T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
26. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2024/867 - 2026/462
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
26. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO\t: 2024/867
KARAR NO\t: 2026/462
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: ANKARA 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 16.05.2024
NUMARASI\t\t: 2022/457 Esas 2024/329 Karar
DAVANIN KONUSU\t: Tazminat (Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
KARAR TARİHİ\t: 13.03.2026
GEREKÇELİ KARAR
YAZILMA TARİHİ\t: 06.04.2026
İlk derece mahkemesince verilen karara karşı davacı vekili, davalı ... Sigorta AŞ vekili ve davalı ... vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI
Davacı vekili dava dilekçesinde; 16.02.2016 tarihinde Sivrihisar Eskişehir yolunun 37. Km'sinde, dava dışı ... yönetimindeki davalı ... Sigorta tarafından ihtiyari mali mesuliyet sigortasıyla, davalı ... Sigorta tarafından zorunlu mali mesuliyet sigortası ile sigortalanmış olan aracın yaptığı tek taraflı kazada davacının geçici ve daimi iş gücü kaybına neden olacak şekilde yaralandığını, zararlarından davalıların sorumlu olduğunu belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, geçici ve daimi iş gücü kaybı nedeniyle, 20.000,00 TL belirsiz alacaklarının, sigorta poliçesinde sağlık teminatı kapsamında kalan tedavi masraflarının ulaşım giderlerinin, refakatçi giderlerinin, bakıcı giderinin poliçede yer alan teminat tutarında davalılar ... Başkanlığı, ... Sigorta AŞ ve ... Sigorta AŞ'den olay tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte ayrı ayrı tahsilini, 20.000,00 TL manevi tazminatın ihtiyari mali mesuliyet sigortasına istinaden davalı ... Sigorta AŞ'den tahsilini istemiştir.
Davacı vekili 21.12.2022 tarihli dilekçesinde talep ettiği 20.000,00 TL'nin 10.000,00 TL'sinin tedavi giderine ilişkin zararlara, 10.0000,00 TL'sinin sakatlık teminatı kapsamındaki zararlara ilişkin olduğunu belirterek, sigorta poliçesinde sağlık/tedavi teminatı kapsamında kalan talepleri için belirttiği 10.000,00 TL'nin;1.500,00 TL'si tedavi masrafları için (belgeli ve belgesiz giderlere ilişkin), 2.500,00 TL'sinin geçici bakıcı gideri zararı için (iyileşme dönemi yani geçici iş göremezlik dönemine ilişkin bakıcı gideri), 6.000,00 TL'sinin geçici iş göremezlik zararı için (davacının sürekli maluliyet raporu aldığı tarihe kadarki döneme ilişkin) olduğunu, sigorta poliçesinde sakatlık teminatı kapsamında kalan talepleri için belirttiği 10.000,00 TL'nin; 100,00 TL'sinin sürekli bakıcı gideri zararı için, 9.900,00 TL'sinin sürekli iş göremezlik zararı için olduğunu beyan etmiş, 28.08.2023 tarihli dilekçesiyle; ... Sigorta AŞ'nin İMMS limiti dahilinde, 100.000,00 TL ve ferileri yönünden, maluliyet zararına yönelik ödeme yaptığını, dolayısı ile bu teminat kapsamında taleplerinin konusuz kaldığını, diğer davalılara açısından talepleri çerçevesinde rapor alınmasını istemiş, dava açıldıktan sonra ... Sigorta Anonim Şirketi tarafından sakatlık teminatından yapılan ödeme ile sürekli çalışma gücü kaybı zararının 310.000,00 TL’si açısından, sadece ... Sigorta Anonim Şirketi yönünden davanın konusuz kaldığını, dolayısıyla işbu davada Marpfre Sigorta yönünden sakatlık teminatından bir talepleri kalmadığını, ancak davacının uğramış olduğu maddi zararları (çalışma gücü kaybı, tedavi gideri, bakıcı gideri ve dava dilekçesinde belirtilen tüm talepler) sakatlık teminat limiti olan ve ödenen 310.000,00 TL’nin çok üzerinde olduğundan, bu tutarın üzerindeki kısım ve diğer tüm talepleri yönünden, ayrıca işlemiş faiz, mahkeme masrafı ve vekalet ücreti talepleri yönünden diğer davalılar açısından devam ettiğini, ... Sigorta Anonim Şirketi yönünden yapılan ödeme dışındaki taleplerinin diğer davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili istemiştir.
