T.C. İSTANBUL BAM 8. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2022/921 - 2026/614
8. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I
DOSYA NO: 2022/921
KARAR NO: 2026/614
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: İSTANBUL ANADOLU 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 12/01/2022
NUMARASI: 2016/1149 Esas - 2022/4 Karar
DAVANIN KONUSU: Trafik Kazasından Kaynaklanan Tazminat
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 16/04/2026
İlk derece mahkemesinin kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde;
K A R A R
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalılardan...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın, diğer davalı ...'ın yönetimindeki davalı ...'a ait ... plakalı araca çarpması ve bu çarpmanın etkisiyle direksiyon hakimiyetini yitiren davalı ...'nın sevk ve idaresindeki araçla park halindeki müvekkiline ait ... plakalı araca çarpması neticesinde meydana gelen 28/11/2015 günlü çoklu trafik kazasında vekil edeni davacı şirkete ait aracın hasarlanarak değer kaybına uğradığını, ayrıca araç mahrumiyeti zararının da oluştuğunu, vekil edenine ait araçta 16.027,39 TL hasar meydana geldiği ve kazaya sebebiyet veren araçların ......... sigortacılarına yapılan başvuru neticesinde davalı ... A.Ş.tarafından toplam 4.043,55 TL, diğer davalı ... Şirketi tarafından da 2.000,00 TL hasar ödemesi yapıldığını, ancak bu ödemelerin uğranılan zararı tam olarak karşılamadığını, kısmi ödeme niteliğinde olduğunu ileri sürerek, halen ödenmeyen 6.983,84 TL bakiye hasar bedeli ile fazlaya ilişen haklar saklı kalmak kaydıyla uğranılan değer kaybı zararı ve 60 günlük araç yoksunluğu zararına karşılık olmak üzere toplam 5.000,00 TL maddi tazminatın yasal faiziyle birlikte sorumlulukları doğrultusundan davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini istemiş, 22/11/2021 günlü dilekçe ile bakiye hasar bedeli dışında kalan 5.000,00 TL'lik maddi tazminata ilişkin istemin 3.000,00 TL'sinin değer kaybı zararına, 2.000,00 TL'sinin de araç mahrumiyet zararına ilişkin olduğunu açıklamıştır.Davalılar ise davanın reddine karar verilmesini savunmuşlardır.Mahkemece yapılan yargılama neticesi nde; iddia, savunma, toplanan deliller, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı değerlendirilerek; talep konusu kazanın oluşumunda ... plaka sayılı araç sürücüsü davalı ...'ın %75 oranında, ... plaka sayılı araç sürücüsü...'ın ise %25 oranında kusurlu olduğunun ATK Trafik İhtisas Dairesi'nden temin edilen raporla belirlendiği, bu durumda kazalı araçta oluşan hasar bedeli, değer kaybı zararı ve araç mahrumiyeti zararının ne olduğuna ilişkin olarak bilirkişi ... tarafından düzenlenen yeterli ve geçerli rapor doğrultusunda, davacı taleb inin kabulüne karar verilmesi ve dava dilekçesinde faiz başlangıç tarihi belirtilmediğinden dava tarihinden itibaren faize hükmedilme si gerektiği şeklindeki özet gerekçeyle;
-DAVANIN KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE,
-1.750,00 TL araç yoksunluğu, 2.750,00 TL değer kaybı, 6.983,84 TL hasar tutarı olmak üzere toplam 11.483,84 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
-Fazlaya ilişkin taleplerin reddine karar verilmiş; müteakip düzenlenen 03/03/2022 günlü ek kararla da; asıl kararda hüküm fıkrasında yazılması unutulan \"yasal faiz ile birlikte\" ifadesinin karara eklenerek bu yöndeki eksikliğin giderilmesine karar verildiği görülmüştür.
Karara karşı davalı ...A.Ş. (eski unvanı ... A.Ş.) vekili ile davalı ... A.Ş. vekili tarafından ayrı ayrı istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.
