T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 21. HUKUK DAİRESİ 2023/502 Esas 2026/369 Karar
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
21.HUKUK DAİRESİ
ESAS NO\t\t\t\t\t\t\t\t\t: 2023/502
KARAR NO\t\t\t\t\t\t\t\t\t: 2026/369
TÜRK MİLLETİ ADINA
KARAR
İNCELENEN DOSYANIN\t
MAHKEMESİ\t: ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 30/11/2022
NUMARASI\t\t: 2022/312 Esas 2022/976 Karar
DAVA\t: Genel Kurul Kararının İptali İstemli
DAVA TARİHİ\t: 25/04/2022
KARAR TARİHİ\t: 27/03/2026
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH\t: 27/03/2026
\tTaraflar arasındaki genel kurul kararının iptali istemine ilişkin davanın yargılaması sonunda ilamda yazılı gerekçelerle davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükme karşı davalı tarafça süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... Madencilik ve Turizm A.Ş.'nin hissedarlarından ...'nun 15/04/2018 tarihinde vefat ettiğini, murisin sağlığında Kuşadası 4. Noterliği 03/01/2013 tarih ve 57 yevmiye sayılı düzenleme şeklinde vasiyetname ile belirtilen davalı şirkette bulunan tüm hisselerini davacı ...'na sattığını, bedelini tamamen ve nakden aldığını ve davacıyı ibra ettiğini yazılı olarak beyan ettiğini, müteveffa ...'nun daha sonra eşi ...'nun 2016 yılında vefatı ile davalı şirketteki eşi hisselerinin miras payı oranında kendisine kaldığı ve kalan bu miras hisselerini de yine Kuşadası 4.Noterliği 20/03/2018 tarih ve 2847 yevmiye sayılı \"Düzenleme Şeklinde Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi\" ile kendisine bakacak olan müvekkiline bıraktığını, diğer hissedarlar ve aynı zamanda müteveffa ...’nun diğer mirasçıları ... ve ... tarafından söz konusu vasiyetnameye karşı Kuşadası 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2018/321 Esas sayılı dosyasında Ölüme Bağlı Tasarruf (Vasiyetnamenin) İptali için davası açıldığını, davacı tarafından davalı şirkete ihtarname keşide edilerek ...'nun 2013 yılında hisselerini davacıya sattığını gösterir vasiyetname uyarınca üzerinde tedbir bulunmayan hisselerin kendi üzerine tescilini talep ettiğini, davalı şirket yöneticilerinin bu tescili yapılmadığını ve kendilerince oluşturulan şirket genel kurulunda hisselerin kendileri üzerine tescili yönünde genel kurul kararı aldıklarını, ...'ndan davacıya bırakılan tüm hisselerin temsil yetkisi ve sahipliği davacıya ait olmasına rağmen şirket yöneticileri ... ve ... tarafından bu hususun göz ardı edilerek, Türk Ticaret Kanunu'nun 426 ve 489. maddelerine aykırı işlem tesis etmeye çalışıldığını, davalı şirkette 24/12/2021 tarihinde genel kurul yapıldığını, bu genel kurulun iptali için Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesine dava açıldığını, davalı şirketin ve kötüniyetli olarak hareket eden yönetim kurulu başkan ve başkan yardımcıları ... ve ... tarafından bu davanın kadük kalması için işbu dilekçe ile iptalini talep edilen 05/04/2022 tarihli genel kurulun yapıldığını ancak 05/04/2022 tarihli genel kurul toplantısı ile bu toplantıda alınan kararların açıkça hukuka aykırı olduğunu belirterek iptaline karar verilmesini ve Kuşadası 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2018/321 esas sayılı dosyası neticesine kadar gayrimenkulleri yönetmek için kayyum atanmasını talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; tebligattan geç haberdar olduklarını, dilekçelerinin süresinde olduğunu belirterek, davalı tarafından murisleri ...'nun ölüme bağlı tasarruflarının iptali istemiyle Kuşadası 2. Asliye Hukuk Mah. 2018/321 esas sayılı dosyasında