T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
21. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO\t: 2025/946
KARAR NO\t: 2026/255
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: İZMİR 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 11/03/2025
NUMARASI\t\t: 2023/811 ESAS - 2025/227 KARAR
DAVA KONUSU\t: Menfi Tespit
KARAR YAZIM TARİHİ\t: 11.02.2026
İSTEM:Davacı vekili, davacı tarafından işletilen işletmenin pandemi nedeniyle kapalı olduğu dönemde davalı şirket çalışanları tarafından yapılan kontrol sonrasında kaçak elektrik kullanıldığı iddiası ile yokluğunda, usule aykırı olarak kaçak/usulsüz elektrik kullanım tespit tutanağı tanzim edilip, 78.596,83TL elektrik tüketim bedeli tahakkuk ettirildiğini, kullanılan elektrik sayacının, binanın ortak kullanım alanında olup davacı tarafından sayaca usulsüz olarak herhangi bir müdahale yapılmamış olduğunu, davacı şirket yetkilisi hakkında yapılan şikayet üzerine karşılıksız yararlanma suçundan başlatılan savcılık soruşturma dosyasında alınan bilirkişi raporunda; kaçak tüketim bedelinin 7.229,65 TL olarak hesaplanması üzerine dosya borcuna ve ferilerine mahsuben 18.10.2023 tarihinde takip dosyasına 16.000,00TL ödeme yaptıklarını, takip dosyasına süresinde itiraz edilemediğinden kesinleşmiş olduğunu ileri sürerek; İzmir 23. İcra Müdürlüğü'nün 2020/6712 E. sayılı dosyasında talep edilen miktar kadar borcu olmadığının tespiti ile fazla ödeme yapılmış olduğunun tespiti halinde bu miktarın istirdatına karar verilmesini istemiştir.\t\t
CEVAP:Davalı vekili, davalıya ait 11056728 numaralı tesisata 23.06.2020 tarihinde yapılan kontrolde, \"sayacın ölçü ayar mühürlerinin açılarak sayaç içerisinden akım uçlarının (doğru tüketimi engelleyecek yalıtkanlık) şöntlenmesi\" suretiyle kaçak elektrik kullanımı gerçekleştiği tespit edilmesi üzerine, düzenlenen Kaçak Elektrik Tespit Tutanağına istinaden 78.596,83TL tutarlı kaçak kullanım faturası oluşturulduğunu, sayaç iç bilgisindeki raporda, mühürlerin koparılıp sayaç kapağının açılma tarihi 2016 yılı olarak görüldüğünü, tesisat yaklaşık 4 yıllık bir süreçte kaçak elektrik kullanmış olup yönetmelik gereği, 1 yıllık kaçak hesaplaması yapıldığını, sayacın mühürleri kopuk ve sayaç içinde müdahale bulunduğu halde davacı tarafın bunu işyeri kapalılığı ile izahının fiili durum dolayısıyla kabul edilmesinin mümkün olmadığını, 23.06.2020 kaçak tespit tarihi ile 90 gün önceki tarih olan 25.03.2020 tarihi arasında 90 günlük kaçak kullanım için, tesisatın 25,569 kW kurulu gücünün %60'ı olan 15.341 kW güç üzerinden 2 vardiya \"14\" çalışma saati dikkate alınarak 90 x 15,341 x 14 = 19.330 kWh tüketimin kurul onaylı tarife tablolarındaki ilgili tüketicinin tüketici grubuna ilişkin tek terimli, tek zamanlı aktif enerji ve dağıtım tarifesinin \"1,5\" katı ile çarpılmasıyla elde edilen bedelin 25.03.2020 tarihi ile 24.06.2019 tarihi arası \"275\" günlük kaçak kullanıma bağlı ek tüketim için, tesisatın 25,569 kW kurulu gücünün %60'ı olan 15,341 kW sözleşme gücü üzerinden \"14\" çalışma saati dikkate alınarak 275 x 15,341 x 14 = 59.063 kWh tüketimin, aynı dönemde tahakkuk eden 1.832,22 kWh tenzil edilerek, 59.063 – 1.832,22 = 57.230,78 kWh tüketimin, kurul onaylı tarife tablolarındaki ilgili tüketicinin tüketici grubuna ilişkin tek terimli, tek zamanlı aktif enerji ve dağıtım tarifesi ile çarpılması sonucu elde edilen bedel toplanarak, 78.596,83 TL tutarlı fatura oluşturulmuş olduğunu, kaçak elektrik kullanım faturasının ilgili yönetmelikler çerçevesinde düzenlendiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini cevaben bildirmiştir.