Davalı ...A.Ş. (eski unvanı ... A.Ş.) vekilinin istinaf nedenleri; araç mahrumiyet zararının giderilmesi ... sigorta poliçesinin teminatı kapsamında olmadığının mahkemece dikkate alınmamasının isabetsiz olduğu, araç mahrumiyeti zararından sorumlu tutulamaya -cak vekil edeni sigorta şirketi aleyhine yükletilen yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretlerinin de dolayısıyla hatalı belirlendiği, kabule göre de; vekil edeni sigorta şirketinin sorumluluğu sigortalı araç sürücüsünün kusuru ile sınırlı olduğu halde, diğer zarar sorumlularıyla birlikte zararın bütününden sorumlu tutulmasının hukuka aykırı bulunduğu, kazanın oluşumunda ... plakalı sigortalı araç sürücüsünün herhangi bir kusuru olmadığının 07/01/2019 günlü kusur bilirkişi raporuyla doğru biçimde belirlendiği halde vekil edeni şirket aleyhine yazılı biçimde hüküm tesis edilmesinin kabul edilemez bulunduğu, bu nedenlerle ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılması gerektiğine ilişkindir. Davalı ... A.Ş. vekilinin istinaf nedenleri ise; görülmekte olan davanın 2 yıllık zaman aşımı süresinin geçirilmesinden sonra açıldığı belirgin olduğu halde, davanın reddi yerine kabulüne karar verilmesinin doğru bulunmadığı, değer kaybı zararının 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren Trafik Sigortası Genel Şartları'ndaki düzenlemelere göre tespiti gerekirken, hatalı yöntem izlenerek yapılan hesaplama doğrultusunda karar verilmiş olmasının hukuka aykırı olduğu, araç mahrumiyet zararının teminat dışı bulunduğunun da göz ardı edildiği, kabule göre de; vekil edeni sigorta şirketi nezdinde sigortalı bulunan araç sürücüsünün kusuru dikkate alındığında, kazalı araç için yapılan toplam 7.043,55 TL'lik ödeme ile tüm sorumluluğun sona erdiğinin de karar yerinde dikkate alınmadığı, ayrıca davacının uğradığı gerçek zararın da doğru bir biçimde tespit edilmediği, tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılarak davanın reddi yönünde hüküm tesis edilmesi gerektiğine yöneliktir.Dava; trafik kazası neticesinde meydana gelen araç hasarına dayanılarak açılmış bakiye araç onarım bedeli ile değer kaybı ve kazanç kaybı zararının giderilmesi isteğine ilişkindir.
(1)Dosya içindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartılıp değerlendirilmesiyle çıkarılan sonuç ve oluşturulan hükümde, (aşağıda belirtilen husus hariç) usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına ve özellikle, dosyada mevcut kusur bilirkişi raporları arasındaki çelişkinin giderilmesi amacıyla ATK Trafik İhtisas Dairesi'nden temin edilen 23/09/2021 günlü rapordaki kazanın oluş şekli ile kazaya karışan tarafların kusur durum ve oranlarının ne olduğuna ilişkin belirleme ve değerlen dirmelerin dosyaya oluşa uygun denetlenebilir gerekçeler içermesi ve bu tespitlerin kazadan sonra kolluk kuvvetleri tarafından düzenlenen maddi hasarlı kaza tespit tutanağındaki tespitlerle de örtüşmesi karşısında, mahkemece hükme esas alınarak davalı ...'ın %25 oranında, diğer davalı araç sürücüsü ...'ın da %75 oranında kusurlu olduğunun kabul edilmesinde herhangi bir isabetsizlik bulunmadığı gibi; 2918 sayılı KTK'nın 88 ve TBK'nın 61 ve devamı madde hükümleri ile yine TBK'nın 162 ve devamı madde hüküm lerine göre; sigortacı dahil, haksız eylem sorumlularından her biri teselsül hükümleri uyarınca tam tazminatla yükümlü olduklarından, kusursuz olan veya bir miktar kusurlu bulunan davacı taraf, yasanın verdiği müteselsil talep hakkından açıkça vazgeçmedikçe, kendi kusuru dışında kalan tüm kusur sorumlularının tamamına veya bir kaçına ya da birine karşı dava açarak uğradığı zararın tamamının giderilmesini isteyebileceğinden, esasen davacı dışında kalan kişilere ait kusur oranları, zarar sorumlularının kendi iç ilişkilerini ilgilendiren bir husus olması nedeniyle, mahkemece teselsül hükümlerine dayanılarak açılan eldeki davada, yazılı biçimde davalılar ın birlikte sorumluluğu yoluna gidilmesinin doğru olmasına; Tüm bunlardan ayrı, takip konusu kazanın 28/11/2015 tarihinde meyda na geldiği, eldeki davanın da 21/10/2016 tarihinde açıldığı gözetildiğinde, dava tarihi itibariyle geçirilmiş bir zaman aşımı süresinin varlığından söz edilemeyeceğinin belirgin bulunmasına ve dahi 16.027,39 TL fatura bedeli karşılığında gerçekleştirilen araç onarım ının kaza ile uyumlu ve makul olduğuna ilişkin 20/05/2021 günlü bilirkişi raporuna karşı istinaf yasa yoluna başvuran sigorta şirket -lerince itiraz ileri sürülmediği gibi söz konusu raporda değer kaybı zararının da belirlenmesinde kullanılan ölçütlerin Dairemizin de katıldığı yerleşik yargısal uygulamalara uygun bulunması karşısında mahkemece iş bu raporun hükme esas alınmış olmasında hatalı bir durum bulunmamasına göre; açıklanan hususları amaçlayan istinaf başvurularının yerinde olmadığı, reddi gerektiği sonucuna varılmıştır.