Davalı ... Başkanlığı vekili cevap dilekçesinde; davalı Kurum aleyhine açılan davanın haksız ve yasal dayanaktan yoksun olduğunu, davalı kuruma başvurulmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
Davalı ... Sigorta AŞ vekili cevap dilekçesinde, davalı şirkete dava açılmadan önce başvurulmadığını, kazaya karışan aracın davalı şirketçe ZMMS ile sigortalandığını, poliçe limitinin 310.000,00 TL olduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydıyla kusur oranlarının ve tazminatın Adli Tıp Kurumunca belirlenmesi gerektiği, sigortalı araç özel araç olduğundan avans faizi istenemeyeceği, faize hükmedilecek ise dava tarihinden itibaren faize hükmedilmesi gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.
Davalı ... Sigorta AŞ vekili, davanın reddini istemiş, yargılama sırasında davacıya yapılan ödeme ile davalı şirketin ibra edildiğini ve huzurdaki davadan feragat edildiğinden, davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmesini istemiş, yargılama gideri ve vekalet ücreti talebi olmadığını beyan etmiştir.
Davaya müdahale talep eden, ... ve ... Gıda ve İth Mad. Paz. San. Ve Tic. Ltd. Şti. fer’i müdahale dilekçesinde; dava konusu trafik kazasına karışan ... plakalı aracın ... Gıda ve İth Mad. Paz. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'ye ait olduğunu, aynı kazada davacılar tarafından ...'in de şoför olarak sorumlu olduğu iddia edildiğini, her ne kadar bu davada husumet yöneltilmiş olmasa da davada gerekli savunmaların yapılmasında hukuki yararları bulunduğunu, belirterek feri müdahale talebinde bulunmuştur.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk derece mahkemesi tarafından verilen 12.12.2019 tarihli, 2016/705 Esas 2019/1066 Karar sayılı kararın, davacının istinaf başvurusu üzerine Dairemizin 09.06.2022 tarihli, 2020/264 E. 2022/1533 K. Sayılı kararı ile kaldırılması sonrasında, yeninden yapılan yargılama neticesinde, mahkemece; Davanın; trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkin olduğu, davacının yolcu olarak içinde bulunduğu aracın yaptığı tek taraflı trafik kazasında yaralanması nedeniyle meydana gelen sağlık ve tedavi, bakıcı, ulaşım, refakatçi, sürekli ve geçici iş göremezlik ve manevi zararlarının tazminini talep ettiği; mahkemece verilen 12.12.2019 tarih ve 2016/705 esas 2019/1066 karar sayılı davanın reddine ilişkin kararının Ankara BAM 26. Hukuk Dairesi'nin 09.06.2022 tarih, 2020/264 esas 2022/1533 karar sayılı ilamıyla Kaldırılmasına karar verilerek, BAM kaldırma kararında, \"Somut olayda; kazanın oluşunda, illiyet bağını ortadan kaldıracak mahiyette 3. kişi kusuru, zarar görenin ağır kusuru veya mücbir sebep hallerinden birinin bulunmadığı sabit olup, bu kaza nedeni ile üçüncü kişinin gördüğü zarardan, işletenin sorumluluğu ortadan kalkmayacağından, işletenin sorumluluğunu yükümlenen sigorta şirketlerinin de sorumlu olacağı gözetilmeksizin eksik inceleme ve araştırma sonucu hüküm kurulması isabetsizdir.\" gerekçesine yer verildiği; deliller toplandığı, Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalının 09.03.2023 tarihli raporunda; davacının mevcut yaralanması nedeniyle, Özürlülük Ölçütü Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre, özür oranının %62 (yüzde altmış iki) olduğu, 18 ay süre ile iş göremezlik halinde kaldığı, 2 ay süresince başkasının yardımına ihtiyacı olduğu, devamlı surette başka birinin bakımına muhtaç olmadığı görüşünü bildirdiği; aktüerya ve doktor bilirkişisinden kök ve ek raporlar alındığı, davacının ... tarafından ödenmeyen tedavi giderine ilişkin zararının 8.741,04 TL olduğu, tazminat hesabı yönünden davacı ... lehine 4.017.558,49 TL sürekli iş göremezlik zararı hesaplanmış olup, davalı ... sigorta tarafından yapılan 310.000,00 TL ve davalı ... sigorta tarafından yapılan 100.000,00 TL ödemenin mahsubu sonrasında davacının 3.607.558,49 TL bakiye sürekli iş göremezlik zararı bulunduğunun hesaplandığı, davacının geçici iş göremezlik tazminatı talep hakkının bulunduğunun hesaplandığı, davacının geçici iş göremezlik