T.C.
DİYARBAKIR TÜRK MİLLETİ ADINA
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO\t:
KARAR NO\t:
HAKİM :
KATİP\t:
TALEP EDEN\t:
VEKİLİ\t:
DAVA\t: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ\t: 19/12/2025
KARAR TARİHİ\t: 01/04/2026
KARAR YAZIM TARİHİ \t:
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Talep eden vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin hamili olduğu, keşidecisi ... Kırtasiye Taahhüt San. ve Tic. Ltd. Şti. olan ve .... Taah. San. Tic. A.Ş. emrine yazılı, ...Bankası ...Şubesine ait ...hesap numaralı, ...seri numaralı, ...tarihli 1.000.000,00-TL bedelli çeki kaybettiğini, çekin kötü niyetli şahısların eline geçme ihtimaline binaen çekin iptalini ve dava sonuçlanıncaya kadar çekin bankaca ödenmemesi konusunda teminatsız olarak ihtiyadi tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Talep, kıymetli evrakın iptali istemine ilişkindir.
Talep eden vekili, müvekkilinin, keşidecisi ...Taahhüt San. ve Tic. Ltd. Şti. olan ve ...Taah. San. Tic. A.Ş. emrine yazılı, ...Bankası ...Şubesi'nden verilme, ...seri numaralı, ...tarihli ...-TL bedelli meşru hamili olduğunu, çekin kaybolduğunu belirterek iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davanın yasal dayanağı 6102 Sayılı TTK'nun 651 ve devamı maddeleridir. TTK'nun 651. maddesine göre; kıymetli evrak zayî olduğu taktirde mahkeme tarafından iptaline karar verilebilir. TTK'nun 757. maddesine göre de iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki Asliye Ticaret Mahkemesinden muhatabın poliçeyi ödemekten men edilmesini isteyebilir. 6102 Sayılı TTK'nun 759. maddesinde ise poliçeyi eline geçiren kimse bilinemiyorsa poliçenin iptaline karar vermesi istenebilir. 6102 Sayılı TTK'nun 818/s maddesindeki yollama nedeniyle poliçeyle ilgili bu hüküm \"çek\" için de uygulanır.
Yapılan bu genel açıklamalar çerçevesinde somut talep irdelendiğinde; Mahkememizce dava konusu çekin ibraz edilip edilmediği araştırılmış, ...Bankası A.Ş.'den gelen ...tarihli yazı cevabı ile çekin ...İnşaat Taahhüt Mimarlık Müşavirlik Ticaret Ltd Şti tarafından ibraz edildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce ...tarihli muhtıra düzenlenerek davacı tarafa, muhtıranın tebliğinden itibaren 2 haftalık kesin süre içinde ...Taahhüt Mimarlık Müşavirlik Ticaret Ltd Şti karşı TTK'nun 816/1 maddesinin s bendi yollaması ile 758. maddesi gereğince çek istirdadı davası açmak üzere süre verilmiş, aksi taktirde bu çek yönünden verilen ödemeden men yasağına ilişkin ihtiyati tedbir kararının kaldırılarak davanın reddine karar verileceği ihtar edilmiştir. Söz konusu muhtıra, talep eden vekilinin elektronik tebligat adresine ...tarihinde tebliğ edilmiş ancak talep eden vekili, kendisine verilen kesin süre içinde çekin istirdadı için dava açtığına dair Mahkememize yazılı veya sözlü beyanda bulunmamıştır.
Çek iptali davaları hasımsız olup, ticaret sicili gazetesinde ilân müzekkeresi ve muhatap bankaya yazılacak müzekkere dışında toplanacak bir delil yoktur. Diğer yandan çek iptali davaları çekişmesiz yargı işlerindendir. HMK'nun 385. maddesine göre; çekişmesiz yargı işlerinde basit yargılama usûlü hükümleri uygulanır. HMK'nun 320. maddesine göre de; basit yargılama usûlüne tabi davalarda mahkeme mümkün olan hallerde tarafları ön inceleme duruşmasına davet etmeden dosya üzerinden karar verebilir. Her ne kadar ...tarihli tensip tutanağı ile işbu dosyanın ön inceleme duruşması ...tarihine bırakılmış ise de davanın hasımsız olduğu, tüm delillerin toplandığı, talep eden tarafın istirdat davası açtığına dair beyanda bulunmadığı ve usul ekonomisi ilkesi gözetilerek dosya re'sen elene alınarak incelenmiş, izah edilen nedenle davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM-Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Talebin REDDİNE,
2-Talebe konu çek ile ilgili ödeme yasağı konulması yönündeki verilen ihtiyati tedbirin derhal kaldırılmasına,
3-İhtiyati tedbir kararı için alınan teminatın HMK'nun 392/2 maddesi uyarınca hükmün kesinleşmesinden itibaren bir ay içinde tazminat davası açıldığının dosyamıza bildirilmemesi halinde davacıya iadesine,
4-Alınması gerekli 732,00 TL harçtan davacı tarafça peşin yatırılan 615,40 TL'nin mahsubu ile eksik 116,6 TL harcın talep edenden alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
5-Talep eden tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Talep edenin yatırdığı gider avansından artan miktarın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine,
Dair, talep eden vekilinin yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık süre içerisinde HMK'nın 345. maddesi uyarınca, mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak (HMK'nın 343. maddesi) ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamen ödemek (HMK'nın 344. maddesi) suretiyle, Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.
Katip\t\t\t\t\t\t\t\t\t\tHakim