T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
15.HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2024/932
KARAR NO\t: 2026/403
TÜRK MİLLETİ ADINA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 07/03/2024
NUMARASI\t: 2021/663 Esas, 2024/153 Karar
DAVANIN KONUSU: Banka Teminat Mektubunun Hükümsüzlüğünün Tespiti
KARAR TARİHİ : 31/03/2026
Taraflar arasında görülen davanın yerel mahkemece yapılan yargılaması sonucunda verilen hükme karşı istinaf yoluna başvurulmuş olup, duruşmasız olarak dosya üzerinde yapılan inceleme ve istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan değerlendirme sonunda;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ :
Dava, taraflar arasında düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklı olarak davacı yüklenici tarafından davalıya verilen banka teminat mektubunun hükümsüzlüğünün tespiti talebine ilişkin olup, davanın kabulüne dair verilen karar davacı vekili ile davalılar vekillerince ayrı ayrı istinaf edilmiştir.
Davacı vekili; müvekkili ile davalı şirketlerin oluşturduğu ortak girişim arasında \"Gebze-Pendik arası T3 Hattının Yapım İşleri\" konulu 01.07.2013 tarih ve ... nolu sözleşme düzenlendiğini, ortak girişimin yüklenicisi olduğu \"... Gebze-Halkalı Banliyö Hattının İyileştirmesi İnşaat ve Elektromekanik Sistemleri İşi\" kapsamındaki Gebze-Pendik arası T-3 Hattının yapım işlerini altyüklenici olarak müvekkilinin üstlendiğini, sözleşmenin 2.3.3. madde hükmü uyarınca davalıya (hak edişlerden kesilen) nakdi teminatlar ve aynca 2.3.1. madde hükmü uyarınca verilen ... Bankası A.Ş. ... Şubesine ait 05.12.2014 tarihli 129.786,33 Euro bedelli kesin ve süresiz teminat mektubunun, kesin kabulün yapılması gereken tarih itibariyle müvekkile iade edilmesi gerektiğini, teminat mektubunun iadesi şartlarının oluştuğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere, taraflar arasında kesin kabul şartlarının oluştuğu halde teminat mektubunun iade edilmemiş olduğunun tespitiyle, ... Bankası A.Ş. ... Şubesi'ne ait 05.12.2014 tarihli ... nolu 129.786,33 Euro bedelli kesin ve süresiz teminat mektubunun iadesine, davalı adına düzenlenen mektubun iptaline, kesin kabulün yapılması gereken tarihten teminat mektubu iptal edilinceye kadar işlemiş/işleyecek komisyon ücretinin faiziyle tahsiline, davalıda bulunan teminat mektubunun paraya cevrilmemesi konusunda teminatsız olarak ihtiyati tedbire karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılar vekili; davacının TTK. 18/2 maddesinin aksine basiretli tacir gibi davranma yükümlülüğünü ihlal ederek kötü niyetli dava açtığını, taraflar arasında imzalanmış sözleşme metninde kesin kabul prosedürü ve eksik işler listesine ilişkin hükümler olduğunu, bu hükümlerin gereği olan yükümlülükler yerine getirilmeden ve sözleşmede tanımlanan garanti süresi dolmadan teminat mektubunun iadesinin söz konusu olamayacağını belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Mahkemece; davacının akdettiği sözleşmeye istinaden ... Bankasının ... Şubesinin 05/12/2014 tarihli ... numaralı 129.786,33 Euro bedelli bedelli kesin teminat mektubunu davalılara verdiğini, taraflar arasındaki 13.08.2014 tarihli mutabakat zabtı gereğince davalıların, davacının üstlendiği işi eksiksiz ifa ettiğini kabul ettiği, davacının SGK ve Vergi dairesinde bu işten dolayı borcu olmadığının gelen müzekkere cevaplarından anlaşıldığı, taraflar arasındaki alt yüklenici sözleşmesi uyarınca teminat mektubunun iadesi koşullarının oluştuğu gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne, ... Bankası ... Şubesinin 05/12/2014 tarihli ... numaralı 129.786,33 Euro bedelli teminat mektubunun davalılardan alınarak davacıya iadesine, davacı taraf teminat mektubundan kaynaklı faiz komisyon vs ücretlerini ilişkin taleplerini atiye bıraktığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, hesaplanan 29.195,01 TL nisbi karar harcından peşin alınan 7.298,76 TL harcın mahsubu ile bakiye harcın davalıdan tahsiline, 31.045,60 TL ücreti vekaletin davalıdan tahsiline karar vermiştir.