tazminat talep hakkının bulunduğunun takdiri halinde, davacı ... lehine 4.003.984,27 TL sürekli iş göremezlik zararı hesaplandığı, davalı ... sigorta tarafından yapılan 310.000,00 TL ve davalı ... sigorta tarafından yapılan 100.000,00 TL ödemenin mahsubu sonrasında davacının 3.593.984,27 TL bakiye sürekli iş göremezlik zararı ve 21.893,96 TL geçici iş göremezlik zararının bulunduğunun hesaplandığı; yargılama devam ederken davacı vekili 15.12.2022 tarihli dilekçesinde davacıya sakatlık teminatı tutarı olan 310.000,00 TL maddi tazminat ve ferilerinin ödendiği, ... Sigorta'dan sakatlık teminatından taleplerinin konusuz kaldığını, 28.09.2023 tarihli dilekçesinde ise ... Sigorta tarafından 100.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ödendiği, davacının ... sigortadan yönünden ihtiyari mali mesuliyet teminatından olan taleplerinin konusuz kaldığını belirtildiği, öncelikle işbu davalılara yöneltilen sürekli sakatlık teminatı kapsamında kalan çalışma gücü kaybı ve sürekli bakıcı gideri talepli maddi tazminat davası konusuz kaldığından esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerektiği. davacının davalılardan bu kapsamda talebinin kalmadığını beyan etmiş olması karşısında davacı yararına yargılama giderine hükmedilmediği: bu halde davacının diğer maddi tazminat talepleri olan, davalılar ... ve ... Sigorta Şirketine yönelik sigorta poliçesinde sağlık teminatı kapsamında kalan tedavi masraflarının, ulaşım giderlerinin, refakatçi giderlerinin, bakıcı giderlerinin, sürekli maluliyet raporu aldığı tarihe kadarki çalışma gücü kaybı zararının tazmini talepli maddi tazminat taleplerinin değerlendirilmesinde; davalı ... belgeli tedavi giderlerinden sorumlu olup Yargıtay uygulamalarında trafik kazasına bağlı tedavi giderleri için ...’nın sorumluluğu, Kararyolları Trafik Kanunu 98. maddede belirtildiği üzere; sağlık kuruluşlarında yapılan fatura ile belgelenmiş sağlık hizmeti bedelleri diğer bir değişle belgelendirilmiş tedavi giderleri olarak belirtildiği, bunun dışında kalan tedavi giderlerinin yani belgelendirilemeyen tedavi giderlerinin sigorta şirketi ile araç işleteni ve sürücüsünün sorumluluğunda olduğu, belgelendirilmiş masraflar olarak tanımlanan tedavi giderleri trafik kazası ile illiyet bağı olan ... ödeme sisteminde karşılığı olan faturası veya ödeme dekontu gibi bir belgeye dayanan giderler olarak değerlendirdiği, ancak burada önemli olan bedensel zarara uğrayan kişinin, tedavi sırasında ve tedavi için yapmış olduğu masrafların bu kapsama dahil olması olduğu, alınan son raporda tedavi giderlerinin değerlendirilmesine ilişkin bilirkişi raporunda davacının 230,04 TL ortopedi muayene ve BT görüntüleme ücretinin faturalandırıldığı kalan faturalı bedellerin ise fark ücreti ve bağış olduğu görülmüş olup 230,04 TL belgelenmiş tedavi gideri dışındaki özel hastane fark bedeli ve bağış bedelinden ...’nın sorumlu tutulamayacağını, ...'nın sorumluluğunu aşan kısım yönünden ise dava dilekçesinde davalı ... Sigorta Şirketinin sorumluluğuna dayanıldığı, ... Sigorta Şirketinin yaptığı ödemeler dikkate alındığında 6.000,00 TL koltuk ferdi kaza teminatı kapsamında ödeme yapıldığı, 100.000,00 TL daimi sakatlık teminatı ödeme yapıldığı görülmüş poliçe kapsamında ayrıca 1.500,00 TL tedavi gideri teminatı bulunmakta olup bu kapsamda bir ödeme yapılmamış olup bilirkişi raporunda ... sorumluluğunda olanı aşacak şekilde tespit edilen tedavi giderlerinden limitle sınırlı olarak davalı ... Sigorta Şirketinin sorumlu olacağı kanaatiyle bu talepler yönünden maddi tazminat taleplerinin kısmen kabulü ile 230,04 TL'nin davalı ...'dan, 1.500,00 TL'nin davalı ... Sigorta AŞ'den 31.08.