(2)Davalı sigorta şirketlerinin araç mahrumiyeti zararına ilişkin istinaf itirazlarına gelince; Bilindiği üzere; sigortacı ZMMS kapsamın -da 3.kişilerin araçlarında oluşan gerçek zararı gidermekle yükümlüdür. Gerçek (doğrudan) zarar kapsamı içinde araç hasar bedeli ve değer kaybı zararı vb. bulunmakta ise de zarar gören aracın kullanılamaması nedeniyle araç mahrumiyeti zararı dolaylı zararlardan olup, davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun kapsamını belirleyen ... Sigortası Genel Şartlarına göre teminat kapsamında değildir.
Hal böyle olunca da davalı sigorta şirketinin aracın kullanılamamasından kaynaklanan zarardan araç sürücüsüyle birlikte sorumlu tutulması doğru olmamıştır.Ancak, az yukarıda bentte açıklandığı şekilde davalı sigorta şirketleri bakımından gerçekleştirilen hatalı uygulamanın giderilmesi, yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, davalı ...A.Ş. (eski unvanı ... A.Ş.) vekili ile davalı ... A.Ş. vekili tarafından hüküm altına alınan araç yoksunluğu zararına ilişkin istinaf başvurularının ayrı ayrı kabulü ile; ilk derece mahkeme -since verilen 12/01/2022 günlü kararın ve bu karara bağlı olarak düzenlendiği anlaşılan 03/03/2022 günlü hükmün tamamlanmasına ilişkin ek kararın HMK.m.353/1-b/2 hükmü uyarınca kaldırılmasına ve istinaf yasa yoluna başvuru konusu yapılmayan hususlar ile reddedilen istinaf itirazları nedeniyle taraflar yararına oluşan usulü kazanılmış haklar da gözetilerek davacının araç mahrumiyeti zararına yönelik davasının sigorta şirketleri yönünden reddine karar verilmek ve hükmün esasına ilişkin diğer belirlemelere dokunul -maksızın, sadece ifade ediliş biçiminin düzenlenmesi ayrıca faiz ve faiz başlangıcı bakımından asıl karar da eksik bırakılan husus -ların da karara eklenmesi ve dahi tarafların harç ve yargılama giderlerine ilişkin sorumluluklarının sonuç karara göre yeniden belirlenmesi suretiyle esas hakkında karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak aşağıdaki biçimde hüküm tesis edilmiştir.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/ Gerekçe uyarınca,
1/İstanbul Anadolu .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ..../01/2022 tarih ve 2016/...... Esas - 2022/... Karar sayılı kararına karşı davalı ...A.Ş. vekili ve davalı ... A.Ş. vekili tarafından yapılan istinaf başvurularının yukarıda (2) sayılı bentte halinde açıklanan nedenlerle KABULÜNE, diğer istinaf itirazlarının ise (1) nolu bentte gösterilen sebeplerle REDDİNE,
a/İstinaf yasa yoluna başvuran davalı sigorta şirketleri tarafından ayrı ayrı yatırıldığı anlaşılan istinaf karar ve ilam harçlarının talepleri halinde ilgilisine iadesine,
b/İncelemenin duruşmasız olarak yapılması nedeniyle avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,
c/İstinaf yasa yoluna başvuran davalı sigorta şirketleri tarafından istinaf aşamasında yapılan diğer yargılama giderlerinin ise takdiren yapan davalı üzerinde bırakılmasına,
2/İstanbul Anadolu ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ..../01/2022 tarih ve 2016/.... Esas - 2022/... Karar sayılı kararının ve bu karara bağlı olarak düzenlendiği anlaşılan 03/03/2022 günlü hükmün tamamlanmasına ilişkin ek kararın HMK'nın 353/1-b/2 maddesi gereğince KALDIRILMASINA,