Davalılar vekili istinaf dilekçesi ile; mahkemenin hüküm kısmında davanın kısmen kabulune karar verdiğini, fakat ne yönden reddetmiş olduğunu açıklamadığını, davacının, mahkemenin karara dayanak yaptığı 13.08.2014 tarihli mutabakat belgesine dayalı birden fazla dava açtığını, İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/230 E. sayı ile açılan derdest alacak davasında mutabakat belgesinin geçersiz olduğunu ileri sürerek aşan alacağı olduğunu iddia ettiğinden bu dosyayı bekletici mesele yapması gerektiğini, sözleşme hükümlerinin bir bütün olarak yorumlanması gerektiğini, mutabakatta belirtilen teslim alma olgusunun sözleşmede belirtilen ya da davacının ileri sürdüğü kesin kabulün yapıldığı anlamına gelmediğini, davacının mutabakat metninin geçici kabulün ön şartı olduğunu kabul ederek ona göre işlem tesis ettiğini, kesin kabulün eksikliklerin tamamen giderilmesi akabinde ve şartıyla yapılabilecek olduğunu, davacının yapmış olduğu işi kesin kabulü sağlayacak şekilde bitirerek teslim etmediğinden işin kesin kabulünün yapılamayacağı gibi teminatların iadesinin mümkün olmadığını, asıl işveren tarafından müvekkili şirkete gönderilen iş düzeltme emri mevcutken ve bu iş davacı tarafından yapılmışken davacının teminatların iadesini talep etme hak ve yetkisi olmadığını belirterek kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı vekili istinaf cevap ve katılma yolu ile istinaf dilekçesinde; 13.08.2014 tarihli mutabakat belgesinin geçerli olduğunu ve 3.madde gereği davalının ibrazının geçersiz kalarak müvekkilinin ana sözleşmedeki bakiyeyi talep edebileceğini, davalının yargılama aşamasında ileri sürmediği beyanları ve delilleri istinaf aşamasında ileri sürmelerine muvafakat etmediklerini, dava konusu teminat mektubu tutarı 129.786.33 Euronun karar tarihindeki Merkez Bankası efektif satış tutarına göre TL karşılığı üzerinden vekalet ücretinin hesaplanması gerektiğini, kararın bu kısmının kaldırılarak talebi doğrultusunda hesaplanmasını, davalının istinaf talebinin reddini talep etmiştir. Davacı vekili Dairemize verdiği dilekçe ile, önceki beyanlarını tekrar ederek asıl iş sahibi Ulaştırma Bakanlığının yetkilileri ile davalı arasında 08.03.2019 tarihli işin kabulü tutanağı imzalanmış ve geçici kabulün imzalanmasını müteakiben de sistem devreye alınarak 12.03.2019 tarihinde kullanıma açıldığını, geçici kabul belgesini ibraz ettiğini, dava konusu teminat mektubunun taraflar arasındaki sözleşme çerçevesinde teminat olarak verildiğini ve sözleşme hükümlerine göre