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerektiği, fazlaya yönelik istemin ise hem teminat limiti hem de ...'nın sorumluluğunun kapsamı dikkate alınarak reddedildiği, her ne kadar davacı vekili 13.07.2023 tarihli dilekçesinde davalı ... Sigorta AŞ yönünden sakatlık teminatı kapsamında ödeme almışlarsa da tedavi giderleri yönünden inceleme yapılmasını talep etmişse de dava dilekçesindeki talep sonucu dikkate alınarak işbu davalıya yönelik bu yönde açılmış bir dava olmadığından iddiayı genişletme kapsamındaki bu talebin dikkate alınmadığı, davacının aynı zamanda davalı ... Sigorta Şirketine yönelik manevi tazminat davası bulunmakta olup sigorta tarafından sigortalanmış olan araç için kombine limitin %25'i ile sınırlı olarak manevi tazminat klozu olduğu, bunun da 25.000,00 TL ye tekabül ettiği, davacının aldırılan adli tıp raporunda meslekte kazanma gücünde azalma oranın %62 olduğu tespit edilmiş olup yaralanmasının fiziki, sosyal ve duygusal kişilik değerleri bakımından manevi olarak zarara uğramasına sebep olacağı, davacının talebi olan 20.000,00 TL manevi tazminatın yeterli ve makul olacağı kanaatine varıldığı, dava tarihinden önce başvuruya ilişkin delil bulunmadığından davalı dava tarihinden itibaren aracın hususi olması dikkate alınarak yasal faizden sorumlu tutulması gerektiği gerekçesiyle; “Davacının açtığı manevi tazminat davasının kabulü ile 20.000,00 TL manevi tazminatın davalı ... Sigorta AŞ'den 31.08.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine, davacının davalılar ... Genel Sigorta ve ... Sigorta AŞ'ye yönelik sürekli sakatlık teminatı kapsamında kalan çalışma gücü kaybı ve sürekli bakıcı gideri talepli maddi tazminat davası konusuz kaldığından esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına, davacının davalılar ... ve ... sigorta şirketine yönelik sigorta poliçesinde sağlık teminatı kapsamında kalan tedavi masraflarının, ulaşım giderlerinin, refakatçi giderlerinin, bakıcı giderlerinin, sürekli maluliyet raporu aldığı tarihe kadarki çalışma gücü kaybı zararının tazmini talepli maddi tazminat davasının kısmen kabulü ile 230,04 TL'nin davalı ...'dan , 1.500,00 TL'nin davalı ... Sigorta AŞ'den 31.08.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemlerin reddine,” karar verilmiş hüküm davacı vekili, davalı ... Sigorta AŞ vekili ve davalı ... vekili tarafından istinaf edilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ
Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde; manevi tazminata yönelik karar isabetli ise de, faiz başlangıcı, faiz türü ve miktar açısından karara itiraz ettiklerini, faiz türünün avans olması gerektiğini, faiz başlangıcının ise sigorta şirketine müracaatı olduğundan, dava tarihi olmayacağını; kaza neticesinde, davacının ağır şekilde yaralandığından hesaplanan maddi tazminatın da az olduğunu, hesaplamaların güncel asgari ücret üzerinden yapılması kanaatinde olduklarını, bu nedenle hesap raporuna itirazlarını tekrar ettiklerini, davalı ... açısından sadece 230,00 TL ortopedi muayene ve BT görüntüleme ücreti dışındaki özel hastane fark bedeli ve bağış bedellerinden sorumlu tutulmamasına itiraz ettiklerini, davacının 8.741,04 TL tedavi giderine rağmen belirtilen miktar ile sorumlu tutulmuş olmasının hatalı olduğunu, AÜTF Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığından alınan raporda belirlenen maluliyet oranın düşük olduğunu, bu nedenle usuli kazanılmış hak oluşturmaması için rapora itiraz ettiklerini, dava sırasında ... Sigorta AŞ tarafından kısmi ödeme yapılmış ise de, davalı hakkında feragat beyanları olmadığını, dolayısı ile davalı ... Sigorta AŞ'nin sakatlık teminatı dışında tedavi giderinden kaynaklanan sorumluluğunun devam ettiğini, bu nedenle karara itiraz ettiklerini, dava sırasında ... Sigorta İMMS kapsamında ödeme yapmış ise de ödemenin sürekli sakatlık zararına ilişkin olduğunu, manevi tazminat açısından ve ferdi kaza açısından sorumluluğu devam ettiğinden mahkemenin manevi tazminat talebinin kabulünün yerinde olduğunu, usulû kazanılmış hak oluşmaması için, hesaba, asgari ücrete ve maluliyet raporuna itiraz ettiklerini, ayrıca karşı taraf yarına usulû kazanılmış hak oluşmaması için, araç sürücüsünün kaza sebebiyet sorumluluğu olduğu kanaati ile kararın gerekçesine, yine yargılama gideri ve masrafın düşük belirlendiğinden yargılama giderine itiraz ettiklerini belirterek kararı istinaf etmiştir.
