T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO\t: 2025/2135
KARAR NO\t: 2026/722
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 26/03/2025
NUMARASI: 2024/229 E - 2025/267 K
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit
BİRLEŞEN İSTANBUL 2.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN
2024/333 ESAS 2024/425 KARAR SAYILI DOSYASI
DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali
KARAR TARİHİ: 12/03/2026
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının İstanbul Avrupa yakası bölgesinde görevli elektrik tedarik şirketi olan uyuşmazlık dışı ... A.Ş.'nin ticarethane grubu sözleşmeli abonesi olarak ... tesisat hizmet numaralı kullanım yerinde elektrik enerjisi kullanmakta olduğunu, aleyhine tedbir istenilen şirket tarafından, davacının mezkür kullanım yerinde kaçak elektrik kullanıldığı iddiası ile düzenlenen kaçak elektrik tespit tutanağına dayanılarak 04/03/2024 tarihli, 715.637,45-TL bedelli kaçak elektrik tüketim faturası ve aynı tarihli, 315.573,25-TL bedelli kaçak ek tüketim faturası ile davacı adına toplam 1.031.210,70-TL kaçak elektrik tüketim borcu tahakkuk ettirildiğini, mezkür faturaların suretlerinin sunulmasına karşılık, kaçak elektrik tespit tutanağının suretinin aleyhine tedbir istenen tarafından mevzuata aykırı olarak davacıya verilmediğinden sunulamadığını, davacı tarafından kaçak elektrik kullanılmadığını belirterek; 715.637,45-TL bedelli ve 04.03.2024 tarihli, 315.573,25-TL bedelli faturalar ile borç olarak tahakkuk ettirilen 1.031.210,70-TL'nın şimdilik 500,00-TL kısmından davacının borçlu olmadığının tespitine, yargılama harç ve giderleri ile vekâlet ücretinin de davalıya yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiş, bilahare ıslah ile 670.261,38-TL kısmından borçlu olmadığının tespitine karar verilmesin isitemiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı şirket personellerince, ... hizmet numaralı adreste, 01/03/2024 tarihinde yapılan kontrolde, dağıtım sistemine müdahale ederek ayrı bir hat çekmek sureti ile elektrik enerjisi tüketildiğinin tespiti üzerine, tüketimin, zabıt tarihinde cari olan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin 42/1-b maddesi kapsamında olduğunun kabulü ile dava konusu, 01/03/2024 tarihli ve ... seri nolu kaçak elektrik tespit tutanağının tanzim edildiğini, ... seri nolu tutanağa istinaden, davalı şirket tarafından, zabıt tarihinde cari olan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin ilgili maddeleri ışığında tespit edilen77490 kwh kaçak elektrik tüketim miktarı karşılığı olarak 715.637,45 TL, kaçak elektrik 79642 kwh kaçak elektrik tüketim miktarı karşılığı olarak 315.573,25 TL kaçak ek faturasının tahakkuk edildiğini, davalı şirket tarafından gerçekleştirilen tespit ve tahakkukun mevzuata uygun olup elektriğe ilişkin tespit ve tahakkukta hata bulunduğunu iddia eden davacının bu hususu ispatlaması gerektiğini, Koşulları somut olayda mevcut olmayan ihtiyati tedbir talebinin reddi gerektiğini belirterek; davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
