T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2022/2713 - 2026/872
T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t: 2022/2713
KARAR NO\t: 2026/872
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
Başkan :
Üye :
Üye :
Katip :
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: ...
NUMARASI\t\t: ... Esas ve ... Karar
DAVACI\t: ....
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI\t: ....
VEKİLİ\t: Av. ...
DAVANIN KONUSU\t: Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ\t: 13/04/2026
KARAR YAZIM TARİHİ\t: 13/04/2026
.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih, ... Esas ve ... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, dosya üzerinde yapılan istinaf incelemesi sonucunda;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ\t :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirketin yıllardır nakliyat işleri ile uğraştığını, yapılan ... taşımalarında yüklerin değerinin yüksek olması sebebiyle, davacı şirket adına kayıtlı çekici ve bu çekiciye bağlı dorse ile taşınacak olan yükler davalı nezdinde ... nolu ... sigorta poliçesi ile sigortalatıldığı, dava dışı .../... firmasınca .../ ... firmasına 4 adet ... aracı ihraç edildiğini, araçların davacı şirkete ait ... / ... plakalı tıra ... tarihinde 2 adet altta 2 adet üstte olmak üzere 4 adet araç ...'den yüklendiğini, ... tarihinde ... geçtikten sonra ... tarihinde ...'e doğru gidilirken ... ilçesinde yolların çok kötü olmasından dolayı dorsenin savrulması üzerine üst panel çöktüğünü ve alttaki ... ve ... seri nolu araçlarda hasar meydana geldiğini, Uzman Sigorta Eksperi ...'nın eksper raporuna göre 1.araçta 8.1117,83 USD, 2.araçta 2.450,93 USD hasar oluştuğunun tespit edildiğini, davalı .... den hasar ödemesi için talepte bulunulduğunu ancak davalının bu hasarı dorsenin bakımsızlığı nedeniyle ödeyemediğini, davacıya ait dorse ... tarihinde ... Muayenesinden geçtiğini, yapılan muayene sonucunda taşımacılık yapılmasına engel bir durum tespit edilemediğini, araç muayenesinin ... tarihine kadar geçerli bir muayene olmasının hem hasar öncesinde hem de hasar sonrasında taşıma işlerine elverişli olduğunu gösterdiği için nakliye işlerine devam edildiğini, sigorta eksperi ...'nın ... tarihli Motorlu Kara Taşıtı Zarar Ekspertiz Raporuna göre “Hadisenin; konu olan araçların nakliyesi sırasında karayolunun bozukluğu ile, kasise giren aracın dorse 1.Kat kilitlerinin aldığı ani yük sebebi ile kırılarak üst kat panelinin alt kata düşmesi ile meydana geldiği, Dorsenin; ... muayenesinden geçmiş ve bir önceki taşıma ile hadiseden sonraki ilk taşıma belgeleri de göz önüne alınması neticesinde; iş bu hadisenin; dorse evsafının bozukluğundan oluşması imkanı bulunmamaktadır.\" tespitinde bulunulduğunu, taraflar arasındaki sigorta poliçesi gereğince hasar teminat dışı hallerden olmadığını, bu nedenle davalı şirketin hasar taleplerinin reddetmesinin dayanaksız olduğunu, ayrıca davacı şirkete ait davalı nezdinde .... sigortası ile sigortalı araç davaya konu hasar tarihinden sonra da herhangi bir onarım olmaksızın taşıma işlerine devam ettiğini, Motorlu Kara Taşıtı Zarar Ekspertiz Raporuna göre müvekkilimin ... taşıması yaptığı araçlarda toplam 10.568,76 USD hasar tespit edildiğini, bu konuda yapılan arabuluculuk görüşmelerinden herhangi bir sonuç alınamadığını, bu nedenlerle işbu davayı açmalarının hasıl olduğunu, bu nedenlerle; davanın kabulüyle ... tarihli hasar sebebiyle davacının sigortalattığı araçlarda meydana gelen hasarın davalıdan tahsili ile 10.568,76 USD hasar bedelinin hasar tarihinden işleyecek ticari faiziyle beraber davalıdan alınarak davacıya verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın dava dilekçesi ile delillerini taraflarına tebliğ ettirmediğini, bu nedenle aktif dava ehliyetinin mesnedini tetkik edemediklerini, HMK’ya göre davacının tüm delillerini ve bunların Türkçe tercümelerini dosyaya sunmasının zorunlu olduğunu, öncelikle husumet itirazında bulunduklarını, dava konusu poliçe ... Taşıyıcı sorumluluk poliçesi olup taşıyıcının 3. şahıslara verdiği zararları teminat altına aldığını, bu nedenle davalı şirkete dava açması gereken kişinin malın sahibi olduğunu, taşıma CIP satış yapıldığını, taşıyıcının ise