Davalı ... Sigorta vekili istinaf başvuru dilekçesinde; Kararın hatalı olduğunu, davacı tarafa yapılan ödeme ile tüm teminat limitinin tükendiği halde teminat limiti üzerinde sorumluluğa karar verilmesinin hatalı olduğunu, teminat limitlerinin maddi ve bedeni ayrımı yapılmaksızın 100.000,00 TL olduğu, belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.
Davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde: 6111 Sayılı Yasanın yürürlüğe girdiği tarih itibariyle trafik kazalarından davalının sorumluluğunun, Sağlık Uygulama Tebliğindeki hususlar doğrultusunda olduğunu, Kurum kayıtlarında davacıya 127,87 TL kurum ödemesi yapılmış olup başkaca başvurusu bulunmadığı gibi başkaca hizmet alımı da söz konusu olmadığını, davacıya gerekli ödeme yapılmış olup, gerekçeli kararda yazılı bedelin gerçeği yansıtmadığını, ilamın yerine getirilmesi halinde, mükerrer ödeme yapılacağının aşikar olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Mahkemece verilen kararda kamu düzenine aykırılık görülmediğinden, istinaf edenin sıfatına göre ve istinaf sebepleri ile sınırlı olarak HMK'nın 355. maddesi gereğince yapılan inceleme sonucunda;
Dava, trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemidir. Davacı, maddi tazminat olarak ... Sigorta Şirketi (İMMS kapsamında) ve ... Sigorta AŞ'den (ZMMS Kapsamında) sürekli iş görmezlik ve geçici iş göremezlik tazminatı ile bakıcı gideri ve tedavi giderine ilişkin zararlarını, ...'dan KTK'nın 98. maddesi kapsamındaki kaldığını iddia ettiği tedavi giderlerini, ayrıca davalı ... Sigorta AŞ'den manevi zararlarını talep etmiş, mahkemece yapılan yargılamada, davacının yapılan ödemeler çerçevesindeki beyanınına istinaden, davalılar ... Sigorta AŞ ve ... Sigorta AŞ hakkındaki \"sürekli sakatlık teminatı kapsamında kalan talepleri yönünden\" dava konusuza kaldığından karar verilmesine yer olmadığına, ... Sigorta AŞ'den talep edilen manevi tazminat açısından, 20.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline, ...'dan talep edilen giderler yönünden, bilirkişi tarafından belirlenen ...'nın sorululuğunda olan 230,04 TL'nin davalı ...'dan tahsiline, ...'nın sorumluluğu kapsamı dışındaki tedavi giderlerinden ise davalının Ferdi Koltuk Sigortası teminatı kapsamında 1.500,00 TL ile sorumlu olacağından bahisle 1.500,00 TL'nin davalı ... Sigorta AŞ'den tahsiline karar verilmiş hüküm davacı vekili, ... Sigorta AŞ ve ... tarafından istinaf edilmiştir. \t
1-Davalı ... vekilinin istinaf sebeplerinin incelenmesinde; davacı, davalı ...'dan 2918 Sayılı Yasanın 98. maddesi kapsamında kalan tedavi giderlerini talep etmiş olup, davacı tarafından sunulan sağlık kuruluşu ödemelerine ilişkin belgelerin, kazayla illiyetinin değerlendirilmiş olmasına ve alınan rapor ile ...'nın sorumluluğunda olan tedavi giderlerinden olduğunun tespit edilmiş olmasına, söz konusu giderlere yönelik ödemenin de kanıtlanmamış olmasına göre, davalının 230,04 TL tedavi giderine yönelik istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir.
