKUK DAİRESİ İSTİNAF KARARI
İNCELENEN DOSYANIN
MAHKEMESİ: DENİZLİ ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
DAVA : Maddi Tazminat
KARAR TARİHİ: 05/06/2023
KARAR YAZIM TARİHİ: 06/06/2023
Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonunda ilk derece mahkemesince verilen, yukarıda tarih ve numarası gösterilen kararına karşı davacı vekili, davalı .... ile fer'i müdahil vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmakla, dosyada duruşma yapılmasını gerektiren eksiklik görülmediğinden Hukuk Muhakameleri Kanunu'nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca istinaf incelemesinin duruşmasız yapılmasına karar verilerek, dosya incelendi;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVACI İSTEMİNİN ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiline ait .... plaka sayılı aracın seyir halindeyken bozulması nedeniyle yolun sağına çekildiği ve dörtlülerin yakılması suretiyle tamircilerin gelmesi beklenirken davalı ... ın sürücüsü, davalı .... 'nın işleteni ve kayıtlı maliki, davalı .... A.Ş. (.... A.Ş.)'nin trafik sigortacısı olduğu ... plaka sayılı aracın müvekkiline ait araca arkadan çarpmak suretiyle hasarlanmasına sebebiyet verdiği, Denizli 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin .... değişik iş sayılı dosyasıyla delil tespiti yapıldığı, yapılan tespite göre aracın tamirinin ekonomik olmadığı ve aracın piyasa değerinin 39.000,00 TL, hasarlı haldeki değerinin ise 20.000,00 TL olduğunun belirlendiği, davalı sigorta şirketi tarafından 8.700,00 TL ödemede bulunulduğundan bahisle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 10.300,00 TL alacağın 25/10/2016 olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
DAVALI CEVABININ ÖZETİ:
Davalı ... vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ... ait olup trafik kazasına karışan .... plaka sayılı aracın 01/07/2014 tarihli sözleşme ile .... A.Ş.'ne 5 yıl süreyle kiralandığı, bu nedenle müvekkili belediyeye işleten sıfatıyla husumet düşmediği, zarar belirlenebilir olduğu için davacının belirsiz alacak davası açmakta hukuki yararının olmadığı, davacı tarafın zararını ve kusurun ispatlaması gerektiği, ağır kusurun davacı tarafta bulunduğunu beyanla davanın reddini istemiştir.
Davalı .... A.Ş. (.... A.Ş.) vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; müvekkili tarafından davacı tarafa davadan önce 9.167,00 TL ödeme yapıldığı ve bu ödemeyle müvekkili şirketin bir sorumluluğunun kalmadığı, müvekkili şirketin sorumluluğunun sigortalının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğu, kaza tarihinden itibaren faiz talep edilemeyeceğini beyanla davanın reddini istemiştir.
Davalı .... davaya cevap vermemiştir.
Fer'i müdahil .... A.Ş. vekili asliye hukuk mahkemelerinin görevli olduğu, kazaya karışan aracın uzun süreli kira sözleşmesiyle müvekkili şirkete kiralandığı için aracın işleteninin müvekkili şirket olduğu, davacı tarafın trafik kazasının meydana gelmesinde asli kusurunun bulunduğu, talep edilen tazminat miktarının fazla olduğunu beyan etmiştir.
DELİLLER :
Denizli 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin .... değişik iş sayılı dosyası, sigorta şirketi tarafından düzenlenen hasar dosyası, trafik kazası tespit tutanağı, kusur raporu, hasar raporu, tüm dosya kapsamı.
İDM KARARININ ÖZETİ :
İlk Derece Mahkemesince verilen kararda özetle; 25/10/2016 tarihinde davalı sigorta şirketi nezdinde ZMMS sigorta poliçesi ile kayıtlı bulunan davalılardan .... 'nın işleteni ve maliki olduğu .... plakalı araç diğer davalı ...ın sevk ve idaresindeyken, davacının sevk ve idaresinde bulunan .... plakalı araç ile çarpışması sonucu trafik kazasının meydana geldiği, dosya kapsamına ve oluşa uygun bulunan bilirkişi raporuna göre sürücü ... ın %75 oranında asli kusurlu, davacıya ait araç sürücüsü ... in %25 oranında tali kusurlu olduğu, araçta meydana gelen hasarın %75 kusur oranına göre 13.800,00 TL olarak hesaplandığı, sigorta şirketi tarafından yapılan 9.167,00 TL ödeme düşüldüğünde davacının zararının 4.633,00 TL olduğu gerekçesiyle, dava kısmen kabul edilerek 4.633,00 TL hasar bedelinin davalılardan (davalı sigorta şirketinin teminat limiti ile sınırlı olmak üzere) müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bu miktara davalı sigorta şirketi için dava tarihinden itibaren, davalılar .... ve .... yönünden 25/10/2016 kaza tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ :
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkiline ait aracın bozulması nedeniyle yolun sağına çekildiği ve dörtlülerin yakıldığı, kısa bir zaman sonra arkadan gelen belediye halk otobüsünün müvekkilinin aracına arkadan çarptığı, trafik kazası tespit tutanağıyla davalı sürücünün kusurlu bulunduğu, müvekkilinin alabileceği tüm önlemleri aldığı, müvekkilinin bulunduğu durum, konum ve vakit nedeniyle reflektör koymasının mümkün bulunmadığı, davalı sürücünün görüş mesafesinin açık olduğu, müvekkilinin aracının dörtlü ışıklarının yanık vaziyette durduğunun otobüsün kamera kayıtlarından da görülebildiği, davalı sürücünün mesafe ve hızını ayarlayamaması nedeniyle kazanın meydana geldiği, aracın hasarlı haldeki değerinin fazla hesaplandığını beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.