mala gelen zarar nedeniyle tazminat davası açamadığını, öncelikle davacı tarafın taraf sıfatını ispatlaması gerektiğini, bu nedenle öncelikle husumet itirazında bulunduklarını ve dava konusu belgelerin taraflarına tebliğ edildikten sonra bu konuda ki beyanlarını sunacaklarını, göndericisi ... - ... olan ve alıcısı ... olan 4 adet..., davacıya ait ... / ... plakalı araç ile Türkiye'den Irak'a taşındığını, malların ...'den gemi ile ...'e buradan da karayolu ile ...'a taşındığını, dava konusu taşıma uluslararası taşıma olup ... Konvansiyonu hükümlerinin uygulandığını, ... Konvansiyonunun iç hukuk hükmünde olduğunu, hasar miktarının yüksek olduğunu ve ispatlanması gerektiğini, öncelikle hasar miktarına ve kusur durumuna itiraz ettiklerini, talep konusu yapılan alacak bedelinin dahi nasıl oluşturulduğunu, şayet var ise hasarlı emteanın sovtaj değerlendirilmesine tabi tutulup tutulmadığının anlaşılamadığını, ... tarihinde ...'de ki alıcıya ulaşan 2 adet binek aracın/jipin taşıma dorsesinin üst tabyasının/platformunun araç üzerine düşmesi sonucu çeşitli yerlerinden hasarlı olarak teslim edildiğinin bildirildiği ve aynı gün ... adresinde ekspertiz çalışması yaptırıldığını, ekspertiz raporunda hasarın nedeni her ne kadar yolların çok bozuk olması ve sürücünün dikkatsizliği sonucu teker çukura düşmüş olsa bile ekte sunulan fotoğraflardan görüleceği üzere üst şase ana taşıyıcıları ve alt döşeme komple paslı eskidiğini ve aracın yıprandığını ve bakımsız göründüğünü, yapılan tespit sonucunda dorsenin çukura girmesi sırasında hafif yan yatmasına ve zıplaması sırasında dorsenin ağırlık merkezi değiştiği için dorsenin hafif yatması sırasında üst tabyayı tutan/ sabitleyen pimin yerinden çıkmasına bağlı olarak köprünün tek tarafından aşağı düştüğünü ve pimden kaydığını, dorsenin yan yatması sırasında pimin yerinden çıkmaması gerektiğini, pimin yerinden çıkması eskime, aşınma veya bakımsızlık nedeniyle pimin gevşemesi veya pimin emniyet sekmanın kırılması veya hiç olmaması nedeniyle meydana geldiğini, davacı tarafın eksper raporuna itiraz edildiği ve ekspertiz şirketine bu durum bildirilerek itirazlar doğrultusunde ek bir rapor alındığını, sürücünün yazılı beyanına göre ...'ta çok bozuk yolda seyir halinde iken dorse teker lastiğinin birini çok derin (40-50cm'lik) çukura düşürdüğünü iddia ettiğini, bir seferde pimi yerinden çıkaracak ya da koparacak kadar bir şok/kesme kuvveti dorse aks dingillerinde rodlarda hasara neden olmasının gerektiğini ancak alt aktarma organlarının tümüyle sağlam olduğunu, dorse 6 yaşında olmasına karşın 15-20 yıllık görünüş vermekte olduğunu, dorsenin ikinci katı ve yan dikmelerinin tümüyle paslandığını, ancak bir hasarın kök nedenini pasa affetmediğini, dorsenin genel görünüşünün eskimiş, yıpranmış ve bakımsız olduğunu, dorsenin genel olarak eski ve dolayısıyla pimin pim yuvasının paslı ve eski olması bakımsız olduğuna işaret ettiğini, ayrıca ... raporu dorsenin aks ve fren sisteminin muayenesi ile ilgili olduğunu, hasara neden olan pimin benzerlerinin dorsede mevcut olduğunu, bunlar incelendiğinde ekte sunulan fotoğrafa çok benzeyen bir yapıda olduğunu, pime delikten geçen emniyet pimini iki adet çelik yayın tutmakta olduğunu, tüm bunlardan sonra söz konusu pimin yerinden çıkması dorsenin tekerinin bir defada ağır yük alışına (kesme kuvveti) atfetmenin çok zor olduğunu, çünkü böyle olursa her çukura düşmesinde pim kopilalarının hep kırılmasının gerektiğini, dolayısıyla söz konusu hasar yukarıda ki olasılıklardan biri veya bir kaçının bir araya gelişiyle çözümlenebildiği şeklinde açıklandığını, davacının bu yönde ki itirazlarının tamamı her iki ekspertiz raporunda cevaplandığını, hasarın davacı yanın ağır kusuru nedeniyle meydana geldiğini, sigorta yaptıran bu koşullarda bahsedilen veya sigorta poliçesinde ya da onun zeyilnamelerinde kararlaştırılan yükümlülükleri kasten veya ağır ihmalcilik ile ihlal ederse ihlal sigortalı hasarın vuku bulması veya belirlenmesi için ya da ödeme yükümlülüğünün tespiti veya kapsamı için nedensel bir durum olduğu takdirde sigortacının ödeme yükümlülüğünden muaf olduğunu, poliçe genel şartları davacı yan tarafından ihlal edildiğini, aracına gerekli bakımları zamanında yapmamış