T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 20. HUKUK DAİRESİ
Esas-Karar No: 2024/1577 - 2026/554
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
20.HUKUK DAİRESİ
ESAS NO : 2024/1577
KARAR NO : 2026/554
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t\t: ANKARA 3. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 10/02/2022
NUMARASI\t\t: 2021/46 E. - 2022/36 K.
DAVANIN KONUSU\t: YİDK Marka Kararının İptali, Marka Hükümsüzlüğü
\tTaraflar arasında görülen davada Ankara 3. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 10/02/2022 tarih ve 2021/46 Esas - 2022/36 Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı ... vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davacı vekili, müvekkili şirketin 2009/42104 sayılı \"...\" ibareli markanın sahibi olduğunu, davalı şirketin, bu marka ile karıştırma ihtimali bulunacak derecede benzer nitelikteki \"...\" ibaresini marka olarak tescil ettirmek üzere davalı ...’e başvuruda bulunduğunu, 2019/114572 kod numarasını alan başvurunun, Resmi Marka Bülteninde ilanı üzerine müvekkili tarafından Markalar Dairesi Başkanlığına itirazda bulunulduğunu, ancak itirazın yerinde görülmeyerek reddedildiğini, bu kararın yeniden incelenmesi talebinin de Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulunun kararıyla nihai olarak reddedilmiş olduğunu, oysa taraf markalarının iltibasa sebebiyet verecek derecede benzer olduğunu, \"...\" ibareli markasının kapsamında 05. sınıf \"Tıbbi müstahzar\" emtialarının yer aldığını, davalı şirketin marka başvurusunun da 05. sınıfta yer alan emtialara yönelik olduğunu; davalı şirketin markasına konu ilacın henüz piyasaya sunulmamış olması nedeni ile ne için kullanılacağını belirlemenin mümkün olmadığını; ancak taraf markalarının benzerliği dolayısı ile karıştırılma ihtimalinin çok yüksek olduğunu; davacının markasının normal reçete ile verilmesi gereken izlemeye tabi ilaçlar arasında yer almadığını; beyaz reçeteye tabi ilaçların herhangi bir reçete olmadan direkt olarak eczaneden temin edilebilir olduğunu; bu durumda reçetesiz alınabilen ilaçlar ile reçeteye tabi olan ilaçların nihai kullanıcı olan hastalar tarafından karıştırılabileceğini; davalının markasının tescili halinde müvekkilinin markasının serisi olarak da algılanabileceğini veyahut davacının markasının sulandırılmasına neden olunacağını; davalının dava konusu eyleminin aynı zamanda haksız rekabet teşkil ettiğini ileri sürerek, 2020-M-10095 sayılı YİDK kararının iptaline ve dava konusu markanın tescil edilmiş olması halinde 05. sınıftaki emtia yönünden hükümsüzlüğü ile sicilden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekili, müvekkili kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Diğer davalı Şirket, davaya cevap vermemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamından, davalının dava konusu marka başvurusunda bulunan 05. sınıf \"İlaçlar, tıbbi ve veterinerlik amaçlı kimyasal ürünler, tıbbi ve veterinerlik amaçlı kimyasal reaktif maddeleri, Tıbbi ve veterinerlik amaçlı kullanıma uygun diyetetik maddeler; bebek mamaları; insan ve hayvanlar için diyet takviyeleri; tıbbi amaçlı yakılar, pansuman malzemeleri; dişler için malzeme, diş mumu, dezenfektanlar; haşereleri yok edici malzemeler; mantar öldürücüler, zararlı bitkileri öldürücüler.\" mallarının tamamının davacının markasının kapsamında yer alan 05. sınıf \"Tıbbi Müstahzar\" ile geneli itibariyle tıbbi amaçlı olması, sağlığı korumaya yönelik malları içermesi nedeniyle ilişki içinde olduğunun tespit edildiği; yapılan incelemelerde: davacının adına tescilli markası kelime markası olup \"...\" ibaresinden oluştuğu; davalının dava konusu marka başvurusu da kelime markası olup şekil unsuru ihtiva etmediği ve \"...