2-Davacı vekilinin istinaf sebeplerinin incelenmesinde, davacının usuli kazanılmış hak oluşmaması için yaptığını beyan ettiği istinaf sebeplerinin, ilk derece mahkemesi kararına yönelik doğrudan bir istinaf sebebi mahiyetinde olmaması yanı sıra, alınan raporun tarafların sulhe yönelik beyanları da nazara alındığında eldeki davada görülen ve uyuşmazlık konusu bakiye zararalar açısından karar vermeye elverişli olmasına göre, maluliyet raporuna, aktüer raporuna ve kusura yönelik istinaf sebepleri yerinde olmadığı gibi, ... aleyhine hükmedilen tazminatın faiz türüne yönelik olarak da, davacının dava dilekçesinde avans faizine yönelik bir talebi olmadığından ve ayrıca ...'nın sorumluluğunun ticari işten kaynaklanmamış olması nedeniyle, yasal faizi hükmedilmiş olmasında isabetsizlik görülmediğinden davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki tüm istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir.
3-Davacı vekilinin, davalı ... Sigorta AŞ ile sadece sürekli sakatlık teminatı kapsamından zararları nedeniyle sulh olduklarını, davalının bakiye tedavi giderine yönelik zararlarından sorumlu olduğuna yönelik istinaf sebeplerine gelince; davacı, yargılama sırasında, sürekli sakatlık teminatı kapsamında oluşan zararlar çerçevesinde davalı ile sulh olmuş, sürekli sakatlık teminatının tamamı kadar yapılan ödeme nedeniyle davanın konusuz kaldığını beyan etmiştir. Taraflar arasındaki sulh sözleşmesinde, sigorta şirketinin sağlık gideri teminatı kapsamında ödeme yaptığına ya da tarafların tedavi gideri kapsamında da anlaştıklarına yönelik açık kabul olmadığı gibi, davacının bu yönden talebinin sona erdiğine yönelik beyanı da bulunmamaktadır. Doktor bilirkişiden alınan raporda, davacının meydana gelen yaralanması nedeniyle tedavi süresince ulaşım gideri 1.300,00 TL, tedavi sırasında yapacağı belgesiz giderlerin yeme içme vs 1.000,00 TL, rapor ile tespit edilen 2 aylık bakıcı giderinin 3.294,00 TL, ... tarafından karşılanmayan ve ... sorumluluğunda bulunmayan hastane fark bedeli ve bir kısım hastane ödemelerinin de 3.147,04 TL olduğu hesaplanarak, ... tarafından karşılanmayan tedavi giderlerinin 8.741,04 TL olduğu tespit edilmiştir. Bu durumda, davacı ve davalı ... Sigorta Şirketi arasındaki anlaşmanın sadece sürekli sakatlık teminatı kapsamındaki zararlara yönelik olması nedeniyle, bilirkişi tarafından hesaplanan tedavi giderlerinden, davalı ... Sigorta AŞ'nin sağlık gideri teminatı kapsamında taleple bağlı kalınarak (1.500,00 TL tedavi gideri, 2.500,00 TL bakıcı gideri) sorumluluğuna karar verilmesi gerekirken, davacının beyanlarından hareket ile davalı ... Sigorta AŞ'den tedavi gideri kapsamında talebi olmadığı değerlendirilerek, hüküm fıkrasında bu davalı yönünden sadece \"sürekli sakatlık teminatı kapsamında olan \" taleplerinin konusuz kaldığına karar verilmiş olması doğru görülmemiştir.
4-Davalı ... Sigorta AŞ vekilinin istinaf başvurusunun incelenmesinde; HMK'nın 26. maddesinde, \"(1) Hâkim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Duruma göre, talep sonucundan daha azına karar verebilir. (2) Hâkimin, tarafların talebiyle bağlı olmadığına ilişkin kanun hükümleri saklıdır.\" denilerek, mahkemece kural olarak, dava dilekçesindeki talep çerçevesinde karar verileceği kabul edilmiştir. Dolayısı ile dava dilekçesinde ileri sürülmeyen nedenlerle, davalının sorumluluğunu gerektiren durumların varlığı yargılama sırasında tespit edilse dahi mahkemece resen değerlendirilmeyeceği gibi, bu hususta açılan bir dava mevcut değil ise HMK'nın 27. maddesinde düzenlenen \"hukuki dinlenilme hakkının\" ve HMK'nın 141. maddesinde düzenlenen \"iddianın değiştirilmesi ve genişletilmesi yasağı\" gereği olarak, dava konusu edilmeyen bu hususta da karar verilmesini davacı yargılama sırasında talep edemez. Bununla birlikte, sorumluluk sigortası kapsamında sigorta şirketi hakkında açılan davada sigorta şirketinin sorumluluğu sigorta limiti ile sınırlı olduğundan limiti aşar şekilde de karar verilemez.