olması, uygun yedek parçaları takmamış olması, takılsa bile iyi sabitlenmemesi vb. yukarıda sayılan nedenlerle hasarın meydana geldiğini, davacı yanın dilekçesinde hasarın teminat dahilinde olduğu iddiasının mesnetsiz olduğunu, davacı yanın poliçe genel şartlarını ihlal ettiğini, hasarın teminat dışı olduğunu, işbu taşıma ... Konvansiyonuna tabi olarak gerçekleşmiş olmakla faiz tutarı Konvansiyonda belirtilen oranın üzerinde olamayacağını, bu oranın ... Konvansiyonunda %5 olarak sınırlandırıldığını, davacı yanın avans faizi talebinin fahiş olup reddi gerektiğini, yine davacı yan davadan önce davalı şirketi temerrüde düşürmediğini, herhangi bir hasar ihbarı ve talebinin olmadığını, bu nedenle faiz talebinin reddinin gerektiğini, her halukarda davalı şirket poliçe teminat limitleri ile ve poliçe kapsamıyla sorumlu olduğunu, fazla taleplerin reddi gerektiğini, bu nedenlerle; husumet itirazının kabulüne, haksız, yasal dayanağı olmayan ve davalının kusuru bulunmayan fahiş talep ve faiz tutarını havi davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN KARAR ÖZETİ :
.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih, ... Esas ve ... Karar sayılı kararında, davalı tarafça taşımanın CIP taşıma olduğu beyan edilmiş ise de mahkemece alınan ... tarihli bilirkişi raporu ve ... tarihli ek raporda taşımanın şeklinin CIP taşıma olmadığını, hasarlanan araçlarda hasar bedeli talep hakkının araç sahibine ait olmakla birlikte davacı taşıyıcı tarafından araç onarımına ilişkin faturanın sunulması sebebi ile ... sigorta poliçesi kapsamında davalıya başvurabileceğinin raporlandığını, hasarın sebebinin ise aracın bakımsızlığı ya da yıpranmasından kaynaklı olmadığını, sağlam bir yerine oturtma olmadan yola devam edilmesi yahut yolların bozuk olması sebebi ile sarsıntı sebebi ile pirimin yerinden çıkabilmesi, / kayabilmesi sonucu meydana geldiğini, hesaplanan tazminat tutarının sigorta poliçesi kapsamında olduğunun raporlanması karşısında mahkemece tazminat hesabında muafiyet uygulanıp uygulanmayacağı tartışılmış olup poliçe özel şartlarında hasarlanan araç başına 500,00 euro muafiyet bedelinin yer aldığını, ek zeyilnamede muafiyetin kaldırılmasına ilişkin kloz bulunmadığını, bu nedenlerle; ... tarihli ve ... tarihli bilirkişi raporu ve ek raporu usul ve yasaya uygun bulunarak hükme esas alınıp davanın kısmen kabulüne, 9.678,84.USD alacağın dava tarihinden itibaren kamu bankaları tarafından USD cinsi 1 yıllık vadeli mevduata uyguladığı en yüksek faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; her ne kadar karara esas alınan bilirkişi raporunda ... nolu zeyil ile poliçeye eklenen maddeler ile muafiyet uygulanması gerektiği belirtilmiş ise de dosya kapsamında bulunan ... tarihli ... Sigorta Poliçesinde Uyarı ve Özel Açıklamalar başlıklı bölümün 7. Maddesinde 'İşbu poliçede muafiyet uygulanmayacaktır.' şeklinde geçen ibare doğrultusunda muafiyet uygulanmasının hatalı olduğunu, bu hususta poliçede bulunan çelişki sonucu lehine olan hükümlerin uygulanması gerektiğini, buna ek olarak dosya kapsamında daha önce alınan ... tarihli ve ... tarihli bilirkişi raporlarında da hasar tespiti yapılmış olup bu tutarın 10.586,76 USD olarak tespit edildiğini, herhangi bir muafiyet uygulanmadığını, dosya kapsamında bulunan raporlar arasında çelişki bulunduğunu, bu çelişkinin giderilmesi açısından hatalı rapora ilişkin olarak itirazlar doğrultusunda yeni ve konusunda yetkin bir heyetten bilirkişi raporu alınması gerekirken aynı heyetten ek rapor alınmakla yetinildiğini, gerekçeli kararın hukuka uygun olmadığını, mahkemece yalnızca hatalı bilirkişi raporuna dayanılarak karar verilmiş olup bu durumun tek başına bozma sebebi olduğunu, bu nedenlerle; istinaf başvurusunun kabulü ile .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas, ... Karar numaralı ve ... tarihli kararının muafiyet uygulanması bakımından bozulmasına, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t :
.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih, ... Esas ve ... Karar sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamı
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :
Dava, kara taşımacılığından kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.