\" ibaresinden oluştuğu; davalının dava konusu marka başvurusuna konu olabilecek ilaç ruhsat başvurusu yapılmadığı için taraf markalarının kapsamında olan ilaç ya da ilaçlar yönünden etken maddelere yönelik bir analiz yapılmasının mümkün olmadığı; taraf markalarının benzer başlangıç sesleri ile başladığı ve aynı seslerle bittiği, zira \"...\" ve \"...\" sesleri ilk seslerinin aynı olmasının ötesinde davalı marka başvurusunda yer alan \"io\" harflerinin \"yo\" şeklinde okunacak olması nedeniyle markaların yakınlaştığı; markaların bitiş seslerinin \"...\" şeklinde aynı olduğu; düz yazım karakterinin kullanılmış olmasının markaları görsel olarak da benzer kıldığı; davacının markasını taşıyan ürünlerin kontrole tabi olmayan, beyaz reçeteye tabi ilaç grubunda yer aldığı hususunun taraf markaları arasındaki iltibas ihtimalini de kuvvetlendirdiği; dava konusu başvuru kapsamındaki malların tamamının iltibas oluşabileceği gerekçesiyle, davanın kabulüne, ... YİDK'nın 2020-M-10095 sayılı kararının taleple bağlı kalınarak başvuru konusu 5. sınıf mallar yönünden kısmen iptaline, 2019/114572 sayılı markanın taleple bağlı kalınarak başvuru konusu 5. sınıf mallar yönünden kısmen hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde, tarafların markaları arasında SMK'nın 6/1 maddesi anlamında benzerlik ve karıştırılma ihtimali bulunmadığını, markalarda bazı harfler ortak olsa da başvuru ile mesnet markanın işitsel olarak farklılaştığını, son kullanıcının dikkat düzeyinin de ortalamanın üzerinde olacağını ileri sürerek, yerel mahkemenin kararının istinaf incelemesi yapılarak kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
GEREKÇE\t: 1-Dava, YİDK marka kararının iptali ile marka hükümsüzlüğü istemine ilişkindir.
\tİnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
\tDosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, dava konusu \"...\" ibareli başvuru ile davacının mesnet \"...\" ibareli marka işaretleri arasında SMK'nın 6/1. maddesi anlamında ilişkilendirilme ihtimali de dahil karıştırılma ihtimalinin bulunduğu, zira markaların ilk harfleri ve son beş harfleri olmak üzere toplam 6 harflerinin aynı dizilimle yer aldığı, başvurunun sadece iki harfinin farklı olduğu, bu durumun görsel benzerliğe sebebiyet verdiği, öte yandan, başvurunun \"...\" olarak, mesnet markanın ise \"...\" olarak telaffuz edildiği gözetildiğinde, işitsel olarak da bu farkın tek harfe düştüğü, içerisinde doktor ve eczacı bilirkişilerin yer aldığı heyet tarafından düzenlenen raporda da aynı sonuca ulaşıldığı anlaşılmakla, davalı ... vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair istinaf itirazlarının esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.
\t2-Ancak, dava konusu markanın 05. Sınıfta \"Pharmaceuticals, medical and veterinary preparations; sanitary preparations for medical purposes; dietetic food and substances adapted for medical or veterinary use, food for babies; dietary supplements for human being and animals; plasters, materials for dressings; material for stopping teeth, dental wax; disinfectants; preparations for destroying vermin; fungicides, herbicides. (İlaçlar, tıbbi ve veterinerlik amaçlı kimyasal ürünler, tıbbi ve veterinerlik amaçlı kimyasal reaktif maddeleri, Tıbbi ve veterinerlik amaçlı kullanıma uygun diyetetik maddeler; bebek mamaları; insan ve hayvanlar için diyet takviyeleri; tıbbi amaçlı yakılar, pansuman malzemeleri; dişler için malzeme, diş mumu, dezenfektanlar; haşereleri yok edici malzemeler; mantar öldürücüler, zararlı bitkileri öldürücüler.)” malları için tescili talep edilmiştir. Davacının mesnet markası ise sadece 05. sınıf \"Tıbbi Müstahzar\" emtiası için tescillidir. İlk derece mahkemesince, başvuru kapsamındaki 05. sınıf tüm emtianın \"tıbbi müstahzar\"lar ile benzer olduğu kabul edilmiştir.