Birleşen İstanbul 2.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2024/333 Esas 2024/425 Karar Sayılı dosyada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı/borçlunun kullanımında olan \"Cumhuriyet Mah. ... Cad. No:... Bahçelievler/İstanbul\" adresinde kurulu bulunan ... hizmet numaralı tüketim noktasına ait tesisat mahallinde saha ekipleri tarafından 01.03.2024 tarihinde yapılan kontrollerde \"ilgili kullanım yerinde dağıtım sistemine müdahale ederek ayrı bir hat çekmek sureti ile sayaçtan geçirmeksizin elektrik enerjisi tükettiği\"nin tespit edildiğini, tespite istinaden ... nolu kaçak tespit tutanağı tanzim edildiğini, kaçak elektrik kullanımının mahkemeye sunulacak olan video kaydında da açıkça görüleceğini, davalı borçlu aleyhine tutanağa istinaden, davalı borçlunun kullandığı kaçak tüketim, zabıt tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümleri gereği hesap edildiğini, yapılan hesaplama karşılığı toplam 715.637,45-TL kaçak kullanım faturası ve 315.573,25-TL kaçak ek tüketim faturası tahakkuk ettirildiğini, fatura bedellerine gecikmiş gün faizi ve faizin KDV'si ilave edilerek 1.032.654,39-TL'nin tahsili amacıyla İstanbul 37. İcra Dairesi... sayılı takip dosyası ile ödeme emri gönderildiğini, davalı/borçlu şirket ve yetkilileri tarafından borca itiraz edilmesi üzerine takibin durduğunu, İstanbul BAM 3. Hukuk Dairesi 2022/2408 E. Ve 2023/1543 K. Sayılı ilamında da görüleceği üzere Limited şirket yetkilisinin de kaçak elektrik kullanımından sorumlu olduğunu, bu nedenle dosyada taraf olarak eklendiğini, davalı/Borçlunun mükerrer kaçak elektrik kullanımının da bulunduğunu, ... No'lu tutanağı da ekte sunduklarını, hesaplama konusunda dikkate alınması gerektiğini, ayrıca karşı yanın kaçak elektrik kullanımını alışkanlık haline getirmiş olduğunun da işbu mükerrer kaçak elektrik kullanım tutanağı ile açıkça görüldüğünü, kaçak elektrik tespit tutanaklarının Hukuk Genel Kurulunun ve müstakar Yargıtay içtihatları gereği aksi ispat edilinceye kadar geçerli belgelerden olduğunu beyanla itirazın iptali ile davalı/borçlular aleyhine hükmolunacak meblağın % 20’sinden az olmamak kaydıyla icra inkâr tazminatı ödemeye mahkûm edilmesine karar verilmesi talep ve dava etmiştir.
İlk Derece Mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonunda; \" Dosyaya yansıyan davacı birleşen davada davalı tarafın iş yerinde çekilen görüntülere ilişkin CD kayıtları, söz konusu görüntüler kapsamında düzenlenen 01/03/2024 tarih ve ... sayılı kaçak elektrik tutanağı alınan bilirkişi raporlarından da anlaşıldığı üzere davacının perakende satış sözlemesi mevcut olmasına rağmen harici hat çekerek sayaçtan geçirilmeksizin kullanım sureti ile kaçak tüketim yaptığı tespit edilmiş, elektrik dağıtım şirketnin yetkililerinin tutmuş oldukları kaçak tüketim tutanaklarının aksi davacı birleşen davada davalı şirket tarafından kanıtlanamamış bu hali ile davacı birleşen davada davalının kaçak elektrik tükettiği anlaşılmıştır. Dosyaya yansıyan CD görüntüleri ile kaçak elektrik tüketim tutanakları doğrultusunda inceleme yapılarak rapor alınması için mahkemece görevlendirilen elektrik mühendisi bilirkişisinden alınan kök ve ek raporda belirtildiği üzere davacı birleşen davada davalı tarafın eyleminin Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmelik 45. Maddesindeki; “sayaç harici hattan kaçak elektrik kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada kullanım süresi esas alınır. Bu süre 180 günü geçemez. Belirtilen sürenin dışında, tüketicinin kaçak elektrik başlangıç tarihinin doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmesi halinde, kaçak tüketime ek olarak geriye dönük normal tüketim hesabı yapılır” hükmüne göre kullanım süresi belirlenmiştir. Kaçak tüketim tespit tutanağına göre davacı birleşen davada davalının kaçak tüketimi 01/03/2024 tarihinde video kaydı ve davacının tespit tutanağına imzası alınarak tespit edilmiş, söz konusu belgeli tespitler doğrultusunda davacı birleşen davalı