davalının iş tamamlanıp geçici kabul yapıldıktan sonraki bir yıl içinde kesin kabulü yapacak ve teminatları iade edeceğini, ancak davalının 06.11.2014 tarihinde geçici kabulü yaptığı, kesin kabulün yapılması ve teminatların iadesi gereken 06.11.2015 tarihine kadar davalı tarafından müvekkiline yöneltilen herhangi bir iş düzeltilmesi talebi bulunmadığından kesin kabulün yapılarak teminat mektubunun iade edilmesi gerekirken, kesin kabul ve teminat iadesi talebinin sebepsiz olarak yerine getirilmediğini, davalının istinaf dilekçesinde mesnet gösterdiği ve işin eksik yapıldığını iddia ettiği 12.02.2016 ve 07.06.2016 tarihli ihtarnamelerin 06.11.2015 olan teminat süresi dolduktan üç ve yedi ay sonra keşide edildiğini, delil vasfı bulunmadığını, yargılama aşamasında ileri sürülmeyen bu belgenin istinaf aşamasında ileri sürülmesine muvafakatinin olmadığını, davalının usule dair istinaf gerekçesinin yersiz olduğunu, davanın kısmen kabulüne karar verildiğini, kabul dışında kalan kısım hakkında da atiye bırakma sebebiyle karar vermeye yer olmadığı hükmü kurulduğunu, bu hükmün de davalıca istinaf konusu yapılmamış ve kesinleşmiş olduğunu belirterek davalının istinaf talebinin reddine ve kısmi istinaf talebinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
Dairemizin 14/09/2021 tarihli 2018/2160 Esas ve 2021/1609 Karar sayılı kararında, taraflar arasında 01.07.2013 tarihli sözleşme ile Gebze -Pendik arası T-3 Hattının yapım işlerinin alt yüklenici olarak davacının üstlendiği; sözleşme kapsamında ... Bankası A.Ş. 05.12.2014 tarihli 129.786,33 Euro bedelli teminat mektubunun davalıya verildiği ihtilafsız olup, tarafların sözleşme ile tasfiye koşullarını, yükümlülüklerini belirlemelerine rağmen, yerel mahkemece sözleşmede düzenlenen teminatın iadesi şartlarının oluşup oluşmadığının değerlendirilmediğini, taraflar arasında düzenlenen 13.08.2014 tarihli mutabakat metni ile işin eksiksiz ifa edildiği, teminat kesintilerin sözleşmeye uygun iade edileceğinin kabul edildiği, bu durumda sözleşmede düzenlenen teminatın iadesi şartları değerlendirilmek suretiyle, mahkemece asıl işveren idareye yazı yazılarak işin kesin kabulünün yapılıp yapılmadığı, davalının cevap dilekçesinde belirttiği eksikliklere ilişkin Üsküdar 5. Noterliğinin ... yevmiye 12.02.2016 tarihli ihtarnamesinde belirtilen eksikliklerin tamamlanıp tamamlanmadığı sorularak, gerekirse bu hususta mahkemesinde keşif yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerektiği gerekçeleriyle kaldırma kararı verilmiştir.