\tOysa, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 11/04/2016 tarih ve 2015/8980 E. - 2016/3973 K. sayılı kararında \"tıbbi müstahzarat\" emtiasının 05/01. sınıfta yer alan ürünlere karşılık geldiği; 26/03/2019 tarih ve 2018/265 E.- 2019/2264 K. sayılı kararında tıbbi müstahzar üreten firmaların 05/02. sınıftaki ürünleri de sıklıkla piyasaya sundukları için bu ürünler arasında aynı tür sayılma kriterinin karşılanmış olduğu; 24/05/2022 tarih ve 2021/1259 E.- 2022/3945 K. sayılı kararında da \"İnsan ve hayvan sağlığı için ilaçlar, tıbbi amaçlı kimyasal ürünler, kimaysal elementler,\" malları yanında, \"Tıbbi veterinerlik amaçlı olan ya da olmayan diyet maddeleri, besin takviyeleri, zayıflatıcı ürünler, tıbbi amaçlı bitkiler ve bitkisel içecekler. Diş hekimliği için ürünler, (aletler/cihazlar hariç)\" mallarının da tıbbi müstahzar olduğu yönünde belirlemelerin yapıldığı anlaşılmıştır. Nitekim, Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 17.04.2024 tarih ve 2022/6781 E.-2024/2956 K. sayılı kararı da bu yöndedir. Bu bağlamda tıbbi müstahzar emtiası ile 05/01, 05/02 ve 05/03. alt sınıftaki mallar dolaylı olarak benzerdir. 05/01-03. alt sınıf dışındaki 5. sınıfta bulunan tüm mallar ile tıbbi müstahzar emtiasının, doğası, kullanım şekli ve dağıtım kanallarının farklı olduğu, aynı mağazalarda satılsalar bile, farklı reyonlarda bulundukları, ayrıca, birbirini tamamlayan veya rekabet halinde olan mallar da olmadıkları, bu nedenle 05/01-03. alt sınıflar dışındaki 05. sınıftaki tüm malların tıbbi müstahzar emtiasından farklı bulunduğu, bu hali ile benzer emtiaların başvuru kapsamındaki \"Pharmaceuticals, medical and veterinary preparations; sanitary preparations for medical purposes; dietetic food and substances adapted for medical or veterinary use; dietary supplements for human being and animals; material for stopping teeth, dental wax; (İlaçlar, tıbbi ve veterinerlik amaçlı kimyasal ürünler, tıbbi ve veterinerlik amaçlı kimyasal reaktif maddeleri, Tıbbi ve veterinerlik amaçlı kullanıma uygun diyetetik maddeler; insan ve hayvanlar için diyet takviyeleri; dişler için malzeme, diş mumu)\" mallarına karşılık geldiği anlaşılmıştır. Dolayısıyla, başvuru kapsamındaki \"food for babies; plasters, materials for dressings; disinfectants; preparations for destroying vermin; fungicides, herbicides. (bebek mamaları; tıbbi amaçlı yakılar, pansuman malzemeleri; dezenfektanlar; haşereleri yok edici malzemeler; mantar öldürücüler, zararlı bitkileri öldürücüler.)” malları bakımından emtia benzerliği oluşmamıştır. İlk derece mahkemesince ise, emtia benzerliğinin gerçekleşmediği bu mallar yönünden de davanın kabulüne karar verilmesi isabetli olmamıştır.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 08.06.2016 gün ve 2014/11-696 E. 2016/778 K. sayılı kararı uyarınca iltibas değerlendirmesinin hakimlik mesleğinin gerektirdiği genel hukuki bilgi ile çözümlenmesi mümkün olduğundan Dairemizce bu yönden dosyada mevcut bilirkişi raporundaki tespitlere itibar edilmemiş, ayrıca bir bilirkişi incelemesine de gerek görülmemiştir.