Somut olayda, davacı vekili dava dilekçesinde, açıkça davalı ... Sigorta AŞ'nin İMMS kapsamında sorumluluğu çerçevesinde geçici ve sürekli iş görmezlik tazminatı, tedavi gideri ve bakıcı gideri nedeniyle maddi zararlarını ve bedensel yaralanması nedeniyle manevi zararını talep etmiştir. Davacının dava dilekçesinde, ferdi koltuk kaza sigortasından kaynaklanan bir tazminat talebi bulunmamaktadır. Dosyaya sunulan poliçeye göre de, davalının İMMS teminat limiti, kombine tek limit olarak 100.000,00 TL olarak belirlenmiş, manevi zararlardan ise söz konusu limitin %25'i ile sorumlu olacağı poliçede açıklanmıştır. Söz konusu hükümle, manevi tazminat ve maddi tazminat için ayrı ayrı kabul edilen bir limit olmayıp, kombine limit kapsamında zarar görenin ancak 25.000 TL'ye kadar manevi zararlarının karşılanacağı kabul edilmiştir. Söz konusu sorumluluk bakiye limit kalması halinde söz konusu olacağından, sigorta şirketi tarafından yapılan ödeme ile kombine limitin tükenmesi halinde, manevi tazminat açısından da davalının sorumluluğu sona erecektir.
Bu durumda, eldeki dava ferdi koltuk sigortasından kaynaklanan talepler çerçevesinde açılmamış olmasına rağmen, mahkemece, davalının ferdi koltuk kaza sigortası kapsamında tedavi giderinden 1.500,00 TL sorumluluğu olduğundan bahisle, bu miktarla sınırlı olarak davalının sorumluluğuna karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olduğu gibi, davalı ... Sigorta AŞ tarafından davacı ile anlaşarak, maddi zararlarına karşılık olarak limit kadar ödemede bulunarak sorumluluğu sona erdiği halde, poliçedeki düzenleme hatalı değerlendirilerek, davalının manevi zararlar yönünden de ayrıca limiti olduğu kanaatiyle davalının manevi tazminat ile sorumlu tutulmuş olması doğru olmamıştır.
Buna göre, yukarında 1 no'lu bentte yazılı nedenlerle davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine, davacı vekilinin ve davalı ... Sigorta AŞ vekilinin sair istinaf sebeplerinin reddi ile, davacı vekilinin 3 no'lu bentten yazılı nedenlerle, davalı ... Sigorta AŞ vekilinin ise 4 no'lu bentte yazılı nedenlerle istinaf başvurusunun kabulüne, mahkemece yapılan yargılamada eksiklik bulunmamasına yapılan hata nedeniyle yeniden yargılamaya ihtiyaç duyulmamasına göre kararın davacı vekili ve davalı ... Sigorta AŞ'nin istinaf başvurusu yönünden HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince kaldırılmasına, yeniden esas hakkında hüküm tesisine, buna göre; davalı ... Sigorta AŞ hakkındaki maddi ve manevi tazminata yönelik taleplerinin tamamı yönünden, sigorta şirketi tarafından yapılan ödeme ile İMMS kapsamında teminat limiti tükendiğinden, dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına, davacının ... tarafından karşılanmayan tedavi gideri ve bakıcı giderine ilişkin talebi yönünden, davacı dava dilekçesinden sonra verdiği açıklama dilekçesinde, tedavi ve sakatlık teminatı kapsamında taleplerinin 1.500,00 TL'sinin tedavi gideri, 2.500,00 TL'sinin bakıcı gideri, 6.000,00 TL'sinin geçici iş göremezlik zararı olmak üzere 10.000,00 TL olduğunu belirtmiş olup tedavi giderleri yönünden ıslahı bulunmadığından ve geçici iş göremezlik zararı sakatlık teminatı kapsamında olduğundan, sağlık gideri teminatı kapsamında talep edilemeyeceğinden, sakatlık teminatı kapsamında ise davalının teminat limiti tükendiğinden, sürekli iş göremezlik zararı yanı sıra geçici iş göremezlik zararı yönünden de talebi konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına, bakıcı gideri ve tedavi giderine yönelik ... Sigortadan olan talepler yönünden ise, taleple bağlı kalınarak 1.000,00 TL tedavi gideri, 2.500,00 TL bakıcı gideri toplam 4.000,00 TL'nin temerrüt tarihten itibaren işleyecek olan yasal faizi ile (dava dilekçesindeki tazminata uygulanacak faiz türü belirtilmediğinden yasal faiz uygulanacağı kabul edilerek) davalı ... Sigorta'dan tahsiline dair ilk derece mahkemesi kararında kesinleşen yönler korunarak aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM \t\t: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;
I-Davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