Mahkemece, davalı tarafça cevap dilekçesinde belirtilen eksikliklere ilişkin Üsküdar 5. Noterliğinin ... yevmiye 12/02/2016 tarihli ihtarnamesinde makaslardaki termit kaynağı imalatlarında yapılan ölçümlerde 20 adet kaynağın S3 sınıfı kusurlu olduğu belirlenmiş ise de, T.C. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığından gelen 05.01.2023 tarihli müzekkere cevabında, ana sözleşme kapsamında S3 olarak sınıflandırılan hatalar kusur olarak addedilmediğinden, S1 ve S2 olarak sınıflandırılanlar da bakım faaliyetleri çerçevesinde derhal düzeltildiğinden, bu kusurlar için işverence kusur bildiriminde bulunulmadığının belirtildiği, ayrıca termit kaynaklarına ilişkin ...'den iletilen tek kusurun 12 Mart 2015 tarihli yazı ile T3 hattında S1 olarak sınıflandırılmış termit kaynağı hatası olduğu, bunun da 11 Kasım 2015 tarihi itibariyle giderilmiş olduğu ve böylece müşavirliğin kusur gözlem raporunun kapatıldığı, termit kaynaklara ilişkin açık bir kusur bulunmadığı, kusur bildirimi dönemi de sona erdiğinden bundan sonra da kusur bildirilemeyeceği, zaten hattın bakım yükümlülüğünün de 2016 yılında ...'ye geçmiş olduğu, hattın bu kısmına ilişkin olarak davalının bakım yükümlülüğünün dahi 24 Temmuz 2016 itibariyle sona erdiği ve bundan sonra bakım yükümlülüğünün dahi ...'ye geçtiğinin bildirildiği, kaldı ki sözleşme uyarınca davalının gereken eksiği yüklenici olan davacı nam ve hesabına yapma ve yaptırma imkanı olup, bu hususta bir ihtarname ya da fatura ibraz edilmediği, davacının dava tarihi itibariyle SGK borcu bulunmadığının dosya kapsamından tespit edildiği, İstanbul Anadolu 17. İş Mahkemesinin 2020/139 E sayılı dosyası yönünden ise, davanın dava tarihinden sonra açıldığı ve davalının taraf olmadığı, dosyada olayın Haydarpaşa - Gebze tren yolunda meydana gelen iş trafik kazasından kaynaklı tazminat istemine ilişkin olduğu, sözleşmeyle ilgili bulunmadığı, sözleşmenin 2.3.1. maddesindeki düzenlemeye göre iadenin istenmesinde engelleyici sebep olarak kabulünün mümkün olmadığı belirtilerek davanın kabulüne karar verilmiş, davacı tarafın teminat mektubundan kaynaklı faiz komisyon ücretlerine ilişkin taleplerini atiye bıraktığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına karar vermiştir.
Davacı vekili istinaf dilekçesinde, dava konusu teminat mektubunun EURO para cinsinden olduğunu ve dava değerinin dava tarihindeki Euro kuru üzerinden hesaplanan Türk lirası karşılığı olarak gösterildiğini, ancak davada karar tarihinin 07.03.2024 olup, hükmedilecek vekalet ücretinin, teminat mektubu tutarı 129.786,33 Euro'nun karar tarihi olan 07.03.2024 itibariyle Merkez Bankası efektif satış kuru (34.6990 TL) üzerinden TL'ye çevrilerek, dava değerinin karar tarihindeki Türk lirası karşılığı (4.503.455,86 TL) üzerinden hesaplanması gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
Davalılar vekili istinaf dilekçesinde, yerel mahkeme İstanbul BAM 15.HD 'nin 14/09/2021 tarih ve 2018/2160 Esas ve 2021/1609 Karar sayılı kaldırma kararına şeklen uyduğunu ve fakat esasen uymadığını, belgelerin içeriğine son derece aykırı ve yanlış bir karar tesis ettiğini, taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine göre (2.3.1. maddesi) kesin teminatın iadesinin şartlarından birinin davacının herhangi hukuki bir uyuşmazlık tarafı olmaması olduğunu, şayet davacı, müvekkil şirkete yansıması olabilecek bir ihtilafa taraf ise o takdirde kesin teminat mektubunun ya da diğer avansların iade edilmeyeceğini, bu hususta mevcut derdest iki dava olmasına ve davalının maddi durumunun kötü olduğuna ilişkin dosyaya delil sunmalarına rağmen, yerel mahkemece bu davaların sözleşme ile bir ilgisi olmadığından bahisle dikkate alınmadığını, kesin teminat mektubunun icra dairesine 03.10.2018 tarihinde iade edilmiş olduğuna ilişkin alıntılı belge dosyaya sunulmuş olmasına rağmen, yerel mahkemenin bu belgeri de hiçe sayarak, icra dosyasında detaylı araştırma yapmaksızın ve icra müdürlüğüne yazı yazmaksızın, hakkında tehiri icra kararı olmadığı için halihazırda teslim edilmiş ve dolayısıyla icra dosyasında bulunan, yani müvekkil şirketin uhdesinde olmayan teminat mektubunun iadesine karar verdiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
DEĞERLENDİRME
Uyuşmazlık, eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Davacı yüklenici (alt yüklenici), davalı şirketler iş sahibidir (yüklenici).