Somut olayda uyuşmazlığın niteliği ve istinaf edenin sıfatı gözetildiğinde, bir başka hususun daha tartışılması gereklidir. Zira somut uyuşmazlıkta davacı tarafından sunulan dava dilekçesinde, gerçekte ayrı davaların konusunu oluşturan iki farklı talep birleştirilmiş ve davalı ... YİDK kararının iptali ile diğer davalı markasının hükümsüzlüğüne karar verilmesi birlikte talep edilmiştir. Mahkemece her iki talebin de kabulüne karar verildiği halde, yerel mahkeme kararı, davalı şirket tarafından istinaf edilmemiştir. Davalı ...'in istinaf başvurusu ile YİDK kararının iptali davası yönünden oluşacak hukuki sonucun, diğer davalı şirketi ilgilendiren hükümsüzlük davasına yansıması düşünülemez. Dolayısıyla Dairemizce, YİDK kararının iptali davası yönünden ulaşılan sonucun, yerel mahkemece verilen hükümsüzlük kararına yansıtılması mümkün olmamıştır.
HMK'nın 353/1-b-2. maddesine göre, yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmişse \"düzelterek yeniden esas hakkında\" duruşma yapılmadan karar verilmesi gerektiği düzenlendiğinden, davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-b-2. maddesi uyarınca aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. \t\t
HÜKÜM\t: Gerekçesi yukarıda belirtildiği üzere;
\t1-Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
\t2-Yukarıda (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle, davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince KABULÜ ile Ankara 3. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi 10/02/2022 gün ve 2021/46 Esas - 2022/36 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,
\t3-Davanın KISMEN KABULÜ ile; YİDK'nın 2020-M-10095 sayılı kararının 05. SINIF \"Pharmaceuticals, medical and veterinary preparations; sanitary preparations for medical purposes; dietetic food and substances adapted for medical or veterinary use; dietary supplements for human being and animals; material for stopping teeth, dental wax\" malları yönünden İPTALİNE, Fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
\t4-Dava konusu 2019/114572 sayılı markanın taleple bağlı kalınarak başvuru konusu 5. sınıf mallar yönünden kısmen HÜKÜMSÜZLÜĞÜNE ve SİCİLDEN TERKİNİNE,
\t5-Harçlar Kanunu'na göre alınması gereken 732,00-TL maktu karar ve ilam harcından peşin olarak alınan 59,30-TL harcın mahsubu ile bakiye 672,70-TL'nin davalılardan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
\t6-Davacı kendisini vekille temsil ettirmiş olduğundan ve ilk derece mahkemesi kararını istinaf etmediğinden, ilk derece mahkemesi karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümlerine göre belirlenen 55.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
\t7-Davalı ... kendisini vekille temsil ettirmiş olduğundan, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümlerine göre belirlenen 55.00,00-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak anılan davalıya verilmesine,
\t8-Davacı tarafından ilk derece mahkemesinde yapılan 5.100,00-TL bilirkişi ücreti, 49,50-TL tebligat ve posta masrafı ile istinaf aşamasında yapılan 2.025,00-TL bilirkişi ücreti, 293,25-TL tebligat masrafından oluşan toplam 7.467,75-TL yargılama giderinin davanın kabul ve ret oranı takdiren 2/3 kabul edilerek, bu orana tekabül eden 4.978,50-TL'ye, 59,30-TL başvurma harcı, 59,30-TL peşin harç tutarı eklenerek oluşan toplam 5.097,10-TL'nin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
\t9-Davalı ... tarafından istinaf aşamasında yapılan 100,00-TL posta ve tebligat gideri ile 220,70-TL istinaf kanun yoluna başvurma harcından oluşan toplam 320,70-TL yargılama giderinin, davanın kabul ve ret oranına göre reddedilen kısma tekabül eden 106,90-TL'nin davacıdan alınarak davalı Kuruma verilmesine bakiyesinin davalı Kurum üzerinde bırakılmasına,
\t10-Yatırılan ve kullanılmayan gider avansının, hükmün kesinleşmesini müteakip re'sen davacıya iadesine (HMK m.333),
11-Davalı ... peşin olarak alınan 80,70-TL maktu istinaf karar ve ilam harcının, karar kesinleştiğinde ve talep halinde davalı Kuruma iadesine,
12-İstinaf aşamasında duruşma açılmadığından taraflar lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
\tDair, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliği ile 06/03/2026 tarihinde HMK 361. maddesi uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde TEMYİZ yolu açık olmak üzere karar verildi. \t
GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH: 22/03/2026\t\t
Başkan
Üye
Üye
Katip
Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.