İlk derece mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiş işbu karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvuruda bulunulmuştur.
İstinaf incelemesi 6100 sayılı HMK'nun 355. maddesi uyarınca istinaf başvurusunda ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni gözetilerek yapılmıştır.
Davacı tarafça muafiyet uygulanmasının hatalı olduğu ve vekalet ücretinin hatalı olarak hesaplanmış olduğundan bahisle istinaf kanun yoluna başvuruda bulunulmuştur.
Davaya konu emtianın Türkiye'den Irak'a taşındığı, bu nedenle somut olayda Karayoluyla Eşya Taşınmasına İlişkin Uluslararası Sözleşme (...) hükümlerinin uygulanması gerektiği anlaşılmaktadır.\t
Taşıyıcının sorumluluğu, ... Konvansiyonunun 17. maddesi ve devamında düzenlenmiştir. Buna göre taşımacının, yükü teslim aldığı andan, teslim edinceye kadar, bunların kısmen veya tamamen kaybından ve doğacak hasardan sorumludur.
Poliçede açıkça muafiyet oranının belirlendiği durumlarda sigorta şirketi sadece muafiyet miktarını aşan zarardan sorumlu tutulabilir.
Somut olayda, dosyadaki belgelere, kararın dayandığı delillerle, usul ve yasaya uygun gerektirici nedenlere göre kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, davacı tarafça her ne kadar zeyilnamede muafiyet oranının düzenlenmediği iddia edilmiş ise de poliçede muafiyet oranının düzenlendiği, davaya konu aracın ... tarih ... nolu zeyilname ile poliçeye eklendiği, ... tarihli zeyilnamede muafiyet oranının kaldırıldığına dair bir klozun bulunmadığı, bu haliyle poliçede yazılı olan muafiyet oranının davaya konu araç yönünden de geçerli olduğu, poliçe özel şartlarında araç başına 500 Euro muafiyet uygulanacağının ayrıca ve açıkça yazılı olduğu, hükme esas alınan bilirkişi raporunun denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, mahkemece dava tarihinden itibaren faize hükmedilmesinin ve yabancı paranın dava tarihindeki kur üzerinden Türk lirası karşılığının dikkate alınarak vekalet ücretine hükmedilmesinin yerinde olduğu, sonuç olarak ilk derece mahkemesince verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu, davacı vekilinin aksi yöndeki istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşılmıştır.
Yukarıda belirtilen sebeplerle ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu, davacı vekilinin istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşıldığından, davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere :
1)-.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih, ... Esas ve ... Karar sayılı kararına karşı davacı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2)-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 732,00.TL karar ve ilam harcından peşin alınan 80,70.TL istinaf karar harcının mahsubu ile bakiye 651,30.TL harcın davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
3)-6100 sayılı HMK'nın 326/1 maddesi gereğince davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
4)-6100 sayılı HMK'nın 330. maddesi gereğince inceleme duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
5)-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde İADESİNE,
6)-6100 sayılı HMK'nın 359/4 maddesince karar tebliğ işlemlerinin ilk derece mahkemesince YAPILMASINA,
Dair, 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle; 6100 Sayılı HMK'nun 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere 13/04/2026 tarihinde karar verildi.
\t\t
Başkan Üye Üye Katip
e-imzalıdır\t e-imzalıdır\t e-imzalıdır\t e-imzalıdır