T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
17. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t: 2018/94 Esas
KARAR NO\t : 2018/142
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: İSTANBUL 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 05/06/2017
NUMARASI\t\t: 2017/445 Esas 2017/486 Karar
DAVANIN KONUSU\t: İSTİRDAT (TİCARİ SATIMDAN KAYNAKLANAN)
KARAR TARİHİ\t: 31/01/2018
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. Maddesi uyarınca dosya incelendi,
\t GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA:
Davacı vekili 12.05.2017 tarihli dava dilekçesinde, davalı tarafından müvekkili şirkete gönderilen yazı ile, ....... Tanı Merkezi’nin 667 sayılı KHK ile kapatılarak tüm hakları ile hazineye devredildiğini, 25.07.2016 tarihli İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü yazısı ile belirtilen tarih itibarı ile ......i Eğitim ve Araştırma Hastanesi .....Tanı Merkezi olarak hizmet vermeye başladığının .....i Eğitim ve Araştırma Hastanesi tarafından müvekkili şirkete bildirilerek , müvekkili ile kapatılan merkez arasındaki hizmet Sözleşmesi gereğince düzenlendiği belirtilen faturanın ödenmesinin talep edildiğini, ancak davalı yan tarafından müvekkili şirkete gönderilen sözleşmede kapatılan merkez ile yapılan sözleşmedeki bedellerden farklı olarak fahiş bedeller talep edildiğini, müvekkilinin cebri icra tehdidi altında kalmış olduğundan gönderilen faturanın kalan bakiyesi olan 3.360,00 TL bedeli talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile ihtirazı kaydı ile ödemek zorunda kalındığını, müvekkilinin ödemekle mükellef olduğu fatura bedelinin kapatılan merkezle akdedilen sözleşmede yer alan hizmet bedeli olduğunu , sözleşme özgürlüğü düzenlemesi gereğince tarafların istedikleri şart ve bedellerle sözleşme düzenleyebileceğini, davalı tarafından gönderilen yazıda kamu satış fiyat tarifesi fiyatlarının uygulandığının belirtildiğini, mevcut bir Sözleşmenin tek taraflı olarak değişikliğinin kanuna aykırılık teşkil edeceğini iddia ederek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, cebri icra tehdidi altında ödenmiş olan 3.360,00 TL bedelin ödeme tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:
Mahkemece, davalı tarafa dava dilekçesi tebliğ edilmeden , dava dilekçesinin mahkemeye tevzi ile birlikte, tensip tutanağı açılarak hüküm tesis edilmiş, gerekçede, davanın ticari hizmet sözleşmesinden kaynaklanan alacak davası olduğu, dava dilekçesinde davalı olarak gösterilen T.C Sağlık Bakanlığı .... Eğitim ve Araştırma Hastanesi ‘nin adli yargıda görülmekte olan davada taraf ehliyetinin olmadığı, bakanlıkların tüzel kişiliklerinin olmamasına rağmen mevzuattaki istisnai hükümler sebebiyle davalarda taraf ehliyetinin olduğunu, somut olayda olduğu gibi hastanenin taraf olduğu işlemlerden dolayı Sağlık Bakanlığı’nın davalı olarak gösterilmesi gerektiği, taraf ehliyetinin dava şartı olduğu, dava dilekçesindeki bu yanlışlığın HMK 124. maddesi ancak taraf ehliyetine haiz olan bir davalının yanlış gösterilmesi durumunda cari bir hüküm olduğunu , somut olayda tatbikinin kabil olmadığını belirterek, davalının HMK 50. maddesi gereğince taraf ehliyeti bulunmadığından HMK 115/2. maddesi gereğince davanın usülden reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ:
Karar yasal sürede davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.Davacı vekili istinaf nedenleri olarak, iddialarını tekrar ettikten sonra, mahkemece dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK 124. maddesi uyarınca davalının taraf ehliyetinin olmadığı, Sağlık Bakanlığına karşı iş bu davanın ikame edilmesi gerektiği gerekçesi ile davanın usülden reddine karar verildiğini, HMK 124. madde gereğince, maddi hatadan kaynaklanan veya dürüstlük kuralına aykırı olmayan taraf değişikliğinin karşı tarafın onayına gerek kalmaksızın mahkeme tarafından kabul edileceğini, şartların yokluğu halinde ise karşı tarafın muvafakatının olup olmadığının araştırılması sonucunda kabul veya red kararı verilmesi gerektiğini, dosyada müvekkili şirkete yapılan tüm yazışmalar ve fatura bedeli talebinin davalı hastane tarafından yapıldığını, bu nedenle davanın kendisine devredildiği belirtilen hastaneye açıldığını, dürüstlük kuralına aykırı bir durum olmadığını belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE:
Dava, hizmet Sözleşmesi gerçekleştirilen tanı merkezinin , KHK ile hastaneye devrolunması sonucu verilen hizmete ilişkin fatura bedelinin yüksek olduğu ve cebri icra tehdidi ile ödendiği gerekçesi ile açılan istirdat davasıdır.