Taraflar arasında yazılı sözleşme bulunmaktadır.
Davacı, sözleşmenin 2.3.1. maddesi hükmü uyarınca verilen ... Bankası A.Ş. ... Şubesine ait 05.12.2014 tarihli 129.786,33 Euro bedelli kesin ve süresiz teminat mektubunun, kesin kabulün yapılması gereken tarih itibariyle müvekkile iade edilmesi gerektiğini, teminat mektubunun iadesi şartlarının oluştuğunu belirterek, taraflar arasında kesin kabul şartlarının oluştuğu halde teminat mektubunun iade edilmemiş olduğunun tespitiyle, ... Bankası A.Ş. ... Şubesi'ne ait 05.12.2014 tarihli ... nolu 129.786,33 Euro bedelli kesin ve süresiz teminat mektubunun iadesine, davalı adına düzenlenen mektubun iptaline, kesin kabulün yapılması gereken tarihten teminat mektubu iptal edilinceye kadar işlemiş/işleyecek komisyon ücretinin faiziyle tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılar, taraflar arasında imzalanmış sözleşme metninde kesin kabul prosedürü ve eksik işler listesine ilişkin hükümler olduğunu, bu hükümlerin gereği olan yükümlülükler yerine getirilmeden ve sözleşmede tanımlanan garanti süresi dolmadan teminat mektubunun iadesinin söz konusu olamayacağını belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş, davacı tarafın teminat mektubundan kaynaklı faiz komisyon ücretlerine ilişkin taleplerini atiye bıraktığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına karar vermiştir.
Dosya içerisinde bulunan Üsküdar 5. Noterliğinin ... yevmiyeli 12.02.2016 tarihli ihtarnamesinde, .... . A.Ş. tarafından yapılan makaslardaki termit kaynağı imalatlarında yapılan ölçümlerde 20 adet kaynağın S3 sınıfı kusurlu olduğu ve ... tarafından yapılan ultrasonik testlerde S3 kusuru tespit edildiği ve raporlandığı, bu kusurun işin yapılış şeklinden kaynaklandığı, kullanıma bağlı bir kusur olmadığı belirtilmiştir.
İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/659, 2015/230 Esas sayılı dosyaları ile mahkememize açılan davadan sonra başlatılan İstanbul 26. İcra Müdürlüğü' nün ... , İstanbul 3. İcra Müdürlüğü'nün ... ve İstanbul 8. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyaları uyap sisteminden dosyaya eklenmiştir. Dosyaların incelenmesinde İstanbul 26. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takibinin mahkememizin kaldırma kararı öncesi ilamına dayalı olarak davaya konu teminat mektubunun iadesi istemine ilişkin olduğu, her ne kadar davalı vekili tarafından duruşmada teminat mektubunun iade edildiği belirtilmiş ise de; eklenen icra dosyasında teminat mektubunun davacıya iade edilmediği, nitekim davacı tarafça da iade edildiğinin kabul edilmediği görülmüştür. İstanbul 3. İcra Müdürlüğü' nün ... esas sayılı takip dosyasının ise; dava konusuna ilişkin olmayıp ilave iş bedeli ile ilgili olduğu, yine İstanbul 8. İcra Müdürlüğü' nün ... esas sayılı takip dosyasının komisyon ücretine ilişkin olup dava konusu ile ilgili olmadığı görülmüştür.
İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2015/230 Esas sayılı dosyasında dava; sözleşme nedeniyle alacak istemine ilişkin olup taraflar arasındaki uyuşmazlık; imzalanan Gebze-Pendik T3 Hattı yapım işleri alt yüklenici sözleşmesi çerçevesinde; OHL' nin yüklenicisi olduğu ...Sözleşmesi kapsamında Gebze - Pendik arası T-3 Hattında alt yüklenici olarak yaptığı işler nedeniyle geçersiz kalan ibraya konu bedel ile ilave işler bedeline ilişkin eksik ödenen kısımların tespiti ve tahsiline ilişkindir. Bu dosya ile birleşen İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/499 Esas sayılı dosyasında ise taraflar arasındaki uyuşmazlık; davalıların yüklenicisi olduğu ...Sözleşmesi Gebze- Halkalı Banliyo hattı iyileştirme inşaat ve elektromekanik sistemleri işinde Gebze-Pendik arası T-3 hattının yapım işlerini alt yüklenici olarak üstlenenen davacının, sözleşme kapsamında davalının davacıya yapması gereken ödemelerin yapılmadığı gerekçesiyle İstanbul 15 ATM nin 2015/230 esasında istenen alacağın bilirkişi raporu ile tespit edilen fazlaya ilişkin kısmı için ek dava olduğu anlaşılmıştır. Davalı vekili tarafından bu dosyanın bekletici mesele yapılması talebi istinaf dilekçesinde de ileri sürülmüş olup bu konuda bir kaldırma kararı verilmediği gibi esasen davanın teminat mektubunun iadesi istemine ilişkin olduğu dikkate alındığında talebi yerinde görülmemiştir.
Davalı tarafından bildirilen İstanbul Anadolu 31. Asliye Hukuk Mahkemesi' nin 2021/89 ve İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesi' nin 2016/426 esas sayılı dosyalarının mahkememiz dosyası ile ilgili olmadığı, İstanbul Anadolu 17. İş Mahkemesi'' nin 2020/139 esas sayılı dosyasının ise; 12/11/2013 tarihinde Haydarpaşa - Gebze tren yolunda meydana gelen iş trafik kazasından kaynaklı tazminat istemine ilişkin olup; taraflar arasındaki sözleşmeyle ilgili olmadığı görülmüştür.
Mahkememizce taraflar arasındaki 01.07.2013 tarihli sözleşme ile Gebze-Pendik arası T3 hattının yapım işlerinin alt yüklenici olan davacı tarafça üstlenildiği, sözleşme kapsamında davalıya verilen ... Bankası A.Ş 05.12.2014 tarihli 129.786,33 Euro bedelli teminat mektubunun iadesi için gerekli olan tasfiye koşullarının sağlanıp sağlanmadığı, 03.08.2014 tarihli mutabakat metni, T.C. Ulaştırma ve Alt Yapı Bakanlığı’nın 05.01.2023 tarihli müzekkere cevabı (ekli CD) ile, Üsküdar 5. Noterliği’nin ... yevmiye 12.02.2016 tarihli ihtarnamesi dikkate alınarak teminat mektubunun iadesi için gerekli olan tasfiye koşullarının sağlanıp sağlanmadığı, ihtarnameye konu eksikliklerin giderilip giderilmediği hususlarında inceleme yapılması için bilirkişi heyetinden rapor aldırılmıştır.