aleyhine 180 gün kaçak tüketim süresi ve 180 gün ek tüketim süresi olmak üzere 360 günlük tüketim süresi ve günlük 8 saat üzerinden hesaplama yapıldığı anlaşılmış kaçak tüketim tutanaklarına göre tespit edilen harici hat üzerindeki cihazların toplam kurulu gücünün 20,5 kW, saat oluduğu görülmüş, söz konusu değerler gözetildiğinde davacı birleşen davada davalı tarafın 20,5 kWh×8saat×180gün= 29520 kWh miktarında kaçak elektrik tükettiği anlaşılmıştır. Davacı birleşen davada davalının 16.06.2017 tarih ve ... sayılı kaçak elektrik
tutanağıyla daha öncesinde de kaçak tüketim yaptığı tespit edildiğinden Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği Madde 46: “Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketicinin hesaplanan tüketimi, dahil olduğu tüketici grubuna kaçak elektrik tükettiği tarihteki tarifenin 2 katı ile çarpılarak, kaçak enerji tüketim bedeli hesaplanır” hükmüne göre kademeli tarife uygulanarak 29520 kWh tüketimin 180gün×30
kWh/gün=5400 kWh düşük fiyattan, bakiye 24120 kWh yüksek fiyattan hesaplanmak sureti ile yapılan hesaplamada davacının kaçak elektrik tüketim bedelinin 251.185,97 TL olduğu, ek tüketim süresi 180 gün, harici hattın kurulu gücü 20,5 kW, ortalama günlük ortalama çalışma saati
8 saat olduğundan; ek tüketim 20,5 kWh×8saat×180gün= 29520 kWh olarak yönetmelik baz alınarak yapılan hesaplamaya göre ek tüketim bedelinin ise 109.760,35 TL olduğu dikkate alındığında asıl davada, davacı birleşen davada davalının kaçak olarak tükettiği elektrik bedelinin 360.956,32 TL olduğu anlaşıldığından ıslah dilekçesi gözetilerek davanın kabulü ile Davacının 04.03.2024 tarihli, ... no’lu ve 715.637,45-TL bedelli ve 04.03.2024 tarihli, ... no’lu ve 315.573,25-TL bedelli faturalar nedeniyle davalıya 670.261,38-TL borçlu olmadığının tespiti yönünde, Birleşen davada davanın Kısmen kabulü ile davacı tarafından davalı aleyhine başlatılan İstanbul 37.İcra Müdürlüğünün... Esas sayılı takip dosyasına davalı tarafından yöneltilen itirazının kısmen iptaline, takibin 360.946,32 TL Asıl alacak, 351,97-TL İşlemiş faiz 63,35 İşlemiş faizin KDV'si olmak üzere toplam 361.361,64-TL üzerinden takip tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte devamına,Fazlaya ilişkin istemin reddine, Alacak yargılamayı gerektirdiğinden inkar tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. Mahkememizin 26/03/2025 tarihli duruşmasının asıl dava yönünden 1 no.lu ara kararı her ne kadar \"Davanın Kısmen KABULÜ ile;\" yazılmış ise de maddi hata sonucu sehven ''kısmen'' yazılmış olup, gerekçeli kararda \"Davanın KABULÜ ile;\" şeklinde düzeltme yapılmıştır. \" gerekçeleriyle
Asıl Dava Yönünden Davanın KABULÜ ile;
Davacının 04.03.2024 tarihli, ... no’lu ve 715.637,45-TL bedelli ve 04.03.2024 tarihli, ... no’lu ve 315.573,25-TL bedelli faturalar nedeniyle davalıya 670.261,38-TL borçlu olmadığının tespitine,
Birleşen dosya yönünden; 1-Davanın Kısmen KABULÜ ile davacı tarafından davalı aleyhine başlatılan İstanbul 37.İcra Müdürlüğünün... Esas sayılı takip dosyasına davalı tarafından yöneltilen itirazının kısmen iptaline, takibin 360.946,32 TL Asıl alacak, 351,97-TL İşlemiş faiz 63,35 İşlemiş faizin KDV'si olmak üzere toplam 361.361,64-TL üzerinden takip tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte devamına,Fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Alacak yargılamayı gerektirdiğinden inkar tazminatı talebinin reddine,
Karara karşı asıl ve birleşen davalarda tarafların istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.