Davalı .... vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili belediyenin aracın işleteni sıfatı bulunmadığı, sigorta şirketinin maddi tüm zararları tamamen karşılamış olup olmadığının araştırılmadığı, trafik kazasının davacı tarafın kusurundan kaynaklandığı, bilirkişi raporuna karşı sunmuş olduğu itirazların hiçbiri değerlendirilmeden hatalı rapora dayanarak eksik inceleme ile hüküm kurulduğunu beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddini istemiştir.
Fer'i müdahil .... A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin aracı uzun süre kiraladığı için davalı belediyenin işleten sıfatının bulunmadığı, davacı tarafın talep ettiği alacakların zamanaşımına uğradığı, asliye hukuk mahkemelerinin görevli olduğu, davacının belirsiz alacak davası açmakta hukuki yararının bulunmadığı, trafik kazası tespit tutanağında araç sürücülerine eşit oranda kusur izafe edildiğini beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.
Davalılar .... A.Ş. ve ....istinaf yasa yoluna başvurmamışlardır.
G E R E K Ç E
Uyuşmazlık, trafik kazasına bağlı araç hasarından kaynaklanan maddi tazminat isteğine ilişkindir.
Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesi gereğince kasten veya taksirle başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesi gereği motorlu araç işleteni doğan zararlardan sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91, 97 ve 99. maddeleri gereği trafik kazasına ve zarara sebebiyet veren motorlu aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı, yasa ve genel sigorta şartları kapsamına dahil maddi zararlardan işletenle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur.
Davacının aracına, davalıların sürücüsü, işleteni ve trafik sigortacısı olduğu aracın çarpması sonucu davacıya ait araç tamiri mümkün olmayacak şekilde hasarlanmıştır. Davacı, davalı sigorta şirketi tarafından yapılan ödemenin zararını karşılamadığını beyanla bakiye zararının tahsilini talep etmiş, ilk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, bu karara karşı davacı vekili, hükmedilen dava değeri nazara alındığında katılma yoluyla davalı .... vekili ve fer'i müdahil ... A.Ş. vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.
6100 Sayılı HMK.'nun 355. maddesi gereğince istinaf dilekçesinde gösterilen istinaf sebepleri ile sınırlı yapılan istinaf incelemesi sonucunda;
Davacının işlek bir yolda arızalan aracını yolun sağ şeridine park ettiğinde, dörtlü ikaz lambaları dışında arkasından gelen araçları uyarmak için uygun bir mesafede trafik işaretlemesi yapmadığından dolayı kusurlu olduğu, bu bakımdan davacı taraf araç sürücüne %25, davalı sürücüye %75 kusur izafesinin yerinde olduğu, davalı belediyeye ait araç fer'i müdahil şirkete kiralanmış olsa da, bu şirketin davalı belediye tarafından kurulduğu ve yapılan sözleşme doğrultusunda davalı belediyenin kiralanan araçlar üzerinde gözetim ve denetim yetkisinin devam etmesi nedeniyle davalı belediyenin doğan zarardan sorumlu olduğu ve kendisine husumet düştüğü, bilirkişi tarafından aracın kazadan önceki değerinin 39.000,00 TL, hasarlı haldeki sovdaj değerinin ise 20.600,00 TL olarak hesap edildiği, davacı tarafın kusur durumuna göre karşı taraftan talep edebileceği hasar miktarının (39.000,00 x 0,75) 29.250,00 TL olduğu, bu miktardan 20.600,00 TL sovdaj değeri ile davalı sigorta şirketi tarafından yapılan 9.167,00 TL mahsup edildiğinde davacının bakiye karşılanmamış zararının bulunmadığı, bu haliyle ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmesi gerekirken yanlış hesap yöntemiyle 4.633,00 TL tazminatın tahsiline karar verilmesinin yerinde olmadığı, ancak davalılar .... A.Ş. ile .... istinaf yasa yoluna başvurmadıklarından davacının lehine doğmuş usuli kazanılmış hakların korunması gerektiğinden, davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf talebinin 6100 Sayılı HMK.'nun 353/1. fıkrası (b-1) bendi uyarınca esastan reddine, davalı .... vekili ile fer'i müdahil ... A.