08.11.2023 tarihli bilirkişi raporunda, \"Davacı ile davalı arasında imzalanan Sözleşme hükümlerine göre, Geçici Kabul ile Kesin Kabul arasındaki sürenin, Geçici Kabul tarihinden itibaren en az 365 gün olduğu, Kesin Kabulün gerçekleştirilmesi için herhangi bir nihai tarih veya sürenin sözleşme içerisinde yer almadığı, yine davacı ile davalı arasında 13.08.2014 tarihinde imzalanan Mutabakat metninin 5. Maddesinde de teminatların tamamının Sözleşme hükümlerine göre iade edileceğinin belirtildiği, Üsküdar 5. Noterliği' nin ... yevmiye numaralı ve 12.02.2016 tarihli ihtarnamesinde ise davacı tarafından yapılan makaslardaki termit kaynağı imalatlarında yapılan ölçümlerde 20 adet kaynağın kusurlu olduğunun belirtildiği, Ulaştırma ve Alt Yapı Bakanlığının 05.01.2023 tarihli müzekkere cevabında, İşveren Bakanlık tarafından Yüklenicinin (davalının) sorumlu olduğu dava konusu işin kısımlarından sadece Kısım 1 (Ayrılıkçeşme-Kazlıçeşme arası), Kısım 5 (Gebze-Pendik arası T3 Hattı Hızlı Tren) ve Kısım 7 (Gebze-Halkalı arası tüm hatlar) için Geçici Kabul yapılmış olup henüz herhangi bir kısım için kısmi de olsa Kesin Kabul yapılmadığının belirtildiği, ayrıca verilen işin tamamının Kesin Kabulünün İşveren tarafından yapılabilmesi için eksiklerin tamamının giderilmesinin gerektiğinin belirtildiği, Dava konusu iş ile ilgili İşveren Bakanlık tarafından ve aynı zamanda davalı tarafından giderilmesi istenen eksik/hatalı imalatların giderilmediği yukarıda detayları ile verilen yazışma ve belgelerden görülmekte olup ayrıca davacı ile davalı arasında imzalanan Sözleşme ve Mutabakat metninde de Kesin Kabul için belirlenmiş herhangi bir son tarih veya sürenin bulunmadığı, sözleşmede yer alan Kesin Kabul ile Geçici Kabul arası süre en az 365 gün olarak belirtildiği ve bu sürenin Kesin Kabule başlanabilmesi için sadece bir ön koşul olduğu, zira Kesin Kabulün anlamı, imalatı hatalı yapılan ve Geçici Kabul anında görülemeyecek bir hatanın zamana bağlı olarak ortaya çıkması durumunun tespiti olduğu, sözleşme içeriğinde Kesin Kabulün yapılması için kesin bir süre yer almadığı, ayrıca yukarıda da açıklandığı üzere yapılan işlerde eksik/hatalar davacı tarafından giderilmediği, Kesin Kabulün yapılması için bu eksik/hataların davacı tarafından giderilmesi gerektiği, fakat söz konusu eksikler projenin esasına ilişkin eksikler olmayıp işletmenin gerçekleşmesini engelleyecek seviyede olmadığı, nitekim projenin esasına ilişkin eksikler olmuş olsaydı geçici kabul tamamlanamayacağını, bu kapsamda dava konusu teminat mektubunun iade edilmesi gerektiğinin düşünülebileceğini, davacı taraf söz konusu rayların hizmete açıldığını, dolayısıyla eksiklerinin tamamlanmış olduğunu ileri sürmüş olup, halihazırda da söz konusu ray hattının kullanılmakta olduğu dikkate alınarak, işin tamamlanmış olduğunun kabulü ve hukuki neticesinin takdiri Sayın Mahkemeye ait olduğu, Davalının diğer teminat mektubunun iadesinin istenemeyeceği gerekçeleri yönünden ise, dosyasında davacı şirketin söz konusu proje kapsamında çalıştırdığı işçiler yönünden prim, işsizlik, damga vergisi vs bunlara bağlı gecikme zammı ve gecikme cezası borcunun tespit edilemediği, keza, dosyasında davalı şirket aleyhine SGK idaresi tarafından ilgili ihale kapsamında davacı şirket tarafından çalıştırılan işçilere dair prim, işsizlik, damga vergisi vs bunlara bağlı gecikme zammı ve gecikme cezası borcu bulunduğuna dair gönderilmiş bir ihtar, başlatılmış icra takibi ve davanın bulunduğuna dair dosyasında bilgi ve belge görülemediği\" bildirilmiştir.