Davacı/birleşen dosya davalısı vekil istinaf başvurusunda önceki iddialarını tekrarla birlikte özet olarak; hükme esas alınan bilirkişi ek raporunda, kaçak elektrik faturası ve kaçak ek tüketim faturası yönünden yapılan tespitler EPTHY hükümlerine aykırı olduğunu, bilirkişi raporunda; kaçak elektrik tüketim miktarının belirlenmesinde “bağlantı gücü” olarak, kaçak elektrik tespit tutanağında harici hattan enerji aldığı iddia edilen cihazların toplam kurulu gücü olarak gösterilen 20,5 kW değerin esas alınmasının hatalı olduğunu, cihazların etiket bilgilerini içeren cihazın çalıştığına ilişkin görüntülü tespit olmadığını, kaçak kullanım başlangıç tarihinin günlük tüketim miktarının düştüğü tarih olan 29.02.2024 tarihi olarak kabul edilerek bu tarih ile kaçak tespit tutanağının düzenlendiği tarih olan 01.03.2024 tarihleri arasındaki 1 günlük süre esas alınarak hesaplama yapılması gerekirken 180 gün üzerinden hesaplama yapılması usul ve yasaya aykırı olduğunu, ek tüketim tahakkuku yapılabilmesi için, kaçak elektrik kullanımı başlangıç tarihinin doğru bulgu ve belgelere dayalı olarak tespit edilmesi gerekli olması karşısında, somut olayda, kaçak elektrik kullanımı başlangıç tarihi ise, doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmediğinden ek tüketim tahakkuku yapılabilmesi olanaksız olduğunu, müvekkili şirketin temsil ve ilzama yetkili temsilcileri gerçek kişi müvekkillerinin, iddia edilen haksız fiil nitelikli kaçak elektrik enerjisi kullanımından sorumlu olabilmeleri için, - emsal Yargıtay içtihatları ışığında - haksız fiil nitelikli eylemi bizzat gerçekleştirmeleri veya gerçekleşmesinde söz, imza ve fiilleri ile katkıda bulunmaları veya haksız eylem sebebiyle kusurlu görülerek ceza mahkemesince mahküm edilmeleri gerektiğini, gerçek kişi müvekkilleri yönünden davanın reddi gerektiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir.
Davalı/birleşen dosya davacısı vekili istinaf başvurusunda önceki iddialarını tekrarla birlikte özet olarak; müvekkili şirket tarafından gerçekleştirilen kaçak elektrik tespit ve tahakkuku mevzuata uygun olduğunu, kaçak elektrik tespit tutanağının karşı yanca imzalanmış olmasının tek başına tutanağı ikrar mahiyetinde olduğunu, eksik araştırma ve inceleme ile itirazlarının karşılanmadığı bilirkişi raporu esas alınarak hüküm kurulmasının hatalı olduğunu, raporda çalışma saati ve hesaplamaya esas gün sayısının hatalı olduğunu, uygulanan faiz türünün hatalı olduğunu birleşen dosyada vekalet ücretinin hatalı hesaplandığını ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir.
Dava, asıl dosya yönünden kaçak tespitine dayalı yapılan tahakkuku nedeniyle menfi tespit, birleşen dosyalar yönünden ise aynı tahakkukuna dayalı başlatılan takip nedeniyle itirazın iptali taleplerine ilişkindir.
Mahkemesince taraf delilleri toplanarak bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Bilirkişi ... raporunda özetle \" Davacının, Bahçelievler, Cumhriyet Mahallesi, ... Caddesi, ...adresinde bulunan ticarethanesinde (Kasap Dükkanı); perakende satış sözleşmesi mevcutken ayrı bir hat çekmek suretiyle sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tükettiği davalı şirket elemanlarınca 01.03.2022 tarih ve ... sayılı kaçak elektrik tutanağıyla tespit edilmiştir. Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği Madde-42: Perakende satış sözleşmesi mevcutken ayrı bir hat çekmek suretiyle sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tüketilmesi, kaçak elektrik enerjisi tüketimi kabul edildiğinden dava konusu olay kaçak elektrik enerjisi tüketimi olduğu kanaatine varılmıştır.Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmelik 45. Maddesindeki; “sayaç harici hattan kaçak elektrik kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada kullanım süresi esas alınır. Bu süre 180 günü geçemez. Belirtilen sürenin dışında, tüketicinin kaçak elektrik başlangıç tarihinin doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmesi halinde, kaçak tüketime ek olarak geriye dönük normal tüketim hesabı yapılır” göre kullanım süresi 07.03.2023-03.03.2024 arasında 360 gün olarak belirlemiştir. Bu sürenin 180 gününü kaçak tüketim süresi, 180 gününü de ek tüketim süresi kabul ederek hesaplanacaktır.Dava konusu kullanım yeri ticarethane olup ortalama günlük çalişma saati Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği Madde-45 göre 8 saattir. Harici hat üzerindeki şok dolabı ve klima fasılalarla çalıştığından en fazla 8 saat elektrik enerjisi tüketmektedirler. Bundan dolayı tüketim miktarlarının hesaplamaları ortalama günlük çalışma saati 8 saat üzerinden yapılacaktır.Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği Madde-44; “Mühürlenmiş sayaçtan geçirilmeksizin ayrı bir hat çekilerek birtakım cihazlar kaçak olarak beslenmiş ise, tüketilen elektrik enerjisi sadece bu hat üzerindeki cihazların kurulu gücü dikkate alınarak hesaplanır” hükmüne gore hesaplanacaktır. Kaçak kullanım süresi 180 gün, harici hat üzerindeki cihazların toplam kurulu gücü 20,5 KW, ortalama günlük çalışma saati 8 saat olduğundan; davalının tükettiği kaçak elektrik enerjisi miktarı 20,5 kWhx8saatx180gün: 29520 kWh olarak hesaplanmıştır... Davacı ... ... Ltd. Şti.'nin İstanbul 37. İcra Müdürlüğü'nün... E sayılı dosyası kapsamında davalı ... A.Ş.'ne 361.361,64 TL toplam borcunun bulunduğu, davalı ... A.Ş.'nin takipteki 1.032.654,39 TL alacağının 671.292,75 TL'den borçlu bulunmadığı kanaatine varılmıştır...Davacı ... A.Ş.'nin takip tarihi itibariyle davalı ... ... Ltd. Şti.'den İstanbul 37. İcra Müd.'nün... sayılı dosyası kapsamında 361.361,64 TL alacağının bulunduğu kanaatine varılmıştır\" şeklinde görüş bildirmiş, ek raporunda da aynı görüşlerini tekrarlamıştır. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 204. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca; \"İlgililerin beyanına dayanılarak noterlerin tasdik ettikleri senetlerle diğer yetkili memurların görevleri içinde usulüne uygun olarak düzenledikleri belgeler, aksi ispatlanıncaya kadar kesin delil sayılırlar.
Özel hukuk tüzel kişisi olan talep eden şirkette hizmet akdiyle çalışan görevliler tarafından düzenlenen kaçak tespit tutanaklarının, 6100 sayılı Kanun'un 204 üncü maddesinin ikinci fıkrasında sayılan belgelerden olmadığı tartışmasızdır. Eş söyleyişle, kaçak elektrik tutanağı, aksi sabit oluncaya kadar geçerli belgelerden değildir ( Y.3.HD 2021/4894 E., 2021/10580 K.; 2022/8164 E-2023/954 sayılı ilamları da aynı yöndedir.).
30.05.2018 tarihli ''Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği\" nde;Kaçak ve Usulsüz Elektrik Enerjisi Tüketimi
Kaçak elektrik enerjisi tüketimi halleri
MADDE 42 – (1) Gerçek veya tüzel kişinin kullanım yerine ilişkin olarak;
a) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşma olmaksızın dağıtım sistemine müdahale ederek elektrik enerjisi tüketmesi,
b) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken ayrı bir hat çekmek suretiyle dağıtım sistemine müdahale ederek sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tüketmesi,
c) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken sayaçlara veya ölçü sistemine müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle,eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan geçirilerek, mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi,
ç) Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin ilgili mevzuata uygun olarak kestiği elektrik enerjisini, mücbir sebep halleri dışında açması, kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir.
Kaçak elektrik enerjisi tespit süreci
MADDE 43 – (1) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri kapsamında doğrudan dağıtım sistemine yapılan müdahalelerde dağıtım sistemine olan bağlantılar ortadan kaldırılır. Kullanım yerinde EK-5’te yer alan kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlenir ve kullanım yerinin elektriği kesilir.
(2) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sayaca müdahale edildiğine ilişkin şüpheye sebep olacak bir bulguya rastlanılması halinde aşağıda belirtilen kaçak tespit süreci başlatılır;
a) Sayaç sökülerek yerine uygun bir sayaç takılmak sureti ile mevcut sayaç incelemeye alınır.
b) (Değişik:RG-20/2/2021-31401) Sökülen ve takılan sayaçlarla ilgili EK-6’ da yer alan bilgilerin tamamını içeren sayaç değiştirme tutanağı düzenlenir ve bu tutanağın bir örneği kullanım yerine bırakılır. İletişim bilgilerinin bulunması halinde tüketiciler kısa mesajla bilgilendirilir. Ayrıca yedinci fıkra kapsamında sayaçlar seri numaraları görülecek şekilde fotoğraflanır.
c) İnceleme sonucunda sayaca müdahale edilerek tüketimin doğru tespit edilmesinin engellenmesi suretiyle elektrik enerjisinin eksik veya hatalı ölçülerek veya hiç ölçülmeden tüketildiğinin laboratuvar raporu ile tespiti halinde EK-5’te yer alan kaçak tespit tutanağı düzenlenir.