dava açıldığını, davanın derdest olduğunu, veraset ilamı kapsamında genel kurulda pay dağıtımı kararı alındığını, genel kurulun pay dağılımına ilişkin 7. maddesi dışındaki maddelerin ticaret sicilde de ilan edildiğini, bu nedenle davacının bu davayı açmasında hukuki menfaatinin bulunmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece; dava konusu genel kurulda alınan kararların butlanının gerekmediği, ancak Asiye Hukuk Mahkemesi'nin ölen paydaşa ait payların mirasçılar dahil devrinin tedbiren yasakladığı, bu tedbirin şirkete ve ticaret sicile iletilerek tatbik edildiği, bu payların gerekirse temsil kayyımı atamasıyla temsilinin sağlanarak, gerekli çağrının yapılıp genel kurula katılımın sağlanması yerine, bu ihtiyati tedbir kararı yok sayılarak veraset ilamına göre pay dağılımı ve oylama yapılarak kararlar alınmasının TTK nun 446. madde b bendinde belirtildiği gibi iptal nedeni olduğu, yine 30 adet muris payını bir kayyım vasıtasıyla temsilinin sağlanarak toplantıya katılması vede aleyhte oy kullanması halinde alınan kararların içeriğinin değişebileceği anlaşılmakla, davalı şirketin hukuka ve yasaya aykırı olarak yapılan 05/04/2022 tarihli genel kurulunda alınan tüm kararların iptaline ve yine Kuşadası 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2018/321 esas sayılı dosyası neticesine kadar gayrimenkulleri yönetmek için kayyum atanması talebinin ise , davalının AŞ olması ve önceki yönetim kurulu üyelerinin görevlerinin devam etmesi nedeniyle yönetim / temsil kayyımı atanması talebinin yerinde olmadığı görülmekle, davacının Kuşadası 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/321 Esas sayılı dosyası neticesine kadar gayrimenkulleri yönetmek için kayyum atanması talebinin reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, dava konusu şirketin bir aile şirketi olduğunu, mirasçılar arasındaki rızai anlaşma esasları çerçevesinde son yıllarda dava konusu şirketin davalı paydaşlarca , miras yolu ile intikal eden diğer ... Yapı İnşaat ve Ticaret A.Ş. 'nin ise davacı ortak tarafından yönetilmesine karar verilmiş olmasına karşın davacı yanca centilmenlik anlaşmasının bozulduğunu ve davacı tarafça her iki şirketin de kilitlenmek sureti ile şirketlerin ticari faaliyetlerinin askıya alındığını,
Davacı tarafın istemi çerçevesinde \"Hazirun cetveline esas teşkil etmek üzere Davalı Şirketin Merkezi Kayıt Kuruluşundan\" ilgili Şirketin hisse senedi kaydının sorulduğunu ve Anılan Merkezin 03/11/2022 tarih ve HHD/2022-3403 sayılı yanıtında '' ...Davalı Şirketin üyeleri olmadığını ve ilgili şirketin hisse kaydı bulunmadığı ..'' hususunun bildirildiğini,
Her ne kadar yasal kayıt edimini hiçbir paydaş yerine getirmemiş ise de (dava seyri içinde bu yöndeki kayıt işlemlerine başlanmıştır) davalı şirketin son 5 yıllık olağan genel kurul toplantılarında düzenlenen hazirun cetvellerine bakıldığında, davacının işbu dava konusu genel kurul toplantısı hariç hiçbirisine itiraz etmeyip , muhalefet şerhi koymadığını, yukarıda bahse konu edildiği gibi paydaşlar arasındaki centilmenlik anlaşması çerçevesinde 2 ayrı aile şirketinin son genel kurul toplantısına değin centilmenlik anlaşmasının ruhuna uygun şekilde yönetildiğini,
Hisse senetlerinin tescili yapılmamış olsa bile tüm paydaşların kimler olduğu hususunda herhangi bir anlaşmazlık söz konusu olmadığını,