MAHKEME:\t\"İddia ve savunmalar doğrultusunda bir değerlendirme yapılmak üzere dosya elektrik mühendisi bilirkişiye tevdii edilmiş, mahkememizce de yeterli bulunan bilimsel denetlenebilir ve gerekçeli bilirkişi raporuna göre, 1056728 nolu tesisat için davacı şirket ile ... A.Ş arasında ticarethane abone grubu üzerinden perakende satış sözleşmesi düzenlendiği, davalı ...Ş. görevlilerince 23.06.2020 tarihinde davacıya ait ... Caddesi No:.... – ... adresindeki işyerinde takılı olan 76328298 seri nolu sayaç şüphe üzerine sökülerek, yerine yeni sayaç takılmış, daha sonra sökülen sayaç Bilim Sanayi ve Teknoloji İl Müdürlüğü görevlilerince incelendiğinde sayacın ‘müdahaleli’ olduğu yönünde rapor düzenlendiği, ayrıca, Sayaç Atölyesinde sökülen sayacın hafızasından alınan bilgilerde de sayaç üst kapağının 2016 tarihinde açıldığı, davacıdan sökülen sayaca müdahale edildiğinin Bilim Sanayi ve Teknoloji İl Müdürlüğü Sayaç İnceleme Raporu ile doğrulanmasından sonra Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin ‘Kaçak Elektrik Enerjisi Tespit Süreci’ başlıklı 43. Madde gereği 06.07.2020 tarihinde Sayaç Atölyesinde K-045392 seri nolu Kaçak Elektrik Tespit Tutanağı düzenlendiği, bu tutanakta; \"sayacın ölçü-ayar mühürlerinin açılarak sayaç içerisinden akım uçlarını şöntlemek suretiyle kaçak elektrik kullanımı yaptığı tespit edilmiştir\" şeklinde yazıldığı, bu eylemin sayacın eksik değer kaydetmesine yönelik olduğundan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin 42.1.c maddesine göre kaçak elektrik kullanım olduğu anlaşılmakla yapılan hesaplama sonucu davacıya düzenlenmesi gereken toplam kaçak elektrik faturasının 70.227,28 TL olduğu, faturanın daha yüksek olmasının sebebinin cezalı faturaya esas sürenin 5 gün olması gerekirken 90 gün olarak alınmasından kaynaklandığı, 78.596,83 TL tutarlı ve 30.07.2020 son ödeme tarihli kaçak elektrik faturasının 70.227,28
TL'lik bölümünden sorumlu olduğu, bu faturanın
78.596,83-70.227,28=8.369,55 TL'lik bölümünden borçlu olmadığı, 70.227,28 TL üzerinden 19 gün ve %13,75 oranında temerrüt faizi ile yapılan hesaplama sonucu 529,11 TL işlemiş faiz miktarından sorumlu olduğu, davacıdan 309,28 TL fazladan işlemiş faiz talep edildiği, icra dosyasında 18.10.2023 tarihinde tahsilat yapılması üzerine davanın istirdat davasına dönüştüğü ayrıca haksız fiilden kaynaklanan bu olay nedeni ile KDV Kanunun 24/c maddesi gereğince haksız fiilden kaynaklanan faiz alacağına faiz uygulanması mümkün olamayacağından KDV'den de sorumlu tutulmaması gerektiği, İİK 72.maddesi gereği takibin yapılmasında haksız ve kötüniyetli olduğu husususu ispat edilemediğinden davacının kötüniyet tazminat talebinin reddine karar verilmesi gerektiği kanaati ile tüm bu açıklamalar doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir. \" gerekçesiyle,
\t\"1-Davanın kısmen KABULÜNE
\tİzmir 23.İcra Dairesi’nin 2020/6712 esas sayılı icra takibine konu 8.369,55TL asıl alacak, 309,28 TL işlemiş faiz ve 150 TL KDV ödemesinden oluşan 8.828,83 TL nin ödeme tarihinden itibaren 18.10.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair istemin reddine,
\tDavalının kötü niyet tazminat isteminin, şartlar oluşmadığından reddine,\" karar vermiştir.
BİLDİRİLEN İSTİNAF NEDENİ:
\tDavacı vekili, yukarıda \"istem\" kısmında yer verilen iddilarına ek olarak, hükme dayanak alınan bilirkişi raporunda; geriye dönük 1 yıllık süre üzerinden ortalama günlük 14 saat çalışıldığının kabulü ile fazladan enerji bedeli hesaplanmış olduğunu, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin 45/1.c maddesi uyarınca son endeks okuması olan 18.06.2020 tarihi ile kaçak elektrik tespit tarihi olan 23.06.2020 tarihleri arası dönem için günlük 8 saat enerji tüketimine göre kaçak enerji bedeli hesaplanması gerektiğini, davacıya ait işletmenin, akşamları faaliyet gösteren alkollü bir eğlence mekanı olup saat 18:00'den gece 01:30 saatleri arasında faaliyet gösterdiğini, ayrıca kabul edilen 8.828,83 TL'ye takip tarihinden ödeme tarihine kadar olan dönmede avans faizi hesaplanarak tahsil edilmiş olduğundan, hükmedilen miktardan tahsil edilen avans faizi ile birlikte istirdadına, davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini, istinaf başvuru sebep ve gerekçeleri olarak ileri sürmüştür.