ç) Laboratuvar raporu, kaçak elektrik tespit tutanağı ve ödeme bildirimi beraber tüketiciye bildirilir ve aynı süre içerisinde kesme bildirimi düzenlenmek suretiyle kullanım yerinin elektriği kesilir.
(3) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi kapsamında kullanım yerinde EK-5’te yer alan kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlenir ve kullanım yerinin elektriği kesilir.
(4) (Değişik:RG-8/4/2022-31803) Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentleri kapsamındaki tüm tespitler için, (a) ve (ç) bentleri kapsamında ise tüketimin doğru tespit edilmesinin engellendiğinin tespiti halinde kaçak elektrik enerjisi tüketimi tespit edilen gerçek veya tüzel kişiler hakkında Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunabilir.
(5) Kaçak elektrik enerjisi tüketiminin tespit edilmesinde, ilgili tüzel kişinin tespitini doğru bulgu ve belgelere dayandırması ve tüketici haklarının ihlal edilmemesi esastır.
(6) (Mülga:RG-20/2/2021-31401)
(7) (Değişik:RG-20/2/2021-31401)Bu madde kapsamında yapılan tespit ve işlemler kullanım yerini de içerecek şekilde fotoğraflanır.
Kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanması
MADDE 44 – (1) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bentleri kapsamındaki kaçak olarak tüketilen elektrik enerjisi miktarı, tüm tüketiciler için;
a) Öncelikle tüketimi doğru olarak kaydetmiş olan yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerine göre,
b) Tüketimi doğru olarak kaydetmiş yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerinin bulunmaması durumunda, ihtilafsız aynı dönem ki tüketim miktarına göre, hesaplanır. (b) bendi kapsamında, kaçak kullanım tespitinin yapıldığı tarihten geriye dönük olarak yapılan incelemeler
sonucunda, tüketim değerlerinin düşmeye başladığı tarih tespit edilebiliyorsa, bu tarihten önceki aynı dönem, ihtilafsız dönem olarak kabul edilir.
(2) Birinci fıkra kapsamında doğru tespit edilmiş tüketim değeri yoksa, kullanım yerinin müstakil trafolu olup olmamasına bakılmaksızın;
a) Meskenlerde, proje varsa projesinde belirtilen gücün kullanma faktörü olan 0,60’ı, projesi yok ise, basit yapılarda 3 kW, diğerlerinde 5 kW’nın altında olmamak üzere bağlantı gücüne ve ortalama günlük çalışma saatine göre, yöresel özellikler ve benzer yapılar göz önüne alınarak,
b) Diğer tüketici gruplarında, tespit edilen kurulu gücün kullanma faktörü olarak alınan 0,60 ile çarpımı sonucu bulunan değer bağlantı gücü olarak kabul edilir ve bu değer 3 kW’nın altında olmamak üzere ortalama günlük çalışma saatlerine göre hesaplanır. Bu tür hesaplamaların yapılamaması durumunda, tüketilen elektrik enerjisi miktarı aynı yörede bulunan benzer kullanım yerlerinin ortalama tüketimlerine göre hesaplanarak tespit edilir.
(3)42. maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında, mühürlenmiş sayaçtan geçirilmeksizin ayrı bir hat çekilerek birtakım cihazlar kaçak olarak beslenmiş ise, tüketilen elektrik enerjisi sadece bu hat üzerindeki cihazların kurulu gücü dikkate alınarak hesaplanır.
(4) 42 . maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi çerçevesindeki tespitlerde; elektrik enerjisinin kesildiği tarihteki endeks değeri ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihteki endeks değeri arasındaki fark dikkate alınarak hesaplama yapılır.
Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ve faturalanmasında esas alınacak süre:
MADDE 45–(1) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketiciye yapılacak faturalandırmada, aşağıda yer alan süreler esas alınır;
a) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) bendi çerçevesindeki tespitlerde; doğru bulgu ve belgelere dayandırılması kaydıyla kaçak elektrik enerjisi kullanılmaya başlandığı tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süre olup bu süre 12 ayı geçemez. Doğru bulgu ve belgelerin bulunmaması halinde bu süre 90 gün olarak alınır.
b) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada kullanım süresi esas alınır, bu süre 180 günü geçemez.
c) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi çerçevesindeki tespitlerde; son endeks okuma ile tutanak düzenlenmiş olması kaydıyla kontrol, mühürleme, kesme-bağlama, sayaç değiştirme işlemleri gibi, sayaç mahallinde dağıtım şirketince gerçekleştirilmiş olan en son işlem tarihi ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihe kadar olan süredir ve bu süre 90 günü geçemez.
