T.C. İstanbul Anadolu 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\t
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO\t: 2019/305 Esas
KARAR NO\t: 2019/1175
DAVA\t: Kıymetli Evrak İptali (Bono İptali)
DAVA TARİHİ\t: 13/06/2019
KARAR TARİHİ\t: 21/11/2019
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Bono İptali) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA:
Davacı dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ... tarafından düzenlenen ----- tanzim ve ---- ödeme tarihli 180.000,00 (180 Bin TL) TL bedelli lehdarı ---- olan senedin, lehdar tarafından protesto düzenlenmesi amacıyla bankaya verildiğini ve akabinde Kadıköy -----. Noterliği'nin ----- tarih ve ----- yevmiye nosu ile müvekkiline ödememe protestosu gönderildiğini, bunun üzerine yine ekte sunulan dekont ile 28.05.2019 tarihinde bono bedelinin ödendiğini, akabinde bedelsiz kalan ve ödemesi yapılan senedin müvekkiline iade edileceği aşamada notere giren hırsız tarafından çalındığını, olay ile ilgili savcılığa şikayette bulunulduğunu, mahkememizden öncelikle dava konusu senedin takip edilmemesi ve ödenmemesi konusunda tedbir kararı verilmesini, akabinde bonunun iptaline karar verilmesi talep ve dava etmiştir.
İNCELEME ve GEREKÇE:
Dava, hukuki niteliği itibari ile; TTK.nun 778/ı maddesi yollamasıyla aynı Yasanın 757-765. maddeleri uyarınca açılmış bir zayi nedeniyle bono iptali davasıdır.
TTK.757-765.maddelerinde yer alan yasal düzenlemeye, yerleşik uygulamaya ve ilmi açıklamalara göre zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK.651/2.maddesi uyarınca hamile aittir. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi olması halinde hak sahibine iptal kararı alarak, hakkını senetsiz olarak ileri sürme ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istenmiştir.(TTK.652.m.)
\t6102 sayılı TTK'nun 651 ve TTK 'nun 818/s bendi yollaması ile aynı Kanunun 757 ve devamı maddelerine göre açılacak kıymetli evrakın zayi nedeniyle iptali istemine ilişkin davalarda, dava açma yetkisinin hamile ait olup, keşidecinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır.
\tZayi nedeniyle iptal davalarında amacın, keşidecinin mükerrer ödeme yapmasını önlemek ve kaybedilen kambiyo senedi yerine mahkemece verilecek iptal kararını keşideciye/muhataba ibraz etmek olduğu gözetildiğinde, keşidecinin kendisine ibraz edilmek üzere iptal kararı istemesi bu yolun kanunda öngörülen konuluş amacı ile bağdaşmaz.
HMK 114 maddesinde dava şartları tek tek sayılmış, HMK 114/1-d maddesinde davacının dava ve takip ehliyeti dava şartı olarak öngörülmüştür. Davacı mahkememizde açtığı davada iptalini talep ettiği bononun kendisi tarafından düzenlendiğini beyan etmekle; davacının keşidecisi olduğu bono yönünden TTK'nun 776, 777, 796.maddesindeki koşulların oluşmamış olması nedeniyle davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilerek aşağıdaki hüküm kurulmuştur. \t
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
\t1-Davanın HMK 114/1-d maddesi uyarınca dava ehliyeti DAVA ŞARTI YOKLUĞUNDAN USULDEN REDDİNE,
\t2-Karar harcı peşin alındığından ayrıca harç alınmasına yer olmadığına,
\t3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
\t4-Davacı tarafından dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
\tHMK 345. Maddesi hükmü uyarınca kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı davalı vekilinin yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.