\tDavalı vekili, yukarıda \"cevap\" kısmında yer verilen savunmalarına ek olarak, hükme dayanak alınan bilirkişi raporunda kaçak kullanım bedelinin düşük hesaplanmış olduğunu, KDV isteminin ve kötüniyet tazminatı isteminin reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, istinaf başvuru sebep ve gerekçeleri olarak ileri sürmüştür.
\tGEREKÇE:\t
\tDava, davalı tarafından; davacının kaçak elektrik kullandığı gerekçesiyle tahakkuk ettirilen, fatura bedelinden borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkin olup, istinaf başvuru sebep ve gerekçeleri ile kamu düzeni kapsamında Daire önüne gelen uyuşmazlıklar dikkate alınmak sureti ile yapılan inceleme ve değerlendirme sonucu;
\t1)Davalı vekilinin;
\ta-Davanın tümden reddine karar verilmesi gerektiğine dair istinaf başvuru sebebi yönünden yapılan değerlendirme;
\t02.12.2016 tarihinde yürürlüğe giren 6763 sayılı Kanunun 41. maddesiyle değişik ve 27.11.2024 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No:574) ile güncellenen haliyle HMK'nin İstinaf yoluna başvurulabilen kararlar başlığını taşıyan 341. maddesi, \"... (2) Miktar veya değeri kırk bin Türk Lirasını geçmeyen malvarlığı davalarına ilişkin kararlar kesindir... (3) Alacağın bir kısmının dava edilmiş olması durumunda kırk bin Türk Liralık kesinlik sınırı alacağın tamamına göre belirlenir. (4) Alacağın tamamının dava edilmiş olması durumunda, kararda asıl talebinin kabul edilmeyen bölümü kırk bin Türk Lirasını geçmeyen taraf, istinaf yoluna başvuramaz.\" düzenlemelerini içermekte olup; istirdadına karar verilen 8.828,83TL'nin 11.03.2025 karar tarihi itibariyle kesinlik sınırı altında kaldığı belirgin olduğundan, miktar itibariyle kesin hükme yönelik istinaf dilekçesinin reddine karar vermek gerekmiştir.
\tb-Kötüniyet tazminatına dair istinaf başvuru sebebi yönünden yapılan değerlendirme;
\tUyuşmazlık ''menfi tespit'/istirdat' istemine ilişkin olup, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun (İİK) 72/4.maddesinin; \"Dava alacaklı lehine neticelenirse ihtiyati tedbir kararı kalkar. Buna dair hükmün kesinleşmesi halinde alacaklı ihtiyatî tedbir dolayısıyla alacağını geç almış bulunmaktan doğan zararlarını gösterilen teminattan alır. Alacaklının uğradığı zarar aynı davada takdir olunarak karara bağlanır. Bu zarar herhalde\"yüzde yirmiden\" aşağı tayin edilemez.\" hükmünü amir olduğu, ancak 07.12.2023 tarihli ara karar uyarınca tedbirin kaldırılmasına ve yatırılan teminatın davacıya iadesine karar verildiği anlaşılmakla ortada bir tedbir kararı kalmadığından İİK'nın 72/4. maddesi gereği tazminata hükmedilemeyeceğine göre, mahkemece tazminat isteminin reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır.
\t2)Davacı vekilinin istinaf talebi yönünden yapılan değerlendirme sonucu;
\tDava konusu restaurant/gazino iş yerinde tutanak tanzim tarihinde davacının elektrik abonesi ve fiili kullanıcı olduğunun uyuşmazlık konusu olmadığı eldeki dava da; davacının, uyuşmazlığa konu tesisatın kurulu bulunduğu işletmede, \"sayacın ölçü ayar mühürlerinin açılarak sayaç içerisinden akım uçlarının (doğru tüketimi engelleyecek yalıtkanlık) şöntlenmesi\" suretiyle sayacın toplamda eksik değer kaydetmesine ilişkin eyleminin kaçak tespit tutanağının düzenlendiği tarihte yürürlükte bulunan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin 42/1. maddesinin (c) bendi kapsamında kaçak elektrik enerjisi tüketimi olduğu, buna göre Yönetmeliğin 45. maddesinin üçüncü fıkrasının (c) bendi uyarınca ortalama günlük çalışma saatinin 14 saat olduğu kabul edilerek, tahakkuk eden kaçak tüketim bedeli doğru belirlenen ve denetime elverişli şekilde davaya konu alacak hesap edilmiş olan bilirkişi raporu dayanak alınarak davanın kısmen kabulüne dair verilen mahkeme hükmünde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin aksi yöndeki istinaf başvuru sebep ve gerekçelerine itibar edilmemiştir.