ç) Birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirtilen sürenin dışında, tüketicinin kaçak elektrik enerjisi kullanım başlangıç tarihinin doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmesi halinde, kaçak tüketime ek olarak birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirlenen başlangıç tarihinden itibaren, doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmiş kaçak elektrik enerjisi kullanımı başlangıç tarihine kadar geriye dönük normal tüketim hesabı yapılır.
1) Kaçak tüketimi ile kaçağa ilişkin normal tüketim hesabında esas alınacak sürelerin toplamı 12 ayı geçemez. Yapılacak hesaplamada tüketimin yapıldığı kabul edilen dönemlerdeki birim fiyatlar dikkate alınır ve gecikme zammı alınmaz.
(2) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada esas alınacak süre, tüketicinin tespite konu elektrik enerjisinin kesildiği tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süredir.
(3) Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ortalama günlük çalışma saatleri;
a) Meskenlerde; 5 saat,
b) Tarımsal sulama tüketici grubunda yer alan tüketicilerde; ilgili Tarım İl Müdürlüğünden ürün bazında alınacak sulama sezonu saati bilgisi çerçevesinde belirlenen saat,
c) Sanayi tüketici grubundan enerji alanlar ile turistik tesisler, akaryakıt istasyonları, hastaneler, alışveriş merkezleri gibi vardiyalı hizmet veren tüketicilerden, tek vardiyalı çalışanlar için 7 saat, iki vardiya çalışanlar için 14 saat, üç vardiya çalışanlar için 21 saat,
ç) Diğer tüketicilerde; 8 saat, olarak kabul edilir.
(4) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması olmayanlara, çalışma saatleri %20 oranında artırılarak uygulanır. Üç vardiya çalışanlar için bu süre 24 saat olarak kabul edilir.
(5) Üçüncü fıkranın (c) bendinin uygulanmasında, vardiya sayısının tespitinde kaçak tespiti yapan kuruluşun görevlilerinin tespiti ve şirket kayıtları, bunun mümkün olmaması halinde kamu kurum ve kuruluşları tarafından verilen resmi belgeler göz önüne alınır. Çalışma saatlerinin üçüncü fıkranın (c) bendinde belirtilenlerden daha fazla olmasının tespiti durumunda ise tespit edilen saatler esas alınır.
Kaçak elektrik enerjisi tüketiminin faturalandırılması
MADDE 46–(1) Tüm kaçak kullanımlara ilişkin hesaplamalar Kurul onaylı tarife tablolarındaki ilgili tüketicinin tüketici grubuna ilişkin tek terimli, tek zamanlı aktif enerji ve dağıtım tarifesi üzerinden yapılır. Yapılan hesaplamalarda reaktif enerjiye ve trafo kayıplarına ilişkin bedeller dikkate alınmaz.
(2) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketicinin, 44 üncü madde çerçevesinde hesaplanan tüketimi, dahil olduğu tüketici grubuna kaçak elektrik enerjisi tükettiği dönemde uygulanmakta olan ve birinci fıkrada kapsamı belirtilen tarifenin 1,5 katı ile çarpılarak, kaçak enerji tüketim bedeli hesaplanır ve bu bedel fatura edilir.
(3) Tüketicinin aynı veya başka bir kullanım yerinde mükerrer kaçak elektrik enerjisi tükettiğinin tespiti edilmesi durumunda, kaçak elektrik enerjisi tüketiminin tespit edildiği tarihte yürürlükte olan ve birinci fıkrada kapsamı belirtilen tarifenin 2 katı göz önüne alınarak hesaplama yapılır.
(4) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması olmayanlara ilişkin kaçak elektrik enerjisi tüketimindeki hesaplamalar, ticarethane tüketici grubuna uygulanan birinci fıkrada kapsamı belirtilen tarife üzerinden yapılır.\" şeklinde düzenleme yapılmıştır.