Miras bırakan ...'nun vefatını takip edilen yıllarda yapılan tüm genel kurul toplantılarında davacı asil paydaş dahil hiçbir paydaşın elbirliği mülkiyet yolu ile maliki bulundukları payların \"kendi aralarında anlaşarak bir nirasçıyı temsilci tayin etmek veya anlaşmamaları halinde \"temsil kayyımı\" tayin ettirerek temsilin sağlanması yoluna gitmediklerini, nitekim en son genel kurul toplantısına muhalefet şerhi koyan davacı yanın genel kurul öncesinde veya çağrı yapıldığında bu yönde bir itirazda bulunmadığı gibi, \"temsil kayyımı\" atanmasını da talep etmediğini,
Şirket Tüzüğünde \"tüm paydaşların genel kurul toplantısına katılımı zorunludur\" şeklinde bir düzenleme yer almadığını,
İptal edilen genel kurul toplantısında hazır bulunanların pay toplamına bakıldığında Genel Kurul Toplantı çoğunluğunun fazlası ile mevcut olduğunu, nama yazılı paydaş olan ve şirket sermayesinin %60 'ının katıldığı ve oy çokluğu ile kararların alındığı Genel Kurul Toplantısı hukuka uygun icra edildiğini bu nedenlerle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak talepleri doğrultusunda karar verilmesini istemiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ
Dava; davalı şirketinin 05/04/2022 tarihli 0lağan genel kurulunda alınan kararların iptali , alınan kararların yürütmesinin durdurulması ile şirkete ait gayrimenkullerin devrinin engellenmesi için tedbir konulması ve Kuşadası 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/321 esas sayılı davasının sonuçlanarak tüm paydaşların oy kullanabilecek hale gelmelerine kadar şirkete ait gayrimenkullerin yönetimi için kayyım atanması istemine ilişkindir.
Davacının istinafa gelmediği gözetildiğinde genel kurul kararların iptali dava dışındaki taleplerin reddine dair karar ilk derece mahkemesi kararı kesinleşmekle istinaf incelemesine tabu tutulmamıştır.
6100 Sayılı HMK'nın 355.maddesi gereğince, istinaf incelemesinin istinafa gelen tarafın sıfatı ile istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususu gözetilerek ilk derece mahkemesinin taraflar arasındaki ihtilafta görevli mahkeme oluşu ve eldeki davada kesin yetki kuralına da aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla istinafa getirilen 05/04/2022 tarihli genel kurulda alınan kararların iptali istemli davada işin esasına girilerek yapılan incelemede;
Dosya içerisinde yer alan sicil kayıtları incelendiğinde, davalı şirketin 2009 yılında sermaye arttırımına girip halka arz olduğu, 2013 yılında tarafların ortak murisi babaları ...'nun sağlığında şirketin borsa dışı paylarının toplam itibari değerinin 60.000 TL olup, bunun 36.000 TL'sinin ...'na, 6.000 TL'sinin ...'na 6.000 TL'sinin ...'na, 6.000 TL'sinin ..., 6.000 TL'sinin ... adına sicile kayıtlı olduğu,
Baba ...'nun 26/06/2016 tarihinde vefatı ile baba ...'na ait 36.000 TL nama yazılı hissenin verasete göre dağılımı sonucu, 15.000 TL ..., 15.000 TL ..., 15.000 TL ..., 15.000 TL ... adına sicile kayıtlı olduğu,
Anne ...'nun ise 15/04/2018 tarihinde vefat ettiği, mirasçıları olarak geriye dosyamız davacısı ... ile dava dışı kız kardeşleri ..., ... ...'ın kaldığı, muris ...'na ilişkin payların veraseten paylaştırılmadığı, ilgili payların ihtilaflı olup taraflar arasında dava konusu olduğu görülmüştür.
\t\tDavacı tarafça davalı anonim şirketin 05/04/2022 günü yapılan genel kurul toplantısında alınan kararların açıkça hukuka aykırı olması sebebiyle iptaline karar verilmesinin talep edildiği, davalı tarafça pay dağılımına ilişkin (7) madde dışındaki diğer kararların tescil edildiğini, davacının dava açmasında hukuki menfaati bulunmadığını savunarak davanın reddinin talep edildiği, Mahkemece yukarıda yazılı gerekçe ile davacının davasının kabulüne karar verildiği hususunda uyuşmazlık bulunmamaktadır.