a/Davacı tarafından davalı ...A.Ş. ve davalı ... A.Ş'ye yönelik olarak açılan araç mahrumiyeti zararının tazminine ilişkin davanın reddine;
b/Davacı tarafından sigorta şirketleri dışında kalan diğer davalılara yönelik olarak açılan araç mahrumiyeti zararının tazmini talepli davanın ise kısmen kabulü ile 1.750,00-TL araç mahrumiyetinden kaynaklanan maddi tazminatın davalılar ..., ... ve...'dan dava tarihinden işletilecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, -Davacının fazlaya ilişkin istemin reddine,
c/Davacı tarafından tüm davalılar yönelik olarak, araç değer kaybı zararı ile araç hasar zararının giderilmesi amacıyla açılan maddi tazminat talepli davanın kısmen kabulü ile 2.750,00-TL'si değer kaybı, 6.983,84-TL'si de araç hasar tutarı olmak üzere toplam 9.733,84-TL maddi tazminatın dava tarihinden işletilecek yasal faizi ile birlikte itibaren davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, -Davacının fazlaya ilişkin isteminin ise reddine,
d/Harçlar Kanunu hükümleri uyarınca hüküm altına alınan tazminat miktarı üzerinden alınması gereken 784,46-TL harçtan, peşin olarak alındığı anlaşılan 204,66 -TL harcının mahsubu ile kalan 579,80-TL karar ve ilam harcının davalılardan (davalı sigorta şirketlerinin sorumlulukları 487,00-TL ile sınırlı olmak kaydıyla) müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,
e/Davacı tarafından dava açılırken yatırılan başvurma ve peşin harç (29,20-TL+204,66-TL) toplamı 233,86 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
f/Davacı tarafça yapılan tebligat yazı gideri, bilirkişi ücreti olmak üzere 2.872,70-TL'nin ve 723,00-TL ATK fatura ücreti olmak üzere toplam 3.595,70-TL yargılama giderinden davanın kabul ve red oranı nazara alındığında 3.445,68-TL'sinin davalılardan (davalı sigorta şirketlerinin sorumlulukları 2.894,37-TL ile sınırlı olmak kaydıyla) müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına,
g/Davalılardan ...'ın 150,00-TL giderinin kabul ve red oranı nazara alındığında 6,26-TL'nin davacıdan alınarak bu davalıya ödenmesine, bakiyesinin davalı üzerinde bırakılmasına,
h/Davalılardan ...dışındaki diğer davalılar tarafından sarf edilen yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
ı/Usulü kazanılmış hak nedeniyle ilk derece mahkemesince belirlenen 5.100,00-TL vekalet ücretinin davalılardan (davalı sigorta şirketlerinin vekalet ücretine ilişkin sorumlulukları- dairemiz karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan AAÜT hükümlerine göre belirlenen 1.557,41-TL ile sınırlı olmak kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak vekille temsil edildiği anlaşılan davacıya verilmesine,
i/Davalı ...A.Ş. (... A.Ş) ve davalı ... A.Ş.yargılama sırasında vekille edildiklerinden ve ret sebebi aynı olduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümleri uyarınca redde konu miktar üzerinden belirlenen 2.250,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı sigorta şirketlerine verilmesine
3/Taraflarca yatırılan gider avanslarından arta kalanının ilgilisine iadesine,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda ve HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince, kesin olarak oy birliğiyle karar verildi. 16/04/2026