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin 2013/5476 Esas- 2013/8924 Karar nolu ilamında belirtildiği üzere; 4721 sayılı Türk Medeni Kanunun 49.maddesi hükmüne göre tüzel kişiler, kanuna ve kuruluş belgelerine göre gerekli organlara sahip olmakla, fiil ehliyetini kazanırlar. Aynı kanunun 50. maddesi hükmüne göre de organları, hukukî işlemleri ve diğer bütün fiilleriyle tüzel kişiyi borç altına sokarlar ve organlar, kusurlarından dolayı ayrıca kişisel olarak sorumludurlar. Bu hukuksal olguların sonucu olarak tüzel kişinin organı niteliğindeki yöneticilerin, tüzel kişi adına ve yararına işledikleri haksız fiillerden dolayı zarar gören üçüncü kişilere karşı tüzel kişi ile birlikte Türk Borçlar Kanunu'nun 49 ve Türk Medeni Kanunu'nun 50/3.maddesi hükmüne göre haksız fiil faili olarak sorumlu tutulmaları gerekir.
Bu halde tüzel kişinin ve organlarının sorumluluğun türünün Borçlar Kanunu'nda düzenlenen zincirleme (müteselsil) sorumluluk olacağı kuşkusuzdur.
Buna göre, tutanağın imzalanmış olmasının tutanak tespitlerini ikrar niteliğinde olup hesaplamaya etkisinin olmayacağı, kaçak kullanımın haksız fiil olması nedeniyle tüzel kişi yetkililerinin de sorumlu tutulmaları gerektiği, bilirkişi tarafından yapılan hesaplamanın mevzuat hükümlerine uygun olduğu, kaçak başlangıç tarihinin davalı alacaklı tarafından doğru bulgu ve belgeyle kanıtlanamadığı, taraflar arsındaki abonelik ilişkisi nedeniyle uygulanan faizin hatalı olmadığı anlaşılmakla mahkemece rapor esas alınarak yazılı şekilde karar verilmesi isabetli bulunmuş, davanın tazminata ilişkin olmayıp fatura alacağına yönelik olduğu, vekalet ücreti yönünden yapılan hesaplamanın da tarife hükümlerine uygun olduğu anlaşılmıştır.
Bu itibarla, ilk derece mahkemesince verilen kararın mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesi bakımından usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmamasına göre,...'in Birleşen İstanbul 2.Asli Ticaret Mahkemesi'nin 2024/333 Esas sayılı dosyasına dair istinaf başvurusunun ve ...'ın asıl ve birleşen İstanbul 14.Asli Ticaret Mahkemesi 2024/229 Esas sayılı ve İstanbul 2.Asli Ticaret Mahkemesi'nin 2024/333 Esas sayılı dosyasına dair istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca ayrı ayrı reddine karar verilmesi gerekmiştir.
K A R A R : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Tarafların istinaf başvurularının HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca ayrı ayrı reddine
Asıl davada davalı ...'tan alınması gereken 45.785,55 TL karar ve ilam harcından , peşin alınan 11.447,00 TL harcın mahsubu ile bakiye 34.338,55 TL 'nin bu taraftan alınarak hazineye irat kaydına, (Harç tahsil müzekkeresinin temyiz edilen dosyalarda Dairemizce, temyiz edilmeden kesinleşen dosyalarda İlk Derece Mahkemesince ilgili Vergi Dairesine yazılmasına,)
Birleşen davada davacı ...'tan alınması gereken 732,00 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 615,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 116,60 TL'nin bu taraftan alınarak hazineye irat kaydına, (Harç tahsil müzekkeresinin temyiz edilen dosyalarda Dairemizce, temyiz edilmeden kesinleşen dosyalarda İlk Derece Mahkemesince ilgili Vergi Dairesine yazılmasına,)
Birleşen davada davalılardan alınması gereken 24.684,61 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 6.171,16 TL harcın mahsubu ile bakiye 18.513,45 TL'nin bu taraftan alınarak hazineye irat kaydına, (Harç tahsil müzekkeresinin temyiz edilen dosyalarda Dairemizce, temyiz edilmeden kesinleşen dosyalarda İlk Derece Mahkemesince ilgili Vergi Dairesine yazılmasına,) \t
İstinaf yargılama giderlerinin istinaf eden üzerinde bırakılmasına,
İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa karar kesinleştiğinde istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 361.madde uyarınca gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Yargıtay'da temyiz yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 12/03/2026\t