\tDosya arasında yer alan 05/04/2022 günü yapılan genel kurul toplantı hazirun cetveli incelendiğinde, davacı ile dava dışı diğer ortaklar ..., ... ...'ın toplantıya bizzat katılıp, asaleten oy kullanıp, asaleten imza attıkları, anne ...'nun temsil ettiği 15.000 payın altına veraseten yazılı olarak katılım şeklinin \"katılmadı\" şeklinde tutanakta belirleme olduğu görülmüştür.
\tHal böyle olunca dosya kapsamındaki uyuşmazlık , 05/04/2022 tarihli genel kurul kararlarının iptali gerekip gerekmediği ya da kararların yoklukla malul olup olmadığının tespiti noktalarında toplanmaktadır.
\tHukukî işlem, bir veya birden çok kişinin hukuk düzeninin öngördüğü sınırlar içinde gerektiğinde diğer unsurlarla birlikte hukukî sonuçlar doğurmaya yönelik irade açıklamasından oluşan hukukî bir olgudur. İrade açıklamasının yönelmiş olduğu hukukî sonuç, bir hakkın veya hukukî ilişkinin kurulmasından, değiştirilmesinden, devredilmesinden veya ortadan kaldırılmasından ibaret olabilir. Bir hukukî işlemin meydana gelmesi, hüküm ve sonuçlarını doğurabilmesi, birden çok kişinin irade beyanına bağlı ise bu hukukî işlemlere iki veya çok taraflı hukukî işlem denir. Çok taraflı hukukî işlemler, sözleşme ve karar olmak üzere ikiye ayrılmaktadır. Karar, aynı gruba dâhil kişilerin ortak bir iş veya amaca ilişkin olarak başkana yöneltilmiş irade beyanıdır. Dolayısıyla hukukî işlemlerin hükümsüzlük hâlleri “karar” için de geçerlidir. Dolayısıyla karar şeklindeki bir hukukî işlemin hükümsüz olması, onun yöneldiği hukukî sonucu gerçekleştirme gücünün olmadığı anlamına gelmektedir.
\tSermaye şirketlerinde genel kurul kararlarının doğrudan veya dolaylı etkilerini gösterebilmeleri her şeyden önce hukuk kurallarına aykırı bulunmamalarına, hukuken mevcut ve geçerli olmalarına bağlıdır. Kararların mevcudiyet ve geçerlilik şartları, kanun koyucu tarafından şirketin, azınlığın, şirket alacaklılarının ve müstakbel pay sahiplerinin hak ve çıkarları ile kamu düzeninin diğer gerekleri göz önünde bulundurulmak suretiyle çeşitli kanun hükümleriyle tespit edilmiştir. Meydana gelişi veya içeriği bakımından bu hükümlere ve bunların ışığında düzenlenmiş olan şirket esas sözleşmesine aykırı bulunan kararlar hukuken hükümsüz olurlar. Genel kurul kararlarında bu hükümsüzlük, ihlâl edilen hukuk kuralının niteliğine göre iptal edilebilirlik, butlan veya yokluk olarak karşımıza çıkmaktadır.
\tGenel kurul kararlarının hükümsüzlük hâllerinden butlan, 6762 sayılı Kanun'da ayrıca düzenlenmemiştir. Ancak 818 sayılı Borçlar Kanunu’nun 20 nci maddesinde düzenlenen butlan yaptırımı, genel kurul kararlarının butlanı hakkında da uygulanmaktadır. Bu itibarla emredici hukuk kurallarına, ahlaka aykırı veya imkânsız olan genel kurul kararları da batıl sayılmaktadır. Öte yandan 6102 Kanun'un 447 nci maddesi ile genel kurul kararlarının butlanı açıkça düzenlenmiştir. Buna göre genel kurulun, özellikle pay sahibinin, genel kurula katılma, asgari oy, dava ve kanundan kaynaklanan vazgeçilemez nitelikteki haklarını sınırlandıran veya ortadan kaldıran, pay sahibinin bilgi alma, inceleme ve denetleme haklarını, kanunen izin verilen ölçü dışında sınırlandıran, anonim şirketin temel yapısını bozan veya sermayenin korunması hükümlerine aykırı olan kararları batıldır. 6102 sayılı Kanun'un 447 nci maddesinde genel bir düzenleme yapılmamış, sadece örnek niteliğinde butlan sebepleri sayılmakla yetinilmiştir. Dolayısıyla 6102 sayılı Kanun'un 447 nci maddesinde sayılmayan durumlarda 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun (6098 sayılı Kanun) 27 nci maddesi uygulanacak, emredici hukuk kurallarına, ahlaka, kamu düzenine ve kişilik haklarına aykırı veya konusu imkânsız olan genel kurul kararları da batıl sayılacaktır.