II-Davacı vekilinin ve davalı ... Sigorta Anonim Şirketi vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının KALDIRILMASINA,
HMK’nın 353/1-b-2.maddesi gereğince esas hakkında YENİDEN HÜKÜM KURULMASINA,
Buna göre;
1-Davacının, davalı ... Sigorta AŞ'den maddi ve manevi tazminat talepleri yönünden, davalı tarafından, sigorta teminat limiti kadar davadan sonra yapılan ödeme ile sigorta teminat limiti tükendiğinden, bu davalı açısından davanın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına,
Tarafların teminat limitinin tamamının ödenmesi konusunda yargılama gideri dahil anlaşmış olması nedeniyle, taraflar yararına ayrıca vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
2-Davacının, davalı ... Genel Sigorta AŞ'den sürekli sakatlık teminatı kapsamında kalan çalışma gücü kaybı ve sürekli bakıcı gideri talepli maddi tazminat davası konusuz kaldığından esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına,
Tarafların sakatlık teminat limitinin tamamının ödenmesi konusunda yargılama gideri dahil anlaşmış olması nedeniyle, taraflar yararına ayrıca vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
3-Davacının davalı ...'dan talep ettiği tedavi giderine yönelik maddi tazminat davasının kısmen kabulü ile 230,04 TL'nin davalı ...'dan 31.08.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemlerin reddine,
Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davacı yararına hesaplanan 230,04 TL vekalet ücretinin davalı ...'dan tahsili ile davacıya ödenmesine;
4-Davacının, davalı ... Sigorta AŞ'den sağlık gideri teminatı kapsamında talep ettiği, bakıcı gideri ve tedavi giderine yönelik talebinin kabulü ile taleple bağlı kalınarak, 1.000,00 TL tedavi gideri ve 2.500,00 TL bakıcı giderinin dava tarihi olan 31.08.2016 tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faizi ile davalı ... Sigorta AŞ'den alınarak, davacıya ödenmesine,
Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre 4.000,00 TL vekalet ücretinin davalı ... Sigorta AŞ'den alınarak davacıya verilmesine,
5-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 732,00 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 136,62 TL harcın mahsubu ile noksan olan 595,38 TL'nin davalı ... Sigorta AŞ'den alınarak, Hazineye irad kaydına, (davalı ...'nın payına düşen harç, muafiyet nedeniyle ve terkin sınırının altında kaldığından hüküm kurulmasına yer olmadığına,)
6-Davacı tarafça yatırılan 29,20 TL başvurma harcı, 136,62 TL peşin harç olmak üzere toplamı 165,82 TL'nin davalı ... Sigorta AŞ'den tahsili ile davacıya ödenmesine,
7-Davacı tarafından yapılan toplamı 8.714,55 TL yargılama giderinin, sigorta şirketleri yapılan anlaşma kapsamında konusuz kalan kısımlar nazara alınarak, takdiren 85,02 TL'sinin ... Sigorta AŞ'den alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin giderin davacı üzerinde bırakılmasına,
8-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
III-İSTİNAF HARÇ VE YARGILAMA GİDERLERİ YÖNÜNDEN:
1-Davacı ve davalı ... Sigorta AŞ tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde yatırana iadesine,
2-İstinaf talebi reddedilen ... harçtan muaf olduğundan bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
3-İstinaf başvurusu nedeniyle, davalı ... tarafından yapılan istinaf giderinin üzerinde bırakılmasına,
4-İstinaf talebi kabul edilen davacı tarafından yapılan 500,00 TL tebligat ve posta gideri, 1169,40 TL istinaf başvuru harcı olmak üzere toplam 1669,40 TL'nin, davalı ... Sigorta AŞ'den alınarak, davacıya verilmesine,
5-İstinaf talebi kabul edilen ... Sigorta AŞ tarafından yapılan 1.169,40 TL istinaf yargılama giderinin davacıdan alınarak, davalı ... Sigorta AŞ'ye verilmesine,
6-HMK'nun 333.maddesi gereğince kullanılmayan istinaf gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
7-Kararın usulüne uygun olarak taraflara tebliğine,
Dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK'nın 361/1. maddesi gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki (2) haftalık süre içerisinde Yargıtay'da TEMYİZ YOLU AÇIK olmak üzere 13.03.2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
\t\t\t\t
Başkan
Üye
Üye
Katip
* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.