\tAncak ne var ki, inceleme konusu somut olayda; davacının davaya konu borçlu olmadığının tespitini talep ettiği kaçak enerji tüketim bedeli nedeniyle, iş bu yargılama devam ederken, aleyhine başlatılan icra dosyasına 21.11.2023 tarihinde ödeme yapıldığı, dosya içerisinde mevcut İzmir 23. İcra Dairesi'nin 2020/6712 esas sayılı dosyasında bulunan tahsilat makbuzundan anlaşıldığından; ödenen miktar açısından davaya istirdat davası olarak devam edilmesi gerektiği dikkate alınarak, borçlu olmadığı belirlenen asıl alacakla birlikte, asıl alacağa takip tarihinden ödeme tarihine kadar olan dönemde işleyen ve tahsil edilen faiz alacağı ile icra vekâlet ücreti, harç ve masraflar toplamı 17.800,96TL'nin istirdadına karar verilmesi gerekirken, bu yön gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.
\tDavacı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile, yukarıda \"2\" nolu bentte açıklanan nedenden dolayı usûl ve esas yönlerden hukuka uygun bulunmayan mahkeme hükmünün, HMK’nin 353/1-b.2 maddesi uyarınca düzeltilmek üzere kaldırılması ve yeniden hüküm tesis edilmesi, davalı vekilinin davanın tam kabulü gerektiğine yönelik yapılan istinaf başvurusunun miktar itibariyle kesin hükme yönelik istinaf dilekçelerinin reddine, kötüniyet tazminatına dair istinaf başvuru sebebi yönünden HMK 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.\t
\tHÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı;
\tİzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 11.03.2025 tarih ve 2023/811 Esas - 2025/227 Karar sayılı ilamına yönelik olarak;
\tA)Davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, mahkeme kararının, HMK’nin 353/1-b.2 maddesi uyarınca düzeltilmek üzere KALDIRILMASINA ve ESAS HAKKINDA YENİDEN KARAR VERİLMESİNE;
\t1)Davanın kısmen kabulü ile;
\ta-17.800,96TL alacağın ödeme tarihi olan 18.10.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
\tb-Davalının Kötüniyet tazminatı isteminin reddine
\t2-a)Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 1.215,98 TL harçtan davacı tarafça yatırılan 1.359,14 TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 143,16 TL'nin talebi halinde davacıya iadesine,
\tb-Davacı tarafından yatırılan 1.359,14 TL peşin harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
\t3)Davacı tarafından karşılanan 2.672,00 TL yargılama gideri ve 269,85 TL başvurma harcı olmak üzere toplam 2.941,85 TL'nin davanın kabul ve red oranı dikkate alınarak hesaplanan 658,00 TL'sinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, bakiyenin davacı üzerinde bırakılmasına,
\t4)3.120,00 TL arabulucuk ücretinin davanın kabul red oranına göre 697,85 TL'sinin davalıdan, 2.422,15 TL'sinin davacıdan, 6183 sayılı kanun hükümleri kapsamında tahsiline,
\t5-a)Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 17.800,96 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
\tb-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
\t6)Gider avansından kalan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
\tB-1)Davanın tam kabulü gerektiğine dair hükme yönelik davalı vekilinin istinaf başvurusunun; hükmün miktar itibariyle kesinliği nedeniyle istinaf dilekçenin REDDİNE,
\t2)Kötüniyet tazminatı istemi istemi yönünden verilen hükme yönelik davalı vekilinin istinaf başvurusunun ise HMK'nin 353/1-b.1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
\tC-1-a)Ödediği istinaf karar ve ilam harcının isteği halinde davacıya iadesine
\tb-Alınması gereken 732,00 TL istinaf karar ve ilam harcından peşin alınan 615,40 TL'nin mahsubu ile bakiye 116,60 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye GELİR KAYDINA,
\t2)İstinaf giderlerinin yapanların üzerinde bırakılmasına, istinaf giderinin kullanılmayan kısmının HMK’nin 333/1. maddesi uyarınca ilgilisine iadesine,
\tDava dosyası üzerinden yapılan inceleme ve değerlendirme sonunda, HMK’nin 362/1-a maddesi uyarınca KESİN olmak üzere 11/02/2026 günü oybirliği ile karar verildi.