\tBatıl bir hukukî işlem, unsurları itibariyle şeklen ve fiilen mevcut olmakla birlikte, konusu ve içeriği bakımından amaçlanan hukukî hüküm ve sonuçları daha başlangıçtan itibaren kesin olarak hükümsüzdür. Bu kesin hükümsüzlük kural olarak düzeltilemez nitelikte olup hukukî yararı bulunan herkes tarafından bir süre ile sınırlı olmaksızın ileri sürülebilir. Mahkemeye sunulmuş olan olaylardan anlaşılmak koşuluyla hâkim tarafından resen göz önünde tutulur.
\t Genel kurul kararlarının hükümsüzlük hâllerinden olan yokluk, ne 6762 sayılı Kanun'da ne de 6102 sayılı Kanun'da düzenlenmiştir. Yokluk yaptırımının kanunlarda düzenlenmemiş olması, yokluk yaptırımının hukukî işlem niteliğinde olan genel kurul kararları hakkında uygulanamayacağı anlamına gelmemektedir. Bir hukukî işlem, meydana gelişi bakımından emredici hukuk kurallarına aykırı ise o işlem yok hükmündedir. Meydana gelişe ilişkin olan emredici hukuk kuralları, hukukî işlemin unsurlarını oluşturan, onun mevcudiyet şartlarını belirleyen kurucu-şekli nitelikteki hükümlerdir. İçeriğe ilişkin emredici hukuk kurallarına aykırılık hâlinde butlan söz konusu olup hukukî işlem şeklen mevcut olmakla birlikte konusu ve içeriği bakımından amaçlanan hüküm ve sonuçları, daha başlangıçtan itibaren hiç kimseye karşı meydana gelmez. Kurucu-şekli nitelikteki emredici hukuk kurallara aykırılık hâlinde ise yokluk söz konusu olup kurucu unsurların veya kanuni şeklin eksikliği sebebiyle hukukî işlem şeklen meydana gelememektedir. Dolayısıyla butlanda hukukî işlemin meydana gelmesi için gerekli olan içerik unsurları vardır; fakat hukuk düzeni bu içerik bakımından amaçlanan sonuçların meydana gelmesini kesinlikle reddetmektedir. Yoklukta ise hukukî işlem için gerekli olan içerik şekli bakımdan dahi meydana gelmiş değildir (Tekinay, S. Sulhi/Akman, Servet/Burcuoğlu, Haluk/Altop, Atilla: Tekinay Borçlar Hukuku Genel Hükümler, İstanbul, 1993, s. 378).
\tGörüldüğü üzere yokluk ve butlan arasında, sebepleri yönünden bir farklılık olmakla birlikte ayrıca bu iki kavrama bağlanan hukukî sonuçlar da, sınırlı da olsa, farklıdır. Bu farklardan birisi hukukî tahvil müessesesidir. Hukuken yok olan bir işleme hiçbir sonuç bağlanması mümkün değilken şeklen mevcut ancak batıl olan hukukî işleme hukukî tahvil yoluyla bir hukukî sonuç bağlanması mümkündür. Yokluk ile butlan arasındaki en önemli fark ise 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun(4721 sayılı Kanun) ikinci maddesi gereğince hakkın kötüye kullanılması yasağı bağlamında ortaya çıkar. Butlan durumunda şekli anlamda bir genel kurul kararı mevcut olduğundan bu kararı ve butlan sebeplerini bilen bir kişinin aradan uzun bir süre geçtikten sonra dava veya itiraz yoluyla genel kurul kararının butlanına dayanması hakkın kötüye kullanılması niteliğinde olabilir. Hâkim butlanın ileri sürülmesinin dürüstlük kuralına aykırı veya hakkın kötüye kullanılması niteliğinde olup olmadığını her olayda re’sen ve ahval ve şartların heyeti umumiyesini göz önünde tutarak serbestçe takdir edecektir (Moroğlu, Erdoğan: Anonim Ortaklıkta Genel Kurul Kararlarının Hükümsüzlüğü, İstanbul 2017, s. 194). Oysa yokluk durumunda, ortada şekli bakımdan dahi bir genel kurul kararı bulunmadığından bunun yokluğunun tespit edilmesinin istenmesi hiçbir şekilde hakkın kötüye kullanılması kapsamında değerlendirilemeyecektir (Moroğlu, s. 37).