Uyuşmazlık konusu hususlar ele alındığında;
Her ne kadar davacı vekili tarafından, hükmedilecek vekalet ücretinin, teminat mektubu tutarı 129.786,33 Euro'nun karar tarihi olan 07.03.2024 itibariyle Merkez Bankası efektif satış kuru (34.6990 TL) üzerinden TL'ye çevrilerek, dava değerinin karar tarihindeki Türk lirası karşılığı (4.503.455,86 TL) üzerinden hesaplanması gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep edilmiş ise de, ilk derece mahkemesi tarafından karar tarihi değil, dava tarihi esas alınarak yapılan hesaplamada hukuka aykırılık görülmemiştir.
Davalılar vekili, devam eden bir yargılama nedeniyle meydana gelen riski gerekçe göstererek teminat mektubunun iadesi şartları oluşmadığını savunmuşlar ise de, davacı şirketin söz konusu proje kapsamında çalıştırdığı işçiler yönünden prim, işsizlik, damga vergisi vs bunlara bağlı gecikme zammı ve gecikme cezası borcunun tespit edilemediği, keza, dosyasında davalı şirket aleyhine SGK idaresi tarafından ilgili ihale kapsamında davacı şirket tarafından çalıştırılan işçilere dair prim, işsizlik, damga vergisi vs bunlara bağlı gecikme zammı ve gecikme cezası borcu bulunduğuna dair gönderilmiş bir ihtar, başlatılmış icra takibi ve davanın bulunduğuna dair dosyasında bilgi ve belge görülemediği anlaşılmış, davalılarca ileri sürülen dava dosyasının teminat mektubunun verilmesinin dayanağı olan sözleşmeye ilişkin olmadığı, başka bir sözleşmeden kaynaklandığı tespit edilmiştir. Dolayısıyla, söz konusu teminat mektubu başkaca bir sözleşmeden doğacak riskleri taahhüt etmediğinden söz konusu dava dosyasının gerekçe gösterilerek teminat mektubunun iadesi şartları oluşmadığına yönelik iddia hukuka uygun bulunmamıştır.
Davalılar, daha önce mahkemece verilen ilk karar sonrasında davacı tarafından başlatılan icra takibinde teminat mektubunun icra dosyasına iade edildiğini beyan etmişler ise de, teminat mektubunun iadesine ilişkin işbu yargılamanın halen derdest olması nedeniyle, Dairemizce kaldırma kararı verilen ilk karara istinaden teminat mektubunun iade edilmesinin mahkemece hüküm kurulmasına engel oluşturmayacağı anlaşılmıştır.
Tüm bu nedenlerle, taraf vekillerinin istinaf taleplerinin ayrı ayrı reddine karar verilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzeni gözetilerek yapılan istinaf incelemesi sonucunda, dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenler ve ileri sürülen istinaf sebeplerine göre, mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, taraf vekillerinin istinaf başvurularının HMK'nın 353/1-b-1. bendi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-İSTANBUL 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin 07/03/2024 tarih ve 2021/663 Esas, 2024/153 Karar sayılı kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmamasına göre, taraf vekillerinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan REDDİNE,
2-Davacıdan alınması gereken 732,00 TL istinaf karar harcından peşin alınan 427,60 TL'nin mahsubu ile bakiye 304,40 TL istinaf karar harcının davacıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
3-Davalı tarafça yatırılması gereken 29.195,01 TL nisbi istinaf karar harcından peşin olarak yatırılan 14.598,00 TL harcın mahsubu ile bakiye 14.597,01 TL harcın davalılardan müteselsilen alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
4-Taraflarca yapılan istinaf yargılama giderlerinin üzerlerinde BIRAKILMASINA,
5-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından taraflar yararına vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 362/1-a bendi gereğince KESİN olmak üzere 31/03/2026 tarihinde oybirliği ile karar verildi.