Ş. vekilinin istinaf istemlerinin kabulüyle 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkrası (b-2) bendi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, kabul edilen istinaf nedenleri yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden düzelterek yeniden esas hakkında karar verilmesi suretiyle; davacının davalı .... aleyhine açtığı maddi tazminat davasının reddine, davacının davalılar ... A.Ş. ve ... aleyhine açtığı maddi tazminat davasının kısmen kabulüyle, 4.633,00 TL hasar bedelinin bu davalılardan (davalı sigorta şirketinin teminat limiti ile sınırlı olmak üzere) müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bu miktara davalı sigorta şirketi yönünden 14/03/2018 dava tarihinden itibaren, davalı ....yönünden 25/10/2016 kaza tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf talebinin 6100 Sayılı HMK'nun 353/1 fıkra (b-1) bendi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Davalı .... vekili ile fer'i müdahil ....A.Ş. vekilinin istinaf istemlerinin 6100 Sayılı HMK'nun 353/1 fıkra (b-2) bendi gereğince KABULÜNE,
3-İlk derece mahkemesi olan Denizli Asliye Ticaret Mahkemesinin .... Esas - ... Karar sayılı ve 11/12/2020 tarihli kararının KALDIRILMASINA,
4-Düzelterek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle;
a)Davacının, davalı ....aleyhine açtığı maddi tazminat davasının REDDİNE,
b)Davacının, davalılar .... A.Ş. ve .... aleyhine açtığı maddi tazminat davasının KISMEN KABULÜ ile 4.633,00 TL hasar bedelinin bu davalılardan (davalı sigorta şirketinin teminat limiti ile sınırlı olmak üzere) müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bu miktara davalı sigorta şirketi yönünden 14/03/2018 dava tarihinden itibaren, davalı .... yönünden 25/10/2016 kaza tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına, fazlaya ilişkin talebin reddine,
c)Davacının peşin yatırdığı 175,90 TL peşin harcın Hazineye gelir kaydına, bakiye 140,58 TL karar ve ilam harcının davalılar ... A.Ş. ve ...dan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye verilmesine,
ç)Davacının davalı .... için yaptığı yargılama giderleri çıkarıldıktan sonra, peşin harç dahil 217,00 TL ilk masraf, 1.075,00 TL bilirkişi, müzekkere ve tebligat gideri olmak üzere toplam 1.292,00 TL yargılama giderinin kabul ve ret oranına göre hesaplanan 581,40 TL kısmının davalılar .... A.Ş. ve ... dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
d)Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, kabul edilen miktara göre ilk derece mahkemesi karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/1 maddesi gereğince belirlenen 4.080,00 TL nispi vekalet ücretinin davalılar ... A.Ş. ve ... dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
e)Davalılar .... 'yla .... A.Ş. kendilerini vekille temsil ettirdiklerinden, ret edilen miktara göre karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/1 ve 13/2 maddeleri gereğince belirlenen 4.633,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak, 4.080,00 TL kısmının davalılar .... ile .... A.Ş.'ne eşit olarak, bakiye 553,00 TL kısmının ise davalı .... 'na verilmesine,
f)Karar kesinleştiğinde artan gider avansının ilgililerine iadesine,
5-Davacı tarafından peşin yatırılan 148,60 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı ile 54,40 TL istinaf karar harcının Hazineye gelir kaydına, bakiye 125,50 TL istinaf karar harcının davacıdan alınarak Hazineye verilmesine,
6-Davalı .... tarafından peşin yatırılan 162,60 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcının Hazineye gelir kaydına, 80,00 TL istinaf karar harcının talebi halinde iadesine,
7-Fer'i müdahil .... A.Ş. tarafından peşin yatırılan 148,60 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcının Hazineye gelir kaydına, 79,12 TL istinaf karar harcının talebi halinde iadesine,
8-Artan istinaf gider avanslarının karar kesinleştiğinde yatıranlara iadesine, yapılan istinaf yargılama giderinin yapan taraf üzerinde bırakılmasına,
9-Kesin olan işbu kararın taraflara tebliği ile avans ve harç tahsil/iade işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
İlişkin dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda 05/06/2023 tarihinde, 6100 sayılı HMK'nun 362. maddesi (1-a) bendi gereğince KESİN olarak oy birliği ile karar verildi.
...\t\t\t\t