\tYokluğun bir hukukî işlemin kurucu unsurlarındaki eksikliği ifade etmesinden hareketle genel kurul kararlarının yokluğunun tespitine karar verilmesi için öncelikle kurucu unsurlarının neler olduğunun belirlenmesi gerekir. Genel kurul kararlarının kurucu unsurları “genel kurul” ve “karar”dır. Dolayısıyla bir genel kurul, kanunun öngördüğü kurucu-şekli emredici hükümlerine aykırı bir şekilde toplanmış veya kanunun öngördüğü kurucu-şekli emredici hükümlerine aykırı bir şekilde karar almışsa, alınan bu karar yoklukla maluldür. Örneğin usulüne uygun çağrı yapılmadan toplanan genel kurullarda alınan kararlar, toplantı ve karar nisaplarına riayet edilmeksizin alınan kararlar, Bakanlık temsilcisinin bulunması gerektiği hâllerde temsilci olmaksızın gerçekleştirilen toplantılarda alınan kararlar, hakkında hiç oylama yapılmadığı hâlde yapılmış gibi gösterilen kararlar kurucu-şekli unsurları eksik olduğundan yoklukla malul kararlardır.
\tAnonim şirket genel kurul toplantıları, davetin belli bir prosedüre tâbi tutulup tutulmadığına göre çağrılı ve çağrısız genel kurul toplantısı şeklinde ikiye ayrılır. Hem 6762 sayılı Kanun'da hem de 6102 sayılı Kanun'da anonim şirketin genel kurul toplantılarına ortakları davet belli başlı kurallara bağlanmıştır. Kanun koyucu genel kurul toplantılarına davet şekillerinin az ortaklı şirketler açısından pratik olmayacağı düşüncesiyle her iki kanunda da çağrısız genel kurul toplantısını düzenleme ihtiyacını hissetmiştir.Çağrısız genel kurulu düzenleyen 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 416 ncı maddesi \"(1) Bütün payların sahipleri veya temsilcileri, aralarından biri itirazda bulunmadığı takdirde, genel kurula katılmaya ve genel kurul toplantılarının yapılmasına ilişkin hükümler saklı kalmak şartıyla, çağrıya ilişkin usule uyulmaksızın, genel kurul olarak toplanabilir ve bu toplantı nisabı varolduğu sürece karar alabilirler. (2) Çağrısız toplanan genel kurulda, gündeme oybirliği ile madde eklenebilir; aksine esas sözleşme hükmü geçersizdir.\" şeklindedir.