Dosya kapsamından, davacı şirket ile ...... Merkezi arasında, kurumun kendi bünyesinde yapılmayan sitegonetik, moleküler genetik, moleküler mikrobiyoloji testlerinin tanı merkezi tarafından karşılanmasına dair 12.10.2015 tarihli hizmet Sözleşmesi düzenlendiği, T.C Sağlık Bakanlığı, Türkiye Kamu Hastahaneleri Kurumu İstanbul İli Fatih Bölgesi Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği ,.....i Eğitim ve Araştırma Hastanesi tarafından davacı şirket laboratuvarı adına Genetik test faturaları hakkında “ 23.07.2016 tarihli 29779 Sayılı Resmî Gazetede yayımlanan 667 Sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile kapatılan ve tüm hakları ile hazineye devredilen ......Hastalıkları Tanı Merkezi, 25.07.2016 tarih 5627 sayılı İl Sağlık Müdürlüğünün yazısı ile Sağlık Tesisimizin kullanımına devrolunmuş ve bu tarih itibari ile ...... Tanı Merkezi olarak hizmet vermeye başlamıştır.......Tanı Merkezine 25.07.2016 tarihinden önce çalışılması için tarafınızca gönderilmiş olan numuneler ile ilgili olarak test çalışmaları ve sonuçlandırmaları tarafımızca yapılmıştır...”içerikli faturalar hakkında bilgi verildiği, 31.10.2016 tarihli hizmet faturasının hastane tarafından düzenlendiği anlaşılmıştır.
Davacı şirketin, hizmet Sözleşmesi imzalamış olduğu tanı merkezinin 667 sayılı “Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere ilişkin Kanun Hükmünde Kararname “ İle kararnamenin 2. maddesinde, milli güvenliği tehdit oluşturduğu tespit edilen Fethullahçı Terör Örgütüne ( FETÖ/ PDY) aidiyeti , iltisaki veya irtibatı belirlendiği belirtilen özel sağlık kurum ve kuruluşları arasında yer verilen dava dışı tanı merkezinin kapatıldığı konusunda bir uyuşmazlık yoktur.Uyuşmazlık, davacının husumeti doğru yöneltip yönetmediğidir.
Taraf ehliyeti , davada taraf olabilme yeteneğidir. Taraf ehliyeti, medeni maddi hukuktaki medeni haklardan yararlanma ehliyetinin medeni usul hukukuna büründüğü şekildir.( m.50).Kamu tüzel kişilerin taraf ehliyeti vardır.Ancak bakanlıkların Devlet tüzel kişiliğinden ayrı ve bağımsız bir tüzel kişilikleri yoktur.Çünkü bakanlıklar Devlet kamu tüzel kişiliğinin organıdır.Fakat Bakanlıklar , Devlet tüzel kişiliğinin temsilcisi değil, birer organı oldukları için taraf ehliyetine sahiptirler. Somut olayda, davacı tarafça ilgili hastane tarafından verilen cevabı yazı ve düzenlenen faturaya istinaden davasını hastaneye karşı yönelttiği anlaşılmaktadır.Davacı, dava dilekçesinde davalı olarak “ T.C Sağlık Bakanlığı ..... Eğitim ve Araştırma Hastanesi” ni göstermiştir.Yukarıda açıklandığı ve mahkeme gerekçesinde vurgulandığı gibi Sağlık Bakanlığının taraf ehliyeti mevcuttur.
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 124/3 fıkrasında , maddi bir hatadan kaynaklanan veya dürüstlük kuralına aykırı olmayan taraf değişikliği talebinin karşı tarafın rızası aranmaksızın hakim tarafından kabul edileceği, 4. fıkrada ise, dava dilekçesinde tarafın yanlış veya eksik gösterilmesi kabul edilebilir bir yanılgıya dayanıyorsa , hakimin karşı tarafın rızasını aramaksızın taraf değişikliği talebini kabul edebileceği düzenlenmiştir.Somut olayda, davacının davalı gösterdiği hastanenin dava tarihinden önce davacının faturaya ilişkin ihtarına ilişkin cevap verdiği, Sağlık Bakanlığı adına davalı için fatura düzenlediği tartışmasızdır.Bu durumda yukarıda sözü edilen HMK 124. maddesi göz önünde tutulduğunda, eldeki davanın dava dışı T.C Sağlık Bakanlığına yöneltilmesi gerekirken bakanlığa bağlı hastaneye yöneltilmesinin kabul edilebilir bir yanılgıdan kaynaklandığı sonucuna varılmaktadır.Hal böyle olunca davalının muvafakatı aranmaksızın HMK nın 124.maddesinin 3. ve 4.fıkraları uyarınca işlem yapılması gerekirken , yanılgılı değerlendirme ile hüküm kurulması yerinde görülmemiştir.Ayrıca kabul şekline göre tensip zaptı ile ve davalı tarafa dava dilekçesi tebliğ edilmeden verilen hükümde yerinde değildir.Aynı yasanın 27/2-a bendinde, yargılama ile ilgili bilgi sahibi olunması hukuki dinlenilme hakları içerisinde sayılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esasa ilişkin hususlar incelenmeksizin kabulüne ,ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesi gerekmekle aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1-Davacı tarafın istinaf başvurusunun esasa ilişkin hususlar incelenmeksizin KABULÜNE,
2-İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2017/445 Esas, 2017/486 Karar ve 05.06.2017 tarihli kararının KALDIRILMASINA,
3-Dosyanın Dairemiz kararına uygun şekilde yeniden bir karar verilmek üzere Mahalli Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
4-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti hakkında karar verilmesine yer olmadığına,
5- Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 55,20 TL başvuru harcından peşin olarak yatırılan 31,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 23,8 TL başvuru harcı ile yine İstinaf kanun yolu başvuru harcı olarak alınması gereken 98,10 TL harçtan peşin olarak yatırılan 85,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 12,4 TL olmak üzere toplam 36,2 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydedilmesine,
6- Davacı tarafça yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına ,
Dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 353/1-a/6 bendi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 31/01/2018