\tBu hükümden anlaşılacağı üzere bir çağrısız genel kurulun var olabilmesi için tüm pay sahiplerinin ya da temsilcilerinin toplantıda hazır bulunmaları ile herhangi bir pay sahibinin toplantıya itiraz etmemesi gerekmektedir. Buradaki itiraz, doğrudan yapılacak olan çağrısız genel kurul toplantısına veya karar alınmasına ilişkin olmalıdır. Görüldüğü üzere çağrısız genel kurul toplantısı için toplantı yetersayısı bütün pay sahipleri veya temsilcilerinin hazır bulunması şeklinde belirlenmiştir. Dolayısıyla çağrısız genel kurul toplantısına bütün pay sahiplerinin veya temsilcilerinin hazır bulunması ve hiçbirinin toplantıya itirazda bulunmaması, çağrısız genel kurul toplantısında alınacak kararların kurucu unsurunu teşkil etmektedir. Herhangi bir pay sahibinin veya temsilcisinin toplantıda hazır bulunmaması ya da toplantıya itiraz etmesi hâlinde çağrısız genel kurul mevcut olmadığı için alınan kararlar yoklukla malûldür. (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 08/03/2022 tarih, 2021/11-701 E., 2022/275 K. sayılı ilamı)
\tTTK'nun 596/1 hükmüne göre, esas sermaye payının, miras yoluyla geçmesi hâlinde, tüm haklar ve borçlar, genel kurulun onayına gerek olmaksızın, esas sermaye payını iktisap eden kişiye geçer. Yine TTK'nın 494. maddesi ikinci fıkrasının aynı yöndeki düzenlemesi ile şirket paylarının miras gereği iktisap edilmeleri hâlinde, bunların mülkiyeti ve bunlardan kaynaklanan malvarlığına ilişkin hakların derhâl; genel kurula katılma haklarıyla oy haklarının ise ancak şirketin onayı ile birlikte devralana geçeceğini belirtmek sureti ile miras yolu ile intikal eden şirket hisselerine ilişkin özel düzenlemeler getirilmiştir.
\tDavalı şirkette pay sahibi (15.000 adet) olan ...’nun vefatı üzerine ...’na ait paylar mirasçılarına geçmiş olup, her bir mirasçı bu paylar üzerinde elbirliği mülkiyet hükümlerine göre hak sahibi olmuşlardır. Dava konusu olan ve iptali istenen genel kurul hazirun cetveli incelendiğinde müteveffa ...’nun paylarını temsilen kimsenin genel kurula katılmadığı, ...’nun mirasçıları ve aynı zamanda davalı şirketin diğer ortakları olan davacı ve dava dışı ... ... ve ...' ın genel kurula katıldığı , toplantı ve karar nisaplarının bu şekilde oluşturulduğu anlaşılmaktadır.
\tTürk Ticaret Kanunu’nun 418. maddesi ile genel kurullar, bu Kanun’da veya esas sözleşmede, aksine daha ağır nisap öngörülmüş bulunan hâller hariç, sermayenin en az dörtte birini karşılayan payların sahiplerinin veya temsilcilerinin varlığıyla toplanacağı, ilk toplantıda anılan nisaba ulaşılamadığı takdirde, ikinci toplantının yapılabilmesi için nisap aranmayacağı, kararların toplantıda hazır bulunan oyların çoğunluğu ile verileceği düzenlenmiştir.
\tTürk Ticaret Kanunu’nun payların bölünememesi başlıklı 477. maddesinde ise “Pay şirkete karşı bölünemez. Bir payın birden fazla sahibi bulunduğu takdirde, bunlar şirkete karşı haklarını ancak ortak bir temsilci aracılığıyla kullanabilirler. Böyle bir temsilci atamadıkları takdirde, şirketçe söz konusu payın maliklerinden birine yapılacak tebligat tümü hakkında geçerli olur. Genel kurul, sermaye tutarı aynı kalmak şartıyla, esas sözleşmeyi değiştirmek suretiyle, payları, asgari itibarî değer hükmüne uyarak, itibarî değerleri daha küçük olan paylara bölmek veya payları itibarî değerleri daha yüksek olan paylar hâlinde birleştirmek yetkisine haizdir. Şu kadar ki, payların birleştirilebilmesi için her pay sahibinin bu işleme onay vermesi gerekir.” hükmü bulunmaktadır.
\t Aynı Kanunun 494/2. maddesinde de “Payların miras, mirasın paylaşımı, eşler arasındaki mal rejimi hükümleri veya cebrî icra gereği iktisap edilmeleri hâlinde, bunların mülkiyeti ve bunlardan kaynaklanan malvarlığına ilişkin haklar derhâl; genel kurula katılma haklarıyla oy hakları ise ancak şirketin onayı ile birlikte devralana geçer.” hükmünü içermektedir.
\tDavacı ve diğer ortaklara mütevaffa ...’nun payı miras olarak intikal etmiş davacı ve diğer ortaklara geçen paylar elbirliği mülkiyet hükümlerine tabi olup, henüz müşterek mülkiyete dönüşmediğinden TTK 477. maddesi uyarınca mirasçılar kendi arasında anlaşamadığından terekeye temsilci atanması ve sonrasında genel kurulun yapılması gerekmektedir.Somut olayda ancak anılan şekilde genel kurulda toplantı ve karar nisapları oluşacaktır. (Emsal Yargıtay 11 Hukuk Dairesi'nin 02.11.2022 tarih, 2021/3662 E 2022/7682 K sayılı ilamı)
\tMüteveffanın mirasçıları da yine diğer pay sahipleri olmasına rağmen mirasçılar birlikte hareket etmedikleri gibi terekeye de temsilci atanmadığından ana sözleşmede de belirtiltildiği üzere muristen kalan paylara el birliği halinde paydaş olanlara ait %25 payın genel kurulda temsil edildiğinden söz edilemez. Olumsuz oy kullanan davacının payı ise %25 olduğu gözetildiğinde geriye kalan %50 pay gerekli nisabı sağlamamaktadır . Dolayısıyla anılan karar açıklanan nedenle yok hükmündedir.
\tHal böyle olunca , açıklanan nedenlerle genel kurulda toplantı ve karar nisabı oluşmadığından genel kurulda alınan kararlar yok hükmünde olup, genel kurul kararlarının iptaline yönelik talebin bu gerekçe ile kabulü gerekirken mahkemece yazılı olduğu şekilde gerekçe oluşturulması usul ve yasaya aykırı bulunmakla , kararın gerekçe yönünden kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir.
\tTüm bu nedenlerle , davalı vekilinin istinaf başvurusunun kamu düzeni gözetilerek kabulü ile, ilk derece mahkemesinin kararının \" 05/04/2022 tarihli genel kurulun iptaline yönelik \" kararının gerekçe yönünden kaldırılarak davacının davasının kabulüne, davalı şirketin 05/04/2022 tarihli tarihli genel kurul kararlarının yoklukla malul olduğunun tespitine, davalının sair istinaf itirazlarının reddine karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
\tHÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
\tA)1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun kamu düzeni gözetilerek KABULÜ ile,
\tAnkara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 30/11/2022 tarih ve 2022/312 Esas 2022/976 Karar sayılı kararının HMK'nın 353/(1).b-2 maddesi uyarınca 05/04/2022 tarihli genel kurulda alınan kararlar iptali istemli dava yönünden KALDIRILMASINA,
\tB) Davacının davasının 05/04/2022 tarihli genel kurul kararı yönünden KABULÜ ile,
\t1- Davalı şirketin 05/04/2022 tarihli tarihli genel kurul kararlarının yoklukla malul olduğunun TESPİTİNE,
\t2-Alınması gerekli 732,00 TL harçtan başlangıçta peşin alınan 80,70 TL'nin mahsubu ile bakiye 651,30 TL'sinin davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına ,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri olarak 80,70 TL başvurma harcı, 80,70 TL peşin harç, 11,50 TL vekalet harcı, 208,50 TL posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 462,10 TL'nin 1/2 si olan 231,05 TL nin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen dava yönünden (istinafa gelenin sıfatı ve aleyhe hüküm verme yasağı gereği ilk derece mahkemesi karar tarihinde yürürlükte bulunan ) AAÜT gereğince 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
5-Dosya kapsamında bulunan bakiye gider avansının, HMK'nun 333. maddesi ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yönetmeliği'nin 47/1 maddesi uyarınca, kararın kesinleşmesine müteakip davacı tarafa iadesine,
\tC)1-Davalı taraftan istinaf karar harcı olarak alınan 179,90 TL harcın talep halinde davalıya iadesine,
\t2-Davalı tarafça istinaf aşamasında yapılan 492,00 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı ile 107,00 TL dosyanın istinafa gönderim giderinin olmak üzere toplam 599,00 TL yargılama giderinin tarafların haklılık durumu göz önünde bulundurularak davalı taraf üzerinde bırakılmasına,
\t3-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından taraflar yararına vekalet ücreti taktirine yer olmadığına, \t
\tDosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda\tHMK'nın 361. maddesi uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde Yargıtay'da temyiz kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 27/03/2026
Başkan- Üye - Üye - Zabıt Katibi -